Stefnandi krafðist ógildingar ákvarðana stefnda um stöðvun byggingarframkvæmda annars vegar og niðurfellingu byggingarleyfis hins vegar. Þá krafðist hann ógildingar tveggja úrskurða úrskurðarnefndar umhverfis- og auðlindamála þar sem fyrrgreindar ákvarðanir voru staðfestar. Loka krafðist hann þess að viðurkennd yrði skaðabótaskylda stefnda vegna fyrrgreindra ákvarðana auk þess sem hann krafðist miskabóta úr hendi stefnda vegna meðferðar máls hans hjá stefnda. Í dómi héraðsdóms var komist að þeirri niðurstöðu að byggingarfulltrúa stefnda hefði verið heimilt að stöðva framkvæmdir og fella byggingarleyfi stefnanda úr gildi þar sem viðkomandi mannvirki fór yfir hámarkshæð samkvæmt deiliskipulagi og lóðarblaði fyrir svæðið. Þá var talið að dráttur á meðferð máls stefnanda hefði átt sér eðlilegar skýringar og m.a. helgast af því að stefnandi sjálfur leitaði til fyrrgreindar úrskurðarnefndar, umboðsmanns Alþingis o.fl. Þar sem stefndi var ekki talin hafa brotið gegn ákvæðum laga nr. 160/2010 um mannvirki eða stjórnsýslulaga nr. 37/1993 var kröfum um viðurkenningu á skaðabótaskyldu sömuleiðis hafnað svo og kröfu um miskabætur.
Sýknað af kröfu um viðurkenningu greiðsluskyldu vátryggingarbóta vegna brunatjóns þar sem orsök eldsvoðans taldist vera stórfellt gáleysi.
Deilt var um það hvort stefnda, sveitarfélagi, hefði verið rétt að innheimta gatnagerðargjöld samkvæmt a- eða b-lið 2. mgr. 3. gr. laga nr. 153/2006 í kjölfar deiliskipulagsbreytingar. Dómurinn komst að þeirri niðurstöðu að ekki hefði verið um að ræða úthlutun eða sölu lóðar eða byggingarréttar og því hefði b-liðurinn átt við. Stefnda var gert að endurgreiða oftekin gatnagerðargjöld í samræmi við lög nr. 150/2019.
Stefnandi stefndi byggingastjóra og tryggingafélagi hans á grundvelli sakarábyrgðar vegna foktjóns en sumarhús sem hann hafði í smíðum fauk og gereyðilagðist. Stefndu voru sýknaðir þar sem tjón stefnanda var að rekja til hans eigin verka og ákvarðana. Hann reisti annað hús en byggingarleyfi hafði verið gefið út fyrir og stóð að smíði þess sjálfur ásamt tveimur erlendum starfsmönnum frá starfsmannaleigu. Því var slegið föstu af dómkvöddum matsmönnum að starfsmönnum þessum skorti fullnægjandi verklega þekkingu til að byggja hús. Þá voru ósamþykktar teikningar einungis hafðar til hliðsjónar við verkið. Loks kallaði stefnandi hinn stefnda byggingastjóra aldrei að verkinu til dæmis til að hlutast til um framkvæmd úttekta.
E og T höfðuðu mál gegn S hf., ÆBS ehf., Æ, G og L til heimtu skaðabóta vegna tjóns sem þau töldu sig hafa orðið fyrir við kaup á fasteign af G og L. Fasteignasalan ÆBS ehf. og fasteignasalinn Æ sáu um sölu eignarinnar en fasteignasalan hafði tekið starfsábyrgðartryggingu hjá S hf. Krafa E og T byggðist aðallega á því að G og L hafi við söluna ekki gefið upp réttar upplýsingar varðandi geymsluskúr á lóð eignarinnar og íbúð í bílskúr hennar og að söluyfirlit gert af fasteignasölunni hafi verið ábótavant um þessi sömu atriði. Í hinum áfrýjaða dómi, sem Landsréttur staðfesti með vísan til forsendna hans, var rakið að í söluyfirliti og opinberum gögnum hefði komið fram að geymsluskúrinn væri „óskráður“ eða kæmi ekki „fram á stærðarskráningu“ og að hvergi kæmi fram að leyfi væri fyrir skúrnum. Það hafi því ekki átt að vefjast fyrir E og T að þau væru að taka áhættu með því að kaupa óskráða eign. Varðandi íbúðina í bílskúrnum var rakið að í söluyfirliti og opinberum gögnum kæmi fram að eigninni væri lýst sem sérhæð og bílskúr undir sama fastanúmeri og að í bílskúr væri „nú stúdíó-íbúð“ sem væri 32 fm. og mætti hafa leigutekjur af íbúðinni í bílskúrnum, fermetrafjöldi hvors hluta var tilgreindur og stendur orðið „bíll“ til skýringar á teikningu af hinu umdeilda rými. Þá lá fyrir að íbúðin í bílskúrnum hefði verið í útleigu án athugasemda yfirvalda bæði fyrir og eftir kaupin. Var því talið að E og T hefði ekki getað dulist að þau voru að kaupa eina eign sem skiptist í sérhæð og bílskúr en ekki tvær íbúðir. Var því ekki fallist á að upplýsingagjöf við söluna hafi verið ábótavant og S hf. ÆBS ehf., Æ, G og L sýknuð af kröfu E og T.
Sprangkrafa. Stefnendur kröfðu alla stefndu um greiðslu skaðabóta vegna meints galla í fasteign er þau keyptu á árinu 2017. Byggðu þau á því að þáverandi byggingafulltrúi Reykjanesbæjar hefði brotið lög vegna lokaúttektar hússins og með því hafi byggingin verið seld gölluð. Þá var byggt á að seinni byggingaraðilinn hafi ekki fylgt reglum um lokaúttektir og gefið vísvitandi rangar upplýsingar um byggingastig hússins. Einnig var byggt á því að fasteignasalan hefði gegn betri vitund gefið vísvitandi upp villandi upplýsingar um byggingarstig eignarinnar í söluyfirliti í öll þau skipti er eignin hafði verið seld. Voru öll stefndu sýknuð af kröfum stefnenda.
Umsækjandi um byggingarleyfi til niðurrifs á húsi taldi sig eiga bótarétt gagnvart sveitarfélagi á grundvelli óeðlilegs dráttar á meðferð málsins og þar sem skort hafi á leiðbeiningar honum til handa. Sýkna.
