Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

42 dómar fundust

Lykilorð: Greiðsluaðlögun

Hæstiréttur birt 22. maí 2024

56/2023

A (sjálfur) gegn B (Hannes J. Hafstein lögmaður)

Ágreiningur aðila varðaði endurkröfur B á hendur A vegna krafna sem hún greiddi sem ábyrgðarmaður og veðþoli samkvæmt lánssamningi og veðskuldabréfi þar sem A var aðalskuldari. A hafði gert samning um greiðsluaðlögun þar sem honum var veitt 90% eftirgjöf af samningskröfum, þar með töldum kröfunum tveim sem málið laut að. Hæstiréttur komst að þeirri niðurstöðu að endurkröfur B á hendur A hefðu verið ófyrndar þegar málið var höfðað. Þá féllst Hæstiréttur ekki á að ábyrgð B hefði fallið niður á grundvelli þágildandi 2. mgr. 21. gr. laga 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga vegna samnings A um greiðsluaðlögun. Þar sem ábyrgðarskuldbindingar B stofnuðust fyrir gildistöku laga nr. 32/2009 um ábyrgðarmenn gat ákvæði 3. mgr. 9. gr. laganna heldur ekki leitt til þess að eftirgjöf eða lækkun kröfu gagnvart A samkvæmt samningi um greiðsluaðlögun hefði sömu áhrif til lækkunar kröfu á hendur henni. Komst rétturinn að þeirri niðurstöðu að ábyrgð B hefði ekki fallið niður við samþykkt samnings um greiðsluaðlögun og hún hefði því ekki greitt umræddar kröfur umfram skyldu. Við úrlausn um hvort endurkrafa B væri fallin niður eins og A hélt einnig fram taldi Hæstiréttur að í lög nr. 101/2010 skorti afdráttarlaus ákvæði um að samningur um greiðsluaðlögun leiddi til þess að endurkröfu B yrði ekki beint að honum. Vegna fyrirmæla 72. gr. stjórnarskrárinnar gæti markmiðsskýring á ákvæðum laga nr. 101/2010 eða samanburðarskýring við 1. málslið 2. mgr. 60. gr. laga nr. 21/1991 sem fjallaði um nauðasamninga ekki orðið sjálfstæður grundvöllur slíkrar niðurfellingar á kröfuréttindum B. Var því byggt á hinni almennu reglu kröfuréttar um að B hefði eignast endurkröfu á hendur A þegar hún sem ábyrgðarmaður greiddi umræddar kröfur á hendur honum. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um fallast á kröfu B á hendur A.

Landsréttur birt 24. nóvember 2023

350/2022

A (Sævar Þór Jónsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Bjarni Þór Óskarsson lögmaður, Hafsteinn Viðar Hafsteinsson lögmaður, 1. prófmál)

A krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu vegna mistaka starfsmanna Í við skilmálabreytingu þriggja fasteignaveðlána sem A tók hjá Í og tryggð voru með veði í fasteign A. A taldi sig hafa orðið fyrir tjóni sem stafaði annars vegar af því að fasteign A var seld nauðungarsölu og hins vegar af því að honum hafi verið neitað um greiðsluskjól. Í dómi Landsréttar var meðal annars rakið að A aflaði yfirmatsgerðar til sönnunar á tjóni sem hann taldi sig hafa orðið fyrir þegar fasteign hans var seld nauðungarsölu. Samkvæmt þeirri matsgerð töldu yfirmatsmenn að markaðsvirði fasteignarinnar við nauðungarsölu hefði numið rúmum 25 milljónum króna og að eftirstöðvar lána sem á fasteigninni hvíldu hefðu verið hærri en sem því nam. Var hvorugum þessara atriða hnekkt af A og var því staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að A hefði ekki sýnt fram á að hann hafi orðið fyrir fjárhagslegu tjóni við nauðungarsölu fasteignarinnar. Þá komst Landsréttur að þeirri niðurstöðu að orsakir þess að A átti ekki kost á því úrræði sem fælist í greiðsluaðlögun á grundvelli laga nr. 101/2010 lægju ekki hjá Í við skilmálabreytingu lána A 2. mars 2009 heldur hjá A sjálfum. A hefði hvorki lagt fyrir fé meðan hann var í greiðsluskjóli né reyndi hann eftir getu að standa við skuldbindingar sínar eftir að hann kom úr því greiðsluskjóli svo sem honum bar. Þá var heldur ekki fallist á að ástæður þess að A hafi ekki staðið til boða greiðsluerfiðleikaaðstoð af hálfu Í, hafi verið að rekja til mistaka Í við skilmálabreytingu lána A 2. mars 2009, heldur hefði ástæðan fyrst og fremst verið sú að greiðsluvandi A var ekki tímabundinn. Hefði A ekki leitt líkur að því að skort hafi á viðeigandi ráðgjöf Í til handa A eða að Í hefði að öðru leyti sýnt af sér aðra saknæma háttsemi þannig að bótaskyldu varði. Var því staðfestur hinn áfrýjaði dómur að það yrði ekki rakið til Í að fasteign A hafi verið seld nauðungarsölu eða að honum hafi verið synjað um greiðsluaðlögun eða önnur greiðsluerfiðleikaúrræði.

