E og K tókust á hendur sjálfskuldarábyrgð á yfirdráttarheimild V ehf. á veltureikningi félagsins hjá Í hf. Gerði E skuldina upp við Í hf. og höfðaði mál þetta til heimtu helmings þess sem hún greiddi Í hf., 2.650.000 krónur ásamt nánar tilgreindum dráttarvöxtum. Í dómi héraðsdóms sem staðfestur var að þessu leyti í Landsrétti með vísan til forsendna kom fram að með vísan til skilmála ábyrgðaryfirlýsingarinnar, almennra reglna kröfuréttar, fyrirliggjandi dómafordæma um rétt ábyrgðarmanns til endurkröfu á hendur meðábyrgðarmanni og þess að ósannað væri að E og K hefðu gert sérstakt samkomulag um þessa ábyrgð, yrði að fallast á kröfu E um að K bæri að standa henni skil á helmingi þeirrar fjárhæðar sem hún hefði þurft að standa Í hf. skil á. Þá var með dómi Landsréttar fallist á að K yrði gert að greiða E nánar tilgreinda dráttarvexti.
Stefndi var sýknaður af kröfu stefnanda um að felldir yrðu úr gildi úrskurðir yfirskattanefndar og skattrannsóknarstjóra um að útgefnir sölureikningar á hendur stefnanda sem um var deilt í málinu uppfylltu ekki skilyrði frádráttar rekstrargjalda samkvæmt 31. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt og væru ekki tækir sem grundvöllur innskattsfrádráttar samkvæmt 3. mgr. 15. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt.
T og B höfðuðu mál gegn L hf. og kröfðust endurgreiðslu á vöxtum sem þau töldu sig hafa ofgreitt af tveimur verðtryggðum skuldabréfum með breytilegum vöxtum. Skuldabréfin höfðu þau upphaflega gefið út til LÍ hf. í júní 2006 og innt síðustu greiðslur af hendi í júní 2021. Í 2. tölulið skuldabréfanna var samhljóða skilmáli um breytingar á vöxtum. Byggðu T og B á því að hann hefði farið gegn 2. mgr. 6. gr. og 9. gr. þágildandi laga nr. 121/1994 um neytendalán og hann einnig verið ósanngjarn og ógildur samkvæmt 36. og 36. gr. c laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Hæstiréttur féllst ekki á málsástæður L hf. um að T og B hefðu glatað rétti til hugsanlegrar endurgreiðslu á grundvelli traustfangsreglna um viðskiptabréf eða vegna tómlætis. Niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að skilmálinn hefði ekki fullnægt ákvæðum laga nr. 121/1994 var staðfest enda yrði ekki séð hvernig sæmilega upplýstur og athugull neytandi hefði með fullnægjandi hætti getað ráðið af honum af hvaða tilefni bankinn hygðist breyta samningsvöxtum. Þá var skilmálinn talinn hafa verið til þess fallinn að raska til muna jafnvægi milli réttinda og skyldna samningsaðila T og B í óhag samkvæmt 36. gr. c laga nr. 7/1936 og því ógildur eftir 36. gr. sömu laga. Þar sem upphaflegt vaxtaákvæði bréfanna taldist þrátt fyrir þetta hafa verið gilt kom ekki til álita að T og B gætu byggt fjárkröfu á 1. mgr. 18. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Vísað var til þess að vegna ógildis skilmálans hefði L hf. ótvírætt verið óheimilt að byggja ákvarðanir um hækkun samningsvaxta af lánum T og B á honum. Á því tímabili sem kröfur T og B töldust ófyrndar höfðu vextir af lánunum hins vegar í öllum tilvikum verið lægri en þeir sem upphaflega hafði verið samið um. Hæstiréttur leit til þess að eitt meginefni lánasamninganna hefði verið að vextir skyldu vera breytilegir. Var talið að T og B hefðu því mátt hafa ákveðnar væntingar um að L hf. lækkaði samningsvexti samhliða almennri vaxtaþróun, þó þannig að þau hefðu ekki mátt vænta þess að breytingar á samningsvöxtum fylgdu tafarlaust eða nákvæmlega slíkri þróun. Með hliðsjón af málatilbúnaði aðila og gögnum málsins var ekki talið liggja fyrir að vegna hins ólögmæta og ógilda skilmála hefðu þau greitt hærri vexti en þeim bar á umræddu tímabili eða með öðrum hætti orðið fyrir tjóni af þessum sökum. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu L hf. af kröfum T og B.