S slf. keypti lóð sem staðsett var í SÁ. Eftir útgáfu byggingarleyfis hófst S slf. handa við byggingu einbýlishúss á lóðinni og óskaði eftir útsetningu fyrir sökkli í júní 2017, sem aðilar á vegum SÁ gerðu. Í nóvember sama ár lét S slf. athuga hæð mannvirkisins og kom þá í ljós að gólfkóti þess mældist of hár. Í framhaldinu áttu aðilar í viðræðum um mögulegar lausnir varðandi hæð hússins. Að lokum færði S slf. það sem búið var að steypa og lækkaði malarpúðann undir húsinu. S slf. höfðaði mál til heimtu skaðabóta úr hendi SÁ vegna þeirrar framkvæmdar. Taldi hann að mistök hefðu verið gerð við hæðarútsetningu við byggingu fasteignar hans sem rekja mætti til saknæmrar háttsemi aðila á vegum SÁ. Landsréttur féllst ekki á að SÁ bæri skaðabótaábyrgð á ætluðu tjóni S slf. af þeirri ástæðu. S slf. byggði einnig á því að „stjórnsýsla“ SÁ hefði verið ólögmæt eftir að í ljós kom að húsgrunnurinn stóð of hátt. Féllst Landsréttur ekki á að SÁ hefði brotið gegn meðalhófsreglu, jafnræðisreglu 11. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993, ákvæði 7. gr. sömu laga um leiðbeiningarskyldu eða 9. gr. um málshraða, í tengslum við afgreiðslu á umsókn S slf. um byggingarframkvæmdir að Hraunhellu 19. Þá hefði S slf. ekki fært fram neinar aðrar haldbærar málsástæður fyrir því að SÁ hefði bakað honum bótaskylt tjón. Var SÁ sýknaður af kröfum S slf.
Stefnendur kröfðust bóta úr hendi stefndu vegna galla á fasteign sem þau festu kaup á árið 2016. Beindu þau kröfum sínum að R vegna vanrækslu við eftirlit með framkvæmdum við byggingu fasteignarinnar á grundvelli skipulags- og byggingarlaga nr. 73/1997, I sem byggingarstjóra og G og K sem seljendum fasteignarinnar á grundvelli laga nr. 40/2002 um fasteignakaup. Loks beindu þau kröfu að J og B sem fyrri eigendum og húsbyggjendum eignarinnar. Í dómi héraðsdóms voru stefndu R, G, K, J og B dæmd óskipt til greiðslu bóta vegna alls tjóns stefnenda að undanskildu tjóni vegna afnotamissis. Var matsgerð dómkvadds matsmanns lögð til grundvallar við mat á viðgerðarkostnaði. I var hins vegar sýknaður, m.a. vegna fyrningar krafna á hendur honum.
G höfðaði mál gegn VF ehf. og krafðist þess aðallega að VF ehf. yrði gert, að viðlögðum dagsektum, að fjarlægja hús sem hann hafði reist á lóðinni Bakkabraut 18 í Vík í Mýrdal, á grundvelli byggingarleyfis sem réttargæslustefndi M gaf út til VF ehf. Til vara krafðist G þess að byggingarleyfið yrði dæmt ógilt. Í dómi Landsréttar var rakið að þar sem ekki lá fyrir deiliskipulag af svæðinu hefði þurft að efna til grenndarkynningar. Þar sem slík grenndarkynning fór ekki fram var annmarki á útgáfu byggingarleyfis til VF ehf. og meðferð málsins þar með ekki í samræmi við lög. Um aðalkröfu G var í dómi Landsréttar tekið fram að samkvæmt dómaframkvæmd hefði það afgerandi þýðingu þegar leyst er úr kröfu um að bygging verði fjarlægð sökum þess að byggingarleyfi hafi verið gefið út í andstöðu við lög, hvort leyfishafi hafi verið grandlaus eða grandsamur um annmarka á því. Þá skipti jafnframt miklu máli við úrlausn um þetta hvort sá sem teldi brotið gegn hagsmunum sínum með útgáfu byggingarleyfis brygðist við án tafar en ella ætti hann hættu að glata rétti sínum sakir tómlætis. Var í dómi Landsréttar komist að þeirri niðurstöðu að fyrirsvarsmaður VF ehf. hefði verið í góðri trú um gildi leyfisins allt þar til smíði hússins var nánast lokið auk þess sem ljóst væri að veruleg verðmæti færu forgörðum yrði fallist á kröfu G. Þá voru ekki talin efni til þess að fallast á varakröfu G um ógildingu byggingarleyfisins. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu VF ehf. af kröfum G.
M ehf. höfðaði mál gegn S og krafðist endurgreiðslu fjárhæðar er M ehf. hafði greitt til S í samræmi við samkomulag um kaup á tilgreindri fasteign, innlausn lóðarréttinda og niðurrifs mannvirkja á lóðinni. Byggði M ehf. á því að S hefði með samningnum áskilið sér gjald fyrir útgáfu byggingarleyfis án lagaheimildar. Í dómi Landsréttar var til þess vísað að samkvæmt 1. mgr. 2. gr. laga nr. 4/1995 um tekjustofna sveitarfélaga hefðu sveitarfélög tekjur af eignum sínum, meðal annars af lóðarleigu. Um ráðstöfun slíkra réttinda vikju sjónarmið um skattheimtu og þjónustugjöld og reglur einkaréttarins tækju við. Þó væru sveitarfélög við þær ráðstafanir bundin af meginreglum stjórnsýsluréttar, svo sem um jafnræði og meðalhóf, sbr. dóm Hæstaréttar 1. júní 2022 í máli nr. 3/2022. Í dómi Landsréttar kom fram að umþrætt gjald hefði byggst á samkomulagi M ehf. og S til að mæta tekjutapi og kostnaði sem hlytist hefði af ráðstöfun lóðarinnar. Hefði gjaldið verið greitt á grundvelli samkomulags sem var einkaréttarlegs eðlis og yrði ekki jafnað til skatts eða þjónustugjalds. Breytti engu þótt í samkomulaginu hefði komið fram að gjaldið væri meðal annars vegna byggingarleyfis en fyrir lá að M ehf. greiddi jafnframt fyrir byggingarleyfi í samræmi við gjaldskrá S. Heimta gjaldsins hefði því hvorki farið í bága við lögmætisreglu stjórnsýsluréttarins né ákvæði stjórnarskrár. Þá hefðu málefnaleg sjónarmið legið að baki gerð samkomulagsins auk þess sem gjaldið hefði verið hóflegt og ekki farið í bága við jafnræðisreglu. Jafnframt ættu ógildingarreglur samningaréttarins ekki við um kröfu M ehf. Í málinu krafðist M ehf. jafnframt endurgreiðslu gatnagerðargjalda úr hendi S sem fyrri lóðarhafi greiddi. Taldi Landsréttur M ehf. hvorki hafa sýnt fram á lagagrundvöll fyrir kröfunni né skýrt hvers vegna endurgreiða ætti honum gjöld sem fyrri lóðarhafi greiddi. Loks hafnaði Landsréttur kröfu M ehf. gegn S um endurgjald fyrir lóðarréttindi auk kröfu um endurgreiðslu fasteignagjalda á tilgreindu tímabili. S var því sýknaður af öllum kröfum M ehf.