Landsréttur birt 17. nóvember 2023

441/2022

Björn Kristjánsson Arnarson (Þórður Heimir Sveinsson lögmaður) gegn Lífeyrissjóði verzlunarmanna (Ólafur Gústafsson lögmaður)

B höfðaði mál gegn L og krafðist viðurkenningar á því að L væri skylt að endurreikna lán vegna tveggja nánar tilgreindra skuldabréfa sem gefin voru út árið 2002 og 2008, með hliðsjón af því að vextir og verðbætur afborgana sem hefðu verið eldri en fjögurra ára á nánar tilgreindum dögum í desember 2016 væru fyrndar. B hafði fengið samþykkt frumvarp að nauðasamningi til greiðsluaðlögunar í janúar 2010 sem eldra skuldabréfið féll undir. Þá komst á tímabundin greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna í febrúar 2010 sem yngra skuldabréfið féll undir. Þegar umrædd úrræði komust á voru engar afborganir skuldabréfanna fallnar í gjalddaga. Fékk L greitt samkvæmt nauðasamningi til greiðsluaðlögunar vegna eldra skuldabréfsins til 1. nóvember 2011 en engar greiðslur bárust vegna yngra skuldabréfsins frá því tímabundin greiðsluaðlögun komst á. B var veitt heimilt til að leita greiðsluaðlögunar í mars 2012 en með úrskurði úrskurðarnefndar velferðarmála í nóvember 2016 var ákvörðun umboðsmanns skuldara um að fella niður greiðsluaðlögunarumleitanirnar staðfest. Þá reiknaði L upp lán B og hóf hann að greiða af lánunum að nýju í janúar 2017. Í dómi Landsréttar kom fram að nauðasamningur til greiðsluaðlögunar vegna eldra skuldabréfsins og tímabundin greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna vegna yngra skuldabréfsins hefðu verið í gildi þegar B var veitt heimild til að leita greiðsluaðlögunar. Því var skuld B ekki gjaldkræf þegar heimildin var veitt, þrátt fyrir að greiðslufall samkvæmt umræddum nauðasamningi vegna eldra skuldabréfsins hefði orðið eftir 1. nóvember 2011 og ekkert hefði fengist greitt upp í yngra skuldabréfið frá gildistöku samningsins. Þegar umboðsmaður skuldara veitti B heimild til að leita greiðsluaðlögunar í mars 2012 hófst tímabundin frestun greiðslna þar sem L var samkvæmt a-lið 1. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga óheimilt að krefjast eða taka við greiðslu á kröfum sínum. Strax í kjölfar þess að greiðsluaðlögunarumleitanir B voru felldar niður var skuld hans reiknuð út og honum kynnt staða hennar ásamt vöxtum og verðbótum en B hóf greiðslu hennar í janúar 2017. Með þessum afborgunum og beinum viðurkenningum á skuldastöðu sinni rauf B fyrningu krafna um vexti og verðbætur. Var L því sýknaður af kröfum B.

Landsréttur birt 12. október 2023

365/2022

B (Kristján Gunnar Valdimarsson lögmaður) gegn A (Bjarni Þór Óskarsson lögmaður, Stefán Þór Eyjólfsson lögmaður, 2. prófmál)

A höfðaði mál gegn B og krafðist endurgreiðslu fjárhæðar sem hún innti af hendi til tveggja fjármálafyrirtækja. Annars vegar sem veðþoli samkvæmt veðskuldabréfi útgefnu af B og hins vegar sem ábyrgðarmaður á fullum efndum B á kaupleigusamningi. B hélt því fram að endurkrafa A væri fyrnd og jafnframt að samningur B um greiðsluaðlögun leiddi til þess að A ætti ekki endurkröfu á hendur B. Í dómi héraðsdóms, sem staðfestur var í Landsrétti, kom fram að B hefði síðast greitt af veðskuldabréfinu 24. apríl 2013 og af kaupleigusamningnum 29. nóvember 2013. Við það tímamark hefði hafist 10 ára fyrningarfrestur krafnanna samkvæmt 6. gr. laga nr. 14/1905 um fyrningu skulda og annarra kröfuréttinda. Hefðu þær því verið ófyrndar við höfðun málsins 15. júlí 2021. Þá var ekki fallist á það með B að eftirgjöf nefndra fjármálafyrirtækja á kröfum á hendur honum á grundvelli samnings um greiðsluaðlögun leiddi til þess að A ætti ekki endurkröfu á hendur honum fyrir samsvarandi fjárhæð og hún hafði greitt á grundvelli ábyrgðarskuldbindinga sinna, enda nyti sú krafa verndar 72. gr. stjórnarskrárinnar nr. 33/1944. Voru kröfur A því teknar til greina.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 5. maí 2022

E-2481/2019

A (Lárus Sigurður Lárusson lögmaður) gegn Íbúðalánasjóði (Hafsteinn Viðar Hafsteinsson lögmaður)

