Dómstólaleit

Í málinu deildu aðilar um eignarhald að varmaskiptastöð í Bjarnarflagi í Þingeyjar- sveit. Áfrýjendur kröfðust þess að viðurkenndur yrði eignarréttur þeirra að mannvirkinu á grundvelli samnings sem landeigendur Reykjahlíðar og Skútustaðahreppur, fyrir hönd Hitaveitu Reykjahlíðar, gerðu við íslenska ríkið 18. mars 1972 um jarðhitaréttindi á afmörkuðu svæði í landi Reykjahlíðar og yfirlýsingum 1. júlí 1975 og 23. júní 1982, sem voru viðaukar við þann samning. Í dómi Landsréttar var tekið undir þá ályktun í hinum áfrýjaða dómi að af efni framangreinds jarðhitasamnings og viðaukum við hann og gögnum málsins að öðru leyti, yrði ekki annað ráðið en að endurgjald landeiganda Reykjahlíðar fyrir jarðhitaréttindi á svæðinu sem um ræðir hafi fyrst og fremst falist í skuldbindingu íslenska ríkisins til að afhenda landeigendum endurgjaldslaust tiltekið magn af heitu vatni. Af yfirlýsingunum tveimur yrði þó ekki ráðið að breyting hafi orðið á samkomulagi aðila um að afhending vatnsins fari fram við vesturmörk þess svæðis sem afmarkað var með jarðhitasamningnum frá 1971. Var með þessum athugasemdum, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að áfrýjendur hefðu ekki fært sönnur á eignarhald sitt að varmaskiptastöðinni sem deilt var um í málinu. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu Þ af viðurkenningakröfunni.

E ehf. höfðaði mál gegn H ehf. og krafðist endurgjalds fyrir vinnu stálvirkjameistara við byggingu stálgrindarhúss á grundvelli fimm reikninga. Málsatvik voru þau að H ehf. og D ehf. gerðu með sér verksamning um byggingu hússins þar sem meðal annars kom fram að D ehf. skyldi leggja til byggingarstjóra en H ehf. stálvirkjameistara. Á upphafsstigum verksins gerðu D ehf. og E ehf. með sér samkomulag um aðkomu E ehf. að húsbyggingunni og strax við umsókn um byggingarleyfi tók fyrirsvarsmaður þess félags að sér hlutverk stálvirkjameistara. Var ætlunin sú að skipt yrði um stálvirkjameistara þegar H ehf. kæmi að verkinu. Af gögnum málsins varð ráðið að H ehf. hefði ætlað starfsmanni sínum, I, að verða stálvirkjameistari en hann ekki reynst hafa tilskilin réttindi. Þegar það lá fyrir hefðu E ehf. og H ehf. samið svo um að fyrirsvarsmaður E ehf. yrði áfram skráður stálvirkjameistari. Síðar hafði H ehf. uppi áform um að annar starfsmaður, G, tæki við sem stálvirkjameistari af fyrirsvarsmanni E ehf. Landsréttur taldi að þau áform H ehf. hefðu ekki raungerst, en samkvæmt málsgögnum var fyrirsvarsmaður E ehf. skráður stálvirkjameistari allan þann tíma sem reikningar E ehf. tóku til. Fyrir lá að E ehf. hafði gefið út tvo reikninga fyrir vinnu stálvirkjameistara vegna júlí og ágúst 2018 sem H ehf. hafði greitt athugasemdalaust. H ehf. hafnaði aftur á móti að greiða þá reikninga sem E ehf. gaf síðar út. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að samkvæmt skýrslu byggingarstjóra hússins fyrir héraðsdómi hefði H ehf. ekki gengið sérstaklega eftir því að skipt yrði um stálvirkjameistara eftir að áform félagsins um að G tæki við því hlutverki strönduðu haustið 2018. Þá rakti Landsréttur tilgreind ákvæði laga nr. 160/2010 um mannvirki og komst að þeirri niðurstöðu að það væri á valdi byggingarstjóra að hafna ráðningu iðnmeistara, eins og byggingarstjóri hússins hefði gert í tilviki G haustið 2018. Í skýrslu sinni fyrir héraðsdómi upplýsti G að hann hefði samþykkt að taka að sér að vera stálvirkjameistari gegn greiðslu tiltekinnar þóknunar. Hann kvaðst aftur á móti ekki hafa gert kröfu um að fá þá þóknun greidda þar sem ekki hefði komið til þess að hann tæki við sem stálvirkjameistari. Var það niðurstaða Landsréttar að leggja bæri til grundvallar að fyrirsvarsmaður E ehf. hefði ekki einungis verið skráður stálvirkjameistari verksins heldur hefði hann verið sá sem í raun gegndi þeirri stöðu allt það tímabil sem E ehf. krafðist greiðslu vegna í málinu. Við úrlausn þess hvort E ehf. hefði tekist að færa sönnur á fjárhæð kröfu sinnar leit Landsréttur meðal annars til þess að H ehf. hefði greitt fyrstu tvo reikninga E ehf., án athugasemda, og jafnframt að síðari reikningsgerð E ehf., líkt og fyrstu reikningarnir tveir, hefði endurspeglað fyrirliggjandi óundirrituð drög að þjónustusamningi milli málsaðila. Þá hefði H ehf. ekki freistað þess að hnekkja reikningunum með öflun matsgerðar dómkvadds matsmanns, sem honum hefði verið í lófa lagið að gera. Samkvæmt því, og þar sem Landsréttur taldi kröfu E ehf. ekki hafa fallið niður fyrir tómlæti, var það niðurstaða réttarins að taka kröfu E ehf. að fullu til greina ásamt tilgreindum dráttarvöxtum.