Fallist á bótaskyldu stjórnvalds vegna kostnaðar aðila við að fá ólögmætri ákvörðun stjórnvaldsins hnekkt fyrir æðra stjórnvaldi
N hf. höfðaði mál gegn S ehf. og krafðist þess í fyrsta lagi að viðurkennt yrði að félagið nyti hlutbundins eignarréttar sem fælist í samnýtingu á bílastæðum innan tiltekinnar lóðar innan Kópavogsbæjar. Í öðru lagi krafðist N hf. þess að viðurkennt yrði að S ehf. væri óheimilt, án samþykkis N hf., að reisa mannvirki innan lóðarinnar sem hindra eða skerða nýtingu N hf. á réttindum yfir lóðinni og í þriðja lagi að felldar yrðu úr gildi tilteknar samþykktir byggingarfulltrúa Kópavogsbæjar sem og byggingarleyfi til handa S ehf. fyrir byggingu atvinnuhúsnæðis og fjölbýlishúss á lóðinni. Í úrskurði Landsréttar var meðal annars rakið að í fyrstu kröfu N hf. fælist að kveðið yrði á um tilvist óbeins eignarréttar á lóð í eigu Kópavogsbæjar. Ekki væri hægt að fá dóm um tilvist kvaðar á fasteign án aðildar þess sem fari með beinan eignarrétt að henni. Þar sem Kópavogsbæ var ekki stefnt í málinu væri óhjákvæmilegt að vísa kröfunni frá héraðsdómi. Þar sem önnur og þriðja krafa N hf. byggðu á því að fallist yrði á fyrstu kröfuna væri óhjákvæmilegt að vísa þeim jafnframt frá héraðsdómi. Niðurstaða héraðsdóms um að vísa málinu frá dómi var því staðfest.
Stefndi var dæmdur til að greiða stefnendum eftirstöðvar kaupverðs gegn útgáfu afsals fasteignar, en ekki var fallist á að eignin hefði verið haldin göllum líkt og stefndi hélt fram.
Stefndi var sýknaður af kröfu stefnanda sem krafðist þess aðallega að hús stefnda yrði fjarlægt, en húsið hafði stefndi byggt á grundvelli byggingarleyfis sem réttargæslustefndi gaf út til stefnda. Til vara hafði stefnandi krafist þess að byggingarleyfi frá 9. júní 2017 sem réttargæslustefndi gaf út til stefnda yrði dæmt ógilt. Var stefnanda gert að greiða stefnda málskostnað.
Stefnda gert að endurgreiða stefnanda gjald sem stefndi hafði áskilið sér í tengslum við veitingu byggingarleyfis til niðurrifs húss. Hins vegar var stefndi sýknaður af kröfum stefnanda um endurgreiðslu gatnagerðargjalda og fasteignagjalda og um greiðslu tilgreindrar fjárhæðar vegna afsals lóðar til stefnda.
F og G höfðuðu mál gegn K og H ehf. til réttargæslu og kröfðust þess að felld yrði úr gildi breyting á deiliskipulagi vegna lóðanna Brekkuhvarfs 20 og 20a. Einnig að fellt yrði úr gildi byggingarleyfi sem K hefði gefið út vegna Brekkuhvarfs 20a. Síðar höfðuðu F og G sakauka á hendur H ehf. til þess að félaginu yrði gert að þola staðfestingu lögbanns sem sýslumaður hefði lagt á við því að H ehf. héldi áfram framkvæmdum á lóðinni að Brekkuhvarfi 20a, sem og að þola dóm um fyrrgreindar kröfur gegn K. Í dómi Landsréttar var krafa F og G gegn H ehf. um ógildingu á deiliskipulagi og byggingarleyfi í sakaukasök vísað frá héraðsdómi með vísan til niðurlags 3. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Þá var kröfu F og G um staðfestingu lögbanns jafnframt vísað frá dómi vegna vanreifunar, sbr. e-lið 1. mgr. 80. gr. sömu laga. Loks var kröfu F og G gegn K um ógildingu byggingarleyfisins vísað frá héraðsdómi þar sem H ehf. hefði ekki verið stefnt í frumsök í málinu að því leyti og úr því yrði ekki bætt með sakaukasök. Til þess var vísað í málinu að ekkert væri fram komið um að hin umdeilda breyting á deiliskipulaginu væri ekki í samræmi við gildandi aðalskipulag eða að nýtingarhlutfall og aðrar skipulagsforsendur sem þar væru ákvarðaðar fyrir lóðina Brekkuhvarf 20a viki svo frá því sem gilti um aðrar lóðir í götunni að ógildingu varðaði. Þá var hvorki fallist á með F og G að K hefði ekki uppfyllt rannsóknarskyldu sína við deiliskipulagsbreytinguna né að með deiliskipulaginu væri gengið gegn eignarréttarlegum hagsmunum þeirra. Loks voru ekki taldar forsendur til ógildingar deiliskipulagsins með vísan til brunaöryggis eða að reglur nábýlisréttar leiddu til þess að fella bæri það úr gildi. Var K því sýknaður af kröfu F og G um að felld yrði úr gildi breyting á deiliskipulagi vegna Brekkuhvarfs 20 og 20a.