Stefnandi, lántaki, krafðist þess að viðurkennt yrði að starfsmönnum stefnda, lánveitanda, hefðu orðið á mistök þegar þeir breyttu skilmálum þriggja lána sem stefnandi hafði tekið hjá stefnda og styttu lánstíma þegar þeir áttu að fjölga árlegum gjalddögum úr fjórum í tólf án þess að það hefði áhrif á lánstíma hvers láns. Dómurinn taldi stefnanda ekki hafa sýnt fram á að hann hefði orðið fyrir nokkru fjártjóni vegna þessara mistaka starfsmanna stefnda.. Stefndi var því sýkn af kröfu stefnanda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 27. ágúst 2021

E-5635/2019

E (Einar Hugi Bjarnason lögmaður) gegn Landsbankanum hf (Hrannar Jónsson lögmaður)

Stefnandi krafðist þess að stefndi greiddi henni mismun á því verði sem hann greiddi fyrir eign stefnanda á nauðungaruppboði og markaðsvirði eignarinnar á uppboðsdegi á grundvelli ólögfestrar reglu um óréttmæta auðgun. Stefnandi var ekki talin hafa sýnt fram á að skilyrði reglunnar væru uppfyllt. Því var jafnframt hafnað að starfsmönnum stefnanda hefðu orðið á saknæm mistök við gerð kröfulýsingar í uppboðsandvirði eignarinnar. Stefndi var því einnig sýknaður af varakröfum stefnanda.

Héraðsdómur Vesturlands birt 12. febrúar 2020

Z-126/2019

Aðalheiður Hafliðadóttir og Guðlaugur H. Helgason (Þórður Guðmundsson lögmaður) gegn Náttúru og heilsu ehf (Arndís Sveinbjörnsdóttir lögmaður)

Hafnað kröfu sóknaraðila um breytingar á frumvarpi sýslumanns til úthlutunar uppboðsverðs fasteignar.

Landsréttur birt 12. september 2019

521/2019

A (sjálfur) gegn Lífeyrissjóði starfsmanna ríkisins (Eiríkur Gunnsteinsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að afmá veðskuldir af íbúðarhúsnæði hans samkvæmt lögum nr. 50/2009 í kjölfar greiðsluaðlögunar samkvæmt lögum nr. 101/2010. Kröfu A um að felld yrði úr gildi veðsetning atvinnuhúsnæðis samkvæmt lögum nr. 50/2009 var vísað frá héraðsdómi.

Hæstiréttur birt 8. mars 2018

159/2017

Arion banki hf (Sigurður Guðmundsson lögmaður, Þorsteinn I. Valdimarsson lögmaður, 2. prófmál) gegn Kristni Þresti Vagnssyni (Einar Hugi Bjarnason lögmaður, Vilhjálmur Þ. Á. Vilhjálmsson lögmaður, 2. prófmál) og til réttargæslu Guðnýju Sigurðardóttur

K krafðist þess að viðurkennt yrði að A hf. hafi verið óheimilt að krefjast dráttarvaxta á tvö fasteignaveðslán vegna vanskila á því tímabili sem K hafði notið frestunar greiðslna samkvæmt 1. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt a. lið 1. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010 væri lánardrottnum óheimilt að krefjast eða taka við greiðslu á kröfum sínum meðan á frestun greiðslna stæði. Þá skyldi samkvæmt 7. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu ekki reikna dráttarvexti á kröfur þann tíma sem greiðsludráttur væri ef skuldari héldi af lögmætum ástæðum eftir greiðslu eða hluta hennar og talið að svo hafi háttað til um hagi K það tímabil sem um ræddi. Þá kom fram að þar sem krafa um dráttarvexti yrði aðeins höfð uppi á grundvelli lögbundinni heimilda væri löggjafanum að sama skapi fært að setja slíkum heimildum þær skorður sem kæmi fram í fyrrnefndri 7. gr. og að sú tilhögun færi ekki í bága við 72. gr. stjórnarskrárinnar. Var krafa K því tekin til greina.

Hæstiréttur birt 11. janúar 2018

804/2017

Ólafur Ragnar Sigurðsson (Þórður Guðmundsson lögmaður) gegn Íbúðalánasjóði (Ólafur Gísli Magnússon lögmaður) og Gildi lífeyrissjóði (Karl Ólafur Karlsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu Ó um að ógilt yrði ákvörðun sýslumannsins á Suðurnesjum um að synja beiðni hans, um að afmáð yrðu veðréttindi af tiltekinni fasteign fyrir uppreiknuðum eftirstöðvum veðskulda sem næmu hærri fjárhæð en svaraði til söluverðs fasteignarinnar á almennum markaði.