B og J höfðuðu mál gegn L hf. og kröfðust endurgreiðslu á hluta þeirra vaxta sem þau höfðu greitt af óverðtryggðu láni með breytilegum vöxtum samkvæmt veðskuldabréfi sem þau gáfu út 4. júlí 2019 og greiddu upp 2. febrúar 2021. Samkvæmt skilmálum þess var L hf. heimilt hvenær sem er á lánstímanum að hækka eða lækka vexti í samræmi við vaxtaákvarðanir L hf. á hverjum tíma. Vaxtaákvarðanir tóku „meðal annars mið af vöxtum Seðlabanka Íslands, vöxtum á markaði og öðrum fjármögnunarkjörum“. B og J töldu að skilmálinn uppfyllti ekki kröfur um gagnsæi í 1. mgr. 34. gr. laga nr. 118/2016 um fasteignalán til neytenda og væri ósanngjarn í skilningi 36. gr. c laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga, eins og skýra bæri þessi lög í ljósi Evróputilskipana um neytendavernd á sviði lánasamninga. Undir rekstri málsins í héraði var leitað ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins. Hæstiréttur lagði til grundvallar að tilvísun skilmálans til vaxta Seðlabanka Íslands vísaði til stýrivaxta og fullnægði kröfum 34. gr. laga nr. 118/2016 um gagnsæi. Hins vegar þótti tilvísun til vaxta á markaði óskýr og ekki standast áskilnað 34. gr. Jafnframt taldi Hæstiréttur að aðrir þættir skilmálans uppfylltu ekki skilyrði 34. gr. enda kæmu þar ekki fram á skýran og hnitmiðaðan hátt skilyrði og málsmeðferð við breytingu útlánsvaxta. Skilmálinn raskaði því til muna jafnvægi milli réttinda og skyldna aðila samningsins B og J í óhag og taldist ósanngjarn í skilningi 3. mgr. 36. gr. c laga nr. 7/1936, sbr. 1. mgr. 3. gr. tilskipunar 93/13/EBE um ósanngjarna skilmála í neytendasamningum. Til að koma á jafnvægi milli samningsaðila var fallist á að skilmáli skuldabréfsins um breytingar á vöxtum á láni B og J yrði metinn ógildur að því leyti sem þar væri vísað til annarra þátta en vaxta Seðlabanka Íslands. Við úrlausn endurgreiðslukröfunnar voru ekki efni til að leggja 18. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu til grundvallar enda hefði skilmálinn ekki verið ógiltur í heild sinni. Á samningstímanum höfðu vextir lánsins lækkað tíu sinnum. Fyrir Hæstarétti vísuðu B og J til útreiknings sem tók mið af mismun á þeim vöxtum sem þau greiddu á samningstímanum og vöxtum sem þeim hefði borið að greiða ef vextir lánsins hefðu að öllu leyti fylgt lækkun stýrivaxta. Hæstiréttur taldi að B og J höfðu mátt hafa raunhæfar væntingar um að L hf. myndi lækka vexti vegna tilvísunar til vaxta Seðlabanka Íslands en þó ekki, vegna orðalags skilmálans, að breytingarnar fylgdu tafarlaust og nákvæmlega breytingum á stýrivöxtum. Ekki væri annað fram komið en að gildar ástæður hefðu legið að baki því að munur breytilegra vaxta og stýrivaxta hefði aukist tímabundið á samningstímanum og jafnframt lægi ekki annað fyrir en að munurinn hefði verið innan svigrúms L hf. samkvæmt skilmálanum. Var því staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu L hf. af kröfum B og J.
Talið sannað að stefndi hafi ekið ölvaður og undir áhrifum slævandi lyfja og valdið tjóni með stórkostlegt gáleysi í skilningi umferðarlaga. Stefndi dæmdur til að greiða stefnanda þá fjárhæð sem stefnandi hafði greitt í skaðabætur til tjónþola á grundvelli laga um ökutækjatryggingar.
Fallist á kröfu rekstraraðila gagnavers um ógildingu úrskurðar ríkisskattstjóra um endurákvörðun á virðisaukaskatti hans rekstrarárið 2022. Jafnframt fallist á kröfu um að íslenska ríkið endurgreiði þá fjárhæð sem það móttók á grundvelli úrskurðarins.
Stefnda var sýknuð af dómkröfum stefnanda félags um endurgreiðslu á annars vegar fjármunum er félagið kvaðst hafa látið henni í té annars vegar sem lán til að greiða skólagjöld en hins vegar til bifreiðakaupa. Þótti ósannað að þær tilfærslur fjármuna sem vísað var til af hálfu stefnanda í tengslum við bifreiðakaupin hafi falið í sér lán stefnanda til stefndu í því skyni, en jafnframt var fallist á að kröfur stefnanda um endurgreiðslu stefndu á skólagjöldum væru fallnar niður fyrir fyrningu og tómlæti en engin samtímagögn gáfu til kynna að um lánveitingu hafi verið að ræða.
Fallist var á kröfu stefnanda ábyrgðarmanns á hendur stefnda meðábyrgðarmanni samkvæmt almennum reglum fjármunaréttar, en þeir höfðu saman gengist óskipt undir sjálfskuldarábyrgð í þágu fyrirtækis vegna yfirdráttar hjá banka, sem síðar innheimti svo alla kröfuna hjá stefnanda. Ekki var þó fallist á dráttarvaxtakröfu stefnanda þar sem að hún taldist vera vanreifuð.
Árekstur varð með tveimur ökutækjum, bifreið og bifhjóli lögreglu sem var að fylgja sjúkrabifreið í neyðarakstri með sjúkling á sjúkrahús. Bifreiðin var tryggð lögboðnum ábyrgðar- og slysatryggingum hjá S hf. en bifhjólið var tryggt með sömu tryggingum hjá V hf. S hf. greiddi bætur vegna líkamstjóns ökumanna bifreiðarinnar og bifhjólsins og vegna tjóns á bifreiðinni og endurkrafði V hf. um helming þeirra fjárhæða. Byggði S hf. á því að ökumennirnir bæru jafna ábyrgð á árekstrinum og því bæri að skipta tjóninu jafnt með vísan til ákvæðis 89. gr. þágildandi umferðarlaga nr. 50/1987. V hf. hafnaði greiðsluskyldu og taldi að sá lögreglumaður sem ók bifhjólinu umrætt sinn hefði ekki sýnt af sér sök með akstri sínum. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að engin umferð hefði verið á þeirri akrein sem bifhjólið ók eftir og bifreiðar á hinni akreininni hefðu verið kyrrstæðar. Þar sem skilyrði 7. gr. reglna nr. 643/2004 um neyðarakstur hefðu verið uppfyllt og engin umferð á þeirri akrein sem bifhjólið ók á hefði ökumanni þess verið heimilt að víkja frá hátternisreglum umferðarlaga við aksturinn. Ökumaður bifhjólsins hefði ekki mátt gera ráð fyrir því að kyrrstæð ökutæki á hinni akreininni myndu beygja yfir óbrotna línu inn á þá akrein þar sem hann var og í veg fyrir bifhjólið. Var það því ekki metið ökumanni bifhjólsins til sakar að hafa vikið frá hátternisreglum umferðarlaga við aksturinn. Taldist hann af þeirri ástæðu ekki hafa sýnt af sér sök. Voru skilyrði 89. gr. þágildandi umferðarlaga fyrir skiptingu tjóns þar með ekki uppfyllt. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur um sýknu V hf. af kröfum S hf.
