Dómstólaleit

Mæðginin A og B festu kaup á fasteign árið 2011 og var eignarhlutur A í fasteigninni samkvæmt kaupsamningi 60% og B 40% en óumdeilt var að fjárframlag B hefði numið 86,9% af kaupverði hennar. B, sem býr við þroskaskerðingu, krafðist þess að viðurkennt yrði að eignarhlutur hans í fasteigninni yrði í samræmi við fjárframlag hans við kaupin og var krafan studd þeim rökum að sökum þroskaskerðingar hefði hann ekki haft skilning á skiptingu eignarhlutfalla samkvæmt kaupsamningi og hann því aldrei samþykkt hana. Með hinum áfrýjaða dómi var fallist á viðurkenningarkröfuna, auk fjárkröfu B sem ekki tengdist fasteignakaupunum með beinum hætti, og var fyrir Landsrétti eingöngu til skoðunar viðurkenningarkrafan. Í dómi Landsréttar kom fram að viðurkenningarkrafa B einskorðaðist við innbyrðis lögskipti þeirra og fælist í málatilbúnaði B að skipting á eignarhlutdeild aðila í fasteigninni yrði breytt til samræmis við hlut hvors þeirra í kaupverði eignarinnar. Taldi Landsréttur ekkert fram komið sem stæði því í vegi að kröfugerð B hlyti efnislega úrlausn dómstóla. Við mat á því hvort grundvöllur væri fyrir því að skráningu eignarhlutfalla yrði breytt vísaði Landsréttur meðal annars til þess að fasteignakaupin hefðu að mestu verið fjármögnuð af B og greiddi hann rekstrarkostnað af eigninni. Þá hefði B ekki burði til að gera sér grein fyrir því hvað fólst í ákvæði kaupsamningsins um eignarhlutföll og yrði að ganga út frá því að A hefði verið það ljóst. Hefði sú skýring sem A teldi liggja að baki skráningu eignarhlutfalla samkvæmt kaupsamning í reynd ráðið för hefði henni borið að sjá til þess að staðið yrði að málum með þeim hætti að hagsmunum B yrði gætt í hvívetna og lögum samkvæmt. Féllst Landsréttur því á viðurkenningarkröfu B, með vísan til 36. gr. laga nr. 7/1936, og staðfesti niðurstöðu hins áfrýjaða dóms að viðurkennt yrði að eignarhlutdeild B í fasteigninni væri 86,9% og A 13,1%.

Í málinu var deilt um uppgjör eftirstöðva kaupverðs vegna kaupa L á eignarhlutum I í félaginu I ehf. Laut ágreiningurinn að því hvort I hefði brotið gegn umsömdum trúnaðarskyldum um samkeppnisbann sem firrti hana rétti til greiðslu eftirstöðva kaupverðsins. Með hinum áfrýjaða dómi var L gert að greiða I eftirstöðvar kaupverðsins auk nánar tilgreindra vaxta. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að ákvæði um samkeppnisbann hefðu í dómaframkvæmd gjarnan verið túlkuð þröngt og að sá sem héldi fram broti gegn slíku ákvæði bæri almennt sönnunarbyrði fyrir þeirri staðhæfingu sinni. Ekki var talið að nánar greind áskorun L í héraði og sú staðreynd að I gaf þar ekki aðilaskýrslu breytti neinu um sönnunarstöðu í málinu. Landsréttur tók fram að samkeppnisákvæðið hefði falið í sér að I væri óheimilt í þrjú ár að stunda eða taka þátt í nánar tilgreindri starfsemi. Ekki lægju fyrir gögn sem styddu það að I hefði tekið þátt í slíkri starfsemi á tímabilinu. Þá hefði stofnun eiginmanns hennar á tveimur einkahlutafélögum á tímabilinu ekki falið í sér brot á samningsákvæðinu og yrði raunar ekki séð að eiginmaðurinn eða félögin hefðu hafið starfsemi í skilningi ákvæðisins á umræddu þriggja ára tímabili. Að framangreindu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur.