Hæstiréttur birt 12. nóvember 2015

721/2015

Ingvi Rúnar Guðmundsson og Rannveig Björg Árnadóttir (Ragnar Baldursson hrl) gegn Arion banka hf (Karl Óttar Pétursson hrl)

I og R kærðu úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu þeirra um að hnekkt yrði ákvörðun sýslumanns um að synja kröfu um að afmáð yrðu veðréttindi í fasteign fyrir uppreiknuðum eftirstöðvum veðskulda sem næmu hærri fjárhæð en svaraði til metins söluverðs fasteignarinnar á almennum markaði. I og R höfðu fengið greiðsluaðlögun á grundvelli laga nr. 50/2009 um tímabundna greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna á íbúðarhúsnæði. Í þeirri ákvörðun kom meðal annars fram að umsjónarmaðurinn taldi það ekki hindra að greiðsluaðlögun kæmist á að I og R ættu eignina með nafngreindum manni sem hefði ekki samhliða gengið til greiðsluaðlögunar, sbr. 1. mgr. 2. gr. fyrrnefndra laga. Við meðferð beiðni I og R, um að afmáð yrði fyrrnefnd veðréttindi, hjá sýslumanni mótmælti A beiðninni þar sem að ekki hefði í öndverðu verið fullnægt því skilyrði að allir eigendur fasteignarinnar gengju í sameiningu til greiðsluaðlögunar. Tók Hæstiréttur fram að mótmæli A væru of seint fram komin og var því fyrrnefnd ákvörðun sýslumannsins sem reist var á þeim mótmælum felld úr gildi.

Hæstiréttur birt 24. ágúst 2015

490/2015

Íbúðalánasjóður (Hafsteinn Viðar Hafsteinsson hdl) gegn Ólafi Geir Jóhannessyni og Íslandsbanka hf (Reimar Snæfells Pétursson hrl)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu ÍLS um að felld yrði úr gildi ákvörðun sýslumanns um að afmá af fasteign Ó veðkröfu ÍLS umfram tiltekið matsverð fasteignarinnar. Í úrskurði héraðsdóms var talið að sýslumaður hefði rannsakað málið og aðstæður Ó nægilega og lagt mat á það, með tilliti til fram kominna upplýsinga, að Ó væri um fyrirséða framtíð ófær um að standa í fullum skilum með greiðslu skulda sem tryggðar væru með veði í þeirri fasteign sem greiðsluaðlögunin tæki til og að önnur greiðsluerfiðleikaúrræði væru ekki tæk. Þá var talið að skilyrðum 12. gr. laga nr. 50/2009 væri fullnægt til að veðréttindi yrðu afmáð af fasteign Ó. Hæstiréttur féllst á það með héraðsdómi að fullnægt væri skilyrðum 12. gr. laga nr. 50/2009, sbr. a. lið 1. mgr. 21. gr. laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga, til að veðréttindi yrðu afmáð af fasteigninni. Þá var enginn sá annmarki talinn vera á ákvörðun sýslumanns sem valdið gæti því að hún yrði felld úr gildi.

Hæstiréttur birt 22. maí 2014

339/2014

Sigurjón Ásbjörn Hjartarson (Gestur Jónsson hrl) gegn Lýsingu hf (Árni Ármann Árnason hrl)

X var ákærður fyrir meiri háttar brot gegn skattalögum með því að hafa látið undir höfuð leggjast að telja fram fjármagnstekjur að fjárhæð 120.026.444 krónur sem voru tekjur X af uppgjöri tveggja framvirkra skiptasamninga. Kröfu X um frávísun málsins var hafnað. Vísað var til þess að í dómaframkvæmd Hæstaréttar hefði ekki verið talið að það færi í bága við bann við endurtekinni málsmeðferð þótt stjórnvöld hefðu áður gert manni að greiða skatt af álagi á skattstofn og sama manni væri síðan í öðru máli gerð viðurlög vegna sömu málsatvika. Þá varðaði það ekki frávísun málsins þótt skattrannsóknarstjóri eða sérstakur saksóknari hefði tjáð sig með almennum hætti um fyrirhugaða lagasetningu á sviði skattaréttar, enda væri slík umfjöllun saksókninni óviðkomandi. Ekki var heldur fallist á að tilteknir annmarkar á samningu héraðsdóms yllu því að ómerkja bæri dóminn. Í dómi Hæstaréttar var tekið fram að þótt lögum hefði síðar verið breytt um skattlagningu fjármagnstekna breytti það engu um refsinæmi þess að skýra rangt eða villandi frá því sem máli skipti við álagningu tekjuskatts. Var málið því dæmt eftir gildandi skattalögum á þeim tíma er ákærði aflaði teknanna. Talið var að hagnaður X af gerð umræddra framvirkra skiptasamninga hefði falið í sér skattskyldar fjármagnstekjur og að ekki hefði staðið heimild til að draga frá þeim tap af öðrum sams konar samningum eða beinan kostnað við öflun teknanna. Ekki var fallist með X að um hefði verið að ræða tekjur í sjálfstæðri atvinnustarfsemi. Þá leysti það X ekki undan refsiábyrgð þótt samningsaðili hans hefði vanrækt skyldu sína til að standa skil á skattinum eftir lögum nr. 94/1996 um staðgreiðslu skatts á fjármagnstekjur. X var fundinn sekur um brot gegn 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 sbr. og 1. mgr. 109. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Var hann dæmdur í þriggja mánaða skilorðsbundið fangelsi. Þá var honum gert að greiða 21.000.000 krónur í sekt og skyldi átta mánaða fangelsi koma í stað sektarinnar yrði hún ekki greidd.