Stefnandi taldi álagningu farþegagjalda af hvalaskoðunarbátum ólögmæta af hálfu hafnarsjóðs og krafðist endurgreiðslu. Taldi dómurinn skýra lagaheimild standa til álagningar gjaldanna og ennfremur að álagningin uppfyllti þær kröfur sem gerðar hefðu verið í réttarframkvæmd til þjónustugjalda. Voru gögn málsins ekki talin bera annað með sér en að gjöldin væru ákvörðuð á rökréttum og sanngjörnum grunni. Var hafnarsjóður því sýknaður og stefnanda gert að greiða málskostnað.
Ágreiningur málsaðila sneri að því hvort ætti að miða við hlutfallsreikning tryggingafélags við útgreiðslu brunabóta og miða þá við samanlagða brunabótatryggingu beggja eignarhluta og hlutfall hvors eignarhluta í samanlögðum tryggingarbótum eða hvort ætti að miða við hlutfall hvors eignarhluta samkvæmt eignaskiptayfirlýsingu eignarinnar. Var niðurstaðan að miða ætti við hlutfall hvors eignarhluta í sameign samkvæmt eignaskiptayfirlýsingu eignarinnar. Þá var sýkna af hluta krafna stefnanda vegna aðildarskorts og hluta gagnkrafna stefnda hafnað vegna sönnunarskorts. Var málskostnaður látinn falla niður.
Ágreiningur aðila varðaði endurkröfur B á hendur A vegna krafna sem hún greiddi sem ábyrgðarmaður og veðþoli samkvæmt lánssamningi og veðskuldabréfi þar sem A var aðalskuldari. A hafði gert samning um greiðsluaðlögun þar sem honum var veitt 90% eftirgjöf af samningskröfum, þar með töldum kröfunum tveim sem málið laut að. Hæstiréttur komst að þeirri niðurstöðu að endurkröfur B á hendur A hefðu verið ófyrndar þegar málið var höfðað. Þá féllst Hæstiréttur ekki á að ábyrgð B hefði fallið niður á grundvelli þágildandi 2. mgr. 21. gr. laga 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga vegna samnings A um greiðsluaðlögun. Þar sem ábyrgðarskuldbindingar B stofnuðust fyrir gildistöku laga nr. 32/2009 um ábyrgðarmenn gat ákvæði 3. mgr. 9. gr. laganna heldur ekki leitt til þess að eftirgjöf eða lækkun kröfu gagnvart A samkvæmt samningi um greiðsluaðlögun hefði sömu áhrif til lækkunar kröfu á hendur henni. Komst rétturinn að þeirri niðurstöðu að ábyrgð B hefði ekki fallið niður við samþykkt samnings um greiðsluaðlögun og hún hefði því ekki greitt umræddar kröfur umfram skyldu. Við úrlausn um hvort endurkrafa B væri fallin niður eins og A hélt einnig fram taldi Hæstiréttur að í lög nr. 101/2010 skorti afdráttarlaus ákvæði um að samningur um greiðsluaðlögun leiddi til þess að endurkröfu B yrði ekki beint að honum. Vegna fyrirmæla 72. gr. stjórnarskrárinnar gæti markmiðsskýring á ákvæðum laga nr. 101/2010 eða samanburðarskýring við 1. málslið 2. mgr. 60. gr. laga nr. 21/1991 sem fjallaði um nauðasamninga ekki orðið sjálfstæður grundvöllur slíkrar niðurfellingar á kröfuréttindum B. Var því byggt á hinni almennu reglu kröfuréttar um að B hefði eignast endurkröfu á hendur A þegar hún sem ábyrgðarmaður greiddi umræddar kröfur á hendur honum. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um fallast á kröfu B á hendur A.
A höfðaði mál gegn VÍ hf. og krafðist endurgreiðslu fjárhæða sem VÍ hf. hafði endurkrafið hann um á grundvelli 2. mgr. 19. gr. laga nr. 30/2019 um ökutækjatryggingar og skilmála sem gilda um kaskótryggingar ökutækja hjá VÍ hf. Óumdeilt var í málinu að A varð valdur að umferðarslysi þegar hann ók aftan á röð bifreiða, en að meðtaldri bifreið A urðu fjórar bifreiðir fyrir skemmdum. Ágreiningur málsaðila laut að því hvort stefndi hefði sýnt af sér stórkostlegt gáleysi í skilningi framangreindra ákvæða er hann varð valdur að framangreindu umferðarslysi. Í dómi Landsréttar þótti sannað að A hefði ekið á eða yfir leyfðum hámarkshraða og allt of hratt miðað við aðstæður en á sama tíma beint allri athygli sinni að farsíma sínum. Hefði A þannig ekki gætt að sér og ekki fylgst með umferð framundan. Akstur hans hefði verið háskalegur þar sem fram undan hefðu verið þrenn gatnamót með stuttu millibili og umferð mikil. Hefði hann þannig ekki gætt að varúðarreglum 1. mgr. og c-liðar 2. mgr. 36. gr. umferðarlaga. Þá var hann talinn með notkun á farsíma við akstur brotið gegn 1. mgr. 57. gr. sömu laga. Var þessi háttsemi metin A til stórkostlegs gáleysis og hefði VÍ hf. þar með öðlast endurkröfurétt á hendur A, sbr. 2. mgr. 19. gr. laga nr. 30/2019 um ökutækjatryggingar. Var VÍ hf. sýknað af kröfum A.