Með hinum áfrýjaða dómi var Í sýknað af kröfu A um að felldir yrðu úr gildi úrskurðir ríkisskattstjóra og yfirskattanefndar þar sem opinber gjöld A fyrir gjaldárið 2015 voru endurákvörðuð. Laut ágreiningur aðila að skattalegri meðferð á yfirfærslu fasteignar úr einkahlutafélaginu E, sem var í eigu A og þáverandi eiginkonu hennar, til þeirra beggja og að 27 milljóna krónu greiðslu til A samkvæmt samkomulagi um skilnað og skilnaðaruppgjör. Töldu skattyfirvöld að um ólögmæta og endurgjaldslausa úthlutun verðmæta úr félaginu hefði verið að ræða sem bæri að skattleggja sem tekjur hjá A. Í dómi Landsréttar var rakið að samkvæmt orðum sínum fól kaupsamningur um framangreinda fasteign ekki í sér endurgjald en A byggði á því að kaupverð hefði verið greitt með yfirtöku á skuldum E ehf. vegna fasteignarinnar og að fyrrverandi eiginkona A hefði tekið þær yfir við skilnað þeirra. Taldi Landsréttur engin samtímagögn sýna fram á þá skuldskeytingu og lægi meðal annars fyrir að fyrrverandi eiginkona A teldi skuldina ekki fram á skattaframtölum sínum auk þess sem fyrir lægi innheimtubréf sem beint væri að E ehf. en ekki henni. Þá vísaði Landsréttur til þess varðandi greiðslu til A samkvæmt samkomulagi um skilnað og skilnaðaruppgjör að málatilbúnaður A byggðist á því að þeir samningar sem á reyndi í málinu þýddu annað en það sem þeir mæltu berum orðum fyrir um. Í ljósi þess og þeirrar rannsóknar og gagna sem fyrir lægju væri óhjákvæmilegt, í því máli sem hér væri rekið, að A bæri að nokkru leyti sönnunarbyrði fyrir staðhæfingum sínum. Að þessum athugasemdum gættum staðfesti Landsréttur hinn áfrýjaða dóm um sýknu Í af kröfum A með vísan til forsendna.

M höfðaði mál gegn B og krafðist þess að ógiltur yrði kaupsamningur M og B um allt hlutafé í einkahlutafélaginu Skientia ehf. og að B greiddi M 5.500.000 krónur auk dráttarvaxta. Til vara krafðist M þess að staðfest yrði riftun fyrrgreinds kaupsamnings og að B yrði gert að greiða M 5.500.000 krónur, auk dráttarvaxta. Í gagnsök krafðist B sýknu af kröfum M en til vara verulegrar lækkunar á þeim. Þá krafðist B þess að M yrði, í samræmi við framangreindan kaupsamning, gert að greiða henni 19.089.743 krónur auk dráttarvaxta, að frádreginni innborgun að fjárhæð 5.500.000 krónur. Með hinum áfrýjaða dómi var B sýknuð af kröfum M í aðalsök og fallist á fjárkröfu hennar í gagnsök. Hinn áfrýjaði dómur var staðfestur með vísan til forsendna hans.

P taldi sig hafa orðið fyrir tjóni í viðskiptum við félagið D ehf., sem D og H bæru ábyrgð á sem fyrirsvarsmenn og eigendur D ehf., en P gerði kaupsamning við félagið um kaup á fullfrágengnu einingahúsi sem byggt skyldi af pólska smíðafyrirtækinu N. Óumdeilt var að hús P var aldrei afhent. P reisti skaðabótakröfu sína meðal annars á því að D og H hefðu sýnt af sér saknæma háttsemi með því að taka við peningum úr hendi P þrátt fyrir að D ehf. hefði verið ógjaldfært á þeim tíma og D og H borið að óska eftir gjaldþrotaskiptum á búi þess. Einnig byggði P á því að D og H hefðu beitt P blekkingum og svikum við viðskiptin og hefðu þeir sem eigendur og stjórnendur D ehf. valdið P tjóni með háttsemi sinni. Í dómi Landsréttar var málsástæðum P er lutu að meintri ógjaldfærni D ehf. á þeim tíma er félagið tók við greiðslum úr hendi P og skyldu D og H til að óska eftir gjaldþrotaskiptum á búi félagsins hafnað. Jafnframt taldi Landsréttur ósannað að D og H hefðu, með saknæmri og ólögmætri háttsemi, blekkt P til samninga við D ehf., þeir afhent öðrum hús P eða selt það tvisvar og ráðstafað greiðslum frá P í þágu annarra en hans. Þá væri til þess að líta að af hálfu P hefði engin grein verið gerð fyrir aðkomu stefnda H að viðskiptum P og D ehf. eða öðrum viðskiptum félagsins. Meðal annars með vísan til framangreinds staðfesti Landsréttur niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um sýknu D og H af kröfum P.