Hæstiréttur birt 14. maí 2014

296/2014

Rósa Guðrún Daníelsdóttir (Flosi Hrafn Sigurðsson hdl) gegn Íbúðalánasjóði (Gizur Bergsteinsson hrl)

R kærði úrskurð héraðsdóms þar sem felld var úr gildi ákvörðun sýslumanns um að afmá af fasteign R veðkröfur Í umfram tiltekið markaðsverðmæti fasteignarinnar. R hafði fengið samþykkta umsókn um greiðsluaðlögun á grundvelli laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga. Í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var með vísan til forsendna hans í Hæstarétti, kom fram að það væri ófrávíkjanlegt skilyrði fyrir niðurfellingu veðréttinda samkvæmt 12. gr. laga nr. 50/2009 að skuldari búi á viðkomandi fasteign og hafi þar skráð lögheimili. Þar sem skilyrðinu hefði ekki verið fullnægt í málinu væri fallist á með Í að ógilda bæri ákvörðun sýslumannsins um afmáningu veðréttinda Í af fasteign R.

Hæstiréttur birt 29. apríl 2014

231/2014

Íbúðalánasjóður (Gizur Bergsteinsson hrl) gegn A (Einar Gautur Steingrímsson hrl)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu Í um að felld yrði úr gildi sú ákvörðun sýslumanns að afmá af fasteign A veðkröfur Í umfram fasteignamat. Í úrskurði héraðsdóms var meðal annars vísað til þess að Í hefði samþykkt fyrir sitt leyti samning um greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna A og þar með orðið bundinn af honum og gæti hann ekki leitast við að fá samningnum hnekkt nema eftir fyrirmælum laga nr. 50/2009 um tímabundna greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna á íbúðarhúsnæði, en það hefði Í ekki gert.

Hæstiréttur birt 23. janúar 2013

751/2012

Miðvikudaginn 23. janúar 2013 Lykilorð Kærumál Greiðsluaðlögun Miðvikudaginn 23. janúar 2013. Nr. 751/2012. A (Baldvin Björn Haraldsson hrl) gegn Héraðsdómi Reykjaness Kærumál. Greiðsluaðlögun. Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Talið var að A yrði ófært að standa undir lágmarksfjárhæð fastrar mánaðargreiðslu skv. 1. mgr. 5. gr. laga nr. 50/2009 og var beiðni hennar um greiðsluaðlögun því hafnað með vísan til 3. tl . 2. mgr. 4. gr. sömu laga. (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Talið var að A yrði ófært að standa undir lágmarksfjárhæð fastrar mánaðargreiðslu skv. 1. mgr. 5. gr. laga nr. 50/2009 og var beiðni hennar um greiðsluaðlögun því hafnað með vísan til 3. tl. 2. mgr. 4. gr. sömu laga.

Hæstiréttur birt 9. janúar 2012

693/2011

Drómi hf (Einar Gautur Steingrímsson hrl) gegn A (sjálfur)

D hf. kærði úrskurð héraðsdóms þar sem kröfu fyrirtækisins um að bú A yrði tekið til gjaldþrotaskipta var vísað frá dómi þar sem ekki var talið unnt að taka bú A til gjaldþrotaskipta á meðan leitað væri greiðsluaðlögunar, sbr. d. lið 1. mgr. 11. gr. laga nr. 101/2010 um greiðsluaðlögun einstaklinga. Í dómi Hæstaréttar kom fram að með umræddu ákvæði væri aðeins girt fyrir að úrskurður gengi um að bú A yrði tekið til gjaldþrotaskipta, en ekki að beiðni þess efnis yrði lögð fram. Gæti móttaka héraðsdóms á beiðninni markað frestdag við gjaldþrotaskipti ef til þeirra kæmi í kjölfarið, sbr. 2. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Frekari meðferð þeirrar beiðni réðist síðan af afdrifum umsóknar A um greiðsluaðlögun og kæmu þá eftir atvikum til skoðunar þær varnir sem hann hefði teflt fram gegn því að búið yrði tekið til skipta. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi.

Hæstiréttur birt 27. maí 2011

272/2011

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um staðfestingu nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti með vísan til forsendna hans, sagði m.a. að þótt ekki lægi fyrir hve háa fjárhæð A greiddi af framangreindu láni væri ómögulegt að horfa framhjá því að samhliða því að hann gerði tillögu um algjöra eftirgjöf samningskrafna kvæðist hann greiða reglulega af láni sem hann væri ekki sjálfur skuldari að svo séð yrði. Þrátt fyrir að reiknuð greiðslugeta hans væri fullnýtt til að greiða fasteignaveðkröfuhöfum og fasteignagjöld hefði honum borið að nýta þá greiðslugetu sem raunverulega væri umfram hina reiknuðu í þágu eigin kröfuhafa en ekki annarra. Yrði að fallast á með N hf. að ekki væri nægilega sýnt að A væri með öllu ófær um standa að einhverju leyti skil á samningskröfum og yrði um fyrirsjáanlega framtíð. Bæri því að synja um staðfestingu nauðasamningsins.