Ágreiningur kom upp á milli bræðra sem ráku einkahlutafélag saman. Taldi annar hinn hafa greitt sér fé úr sjóðum félagsins án heimildar og krafðist endurgreiðslu í nafni félagsins. Bar stefndi fyrir sig að um hafi verið að ræða endurgreiðslu útlagðs kostnaðar í þágu félagsins, auk þess sem hann hefði millifært fé frá félaginu til annars félags í eigu þeirra bræðra, til greiðslu verklauna stefnda á þágu síðarnefnda félagsins. Þessi millifærsla hefði verið endurgreidd að mestu. Þá bar stefndi fyrir sig fyrningu. Fallist var á að hluti krafna stefnanda væri fyrndur, en stefndi dæmdur til greiðslu um einnar milljónar króna sem var umfram þann hluta sem síðarnefnda félagið hafði endurgreitt. Var hvor aðila látinn bera sinn hluta málskostnaðar með hliðsjón af aðdraganda og atvikum máls.
A höfðaði mál gegn TR þar sem hún krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu vegna fjártjóns sem A varð fyrir er heimili hennar var selt nauðungarsölu auk miskabóta. A hafði sótt um endurhæfingarlífeyri, tekjutryggingu, uppbót vegna framfærslu og tengdar greiðslur hjá TR á árinu 2016. Með bréfi árið 2017 tilkynnti TR að greiðslur til A á árinu 2016 hefðu verið endurreiknaðar og að um ofgreiðslu til A hefði verið að ræða. Byggði krafan á því að A hefði verið með erlendar tekjur sem ekki hefðu legið fyrir þegar greiðslur til hennar fóru fram. Þar sem A greiddi ekki kröfuna var gert fjárnám í tveimur eignum áfrýjanda, annars vegar heimili hennar og hins vegar sumarbústaðalóð í hennar eigu. Heimili A var síðan selt nauðungarsölu árið 2019. Í dómi Landsréttar kom fram að við endurútreikning á bótarétti A hafi TR tekið mið af því að samkvæmt upplýsingum úr skattframtali A 2017 hefði hún haft aðrar tekjur sem ekki lágu áður fyrir. Ráðið yrði að starfsmenn TR hefðu fylgt viðeigandi reglum við endurútreikning á bótarétti A en þrátt fyrir það lægi fyrir að endurkrafa TR hafi verið reiknuð of há vegna takmarkaðra upplýsinga sem TR hafði um tekjur A. Þegar litið væri til ákvæða þágildandi laga nr. 100/2007 um almannatryggingar var talið að A hefði mátt vita að henni bar að eiga frumkvæði að því að tilkynna TR um launatekjur sem hún fékk erlendis frá. Gat hún af þeim sökum ekki gert ráð fyrir að fá greiddar óskertar bætur frá TR. Var því miðað við að TR hefði á grundvelli almennra reglna kröfuréttar verið heimilt að krefja A um endurgreiðslu ofgreidds endurhæfingarlífeyris og bóta sem honum tengdust. Þrátt fyrir það lá fyrir að hjá TR hefði almennt verið fylgt því verklagi við innheimtu krafna vegna ofgreiðslu lífeyris að kalla sérstaklega eftir upplýsingum um eðli tekna, lægju upplýsingar um það ekki fyrir hjá stofnuninni, en þetta hefði ekki verið gert í tilviki A. Í ljósi vanrækslu TR hefði stofnunin ekki gætt að leiðbeiningar- og rannsóknarskyldu sem á henni hvíldi. Ennfremur hefði TR ekki gætt jafnræðis með þessari framkvæmd. Auk þess var litið svo á að TR hefði brotið gegn meðalhófsreglu stjórnsýslulaga með því að leggja ekki fullnægjandi mat á nauðsyn þess að krefjast nauðungarsölu á heimili áfrýjanda en fyrir lá að nauðungarsölu hafði aldrei verið beitt vegna krafna TR og var því sérstaklega brýnt að stofnunin vandaði undirbúning við ákvarðanatöku um hvort forsendur væru til að setja kröfuna í slíkt innheimtuferli. Þá lá ekki fyrir hvort TR hefði metið sérstaklega hvort unnt hefði verið að ná fram fullnustu kröfunnar með nauðungarsölu á sumarbústaðlóð A fremur en heimili hennar. Var því fallist á með A að TR hafi sýnt af sér saknæma og ólögmæta háttsemi við innheimtu endurkröfunnar og krafa hennar um viðurkenningu á bótaskyldu TR tekin til greina.
Stefndi er vátryggingafélag sem gerði stefnanda, að fenginni heimild endurkröfunefndar, að endurgreiða sér stóran hluta þess sem félagið hafði greitt í bætur vegna umferðarslyss. Stefnandi greiddi kröfur stefnda með fyrirvara um lögmæti þeirra og krefur stefnda í máli þessu um að endurgreiðslu þeirra. Óumdeilt er að stefnandi varð valdur að umferðarslysinu, en ágreiningur var um það hvort hann hefði sýnt af sér stórkostlegt gáleysi við akstur þannig að endurkröfu mætti beita. Byggði stefndi meðal annars á því að stefnandi hefði við aksturinn í aðdraganda slyssins verið að nota snjallsíma, en ekki þóttu fyrir dómi hafa verið færðar sönnur að því. Var það niðurstaða dómsins að gáleysi stefnanda við aksturinn teldist ekki stókostlegt og var stefnda gert að endurgreiða stefnanda það sem hann hafði greitt vátryggingafélaginu vegna málsins.