G höfðaði mál gegn V ehf. og krafðist þess aðallega að félaginu yrði gert að fjarlægja nýbyggingu sem reist hefði verið á aðliggjandi lóð við fasteign hans á grundvelli byggingarleyfis og til vara að útgáfa byggingarleyfisins yrði dæmd ógild. Héraðsdómur vísaði málinu frá dómi þar sem G hefði ekki sýnt fram á að hann hefði lögvarða hagsmuni af úrlausn framangreindra krafna. Í úrskurði Landsréttar kom fram að hvort sem litið væri til reglna opinbers réttar eða meginreglna eignarréttar um grannrétt fasteignareiganda væri gengið út frá því í réttarframkvæmd að fasteignareigandi hefði jafnan af því lögvarða hagsmuni að fá skorið úr um hvort brotið hefði verið gegn réttindum hans með leyfisskyldum framkvæmdum á aðliggjandi lóð. Þá heyrði það og til efnislegrar úrlausnar máls að skera úr um hvort hagsmunir fasteignareiganda af mannvirkjum sínum væru slíkir samanborið við hagsmuni nágranna að hafna bæri kröfu þess síðarnefnda um að mannvirki yrðu fjarlægð eða byggingarleyfi ógilt af þeirri ástæðu. Gæti G, sem eigandi aðliggjandi fasteignar, haft hagsmuni af því hvernig stærð, legu og útliti byggingar V ehf. væri hagað. Án þess að tekin væri afstaða til þess hvort réttindi G að þessu leyti hefðu verið virt við útgáfu byggingarleyfis og byggingu hússins hefði hann við þessar aðstæður lögvarða hagsmuni af umræddum kröfum. Hinn kærði úrskurður var því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.
F ehf. höfðaði mál gegn þrotabúi i ehf. og L hf. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. Þrotabú i ehf. og L hf. voru því sýknaðir af kröfum F ehf.
F ehf. höfðaði mál gegn G ehf. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. G ehf. var því sýknaður af kröfum F ehf.
F ehf. höfðaði mál gegn G ehf. o.fl. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. G ehf. o.fl. voru því sýknaðir af kröfum F ehf.
Jóhann Friðrik Haraldsson og Bryndís Haraldsdóttir (
Óskar Sigurðsson lögmaður)
gegn
Mikael Smára Mikaelssyni, Rosemary Lea Jones, Mikael Marlies Karlssyni og Barböru Belle Nelson (
Saga Ýrr Jónsdóttir lögmaður)
J og B kröfðust þess að felldar yrðu úr gildi samþykktir byggingarfulltrúa Reykjavíkur þar sem veitt var byggingarleyfi fyrir viðbyggingu við einbýlishús sem M o.fl. áttu í óskiptri sameign, auk þess sem þau kröfðust ógildingar byggingarleyfis sem gefið var út á grundvelli samþykktanna. Reistu J og B kröfuna aðallega á því að byggingarleyfið hefði verið í andstöðu við gildandi deiliskipulag sem kvæði á um að óheimilt væri að hafa fleiri en eina íbúð í hverju húsi. Í dómi Hæstaréttar kom fram að hvorki í skipulagslögum né öðrum réttarheimildum um fasteignir væri að finna fyrirmæli um hvenær fleiri en ein íbúð teldist óhjákvæmilega vera í húsi eða haldbærar vísbendingar um að hlutlægt mat á innra skipulagi og öðrum eiginleikum húss samkvæmt aðaluppdráttum ætti að ráða við mat á því hvort hús teldist einbýlishús. Þvert á móti væru eigendur fasteigna frjálsir að því að ákveða, innan þeirra marka sem réttarheimildir á sviði skipulags- og mannvirkjamála, um brunavarnir, hollustuhætti og mengunarvarnir svo og skipulagsskilmálar kvæðu á um, hvernig innra skipulagi fasteigna þeirra væri háttað. Jafnframt lægi fyrir að hús M o.fl., eftir að byggt hafði verið við það, væri skráð í fasteignaskrá Þjóðskrár Íslands sem einbýlishús í óskiptri sameign þeirra og að ekki hefði verið óskað eftir breytingu á þeirri skipan. M o.fl. voru sýknuð af kröfum J og B.
Stefnanda krafðist þess að stefnda verði gert að fjarlægja tvö mannvirki af tilgreindri lóð að viðlögðum dagsektum. Fallist á að stefnda sé skylt að fjarlægja annað mannvirkið, að viðlögðum tilgreindum dagsektum, en stefndi sýknaður af kröfu um að fjarlægja hitt.
Mikael Smári Mikaelsson, Rosemary Lea Jones, Mikael Marlies Karlsson og Barbara Belle Nelson (
Saga Ýrr Jónsdóttir lögmaður)
gegn
Jóhanni Friðriki Haraldssyni og Bryndísi Haraldsdóttur (
Óskar Sigurðsson lögmaður)
J og B höfðuðu mál á hendur M o.fl. og kröfðust þess að felldar yrðu úr gildi samþykktir byggingarfulltrúa Reykjavíkur þar sem veitt var byggingarleyfi fyrir viðbyggingu við hús M o.fl. auk þess sem þau kröfðust ógildingar byggingarleyfis sem gefið var út á grundvelli samþykktanna. Héraðsdómur féllst á kröfur J og B þar sem talið var að byggingarleyfið hefði verið í andstöðu við gildandi deiliskipulag sem kvæði á um að óheimilt væri að hafa fleiri en eina íbúð í hverju húsi. Því hefði verið óheimilt að víkja frá deiliskipulaginu nema að undangenginni grenndarkynningu. Í dómi Landsréttar var tekið fram að lagnakerfi hússins væri sameiginlegt og endanlegar teikningar gerðu ráð fyrir að opið væri á milli húshluta í gegnum tengibyggingu auk þess sem húsið væri skilgreint sem ein eining með eitt fastanúmer í fasteignaskrá. Þá lægi ekkert fyrir um að eigendur hefðu áform um að skipta húsinu í tvo afmarkaða séreignarhluta. Í ljósi þess að eigandi húsnæðis hefði í grunninn ákvörðunarvald um skipulag og hönnun þess að innan var lagt til grundvallar að það hefði þurft að liggja fyrir með eignaskiptayfirlýsingu eða öðrum hætti að ætlunin væri að skipta húsinu upp í fleiri en eina afmarkaða einingu til þess að unnt væri að skilgreina húsnæðið sem tvær íbúðir í skilningi deiliskipulagsins. Var því hafnað þeirri málsástæðu J og B að í húsinu væru tvær íbúðir sem bryti í bága við deiliskipulag og réttindi þeirra. Þá var hafnað þeirri málsástæðu J og B að það fyrirkomulag að þrjár kynslóðir byggju í húsi M o.fl. teldist skerðing á eignarréttindum J og B vegna mögulegs aukins umgangs. Loks var ekki talið að skrautveggur á mörkum lóðar M o.fl. og gluggar á vesturhlið viðbyggingar við hús þeirra skertu hagsmuni J og B þannig að þörf hefði verið á sérstakri grenndarkynningu samkvæmt 3. mgr. 43. gr. skipulagslaga. Var kröfum J og B því hafnað.