Hæstiréttur birt 16. desember 2010

651/2010

A (Guðmundur Ágústsson hrl) gegn Reykjaness (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar þar sem beiðni A samræmdist ekki 2. mgr. 7. gr., sbr. 3. tölulið 34. gr. laga nr. 21/1991. Fyrir Hæstarétti leitaðist A við að bæta úr ýmsu því sem óljóst var talið við meðferð málsins í héraði en eigi að síður þótti hann ekki hafa uppfyllt nægilega skilyrði 3. töluliðar 34. gr. laga nr. 21/1991. Hinn kærði úrskurður var því staðfestur.

Hæstiréttur birt 7. desember 2010

622/2010

A (sjálfur) gegn Reykjavíkur (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar var hafnað. Talið var að A hefði ekki upplýst um breyttar aðstæður sínar fyrir héraðsdómi og niðurstaða dómsins hefði því ekki verið reist á réttum forsendum. Var málið talið svo vanreifað að óhjákvæmilegt væri annað en að vísa því án kröfu frá héraðsdómi.

Hæstiréttur birt 22. nóvember 2010

616/2010

A og B (Helgi Jóhannesson hrl) gegn Suðurlands (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var beiðni A og B um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Í málinu háttaði þannig til að nokkur þeirra veðskuldabréfa sem hvíldu á fasteign A og B og voru til tryggingar skuldum þeirra voru einnig tryggð með veði í annarri fasteign A og B sem var jörð undir íbúðarhúsnæði og mannvirki sem tengdust atvinnurekstri þeirra. Með vísan til skýrs orðalags 2. mgr. 2. gr. laga nr. 50/2009 um tímabundna greiðsluaðlögun fasteignaveðkrafna á íbúðarhúsnæði var talið að greiðsluaðlögun gæti aðeins varðað fasteign þar sem skuldarinn héldi heimili og hefði skráð lögheimili. Næði krafa A og B fram að ganga, eins og hún væri sett fram fyrir héraðsdómi, myndi greiðsluaðlögun ekki einungis taka til fasteignar eins og um ræði í 2. mgr. 2. gr. laganna heldur einnig til annarrar fasteignar þeirra A og B og mannvirkja sem á henni stæðu er tengdust atvinnurekstri þeirra. Var úrskurður héraðsdóms því staðfestur.

Hæstiréttur birt 8. nóvember 2010

621/2010

A (sjálfur) gegn Reykjavíkur (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Talið var að A hefði tekið áhættu sem ekki hefði verið í samræmi við greiðslugetu hans á þeim tíma sem til fjárskuldbindinganna var stofnað. Með vísan til 3. og 5. tl. 2. mgr. 4. gr. laga nr. 50/2009 var því beiðni A hafnað.

Hæstiréttur birt 5. október 2010

499/2010

A (Tryggvi Agnarsson hdl) gegn Suðurlands (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að gögn málsins sýndu að A hefði verið kleift að standa í skilum með afborganir af lánssamningi síðari hluta árs 2009 en ekki gert það. Var beiðninni því hafnað á grundvelli 5. tl. 1. mgr. 63. gr. d laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl.

Hæstiréttur birt 15. júní 2010

346/2010

A og B (Guðbjarni Eggertsson hdl) gegn Reykjaness (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A og B um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Talið var að A og B hafi hagað fjármálum sínum á verulega ámælisverðan hátt og tekið fjárhagslega áhættu sem hafi ekki verið í samræmi við greiðslugetu þeirra á þeim tíma sem til fjárskuldbindinganna hafi verið stofnað. Með vísan til 5. og 6. tl. 2. mgr. 4. gr. laga nr. 50/2009 var því talið að ekki yrði hjá því komist að hafna beiðni A og B.

Hæstiréttur birt 15. júní 2010

345/2010

A (Guðbjarni Eggertsson hdl) gegn Reykjaness (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að A hafi hagað fjármálum sínum á verulega ámælisverðan hátt og tekið fjárhagslega áhættu sem hafi ekki verið í samræmi við greiðslugetu hans á þeim tíma sem til fjárskuldbindinganna hafi verið stofnað. Með vísan til 2. og 3. tl. 1. mgr. 63. gr. d. laga nr. 21/1991 var því talið að ekki yrði hjá því komist að hafna beiðni A.

Hæstiréttur birt 9. júní 2010

310/2010

A (Sigurður Jónsson hrl) gegn Suðurlands (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli A á hendur Héraðsdómi Suðurlands var vísað frá dómi með vísan til 2. mgr. 116. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Með dómi Hæstaréttar 3. mars 2010 í máli nr. 96/2010 hafði kröfu A um heimild til að leita nauðasamninga til greiðsluaðlögunar verið hafnað á þeim forsendum að fullnægjandi skýringar þótti skorta í greinargerð A á breyttri skuldastöðu hennar frá árslokum 2008 til 29. janúar 2010. Leitaði A nú heimildar til nauðasamninga vegna greiðsluaðlögunar í annað sinn. Í dómi Hæstaréttar kom fram að í hinum kærða úrskurði væri á því byggt að með beiðni A, sem borist hafi héraðsdómi 25. mars 2010, hafi verið bætt úr þeim annmörkum sem Hæstiréttur taldi vera á fyrri beiðninni. Að svo búnu hefði héraðsdómara borið að taka málið til efnisúrlausnar enda stæðu ákvæði 116. gr. laga nr. 91/1991 því ekki í vegi. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.