V hf. höfðaði mál vegna endurkröfu á hendur A vegna greiðslu úr húftryggingu bifreiðarinnar X en V hf. taldi að A hefði fyrir sitt leyti valdið tjóninu með stórfelldu gáleysi. Í dómi Landsréttar var rakið að niðurstaða greiningar sem lögregla aflaði á ökuhraða bifreiðarinnar væri sú að ætlaður hraði bifreiðarinnar hafi verið 102 kílómetrar á klukkustund, mögulegur lágmarkshraði 96 kílómetrar á klukkustund og mögulegur hámarkshraði 110 kílómetrar á klukkustund. Niðurstaða skýrslunnar fengi jafnframt stoð í vitnisburði C og B. Dómstólar hefðu margoft lagt hraðaútreikninga sem lögregla aflar við rannsókn mála til grundvallar dómsniðurstöðu. Stefndi hefði hvorki bent á hnökra í greiningu skýrsluhöfundar né freistað þess að hnekkja niðurstöðu hans. Var niðurstaða hennar því lögð til grundvallar og þótti sannað að stefndi hafi umrætt sinn ekið á að minnsta kosti 96 kílómetra hraða á klukkustund eða 36 kílómetrum yfir leyfilegum hámarkshraða. Þá taldi Landsréttur að slá mætti því föstu í ljósi þess hraða sem A hafi verið á og á grundvelli framburða vitnanna Þ og B, að A hefði ekki gætt nægilega að sér, ekki fylgst með umferð framundan og skipt um akrein of seint. Hefði akstur stefnda verið mjög háskalegur og hann með háttsemi sinni sýnt af sér stórkostlegt gáleysi í skilningi 2. mgr. 19. gr. skaðabótalaga. Þá var ekki fallist á að krafa V hf. væri fallin niður sökum samsömunar í skilningi 29. og 39. gr. laga nr. 30/2004. Ekki var heldur fallist á að V hf. hefði sýnt af sér tómlæti við innheimtu kröfunnar þannig varði niðurfellingu kröfu hans á hendur A. Loks þóttu ekki skilyrði til að lækka kröfu V hf. á grundvelli 24. gr. eða 2. málsliðar 2. mgr. 25. gr. skaðabótalaga. Var því fallist á kröfur V hf. og A gert að greiða V hf. endurkröfufjárhæðina ásamt tilgreindum vöxtum, auk málskostnaðar á báðum dómstigum.
AG höfðaði mál á hendur F og krafðist þess að hann greiddi henni 5.068.851 krónu með dráttarvöxtum frá 28. nóvember 2019. AG seldi fasteign sína í byrjun árs 2001 með aðstoð F, sem var fasteignasali. Á fasteigninni hvíldi lífeyrissjóðslán sem kaupendur yfirtóku ekki og skyldi aflétt af fasteigninni. AG féllst á beiðni F um að hann yfirtæki lánið gegn því að andvirði þess rynni til hans við sölu á fasteigninni. Var lánið flutt á fasteign í eigu tengdaforeldra AG sem einnig voru tengdaforeldrar F á þeim tíma. Síðar kom í ljós að lánveitandi heimilaði ekki yfirtöku F á láninu og komst þá á það fyrirkomulag að F skráði sig sem umboðsmann vegna lánsins hjá lífeyrissjóðnum og fékk greiðsluseðla vegna lánsins senda til sín. AG var eftir sem áður skuldari að láninu gagnvart lífeyrissjóðnum. F hélt láninu í skilum í 18 ár en þó með tíðum skilmálabreytingum. Við skipti á dánarbúi tengdaföður AG reis ágreiningur um hver bæri ábyrgð á greiðslu áðurgreinds láns sem enn hvíldi á fasteign hins látna. F hafnaði allri ábyrgð á greiðslu lánsins og hætti að greiða af því. Að kröfu skiptastjóra í dánarbúinu og vegna innheimtuaðgerða lífeyrissjóðsins gagnvart AG samþykktu AG og eiginmaður hennar að lánið yrði greitt upp með því að draga andvirði þess frá arfshlut eiginmannsins í dánarbúinu. Málsástæða F um sýknu vegna aðildarskorts taldist of seint fram komin við meðferð málsins í héraði og kom því ekki til greina við úrlausn málsins. Talið var sannað að með aðilum hefði komist á munnlegur samningur um að F héldi AG skaðlausri af endurgreiðslu lánsins, enda hefði hann fengið andvirði þess í sinn hlut við sölu á fasteign AG á árinu 2001. Með því að hætta að greiða af láninu vanefndi F samning aðila með þeim afleiðingum að AG neyddist til að greiða lánið upp til að forðast frekari innheimtuaðgerðir, enda hvíldi skuldbinding vegna lánsins á AG gagnvart lánveitanda. Voru kröfur AG um að F greiddi henni fjárhæð sem næmi andvirði lánsins við uppgreiðslu þess teknar til greina.
Einkahlutafélag krafðist endurgreiðslu úr hendi fyrrum starfsmanns félagsins vegna útgjalda sem greidd voru með korti félagsins, en félagið taldi útgjöldin hafa verið einkaneyslu sem hvorki hafi rúmast innan ráðningarkjara starfsmannsins né yrði færð undir eðlileg rekstrarútgjöld. Starfsmaðurinn hafði áður verið eini eigandi félagsins, framkvæmdastjóri þess og síðar framleiðslustjóri. Talið var að hann hafi haft fullnægjandi heimildir til ákvörðunar um rekstrarútgjöld og ráðningarkjör á þeim tíma sem hann gegndi stöðu framkvæmdastjóra. Eins og atvikum var háttað var félagið ekki talið hafa sýnt fram á að útgjöld hans væru augljóslega einkaútgjöld, sem væru umfram heimildir. Var stefndi sýknaður.
Stefndi sýkn af fébótakröfu stefnanda vegna munatjóns.