J o.fl. höfðuðu mál á hendur H og G og kröfðust ógildingar á ákvörðun H þar sem samþykkt var sú breyting á deiliskipulagi að heimila niðurrif friðaðs hús að Hellubraut 7 og að nýtt hús yrði byggt í staðinn og að heimila byggingu húss að Hellubraut 5. Þá kröfðust J o.fl. þess að felldar yrðu úr gildi ákvarðanir byggingarfulltrúa H um að samþykkja umsóknir um byggingarleyfi á lóðunum og gefa út byggingarleyfi á þeim. Sneri deila aðila meðal annars að því hvort Minjastofnun Íslands hefði verið heimilt að binda leyfi til niðurrifs hússins skilyrðum á grundvelli 29. og 30. gr. laga nr. 80/2012 um menningarminjar en J o.fl. héldu því fram að deiliskipulagsbreytingin hefði brotið gegn skilyrðum stofnunarinnar. Í dómi Hæstaréttar kom fram að skilyrði Minjastofnunar Íslands fælu í sér takmörkun á skipulagsvaldi sveitarfélaga samkvæmt 78. gr. stjórnarskrárinnar, sbr. 3. mgr. 3. gr. skipulagslaga nr. 123/2010. Þá kynnu skilyrðin að leiða til takmörkunar á stjórnarskrárvörðum eignarráðum fasteignareiganda, sbr. 1. mgr. 72. gr. hennar, en vafa um það yrði að skýra honum í hag. Heimild til að binda stjórnvaldsákvörðun skilyrðum yrði að styðjast við skýra og ótvíræða lagaheimild í ljósi lagaáskilnaðarreglna stjórnarskrárinnar og lögmætisreglunnar. Þar sem ekki hagaði svo til í málinu var talið að stofnunina hefði brostið heimild til að binda leyfið umræddum skilyrðum. Þá var talið að deiliskipulagsbreytingin hefði hvorki verið í andstöðu við 2. mgr. 37. gr. skipulagslaga, þar sem mælt sé fyrir um að deiliskipulag skuli mynda heildstæða einingu, né gildandi aðalskipulag, sbr. 3. mgr. 37. gr. og 7. mgr. 12. laganna. Loks var talið að J o.fl. hefðu ekki sýnt fram á að með ákvörðun H um nýtingarhlutfall framangreindra lóða hefði verið brotið gegn 11. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993. Voru H og G því sýknaðir af kröfum J o.fl.
Deiliskipulag fyrir Brekkuhvarf 20 og 20a í Kópavogi ógilt með dómi. Byggingarleyfi útgefið fyrir Brekkuhvarf 20a í Kópavogi ógilt með dómi. Lögbann á framkvæmdir á Brekkuhvarfi 20a í Kópvogi staðfest.
H ehf. fékk útgefið byggingarleyfi 5. október 2016 á grundvelli samþykktar afgreiðslufundar byggingarfulltrúa B 3. sama mánaðar. Tók leyfið til byggingar 59 herbergja hótels og annarra mannvirkja við Borgarbraut 59 í Borgarnesi. Úrskurðarnefnd umhverfis- og auðlindamála felldi leyfið úr gildi með úrskurði 23. desember 2016, þar sem hótelbygging á lóðinni rúmaðist ekki innan skilmála deiliskipulags frá 2007 um landnotkun lóðarinnar. Á fundi sveitastjórnar B í apríl 2017 voru svo samþykktar breytingar á deiliskipulaginu og auglýsing þess efnis birt í B-deild Stjórnartíðinda. Á fundi byggingarfulltrúa 1. júní 2017 var síðan samþykkt umsókn um leyfi til að byggja 83 herbergja hótel og önnur mannvirki að Borgarbraut 57 og 59 og byggingarfulltrúa falið að gefa út byggingarleyfi að uppfylltum skilyrðum byggingarreglugerðar. Héraðsdómur sýknaði B af viðurkenningarkröfu um bótaskyldu sökum þessara atvika og vísaði frá dómi annarri kröfu um viðurkenningu á bótaskyldu vegna tengdra atvika. Undir meðferð málsins fyrir Landsrétti féll H ehf. frá áfrýjun að því er varðaði þá kröfu sem vísað var frá héraðsdómi og breytti eftirstandandi kröfu. Í dómi Landsréttar var hafnað kröfu B um frávísun málsins frá Landsrétti, en þá kröfu hafði B uppi á þeim grunni að með breyttri kröfugerð hefði H ehf. raskað grundvelli málsins og væri hin endanlega dómkrafa H ehf. því ódómhæf. Þá vísaði Landsréttur meðal annars til þess að þótt byggingarleyfi H ehf. hefði verið fellt úr gildi af æðra stjórnvaldi leiddi það ekki eitt sér til bótaskyldu B. Skilmálar aðalskipulags og deiliskipulags á grundvelli þess hefðu verið báðum aðilum aðgengilegir og mátt vera þeim kunnir. Með því að hefja framkvæmdir hefði H ehf. tekið þá áhættu að á gildi leyfisins yrði látið reyna og því ekki getað gengið út frá því að úrlausn mögulegra ágreiningsefna félli sér í hag. Þá hefði H ehf. verið unnt að vinna að byggingarframkvæmdum þann tíma sem byggingarleyfið hefði verið í gildi, sem hefði verið honum ívilnandi og ekki yrði séð að ákvörðun um veitingu leyfisins og afgreiðsla þess hjá byggingarfulltrúa hefði verið með þeim hætti að til bótaskyldu hefði stofnast á grundvelli sakarreglunnar. Því var staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu B af viðurkenningu á bótaskyldu gagnvart H ehf.
Kröfum stefnanda um ógildingu byggingarleyfis og samþykkta vegna framkvæmda í Síðumúla og á Grensásvegi hafnað.
Kröfum stefnanda um ógildingu byggingarleyfis og samþykkta vegna framkvæmda í Síðumúla og á Grensásvegi hafnað.
Kröfum stefnanda um ógildingu byggingarleyfis og samþykkta vegna byggingar hótels hafnað.
Við sölu byggingarréttar á lóðum undir fjölbýlishús tók seljandi að sér að annast jarðvinnu á kostnað kaupanda fyrir afhendingu. Grafið var samkvæmt skipulagi þar sem gert var ráð fyrir kjöllurum undir húsunum. Á þeim teikningum sem kaupandi ætlaði að byggja eftir var aðeins gert ráð fyrir kjöllurum undir hluta þeirra og tafir urðu á framkvæmdum. Í aðalsök krafðist kaupandi skaðabóta og endurgreiðslu vegna jarðvinnuframkvæmda en í gagnsök krafðist seljandi dagsekta vegna tafa á byggingaframkvæmdum. Báðir aðilar voru taldir bera nokkra ábyrgð á þessum atvikum og var því sýknað af kröfum þeirra bæði í aðalsök og gagnsök og málskostnaður felldur niður.