S slf. keypti lóð sem staðsett var í SÁ. Eftir útgáfu byggingarleyfis hófst S slf. handa við byggingu einbýlishúss á lóðinni og óskaði eftir útsetningu fyrir sökkli í júní 2017, sem aðilar á vegum SÁ gerðu. Í nóvember sama ár lét S slf. athuga hæð mannvirkisins og kom þá í ljós að gólfkóti þess mældist of hár. Í framhaldinu áttu aðilar í viðræðum um mögulegar lausnir varðandi hæð hússins. Að lokum færði S slf. það sem búið var að steypa og lækkaði malarpúðann undir húsinu. S slf. höfðaði mál til heimtu skaðabóta úr hendi SÁ vegna þeirrar framkvæmdar. Taldi hann að mistök hefðu verið gerð við hæðarútsetningu við byggingu fasteignar hans sem rekja mætti til saknæmrar háttsemi aðila á vegum SÁ. Landsréttur féllst ekki á að SÁ bæri skaðabótaábyrgð á ætluðu tjóni S slf. af þeirri ástæðu. S slf. byggði einnig á því að „stjórnsýsla“ SÁ hefði verið ólögmæt eftir að í ljós kom að húsgrunnurinn stóð of hátt. Féllst Landsréttur ekki á að SÁ hefði brotið gegn meðalhófsreglu, jafnræðisreglu 11. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993, ákvæði 7. gr. sömu laga um leiðbeiningarskyldu eða 9. gr. um málshraða, í tengslum við afgreiðslu á umsókn S slf. um byggingarframkvæmdir að Hraunhellu 19. Þá hefði S slf. ekki fært fram neinar aðrar haldbærar málsástæður fyrir því að SÁ hefði bakað honum bótaskylt tjón. Var SÁ sýknaður af kröfum S slf.

F ehf. höfðaði mál gegn þrotabúi i ehf. og L hf. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. Þrotabú i ehf. og L hf. voru því sýknaðir af kröfum F ehf.

F ehf. höfðaði mál gegn G ehf. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. G ehf. var því sýknaður af kröfum F ehf.

F ehf. höfðaði mál gegn G ehf. o.fl. og krafðist þess að ógilt yrði með dómi nánar tilgreint byggingarleyfi sem var gefið út af byggingarfulltrúanum í Reykjavík. Þá krafðist F ehf. þess að felld yrði úr gildi samþykkt byggingarfulltrúans fyrir veitingu leyfisins sem og staðfesting umhverfis- og skipulagsráðs og borgarráðs á þeirri samþykkt. Í dómi Landsréttar var þeim málatilbúnaði F ehf. hafnað að beita ætti reglum laga nr. 26/1994 um fjöleignarhús og 1. mgr. 10. gr. laga nr. 160/2010 um mannvirki um álitaefnið þannig að skylt hefði verið að afla samþykkis F ehf. fyrir þeim framkvæmdum sem heimilaðar voru og að sama skylda hefði verið fyrir hendi samkvæmt almennum reglum um sérstaka sameign. Því var jafnframt hafnað að byggingarleyfið styddist ekki við lögmætt deiliskipulag, að það færi í bága við skilyrði sem uppfylla þyrfti samkvæmt því og að heimild Reykjavíkurborgar fyrir framkvæmdunum hefði verið bundin því skilyrði samkvæmt deiliskipulagi eða atvikum í aðdraganda þess að það hefði öðlast gildi að F ehf. veitti samþykki sitt fyrir þeim. G ehf. o.fl. voru því sýknaðir af kröfum F ehf.