Vegna hefðbundinnar endurnýjunar á vélarhlutum var vél skips tekin upp sumarið 2015. Vélsmiðja, sem útgerðin leitaði til, sendi menn til þess að vinna verkið en þeim fylgdi ekki verkstjóri. Fimm dögum eftir að vélarupptektinni lauk bilaði vélin þegar skipið var á hafi úti. Tryggingafélag útgerðarinnar greiddi fyrir viðgerðina. Það höfðaði mál á hendur vélsmiðjunni og tryggingafélagi hennar til þess að fá kostnað sinn greiddan með þeim rökum að vélsmiðjan bæri húsbóndaábyrgð á stöfum viðgerðarmannanna. Vélsmiðjan taldi ekki sannað að bilunin yrði rakin til verka viðgerðarannanna. Í öðru lagi taldi hún útgerðina hafa stýrt verkinu í reynd. Auk þess bæri vélstjóri skips ætíð ábyrgð á viðgerð vélar þess að lögum. Vélsmiðjan byggði enn fremur á því að bilun vélarinnar yrði rakin til aðgæsluleysis vélstjóra. Að lokum byggði hún á því að fjárkrafa tryggingafélags útgerðarinnar væri vanreifuð. Dómurinn taldi nægjanlega í ljós leitt að bilunin í vélinni yrði rakin til þess að viðgerðarmennirnir sem tóku vélina upp hefðu ekki hert tiltekna bolta nægjanlega. Dómurinn hafnaði öllum rökum vélsmiðjunnar fyrir ábyrgð útgerðarinnar og taldi vélsmiðjuna bera húsbóndaábyrgð á störfum viðgerðarmannanna. Fjárkrafa tryggingafélags útgerðarinnar var hins vegar vanreifuð og því varð að vísa málinu frá dómi án kröfu.
S hf. höfðaði mál gegn V hf., H hf. og R til endurkröfu vátryggingabóta sem S hf. hafði greitt úr húftryggingu L ehf. vegna tjóns sem varð á kranabifreið í umráðum L ehf. Málavextir voru þeir að L ehf. leitaði eftir því við H hf. að fá R tímabundið til starfa við að stjórna tiltekinni kranabifreið í útseldri tímavinnu. Þegar tjónið varð var R að hífa svokölluð andvægi á kranann sem var hluti af búnaði hans og nauðsynlegt fyrir notkun hans en við það valt hann á hliðina. Hefðu andvægin virst tvískipt en voru í raun þrískipt og voru því til viðbótar 3,85 tonn á króknum. Í dómi Hæstaréttar var fallist á það með Landsrétti að R hefði sýnt af sér gáleysi með því að ganga ekki úr skugga um hver væri þyngd andvægjanna sem hann hefði verið að hífa og að þar sem hann hefði ekki til frekara öryggis dregið út stoðfætur kranans. Við sakarmatið gagnvart R var litið til þess sem fram kom í skoðunarskýrslu fulltrúa vinnueftirlitsins um að andvægin virtust vera tvískipt og að R hefði ekki áttað sig á því hvað hefði orsakað óhappið fyrr en honum hefði verið bent á að þau væru í þremur hlutum en ekki tveimur. Að þessu gættu var talið ósannað að R hefði í umrætt sinn sýnt af sér stórkostlegt gáleysi. Þá var með vísan til heildstæðs mats á atvikum talið að R í skilningi reglunnar um vinnuveitandaábyrgð hefði verið starfsmaður L ehf. þegar tjónið varð þótt hann hefði starfað við verkið í útseldri vinnu frá H hf. og fengið greidd laun frá því félagi.Voru því H ehf. og V hf. sýknuð af kröfum S hf. Þá var talið ósanngjarnt í skilningi 3. mgr. 23. gr. skaðabótalaga að R yrði krafinn um bætur vegna tjónsins
Stefndu voru sýknaðir af kröfu Íslandsbanka sem kvað sjálfskuldarábyrgð þeirra hafa raknað við vegna greiðslu bankans á kröfunni til skiptastjóra.
Stefndi var sýknaður af dómkröfum stefnanda sem byggðu á ólögmætri töku þjónustugjalda vegna svokallaðs yfirmats sem sannarlega fór ekki fram hjá stefnanda. Komst dómurinn hins vegar að þeirri niðurstöðu að fallast bæri á með stefnda að umrætt gjald í 2. mgr. 16. gr. laga nr. 96/1997 væri í reynd gild skattlagningarheimild og að skattheimtan hjá stefnanda hefði verið til samræmis við hana.
Stefndi var sýknaður af dómkröfum stefnanda sem byggðu á því að stefnandi hefði sætt ólögmætri töku þjónustugjalda. En sýnt þótti fram á það að gjaldtökuheimildir í stjórnvaldsfyrirmælum hefðu uppfyllt nægilega skilyrði í 2. mgr. 11. gr. laga nr. 96/1997 um raunkostnað sem áskilið viðmið fyrir umþrætt eftirlitsgjald við heilbrigðisskoðun hjá stefnanda.
S lagði til gám til flutnings á smjörlíki frá Hollandi til Íslands. Við skoðun eftir heimkomu sást fínkornóttur salli á efstu kössunum í sendingunni og lyktaði farmurinn vegna utanaðkomandi efnis. Í ljós kom að um var að ræða áloxíð, sem hefur ákveðna hættueiginleika, og ekki var unnt að útiloka að hefði borist í einhverjar einingar vörunnar. Með hliðsjón af 1. og 3. mgr. 68. gr. siglingalaga, sbr. 26. gr. sömu laga, var talið að S bæri að sanna að hann hefði með eðlilegri árvekni séð til þess að gámurinn sem hann lagði til hefði haft þá eiginleika sem þurfti til að koma smjörlíkisfarminum óskemmdum til hafnar í Reykjavík og að hann hefði þannig verið farmhæfur við upphaf ferðar. S hafi ekki axlað þá sönnunarbyrði og yrði því gert að bæta tjón vegna skemmda sem urðu á farminum.
Stefndi sýknaður af kröfu stefnanda um að stefnda verði gert, sem ökumanni á bifreið vinnuveitanda síns, að endurgreiða tjón stefnandi hafði greitt til tjónþola.