Þ ehf. keypti allt hlutafé í einkahlutafélaginu SF af S. Kaupverðið var 24 milljónir króna sem skyldi greiða með 24 mánaðarlegum jöfnum greiðslum. Þ innti af hendi greiðslur mánuðina ágúst til nóvember 2022 en ekki eftir það. Höfðaði S mál á hendur Þ ehf. til heimtu á sex gjaldföllnum greiðslum. Þ ehf. bar því við að S hefði vanefnt samning aðila verulega og væri samningurinn fallinn niður af þeim sökum og einnig vegna forsendubrests. Í dómi Landsréttar var því hafnað að með bréfi lögmanns S hefði hann vanefnt samning aðila eða boðað vanefndir af sinni hálfu. Ekki yrði heldur séð að S hefði brotið gegn ákvæði samningsins um samkeppnisbann. Einnig var því hafnað að forsendur samningsins hefðu brostið. Voru kröfur S því teknar til greina.

Í málinu kröfðust H og S viðurkenningar á því að áfrýjendur bæru skaðabótaábyrgð vegna tjóns sem þau hefðu orðið fyrir vegna þess að ekki varð af kaupum þeirra á fasteign í samræmi við undirritað kauptilboð þar um. Kauptilboð sem H og S gerðu var í íbúð í óbyggðu raðhúsi sem gert var ráð fyrir að myndi rísa á lóð sem E hafði fengið úthlutað. Samkvæmt tilboðinu, sem komst á fyrir milligöngu áfrýjandans GÖ, var áfrýjandi EB ehf. tilgreindur seljandi eignarinnar. Í dómi Landsréttar var fallist á að H og S hefðu leitt nægar líkur að því að þau hefðu orðið fyrir tjóni og að fullnægt væri að öðru leyti skilyrðum 2. mgr. 95. gr. laga nr. 91/1991 til þess að dómur yrði lagður á kröfu þeirra. Landsréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að fallast bæri á kröfu H og S um að viðurkennt yrði að áfrýjendurnir E og EB ehf. bæru skaðabótaábyrgð á ætluðu tjóni þeirra vegna vanefnda á kaupsamningi þeirra og áfrýjandans EB ehf. sem rakið væri til saknæmrar háttsemi E. H og S byggðu kröfu sína gagnvart áfrýjendunum GÖ og B ehf. á því að GÖ hefði ekki upplýst um að seljandinn, áfrýjandi EB ehf., væri ekki eigandi fasteignarinnar og gæti því ekki ráðstafað henni. Landsréttur taldi að ekki yrði annað ráðið en að GÖ hafi mátt vera í góðri trú um að áform um að áfrýjandi EB ehf. yrði þinglýstur eigandi og seljandi eignarinnar myndu ganga eftir. Þá var ekki talið að GÖ hafi getað séð fyrir að fyrirsvarsmaður seljandans myndi ráðstafa lóðinni annað eða vanefna samninginn við G. Var ekki talið sýnt fram á að H og S hefðu verið betur sett þótt áfrýjandinn E hefði verið tilgreindur seljandi eignarinnar í kaupsamningi í stað EB ehf. Voru áfrýjendurnir GÖ og B ehf. því sýknuð af kröfum H og S í málinu.