Jón Viðar Stefánsson og Auður Kristín Þorgeirsdóttir (
Finnur Magnússon lögmaður)
gegn
Óshæð ehf, Ívari Sigurjóni Helgasyni, Gísla Rúnari Böðvarssyni og Kristrúnu Kristmundsdóttur (
Þórhallur H. Þorvaldsson lögmaður)
J og A kröfðust þess annars vegar að Ó ehf. ásamt Í, sem leiddi rétt sinn frá Ó ehf., og hins vegar Ó ehf., ásamt G og K, sem leiddu einnig rétt sinn frá Ó ehf., yrði gert að fjarlægja grjóthleðslu á lóðum Í, G og K með fram lóðamörkum fasteigna þeirra og fasteignar J og A, að viðlögðum dagsektum. Í dómi Landsréttar kom fram að þar sem grjóthleðslan hefði ekki verið reist í samráði við eða með samþykki J og A yrði fallist á með þeim að hún væri í andstöðu við skipulagsskilmála, samþykktar teikningar fyrir fasteignir þeirra og byggingarleyfi fasteignanna. Í ljósi þess að grjóthleðslan hefði vikið svo verulega frá skipulagsskilmálum og samþykktum teikningum fyrir umræddar fasteignir, sem stefndu væru bundnir af, yrði J og A ekki gert að sætta sig við grjóthleðsluna í núverandi horfi. Þrátt fyrir að því myndi fylgja mikil röskun að fjarlægja grjóthleðsluna yrði að líta til þess að Ó ehf. hefði ekki getað verið í góðri trú þegar félagið reisti umrætt mannvirki við lóðarmörkin. Var því Ó ehf., Í, G og K dæmt skylt að fjarlægja grjóthleðsluna af lóðum umræddra fasteigna að viðlögðum dagsektum.
A og M kröfðust þess að Ó ehf. ásamt S og H, sem leiddu rétt sinn frá Ó ehf., yrði gert að fjarlægja grjóthleðslu á lóð S og H með fram lóðamörkum fasteignar þeirra og fasteignar A og M að viðlögðum dagsektum. Í dómi Landsréttar kom fram að þar sem grjóthleðslan hefði ekki verið reist í samráði við eða með samþykki A og M yrði fallist á með þeim að hún væri í andstöðu við skipulagsskilmála, samþykktar teikningar fyrir fasteign S og H og byggingarleyfi fasteignarinnar. Í ljósi þess að grjóthleðslan hefði vikið svo verulega frá skipulagsskilmálum og samþykktum teikningum, sem stefndu væru bundnir af, yrði A og M ekki gert að sætta sig við grjóthleðsluna í núverandi horfi. Þrátt fyrir að því myndi fylgja mikil röskun að fjarlægja grjóthleðsluna yrði að líta til þess að Ó ehf. hefði ekki getað verið í góðri trú þegar félagið reisti umrætt mannvirki við lóðarmörkin. Var því Ó ehf., S og H dæmt skylt að fjarlægja grjóthleðsluna að viðlögðum dagsektum.
Kröfu stefnanda um viðurkenningu á bótaskyldu vísað að hluta frá dómi en stefndi að öðru leyti sýknaður af henni.
M ehf. höfðaði mál gegn K og krafðist þess að viðurkennt yrði að K hefði, með synjun um breytingu á deiluskipulagi lóðar í eigu M ehf., valdið félaginu tjóni sem væri bótaskylt. Byggði M ehf. m.a. á því að málsmeðferð við deiliskipulagsbreytinguna hefði ekki samrýmst ákvæðum skipulagslaga nr. 123/2010. Í dómi Landsréttar kom fram að M ehf. hefði átt frumkvæði að því að óska eftir breytingu á deiliskipulagi lóðarinnar og honum hefði mátt vera ljóst að andmæli kynnu að koma fram við tillögunni og henni hafnað algerlega óháð því hvort með málið yrði farið samkvæmt 1. eða 2. mgr. 43. gr. skipulagslaga. Þá hefði ekki verið sýnt fram á annað en að höfnun K hefði verið byggð á lögmætum og málefnalegum sjónarmiðum og verið í samræmi við gildandi aðal- og svæðisskipulag K, gildandi skipulagsreglugerð og ákvæði stjórnsýslulaga nr. 37/1993. M ehf. hefði því ekki sýnt fram á að hann hefði orðið fyrir tjóni sem rekja mætti til saknæmrar og ólögmætrar háttsemi K og var K því sýknaður af kröfu M ehf.
Ágreiningur í fjöleignarhúsi um hvort rými væri séreign eða sameign.
S o.fl. höfðuðu mál gegn Í ehf. og kröfðust þess að þrjú nánar tilgreind byggingarleyfi sem V hafði gefið út til Í ehf., vegna byggingar súrefnis- og köfnunarefnisverksmiðju, yrðu felld úr gildi. Sveitarfélaginu V var stefnt til réttargæslu. Byggðu S o.fl. m.a. á því að deiliskipulagsbreytingin, sem byggingarleyfin studdust við, hefði verið haldin svo verulegum ágöllum að ógildingu varðaði. Þá hefði ekki verið heimilt að veita byggingarleyfi til einstakra þátta framkvæmdarinnar, auk þess sem S o.fl. vefengdu hæfi skipulags- og byggingarfulltrúa V til útgáfu leyfanna. Ennfremur byggðu S o.fl. á því að áætlun um stórslysavarnir hefði verið ófullnægjandi. Héraðsdómur hafnaði því að umrædd deiliskipulagsbreyting hefði verið haldin ágöllum með vísan til niðurstöðu dómsins í máli milli S o.fl. gegn V og Í ehf., sem rekið var samhliða um gildi deiliskipulagsins og til úrlausnar var í dómi Hæstaréttar í máli nr. 739/2017. Þá taldi dómurinn að ekki hefði verið sýnt fram á að ómálefnalegar ástæður hefðu legið að baki þeirri ákvörðun að veita byggingarleyfi til einstakra þátta framkvæmdarinnar og hafnaði því sömuleiðis að skipulags- og byggingarfulltrúi V hefði verið vanhæfur til útgáfu þeirra. Með vísan til umsagnar vinnueftirlitsins var því ennfremur hafnað að Í ehf. hefði ekki lagt fram fullnægjandi stórslysaáætlun. Var Í ehf. samkvæmt því sýknað af kröfu S o.fl. og staðfesti Hæstiréttur þá niðurstöðu.