K krafði H ehf. um greiðslu nánar tiltekinnar fjárhæðar vegna sprunguviðgerða sem H ehf. hafði tekið að sér á fasteign K. Hafði H ehf. gefið út fjóra reikninga vegna verksins og K greitt tvo þeirra. Byggði K kröfu sína um endurgreiðslu á því að ekki hefði komist á verksamningur milli aðila. Talið var að þegar K innti greiðslur sínar af hendi hefði honum mátt vera ljóst að tilefni þeirra væru verklegar framkvæmdir sem H ehf. hafði ráðist í og blöstu við íbúum hússins. Einnig hefði K ekki borið því við að honum hefði verið ókunnugt um efni undirritaðs skjals sem fyrir lá og fól í sér samkomulag um verkið. Hefði því verið fullt tilefni fyrir K að bregðast við teldi hann að H ehf. væri án heimildar að sinna viðgerðum við húsið. Þess í stað hefði hann greitt fyrirvaralaust tvo reikninga frá H ehf. og engar athugasemdir gert við það að hann héldi framkvæmdunum áfram. Var því ekki talið að K gæti krafið H ehf. á grundvelli reglna kröfuréttar um endurgreiðslu ofgreidds fjár. Einnig reisti K kröfu sína á því að enginn árangur hefði verið af verki H ehf. Hafði í stefnu K til héraðsdóms verið lýst að í kjölfar þess að síðari greiðsla hans var innt af hendi vegna verksins hefðu íbúar hússins gert sér grein fyrir að ekki væri allt með felldu. Þrátt fyrir það hafði K ekkert aðhafst fyrr en fenginn var verkfræðingur um ári síðar til að skoða verkið. Þá var því fyrst hreyft í stefnu að annmarkar væru á verkinu eða ríflega einu og hálfu ári eftir að K hefði haft tilefni til. Var því talið að K hefði sökum tómlætis glatað rétti til að bera fyrir sig að gallar væru á verkinu þannig að hann gæti krafist skaðabóta úr hendi H ehf. Var H ehf. því sýknaður af kröfu K.
Málið laut að endurkröfu vátryggingarbóta sem stefnandi hafði greitt í tilefni af tjóni sem hlaust af því að skip sökk þegar það var sjósett við slippinn í Reykjavíkurhöfn. Starfsmenn stefnda voru taldir hafa sýnt af sér sök við undirbúning og framkvæmd sjósetningarinnar. Vegna meðábyrgðar tjónþola var sök skipt þannig að stefndi var látinn bera helming tjónsins.
Aðilar deildu um heimild R til þess að krefja R hf. um frekari greiðslu fyrir úthlutun lóðar og byggingarréttar að Friggjarbrunni og Skyggnisbraut en upphafleg greiðsla hafði verið miðuð við eldra deiluskipulag sem kvað á um 47 íbúðir á umræddri lóð en ekki 51 íbúð eins og gildandi deiluskipulag kvað á um.Var talið meðal annars með vísan til staðlaðs texta í umsókn um úthlutun lóðarinnar að fulltrúum stefnda hefði ekki getað dulist að það verð sem tilgreint var í bréfi R til R hf. í júní 2013 þar sem R hf. var tilkynnt um úthlutun lóðarinnar hefði verið byggt á röngum forsendum. Þá var talið að fulltrúum R hf. hafi einnig mátt vera það ljóst þar sem í bréfinu hefði verið vísað til þess að um hefði verið að ræða byggingarrétt fyrir 47 íbúða hús en í umsókn R hf. hefði komið skýrlega fram að sótt hefði verið um byggingu allt að 51 íbúðar. Var R því sýknað af kröfu R ehf.
Talið að álagning 76% tolls á franskar kartöflur, væru málefnaleg skattheimta og kröfu um endurgreiðslu því hafnað. Ekki talið á færi dómstóla að ákveða hvenær skattprósenta væri úr hófi, ef önnur skilyrði hennar væru fyrir hendi.
Deilt var um tollflokkun tiltekinna hanska. Íslenska ríkið sýknað af kröfu stefnanda um endurgreiðslu tolls.
Óréttmæt auðgun vegna viðgerðar á borvagni.
Riftun á greiðslu þrotabús til kröfuhafa.
Skylda til samningsgerðar, gjalddagi, endurkrafa dráttarvaxta , skaðabætur
S ehf. fékk greiddar bætur úr farmtryggingu hjá V hf. á grundvelli tjóns af völdum þess að kjötvara, sem J hf. flutti til landsins fyrir S ehf. á grundvelli flutningssamnings, var ekki geymd í kæligeymslu við komu hennar til landsins. V hf. höfðaði mál á hendur J hf. og krafðist greiðslu á grundvelli 1. mgr. 22. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 vegna þeirra bóta sem hann hefði innt af hendi til S ehf. vegna skemmda á kjötvörunni meðan hún var í vörslum J hf. V ehf. byggði á hlutlægri ábyrgðarreglu 1. mgr. 105. gr. loftferðalaga nr. 60/1998, en talið var sú regla kæmi ekki til álita við úrlausn málsins þar sem óumdeilt var að tjónið hefði ekki átt sér stað við loftflutning. V hf. reisti kröfu sína einnig á því að tekja mætti tjónið til rangrar og ófullnægjandi geymslu í vöruhúsi J hf. umrætt sinn og því bæri J hf. skaðabótaábyrgð á tjóninu gagnvart V hf. eftir almennum reglum skaðabótaréttar og sérreglum um skyldur og ábyrgð geymslumanns. Talið var að J hf. hefði samkvæmt flutningssamningnum verið skylt að haga flutningi og geymslu kjötvörunnar þannig að hún yrði ekki fyrir skemmdum af völdum starfsmanna hans og að við meðferð vörunnar hafi J hf. fyrst og fremst borið að fara eftir því sem fram kom á farmbréfi. Ekki var talið að lýsing vörunnar í farmbréfi hefði verið nægileg til þess að J hf. hefði mátt gera sér ljóst að geyma yrði vöruna í kæli. Þá lægi ekki fyrir að hlutaðeigandi vörubretti hefði verið merkt þannig að varan sem á þeim væri skyldi sett í kæligeymslu. Loks var talið ósannað að meðferð J hf. á matvælunum hefði, að þessu gættu, falið í sér brot á lögum nr. 93/1995 um matvæli eða reglum settum samkvæmt þeim. Var J hf. því sýknað af kröfu V hf.