Í málinu krafðist G viðurkenningar á því að áfrýjendur bæru skaðabótaábyrgð vegna tjóns sem hún hefði orðið fyrir vegna þess að ekki varð af kaupum hennar á fasteign í samræmi við undirritað kauptilboð þar um. Kauptilboð sem G gerði var í íbúð í óbyggðu raðhúsi sem gert var ráð fyrir að myndi rísa á lóð sem E hafði fengið úthlutað. Samkvæmt tilboðinu, sem komst á fyrir milligöngu áfrýjandans GÖ, var áfrýjandi EB ehf. tilgreindur seljandi eignarinnar. Í dómi Landsréttar var fallist á að G hefði leitt nægar líkur að því að hún hefði orðið fyrir tjóni og að fullnægt væri að öðru leyti skilyrðum 2. mgr. 95. gr. laga nr. 91/1991 til þess að dómur yrði lagður á kröfu hennar. Landsréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að fallast bæri á kröfu G um að viðurkennt yrði að áfrýjendurnir E og EB ehf. bæru skaðabótaábyrgð á ætluðu tjóni hennar vegna vanefnda á kaupsamningi hennar og áfrýjandans EB ehf. sem rakið væri til saknæmrar háttsemi E. G byggði kröfu sína gagnvart áfrýjendunum GÖ og B ehf. á því að GÖ hefði ekki upplýst um að seljandinn, áfrýjandi EB ehf., væri ekki eigandi fasteignarinnar og gæti því ekki ráðstafað henni. Landsréttur taldi að ekki yrði annað ráðið en að GÖ hafi mátt vera í góðri trú um að áform um að áfrýjandi EB ehf. yrði þinglýstur eigandi og seljandi eignarinnar myndu ganga eftir. Þá var ekki talið að GÖ hafi getað séð fyrir að fyrirsvarsmaður seljandans myndi ráðstafa lóðinni annað eða vanefna samninginn við G. Var ekki talið sýnt fram á að G hefði verði betur sett þótt áfrýjandinn E hefði verið tilgreindur seljandi eignarinnar í kaupsamningi í stað EB ehf. Voru áfrýjendurnir GÖ og B ehf. því sýknuð af kröfum G í málinu.

B og S kröfðust þess að veðsetning G ehf. í fasteign þeirra M, með veðskuldabréfi útgefnu 9. desember 2020, til T ehf., væri ógild og að T ehf. yrði gert að aflétta veðskuldabréfinu af eigninni að viðlögðum dagsektum. B og S höfðu keypt fasteignina M með kauptilboði 27. nóvember 2020. Í kauptilboðinu var í engu getið um áhvílandi veðskuldir. Kaupsamningur var gerður á grundvelli kauptilboðsins 13. janúar 2021 og var þá í samningnum getið um tvær áhvílandi veðskuldir en önnur þeirra var veðskuldabréf T ehf. Byggðu B og S kröfur sínar aðallega á því að bindandi kaupsamningur hefði verið kominn á milli þeirra og G ehf. þegar kauptilboðið var samþykkt en eftir það hefði G ehf., sem seljanda eignarinnar, ekki verið heimilt að gera ráðstafanir með samningi sem færu í bága við réttindi kaupenda. Í dómi héraðsdóms kom fram að B og S hefðu skrifað undir kaupsamninginn þrátt fyrir að vita um veðsetninguna og hefði þeim jafnframt verið kunnugt um skilyrði þess að veðbandinu yrði aflétt af hálfu T ehf. Hefðu B og S verið ósátt við veðsetninguna hefði þeim verið í lófa lagið að skrifa ekki undir kaupsamninginn en með undirritun sinni samþykktu þau í raun veðsetninguna. Var ekkert talið fram komið í málinu sem benti til þess að óheiðarlegt eða ósanngjarnt væri fyrir T ehf. að bera veðskuldabréfið fyrir sig og voru G ehf. og T ehf. sýknuð af kröfum B og S. Í dómi Landsréttar kom fram að af skýrslutöku B fyrir héraðsdómi yrði að álykta að bæði honum og S hefði verið kunnugt um áhvílandi veðskuldabréf á fasteigninni þegar þau undirrituðu kaupsamning og að þau hefðu samþykkt það. Þá var einnig litið til þess að B og S sendu G ehf. í tvígang bréf, þann 10. febrúar og 20. júní 2022, þar sem þau kröfðust þess að veðskuldabréfinu yrði aflétt af eigninni. Gerðu B og S ekki athugasemd við veðsetningu eignarinnar fyrr en með héraðsdómsstefnu sem birt var G ehf. og T ehf. 30. nóvember 2022 þar sem þau vísuðu til þess að veðsetningin hefði verið ólögmæt. Var tómlæti B og S talið renna stoðum undir þá niðurstöðu að þau hefðu samþykkt veðsetninguna við undirritun kaupsamningsins. Að þessu gættu, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, var hann staðfestur.