Sveitarfélag sýknað af skaðabótakröfum eigenda fjöleignarhúss sem töldu sig hafa orðið fyrir tjóni vegna útgáfu byggingarleyfis til eiganda efri hæðar sama húss. Tjónið töldu stefnendur felast í kostnaði af aðstoð lögmanns við að fá útgáfu byggingarleyfisins hnekkt.
R ehf. höfðaði mál á hendur K og krafðist þess að félaginu yrði gert að fjarlægja og loka fyrir fimm innkeyrsludyr sem ekki voru á samþykktum teikningum nánar tilgreinds fjöleignarhús. Talið var að þrjár af hurðunum hefðu verið settar upp á árinu 1997 og að R ehf. hefði fyrir tómlætis sakir glatað rétti sínum gagnvart K vegna þeirra. Á hinn bóginn var talið sannað að hinar tvær hurðarnar hefðu verið settar upp í október 2004. Hafði R ehf. allt frá því í desember 2006 leitast við að fá rétti sínum framgengt hjá byggingaryfirvöldum. Þegar endanlega var ljóst að þau töldu ekki efni til að beita þvingunarúrræðum hafði R ehf. beint þeirri kröfu til K í júní 2014 að hann lokaði fyrir dyrnar og kæmi fasteigninni í fyrra horf. Var mál þetta síðan höfðað í júní 2015. Var því ekki talið að R ehf. hefði glatað rétti sínum gagnvart K vegna tómlætis varðandi þær dyr. Þar sem ekki hafði verið aflað byggingarleyfis fyrir umræddum breytingum á ytra byrði fasteignarinnar eftir þágildandi skipulags- og byggingarlögum nr. 73/1997 var K gert skylt að loka fyrir fyrrnefndar tvær innkeyrsludyr að viðlögðum dagsektum.
Aðilar deildu um heimild R til þess að krefja R hf. um frekari greiðslu fyrir úthlutun lóðar og byggingarréttar að Friggjarbrunni og Skyggnisbraut en upphafleg greiðsla hafði verið miðuð við eldra deiluskipulag sem kvað á um 47 íbúðir á umræddri lóð en ekki 51 íbúð eins og gildandi deiluskipulag kvað á um.Var talið meðal annars með vísan til staðlaðs texta í umsókn um úthlutun lóðarinnar að fulltrúum stefnda hefði ekki getað dulist að það verð sem tilgreint var í bréfi R til R hf. í júní 2013 þar sem R hf. var tilkynnt um úthlutun lóðarinnar hefði verið byggt á röngum forsendum. Þá var talið að fulltrúum R hf. hafi einnig mátt vera það ljóst þar sem í bréfinu hefði verið vísað til þess að um hefði verið að ræða byggingarrétt fyrir 47 íbúða hús en í umsókn R hf. hefði komið skýrlega fram að sótt hefði verið um byggingu allt að 51 íbúðar. Var R því sýknað af kröfu R ehf.
Stefnda var gert að loka fyrir tvær innkeyrsludyr af fimm á húsi. Ekki hafði verið veitt leyfi fyrir breytingum á húsinu en þær fólu í sér breytingu á ytra byrði hússins og breytta nýtingu eignarinnar og á sameiginlegri lóð og voru þær taldar ólögmætar. Hvað varðaði þrjár innkeyrsluhurðir var stefnandi talinn hafa sýnt tómlæti við gæslu hagsmuna sinna, en 18 ár liðu frá því að stefnandi keypti eignarhluta sinn í húsinu þar til málið var höfðað.
Sigurður Olsen og Ruth Guðnadóttir (
Ágúst Ólafsson hdl)
gegn
Sigurvin Lárusi Jónssyni Jóni Lárusi Sigurðssyni og Sif Sigurvinsdóttur (
Smári Hilmarsson hdl)
Fallist var á með kaupendum fasteignar að hún hefði verið haldin göllum við afhendingu hennar og að þau ættu rétt á því að skuldajafna skaðabótakröfu sinni af því tilefni við kröfu seljenda um eftirstöðvar kaupverðs.
Kröfu L um að fellt yrði úr gildi leyfi B til að innrétta bar og veitingastað í húsnæði sínu var hafnað.
Með samningi í mars 2007 keypti F ehf. af Skipulagssjóði R nánar tilgreindar húseignir við Hverfisgötu og Laugaveg í Reykjavík. Markmið F ehf. með kaupunum var að reisa nýjar byggingar á svonefndum Hljómalindarreit en samkvæmt samningnum var miðað við að nýtingarhlutfall reitsins yrði 3,5. Síðar kom í ljós að R væri ekki reiðubúinn til að samþykkja svo hátt nýtingarhlutfall á reitnum. Með samningi í nóvember 2011 keypti L ehf. af F ehf. nánar greindar eignir félagsins á byggingarreitnum og samkvæmt 6. gr. samningsins tók L ehf. yfir „öll réttindi og allar skyldur seljanda“ samkvæmt kaupsamningnum frá mars 2007. Í mars 2012 framseldi F ehf. H ehf. skaðabótakröfur sínar á hendur R vegna vanefnda á þeim samningi. Á grundvelli framsalsins höfðaði H ehf. mál til viðurkenningar á skaðabótaskyldu R sökum þess að F ehf. hefði ekki fengið að byggja miðað við nýtingarhlutfallið 3,5. Í dómi Hæstaréttar kom fram að 6. gr. samningsins frá nóvember 2011 hefði verið ofaukið ef samningurinn hefði einungis átt að leiða til yfirfærslu eignarréttinda að fasteignum. Yrði því að líta svo á að með ákvæðinu hefðu jafnframt orðið aðilaskipti að sérhverjum öðrum réttindum og skyldum F ehf. samkvæmt kaupsamningnum frá mars 2007, þar á meðal réttindum félagsins á grundvelli skuldbindingar R til að veita því byggingarrétt á reitnum með tilteknu nýtingarhlutfalli og skyldu þess til að greiða eftirstöðvar kaupverðs. Réttur til að leita skaðabóta sem úrræði vegna vanefndar á samningi væri þáttur í réttindum samkvæmt honum. Vegna vanheimildar F ehf. til framsalsins í mars 2012 væri H ehf. ekki réttur aðili til að hafa uppi þá dómkröfu sem hann hafði gert í málinu. Var R því sýknaður af henni, sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála.