Hæstiréttur birt 31. maí 2010

231/2010

A gegn Reykjavíkur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að með kaupum sínum á þremur íbúðum, tveimur sem hann hafi ætlað að breyta og selja aftur og einni fyrir fjölskylduna, hafi A tekið fjárhagslega áhættu sem ekki hafi verið í samræmi við fjárhagsstöðu hans á þeim tíma sem til fjárskuldbindinganna var stofnað, sbr. 2. tölulið 1. mgr. 63. gr. d. laga nr. 21/1991. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 14. maí 2010

228/2010

A (Guðmundur Birgir Ólafsson hrl) gegn Kærumál. Greiðsluaðlögun Kærður var úrskurður (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að lántökur sem A hafi stofnað til hafi verið með þeim hætti að ákvæði 2. og 3. töluliðar 1. mgr. 63. gr. d. laga nr. 21/1991 stæðu því í vegi að unnt væri að fallast á kröfu hennar. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 14. maí 2010

227/2010

A (Guðmundur Birgir Ólafsson hrl) gegn Reykjaness (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að fjárskuldbindingar sem A hafi stofnað til hafi verið með þeim hætti að ákvæði 2. og 3. töluliðar 1. mgr. 63. gr. d. laga nr. 21/1991 stæðu því í vegi að unnt væri að fallast á kröfu hans. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 29. apríl 2010

198/2010

A (Árni Helgason hdl) gegn Reykjavíkur (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að tilvist skulda sem væru tilkomnar af ábyrgðarskuldbindingum vegna atvinnurekstrar gæti ekki leitt til þeirrar niðurstöðu að ákvæði 2. mgr. 63. gr. a. laga nr. 21/1991 girti fyrir að A yrði veitt heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Hins vegar var 2. töluliður 1. mgr. 63. gr. d. sömu laga talinn eiga við í tilviki A. Af atvikalýsingu hennar yrði ráðið að stofnað hafi verið til ábyrgðarskuldbindinga á sama tíma og tekjur hafi verið litlar sem engar og fyrirséð að hún gæti ekki greitt ef á reyndi. Skipti þá ekki máli hvort stofnað hafi verið til annarra skulda A, sem væru verulegar, á sama tíma eða fyrr. Að þessu virtu var niðurstaða hins kærða úrskurðar um að hafna beiðni A staðfest.

Hæstiréttur birt 23. mars 2010

114/2010

A gegn Reykjavíkur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að mjög skorti á að í beiðni A kæmu fram þær upplýsingar og gögn sem áskilið væri í 1. og 2. mgr. 63. gr. c. laga nr. 21/1991, einkum að því er varðaði skuldir hans. Þannig væri m.a. nauðsynlegt að gerð væri grein fyrir misræmi sem virtist vera milli skulda A í beiðni um nauðasamning annars vegar og skattframtölum hins vegar. Þá skorti gögn um hvaða skuldir hvíli á sóknaraðila og hverjar á sambúðarkonu hans eða eftir atvikum þeim í sameiningu. Vegna þessa var talið að málatilbúnaður A væri með þeim hætti að óhjákvæmilegt væri að hafna beiðni hans.

Hæstiréttur birt 9. mars 2010

54/2010

A gegn Reykjavíkur

A kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu hans um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að fjárhagsörðugleikar A stöfuðu öðru fremur af því að á honum hvíli ábyrgðarskuldbindingar vegna atvinnurekstrar, en einkahlutafélag í eigu hans og tveggja annarra hafi haft þennan rekstur á hendi. Ábyrgðirnar hvíli því á A á grundvelli samninga en ekki ótakmarkaðrar ábyrgðar hans á atvinnustarfsemi. Ákvæði 2. mgr. 63. gr. a. laga nr. 21/1991 girði því ekki fyrir að A yrði veitt heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar, sbr. dóm Hæstaréttar í máli nr. 272/2009. Þar sem ekki væru heldur leiddar í ljós aðrar ástæður sem staðið gætu þeirri niðurstöðu í vegi var hinn kærði úrskurður felldur úr gildi og A veitt heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar.

Hæstiréttur birt 3. mars 2010

96/2010

A gegn Suðurlands

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að ekkert kæmi fram til skýringar verulegri hækkun skulda síðastliðið ár. Samkvæmt 1. mgr. 63. gr. c., sbr. 1. tölulið 34. gr., laga nr. 21/1991 verði m.a. að koma fram í beiðni um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar viðhlítandi greinargerð um hvað hafi valdið skuldastöðu þess er eftir henni leiti. Með því að þessi annmarki væri á málatilbúnaði A yrði að hafna beiðninni.