S höfðaði mál og krafðist þess að Í yrði gert skylt að gefa út afsal til S fyrir bátnum B, ásamt öllu því sem honum fylgir, gegn greiðslu 3.500.000 króna. Málsatvik voru með þeim hætti að S og Í gerðu með sér samning um kaup S á bátnum B og skyldi kaupverð nema 10.000.000 króna. Eftir gerð kaupsamnings og greiðslu hluta kaupverðs kom í ljós að bátnum hafði verið úthlutað aflahlutdeild í makríl og deildu aðilar meðal annars um hverjum veiðiheimildir þessar tilheyrðu. Í dómi Landsréttar var rakið að með undirritun kaupsamningsins hefði S öðlast skilyrtan eignarrétt á hinum selda báti. Samkvæmt samningnum hvíldi sú skylda á honum að greiða eftirstöðvar kaupverðsins á þeim tíma sem um var samið og efna samningsskuldbindingar sínar að öðru leyti. Þá væri sérstaklega tekið fram í kaupsamningnum að afsalsgerð yrði þegar lokagreiðsla hefði verið innt af hendi. Í útgáfu afsals fælist að jafnaði yfirlýsing seljanda um að kaupandi hefði að fullu efnt skyldur sínar samkvæmt kaupsamningi. Af dómaframkvæmd mætti ráða, að þegar fiskveiðilöggjöf væri breytt á þann veg að veiðar sem áður voru frjálsar yrðu háðar takmörkunum, aflaheimildum úthlutað samkvæmt nýjum reglum á grundvelli fyrri veiðireynslu og ekkert kveðið á um það í kaupsamningi hverjum þær veiðiheimildir skuli tilheyra, eigi seljandi að jafnaði rétt á að fá þær veiðiheimildir framseldar. Samkvæmt því yrði að fallast á að Í hafi átt rétt á að fá í sinn hlut þær veiðiheimildir sem ágreiningur snerist um. S hefði neitað að samþykkja framsal á þessum réttindum til Í og því væri að óbreyttu ekki unnt að fallast á kröfur hans um að Í gæfi út afsal til hans fyrir bátnum. Þá hefði S hvorki greitt eftirstöðvar kaupverðsins í samræmi við efni kaupsamningsins né boðið fram greiðslu á vöxtum til fullnaðaruppgjörs á kaupverðinu. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur um sýknu Í að svo stöddu.

Í ágúst 2019 samþykktu B og G kauptilboð H í rekstur og vörumerki TB ásamt lausafjármunum. Var kaupverð 12.000.000 króna og greiddi H 2.000.000 króna samhliða undirritun sérstaks samkomulags um afhendingu hins selda. Eftir afhendingu lagði H fram nýtt kauptilboð, sem hljóðaði upp á 2.500.000 krónur. B og G töldu að komist hefði á skuldbindandi samningur milli aðila með undirritun kauptilboðs í ágúst og afhendingu rekstrarins og kröfðust greiðslu eftirstöðva kaupverðs samkvæmt upphaflegu kauptilboði. Eftir áfrýjun héraðsdóms var bú H tekið til gjaldþrotaskipta með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur. Undir rekstri málsins fyrir Landsrétti lagði H fram tölvubréf skiptastjóra þrotabús H sem staðfesti að samþykkt hefði verið að H ræki dómsmálið í eigin nafni. Lagt var til grundvallar að H ræki málið í eigin nafni til hagsbóta fyrir þrotabúið, sbr. 2. mgr. 130. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Ekki var fallist á með H að fyrirvarar í upphaflegu kauptilboði hefðu ekki gengið eftir, heldur mátti ráða af gögnum málsins að H hefði fallið frá réttinum til að bera fyrir sig umrædda fyrirvara við undirritun samkomulags um afhendingu. Þótti H ekki hafa tekist sönnun þess að þeir lausafjármunir sem hún hafði fengið afhenta frá B og G hefðu verið haldnir göllum. Þá var öðrum röksemdum H fyrir þvi að hún þyrfti ekki að greiða eftirstöðvar kaupverð hafnað. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um greiðsluskyldu H því staðfest.