Áfrýjandi skaut málinu til Hæstaréttar 5. mars 2013. Hann krefst þess aðallega að viðurkennt verði að útgáfa byggingarleyfa vegna breytinga á íbúðarhúsi og byggingar bílskúrs að Álfhólsvegi 61 í Kópavogi sé ólögleg. Einnig krefst hann þess að stefndu Jóni Guðmundssyni og Ernu Jónsdóttur verði gert að viðlögðum dagsektum að fjarlægja fyrrgreindan bílskúr og viðbyggingu eða borðstofu á norðurhlið hússins og færa þannig útlit þess til fyrra horfs í samræmi við gildandi teikningu af því frá 1944. Til vara gerir áfrýjandi þá kröfu að í stað þess að fjarlægja bílskúrinn verði stefndu Jóni og Ernu gert að viðlögðum dagsektum að lækka hann í 2,7 metra að efri brún plötu eða efri brún veggjar. Í báðum tilvikum krefst áfrýjandi málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Stefndu krefjast staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti.
H ehf. krafði R um skaðabætur vegna tjóns sem félagið taldi sig hafa orðið fyrir vegna kostnaðar sem það greiddi vegna fyrirhugaðra framkvæmda á lóð félagsins. Byggði H ehf. m.a. á því að R hefði með óvandaðri og rangri málsmeðferð við breytingu á deiliskipulagi valdið honum tjóni, en úrskurðarnefnd skipulags- og byggingarmála felldi úr gildi ákvörðun skipulagsráðs R um breytingu á skipulaginu. Var það mat Hæstaréttar að H ehf. hefði ekki fært sönnur á, að sú ákvörðun starfsmanna R að haga málsmeðferð vegna tillögu að breytingu á deiliskipulagi með tilteknum hætti, teldist saknæm og skyldi baka R skaðabótaábyrgð. Var því staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu R.
Ágústa Sigurjónsdóttir, Guðlaug Rósa Guðbrandsdóttir, Bjarni Heiðar Geirsson og Arnór Flygenring Sigurðsson (
Skúli Bjarnason hrl)
gegn
Sveini Valþóri Sigurðssyni og Baldvinu Sigrúnu Sverrisdóttur (
Arnar Þór Stefánsson hrl)
S og B höfðuðu mál gegn Á, G, BG og A og kröfðust þess að felldur yrði úr gildi úrskurður úrskurðarnefndar skipulags- og byggingarmála þar sem felld hafði verið úr gildi ákvörðun skipulags- og byggingarfulltrúa H um að veita S og B byggingarleyfi fyrir sólskála á svölum íbúðar þeirra í fjöleignarhúsi í H. Í dómi Hæstaréttar sagði að skýra yrði ákvæði 5. mgr. 8. gr. þágildandi skipulags- og byggingarlaga nr. 73/1997 svo að áfrýjendur, sem væru eigendur að íbúðum í umræddu fjöleignarhúsi, hafi hver og einn haft sjálfstæðan rétt til að kæra byggingarleyfið. Kærufrestur hafi á hinn bóginn verið sannanlega liðinn hvað áfrýjandann BG varðaði. Var það niðurstaða Hæstaréttar að S og B hafi haft heimild til að reisa sólskála á svölum íbúðar sinnar en á hinn bóginn hafi staðsetning hans á svölunum verið í andstöðu við ákvæði í lóðarleigusamningi og samþykkta teikningu af fjöleignarhúsinu. Voru Á, G, BG og A því sýknuð af kröfu S og B.
Eigendur fasteignar í Húsahverfi í Reykjavík, A og H, höfðuðu mál á hendur nágranna sínum, B, og kröfðust þess að honum yrði gert að fjarlægja viðbyggingu af húseign sinni, sem hann hafði reist á grundvelli byggingarleyfis frá sveitarfélaginu R, að viðlögðum dagsektum. Með dómi Hæstaréttar 22. nóvember 2012 í máli nr. 137/2012 var felld úr gildi breyting R á tilteknum skilmálum deiliskipulags í hverfinu, en byggingarleyfi til handa B hafði verið gefið út á grundvelli breytingarinnar. Krafa A og H var tekin til greina í samræmi við 2. mgr. 56. gr. þágildandi skipulags- og byggingarlaga nr. 73/1997, með vísan til þess að B hefði reist viðbygginguna með stoð í byggingarleyfi sem bryti í bága við skipulag og að hann yrði að bera áhættuna af því að verðmæti kynnu að fara forgörðum, enda hefði hann verið grandsamur um að A og H myndu leita úrræða til að fá hana fjarlægða allan þann tíma sem byggingarleyfi hans var til umfjöllunar hjá R og meðan á framkvæmdum við viðbygginguna stóð.
Eigendur fasteignar í Húsahverfi í Reykjavík, A og H, höfðuðu mál á hendur sveitarfélaginu R og kröfðust þess að felld yrði úr gildi ákvörðun borgarráðs um að breyta skilmálum deiliskipulags í hverfinu. Fallist var á með A og H að R hefði verið óheimilt að breyta skipulagi svæðis þar sem framkvæmt hefði verið í ósamræmi við skipulag fyrr en ólögleg bygging, eða byggingarhluti, hefði verið fjarlægð, jarðrask afmáð eða starfsemi hætt, sbr. 4. mgr. 56. gr. þágildandi skipulags- og byggingarlaga nr. 73/1997, en í málinu var upplýst að stærð margra húseigna í fyrrgreindu hverfi hefði verið í andstöðu við gildandi skipulag. Var krafa A og H því tekin til greina.
M ehf. krafði R um endurgreiðslu bílastæðagjalds sem félagið hafði greitt R vegna fyrirhugaðra framkvæmda á tiltekinni lóð, þar sem fallist hefði verið á minnkun framkvæmda á lóðinni. Í dómi Hæstaréttar sagði annars að með dómi Hæstaréttar í kærumáli milli sömu aðila hefði því verið slegið föstu að endurgreiðslukrafa sú sem um ræddi í málinu hefði ekki stofnast fyrr en við útgáfu byggingarleyfis 24. nóvember 2010. Hefði krafan því ekki gjaldfallið fyrr en eftir að eignarumráðum M ehf. yfir fasteigninni lauk með nauðungarsölu sem fór fram 2. september 2010. Staðfesti Hæstiréttur því niðurstöðu héraðsdóms um sýknu R á grundvelli aðildarskorts M ehf.