Hæstiréttur birt 17. desember 2009

658/2009

A (Kristín Björg Pétursdóttir hdl) gegn Reykjavíkur (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita greiðsluaðlögunar fasteignaveðkrafna. Talið var að 5. tl. 4. gr. laga nr. 50/2009 um að skuldari hafi tekið fjárhagslega áhættu sem hafi ekki verið í samræmi við fjárhagsstöðu hans á þeim tíma sem til fjárhagsskuldbindingarinnar var stofnað ætti við í tilviki A þegar litið væri til tekna hans og áætlaðrar greiðslubyrði. Að þessu virtu yrði að hafna beiðni A.

Hæstiréttur birt 17. desember 2009

657/2009

A (Kristín Björg Pétursdóttir hdl) gegn Reykjavíkur (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Talið var að sú staða væri fyrir hendi sem greindi í 5. tl. 1. mgr. 38. gr. laga nr. 21/1991 að ástæða væri til að draga verulega í efa að skuldari myndi efna nauðasamning og skilyrði ekki uppfyllt til að fallast mætti á beiðni A. Þá var talið að 2. tl. 63. gr. d. laganna um að skuldari hafi tekið fjárhagslega áhættu sem hafi ekki verið í samræmi við fjárhagsstöðu hans á þeim tíma sem til fjárhagsskuldbindingarinnar var stofnað ætti við í tilviki A þegar litið væri til tekna hans og áætlaðrar greiðslubyrði. Að þessu virtu yrði að hafna beiðni A.

Hæstiréttur birt 7. desember 2009

645/2009

A (Freyr Ófeigsson hrl) gegn Kærumál. Greiðsluaðlögun, Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um og heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. A fékk fyrst heimild (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. A fékk fyrst heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar 4. júlí 2009. Umsjónarmaður með framkvæmd nauðasamningsumleitana mælti gegn því að greiðsluaðlögun í samræmi við greiðsluáætlun A kæmist á þar sem hann hafi um nokkurt skeið látið hjá líða að standa í skilum við lánardrottna sína með því að greiða af skuld sem honum hafi samkvæmt gögnum málsins ekki verið skylt að greiða. Féll heimild hans niður 17. september 2009. A leitaði á ný heimildar til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar 6. október 2009. Var talið að ákvæði 1. tl. 1. mgr. 38. gr., sbr. 1. mgr. 63. gr. d, laga nr. 21/1991 stæði því í vegi þar sem mælt væri fyrir um að synja skuli um heimild til að leita nauðasamnings hafi skuldari áður haft heimild til þess og hún verið felld niður innan þriggja ára fyrir frestdag vegna framferðis hans. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 23. júlí 2009

382/2009

A (Björgvin Þórðarson hdl) gegn Kærumál, Greiðsluaðlögun, Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar, sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar, Í 2. mgr. 63. gr. a laga nr. 21/1991 er það skilyrði sett að hafi, atvinnurekstri verið hætt þurfi þær skuldir sem stafi frá honum að vera, tiltölulega lítill hluti af heildarskuldum skuldara sem sækist eftir, greiðsluaðlögun. Í dómi héraðsdóms kom fram að leggja yrði þá skyldu, á skuldara í tilvikum sem þessum að upplýsa, um tilurð skulda í beiðni eða gögnum málsins svo unnt væri að meta hvort þær, stöfuðu frá atvinnurekstrinum eður ei. Þar sem ekki væri að finna slíkar, skýringar í beiðni A væri ekki hjá því komist að hafna beiðni hans um heimild og til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar (enginn)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Í 2. mgr. 63. gr. a laga nr. 21/1991 er það skilyrði sett að hafi atvinnurekstri verið hætt þurfi þær skuldir sem stafi frá honum að vera tiltölulega lítill hluti af heildarskuldum skuldara sem sækist eftir greiðsluaðlögun. Í dómi héraðsdóms kom fram að leggja yrði þá skyldu á skuldara í tilvikum sem þessum að upplýsa um tilurð skulda í beiðni eða gögnum málsins svo unnt væri að meta hvort þær stöfuðu frá atvinnurekstrinum eður ei. Þar sem ekki væri að finna slíkar skýringar í beiðni A væri ekki hjá því komist að hafna beiðni hans um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar.

Hæstiréttur birt 10. júní 2009

272/2009

A (Þorsteinn Einarsson hrl) gegn Reykjaness (enginn)

A kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu hans um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Í dómi Hæstaréttar kemur fram að ábyrgðarskuldbindingar hans vegna einkahlutafélags standi ekki í vegi fyrir því að A yrði veitt slík heimild. Hins vegar skorti á að í beiðni hans kæmu fram þær upplýsingar sem áskildar eru í 1. mgr. 63. gr. c. laga nr. 21/1991 . Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 3. júní 2009

273/2009

A (Þorsteinn Einarsson hrl) gegn Kærumál. Greiðsluaðlögun A kærði úrskurð

A kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu hennar um heimild til að leita nauðasamnings til greiðsluaðlögunar. Í dómi Hæstaréttar kemur fram að ábyrgðarskuldbindingar hennar vegna einkahlutafélags standi ekki í vegi fyrir því að A yrði veitt slík heimild. Hins vegar skorti á að í beiðni hennar kæmu fram þær upplýsingar sem áskildar eru í 1. mgr. 63. gr. c. laga nr. 21/1991 . Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.