N ehf. höfðaði mál gegn H ehf. og krafðist annars vegar viðurkenningar á bótaskyldu H ehf. vegna beins tjóns sem N ehf. taldi sig hafa orðið fyrir vegna vanefnda H ehf. á samningi aðila um kaup á sérpöntuðu stálgrindarhúsi og klæðningu, og hins vegar krafðist N ehf. þess að H ehf. yrði dæmd aðallega til að greiða sér tæpar 66,2 milljónir króna en til vara rúmlega 31,4 milljónir króna, til endurgreiðslu á því sem N ehf. taldi vera ofgreiðslu fyrir stálið. Í hinum áfrýjaða dómi var viðurkennd skaðabótaskylda H ehf., vegna beins tjóns sem N ehf. hefði orðið fyrir vegna vanefnda H ehf. á kaupsamningi aðili vegna afhendingardráttar, en H ehf. var sýknuð af kröfu N ehf. um viðurkenningu á skaðabótaskyldu vegna galla. Þá var fallist á varakröfu N ehf. um endurgreiðslu vegna kaupa á stáli. H ehf. áfrýjaði málinu til Landsréttar og krafðist sýknu af öllum kröfum N ehf., en til vara að fjárkröfur N ehf. yrðu lækkaðar verulega. N ehf. gagnstefndi og krafðist þess aðallega að niðurstaða héraðsdóms um viðurkenningu á skaðabótaskyldu H ehf. vegna beins tjóns sem N ehf. beið vegna vanefnda H ehf. á kaupsamningi aðila yrði staðfest en jafnframt að viðurkennd yrði skaðabótaskylda H ehf. vegna galla og að H ehf. yrði dæmd til að greiða sér aðallega tæpar 66,2 milljónir króna en til vara rúmlega 31,4 milljónir króna, til endurgreiðslu á því sem N ehf. taldi vera ofgreiðslu fyrir stálið. Með dómi Landsréttar 23. júní 2023 var fyrri dómkröfu N ehf. vísað frá héraðsdómi þar sem hún var ekki talin fullnægja áskilnaði d-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Niðurstaða héraðsdóms um að fallast á varakröfu H ehf. samkvæmt síðari dómkröfunni var á hinn bóginn staðfest. Með dómi Hæstaréttar í máli nr. 38/2023 var fellt úr gildi ákvæði dóms Landsréttar um að vísa viðurkenningarkröfu N ehf. frá héraðsdómi og lagt fyrir réttinn að taka kröfuna til efnismeðferðar. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að telja yrði að N ehf. hafi sýnt nægilega fram á að hann hafi orðið fyrir beinu tjóni vegna afhendingardráttar til að bótaskylda yrði viðurkennd. Með því var til samræmis við kröfugerð N ehf. eingöngu leyst úr því hvort fyrir hendi væri bótaskyld vanefnd í formi afhendingardráttar af hálfu H ehf. án þess að nokkru væri slegið frekar föstu um tjón N ehf. Að því gættu var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að fallast á kröfu N ehf. um viðurkenningu á því að H ehf. bæri ábyrgð á tjóni sem N ehf. hafi orðið fyrir vegna vanefnda á kaupsamningi þeirra sem fólst í drætti á afhendingu stáls. Jafnframt var staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu af þeim hluta viðurkenningarkröfunnar sem laut að ætluðu tjóni vegna aukins magns stáls sem afhent var.

Ágreiningur aðila laut að forkaupsréttarákvæði í kaupsamningi um jörð, nánar tiltekið hvort hann hafi virkjast við yfirfærslu eignarréttar að henni frá S og B til einkahlutafélags í þeirra eigu, E ehf. Seljandi jarðarinnar samkvæmt kaupsamningnum var faðir áfrýjanda Á, réttargæslustefndu og stefnda S sem var kaupandi. Í samningnum var ákvæði þess efnis að systkini S ættu forkaupsrétt að jörðinni kysi hann að selja hana. Í dómi Landsréttar var rakið að við skýringu ákvæða er varða afmörkun og útfærslu forkaupsréttar yrði að horfa til þess að slíkur réttur væri íþyngjandi fyrir eiganda þar sem hann setti hömlur á ráðstöfunarrétt hans. Landsréttur taldi engum vafa undiropið að með forkaupsréttarákvæðinu hefði faðir Á, réttargæslustefndu og S, viljað koma því til leiðar að systkini S gætu eignast jörðina ef til þess kæmi að hann seldi hana og að hún yrði þannig áfram í eigu fjölskyldunnar. Framangreind eignayfirfærsla gæti í ljósi þessa ekki leitt til þess að forkaupsréttur Á hafi þar með orðið virkur. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu S, B og E ehf. af kröfum Á.