Endurkrafa. Sýkna.
Endurkrafa. Sýkna.
Fallist var á endurkröfu vátryggingarfélags á hendur tjónvaldi.
Endurgreiðsla ofgreidds byggingarkostnaðar.
Stefndi var sýknaður af kröfu stefnanda um frekari endurgreiðslu úr hendi stefnda vegna ofgreiðslna stefnanda.
ABÍ sf. krafði D um greiðslu bóta vegna tjóns sem hlotist hafði af notkun óvátryggðs ökutækis, þegar árekstur varð milli bifreiðar sem D ók og annarrar bifreiðar. Var krafa ABÍ sf. reist á endurkröfurétti félagsins samkvæmt reglugerð nr. 424/2008 um lögmæltar ökutækjatryggingar og 94. og 94. gr. a. umferðarlaga nr. 50/1987. Talið var sannað að D hefði verið í órétti þegar slysið varð og að hann ætti sök á árekstrinum á grundvelli sakarreglunnar. Þá var ekki talið að 2. mgr. 95. gr. laganna, um endurkröfurétt vátryggingafélags þegar tjóni hefur verið valdið af ásetningi eða stórkostlegu gáleysi, ætti við, þar sem það ákvæði tæki aðeins til vátryggðra ökutækja og bóta sem vátryggingafélag hefði greitt á grundvelli 91. gr. umferðarlaga. Þá þótti ljóst að reglugerð nr. 424/2008 væri sett með stoð í umferðarlögum og endurkröfuréttur ABÍ sf., sem mælt var fyrir um í reglugerðinni, væri að auki í samræmi við almennar reglur um endurkröfu greiddra bóta, sbr. 22. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Var því talið að ABÍ sf. ætti rétt til endurkröfu á hendur D vegna þess tjóns sem hann olli í árekstrinum. Hins vegar voru bæturnar lækkaðar um helming á grundvelli 24. gr. skaðabótalaga.
Ekki var fallist á að stefnandi gæti átt endurkröfurétt á hendur stefnda á grundvelli almennra reglna um endurheimtu ofgreidds fjár.
Endurkrafa samkvæmt 2. mgr. 95. gr. umferðarlaga.
Daníel Thor Skals Pedersen gegn
Landsbankanum, hf, kveðinn og upp svohljóðandi (
Helgi Sigurðsson hrl)
Stefndi sýknaður af kröfu stefnanda um endurgreiðslu vegna höfuðstólshækkunar á samningsfjárhæð vegna fjármögnunar bifreiðar á þeim tíma sem stefnandi var aðili að samningnum.
Endurkrafa vegna muna- og líkamstjóns í kjölfar áreksturs. Stefndu voru dæmd til að greiða stefnanda stefnufjárhæð.
B dæmdur til að greiða A helming fjárhæðar sem A hafði innt af hendi til greiðslu skuldar sem þeir báðir höfðu verið dæmdir til að greiða bankanum C hf. , in solidum með öðrum stefndu, á grundvelli sjálfskuldarábyrgðaryfirlýsinga þeirra vegna tékkareiknings. Aðrir stefndu, sem ekki tóku til varna í málinu, voru dæmdir til að greiða A alla fjárhæðina in solidum með B.
Fallist var á endurkröfu stefnanda á hendur stefnda vegna ofgreiðslu á yfirdráttarláni sem tekið hafði verið í því skyni að gera upp skuldabréfalán með ólögmætri gengistryggingu.
Fallist að hluta á endurkröfu tryggingafélags á hendur byggingastjóra og tryggingafélagi hans vegna líkamstjóns sem starfsmaður byggingafulltrúa varð fyrir er hann var að taka út steypumót nýbyggingar.
Sjúkrahúsið SA höfðaði mál gegn lækninum G til endurkröfu skaðabóta sem SA hafði greitt A vegna tjóns sem A taldi sig hafa orðið fyrir í skurðaðgerð sem G framkvæmdi hjá SA. Aðgerðin hafði verið framkvæmd sem svokallað ferliverk en G hafði gert samkomulag við SA um að hann ynni slík verk á sjúkrahúsinu á grundvelli samkomulags SA við heilbrigðis- og tryggingamálaráðuneytið. Með vísan til samkomulags aðila og hvernig staðið var að uppgjöri og greiðslum vegna ferliverkanna var talið að G hefði framkvæmt þau sem verktaki en ekki starfsmaður SA. Af þessum sökum var ekki unnt að líta svo á að SA hefði borið vinnuveitandaábyrgð á ferliverkum G og gat 23. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 því ekki tekið til réttar SA til að krefja G um endurgreiðslu þeirra skaðabóta sem deilt var um. Í samkomulagi aðila var kveðið á um að SA bæri ábyrgð gagnvart sjúklingum á tjóni sem kynni að hljótast af aðgerðum sem það tók til. Sérstaklega var tekið fram að þetta rýrði ekki endurkröfurétt SA. Gögn málsins báru með sér að G hefði að minnsta kosti að einhverju leyti verið kunnugt um kröfu A og að hann hefði ekki gert athugasemd við meðferð SA á kröfu A. Af hálfu G var því ekki borið við að SA hefði greitt A bætur umfram það sem skylda stóð til og af gögnum málsins var ljóst að G hefði verið kunnug ráðagerð SA um að beina endurkröfu að sér vegna greiðslu skaðabótanna. Í ljósi þessa var G gert að endurgreiða SA þá fjárhæð sem sjúkrahúsið hafði greitt A ásamt dráttarvöxtum.