S ehf. höfðaði mál gegn H og krafðist greiðslu á 9.500.000 króna sem hann taldi vera ógreiddar eftirstöðvar samkvæmt kaupsamningi sem gerður var á milli aðilanna þegar S ehf. seldi H fasteign sem var nýbygging. H byggði aftur á móti á því að hann ætti gagnkröfur á hendur S ehf. vegna umsaminna bóta sökum dráttar á afhendingu hússins og vegna galla á húsinu sem staðfestir hefðu verið með matsgerð dómkvadds matsmanns. Taldi H að fjárhæð bóta vegna afhendingardráttar og galla væru hærri en kröfur S ehf. vegna ógreiddra eftirstöðva samkvæmt kaupsamningi. Í dómi Landsréttar var rakið að samkvæmt matsgerð sem lá fyrir í málinu hafði frágangur og gæði þriggja verkþátta ekki verið í samræmi við teikningar sem voru H aðgengilegar við gerð kaupsamnings og því hafnað kröfu S ehf. að þessir verkþættir væru ekki gallaðir. Fallist var á með S ehf. að frágangur á vegg milli bílskúrs og íbúðarrýmis væri ekki talinn galli og H því ekki talinn eiga kröfu um bætur vegna þessa. H byggði á því að við kostnaðarmat á göllum á útveggjum, vegg milli húshluta, bílaplani og stoðveggjum hafi matsmaður ekki tekið tillit til þess að bílaplön og lóðir væru hluti af sameign alls raðhússins og að kostnaður á endurbætur deilist á alla eigendur. Landsréttur komst að þeirri niðurstöðu með hliðsjón af fjöleignarhúsalögunum að innra byrði útveggja og veggja á milli húshluta sem var andlag matsgerðarinnar væri séreign H. Þá var einnig talið að bílaplan fyrir framan bílskúr og stoðveggur í kringum lóð endaraðhúss væri séreign H. Var S ehf. því talinn eiga að bera kostnað af þeim úrbótum. Þá var málsástæðu S ehf. að H hefði glatað rétti sínum til að gera kröfur um bætur vegna galla þar sem hann hafði ekki tilkynnt S ehf. um þá fyrr en í greinargerð í héraði, talin of seint fram komin og var úrlausn málsins því ekki byggð á henni. Gagnkröfur H sem viðurkenndar voru í héraði voru því taldar hærri en krafa S ehf. og var að framangreindu gættu hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sýknu H af kröfum S ehf.

Ágreiningur málsaðila laut að skiptingu á söluandvirði jarðar sem málsaðilar áttu. J og S öfluðu matsgerðar dómkvadds matsmanns áður en mál þetta var höfðað í því skyni að sýna fram á hvernig skipta bæri söluandvirði jarðarinnar að virtu verðmæti einstakra eignarhluta. Viðurkenningarkrafa þeirra var reist á þeirri matsgerð. G byggði aftur á móti á því að skipting á söluandvirðinu skyldi taka mið af fasteignamati. Í dómi Landsréttar var rakið að aðilar hefðu átt jörðina í sérstakri sameign og að sameigninni hefði verið slitið þegar jörðin var seld þriðja aðila. Þegar sameign er seld ráði eignarhlutföll því hvernig andvirði hennar skiptist á milli eigenda, nema sérstaklega hafi verið samið um annað. Lagt var til grundvallar að málsaðilar hefðu ekki samið um hvernig skipta skyldi söluandvirði jarðarinnar áður en bindandi kaupsamningur komst á. Að virtri matsgerð dómkvadds matsmanns og, skýrslu hans fyrir héraðsdómi féllst Landsréttur ekki á að fasteignamat væri til þess fallið að gefa réttari mynd af söluverðmæti þeirra eignarhluta sem um ræðir en fyrrgreind matsgerð. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms þar sem fallist var á viðurkenningakröfu J, S, A og E.

Í málinu var deilt um gildi kaupsamnings milli K og dánarbús L, móður G, H, R og S, en K var fyrrverandi sambúðarmaður L. Með kaupsamningnum seldi dánarbú L K, 50% eignarhluta búsins í fasteign á Spáni. Söluverðið var ákveðið 14.500.00 kr. en K hafði ekki greitt hið umsamda kaupverð. Í samningnum var einnig staðfest að K ætti 50% eignarhlut í eigninni þrátt fyrir að eignin væri aðeins skráð á L. Með kaupunum átti K því að verða einn eigandi eignarinnar. Fyrir héraðsdómi kröfðust G, H, R og S aðallega ógildingar á kaupsamningnum en til vara riftunar. Með hinum áfrýjaða dómi var fallist á að ógilda bæri yfirlýsingu í kaupsamningnum um að áfrýjandi hefði verið eigandi helmings eignarinnar vegna brostinna forsenda og G, H, R og S hefði verið heimilt að rifta sölunni á þeim hluta sem K hélt fram að hann hefði keypt árið 2013 vegna verulegra vanefnda. Með dómi Landsréttar var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um G, H, R og S hefði verið heimilt að rifta kaupum K á helmingshlut í fasteigninni samkvæmt framangreindum kaupsamningi. Í dómi Landsréttar var á hinn bóginn hafnað kröfu G, H, R og S um ógildingu yfirlýsingar kaupsamningsins um að K ætti helmingshlut í fasteigninni. Á grundvelli þeirrar niðurstöðu var K jafnframt sýknaður af kröfum G, H, R og S um að víkja úr fasteigninni og sýknaður af skaðabótakröfu þeirra vegna afnotamissis af fasteigninni.

Staðfest var niðurstaða héraðsdóms um að heimilt hefði verið með kaupsamningi árið 1996 að skilja veiðirétt í Eystri-Rangá frá jörðinni Hjarðartúni. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að þegar Ú ehf. seldi jörðina Hjarðartún í umrætt sinn og undanskildi við söluna hluta hennar ásamt veiðirétt í Eystri-Rangá var búskapur aflagður á jörðinni og enginn átti þar fasta búsetu. Taldist jörðin því ekki landareign í skilningi 4. mgr. 2. gr. laga nr. 76/1970 um lax- og silungsveiði þar sem þeir hagsmunir sem ákvæðinu var ætlað að tryggja voru ekki fyrir hendi. Samkvæmt því var ekkert í lögum sem stóð í vegi þess að með kaupsamningi um jörðina væri undanskilinn veiðiréttur í Eystri-Rangá fyrir því landi sem einnig var undanskilið við söluna og liggur að bökkum árinnar. Var sú ráðstöfun einnig í samræmi við reglu 1. mgr. 2. gr. laga nr. 76/1970 sem aftur byggði á þeirri fornu reglu í íslenskum rétti að hver maður eigi vatn og veiði fyrir landareign sinni. Var Ú ehf. sýknað af kröfum E ehf. í málinu.

G ehf. og K ehf. gerðu með sér kaupsamning árið 2017 um rekstur og tilteknar eignir K ehf. fyrir 400 milljónir króna, en K ehf. heitir nú IT ehf. og er stefndi í máli þessu. Í kaupsamningnum var ákvæði þess efnis að I ehf., áfrýjandi í máli þessu, ábyrgðist að kaupandi myndi inna af hendi allar greiðslur og að ef til greiðslufalls kæmi myndi I ehf. greiða það sem upp á vantaði innan sjö daga. Kom meðal annars fram í ábyrgðaryfirlýsingu að hún væri óafturkallanleg af hálfu I ehf. Þegar G ehf. var úrskurðað gjaldþrota árið 2019 námu eftirstöðvar kaupverðs 30.000.000 króna og höfðaði IT ehf. mál á hendur I ehf. til endurheimtar þeirra. Með gagnsakarmáli krafðist I ehf. meðal annars skaðabóta úr hendi IT ehf. á grundvelli þess að þær forsendur sem höfðu verið lagðar til grundvallar ákvörðun kaupverðs hafi verið rangar. Með dómi Landsréttar var staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að I ehf. bæri ábyrgð á skuld G ehf. samkvæmt nefndum kaupsamningi og að ekkert hefði komið fram um að sú ábyrgð væri ógild eða með öðrum hætti óskuldbindandi. Var I ehf. því gert að greiða IT ehf. umkrafða fjárhæð með vöxtum. Þá var rakið í dóminum að það væri almenn regla kröfuréttar að aðilar samnings hefðu einir forræði á túlkun hans og gætu einir haft uppi kröfur í tilefni af ætlaðri vanefnd hans. Þar sem I ehf. hefði ekki verið aðili að kaupsamningnum brysti félagið heimild að lögum til að fara með þá hagsmuni sem rætur eigi í honum. Þannig var IT ehf. sýknað af öllum kröfum I ehf.