Dómstólaleit

S var sakfelldur í héraði fyrir meiriháttar brot gegn skattalögum og 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa í fyrsta lagi staðið skil á efnislega röngum skattframtölum gjaldárin 2016 til og með 2019 vegna tekjuáranna 2015 til og með 2018 með því að vanframtelja annars vegar rekstrartekjur sínar og hins vegar leigutekjur sínar. Í öðru lagi fyrir að hafa staðið skil á efnislega röngum virðisaukaskattskýrslum fyrir sjálfstæðan rekstur sinn uppgjörstímabilin janúar/ febrúar rekstrarárið 2015 til og með nóvember/desember rekstrarárið 2018 og í þriðja lagi látið undir höfuð leggjast að færa lögboðið bókhald vegna sjálfstæðrar starfsemi sinnar í samræmi við kröfur laga nr. 145/1994 um bókhald. Landsréttur féllst á það með S að tekjur hans á árinu 2015 hefðu verið tvítaldar í ákæru sem næmi tiltekinni fjárhæð og að frádráttarbær kostnaður í rekstri hans hafi verið hærri en gert væri ráð fyrir í málinu. Niðurstaða Landsréttar var sú að undanskot S frá greiðslu opinberra gjalda og virðisaukaskatts næmu samtals 14.507.731 krónu og taldi rétturinn að brot hans samkvæmt 1. og 2. tölulið ákæru væru stórfelld í skilningi 1. mgr. 262. gr. almenna hegningarlaga. Sakargiftum um bókhaldsbrot samkvæmt 3. tölulið ákæru var vísað frá dómi þar sem háttsemislýsing ákæruliðarins uppfyllti ekki skilyrði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Refsing S var ákveðin sem hegningarauki við eldri dóm. Við ákvörðun refsingar var litið til 1., 2., 5. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga og einnig til þess að dráttur hafði orðið á meðferð málsins. Var refsing S ákveðin fangelsi í 10 mánuði en fullnustu hennar frestað skilorðsbundið í tvö ár. Einnig var S gert að greiða sekt í ríkissjóð að fjárhæð 29 milljónir króna en sæta ella fangelsi í 330 daga.

Málið varðaði deilu A og B um forsjá, lögheimili og inntak umgengnisréttar vegna tveggja dætra þeirra, C og D, en með hinum áfrýjaða dómi hafði verið kveðið á um að forsjá skyldi vera sameiginleg og að lögheimili dætranna skyldi vera hjá B, auk þess sem kveðið var á um nánar tilgreint inntak umgengnisréttar. Í dómi Landsréttar var meðal annars litið til niðurstaðna dómkvaddra yfirmatsmanna um að tilfinninga- og umönnunartengsl stúlknanna við B hefðu verið sterkari en við A, en tengsl við A hefðu virst góð. Þá hafi yfirmatsmenn lýst því við skýrslugjöf í héraði að þeir teldu að lögheimili dætranna ætti að vera hjá B. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sameiginlega forsjá A og B, að lögheimili dætranna skyldi vera hjá B og um meðlagsgreiðslur. Dómur héraðsdóms um að regluleg umgengni skyldi vera þrír dagar í senn tvisvar sinnum í mánuði frá lokum skóladags á fimmtudegi og fram eftir sunnudegi var staðfestur, en þó þannig að það fyrirkomulag skyldi vara til haustsins 2029, en yrði frá þeim tíma tveir dagar í senn frá lokum skóladags á föstudegi og fram eftir sunnudegi. Þá ákvað Landsréttur einnig, öndvert við niðurstöðu hins áfrýjaða dóms, að regluleg umgengni skyldi falla niður um jól, áramót og páska. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um inntak umgengnisréttar að öðru leyti staðfest. Fyrir Landsrétti gerði B kröfu um ómerkingu hins áfrýjaða dóms að hluta, sem byggðist á því að í dómsorð héraðsdóms hefði skort tilgreiningu á niðurstöðu um meðlags- greiðslur og að niðurstaða um málskostnað hefði verið í ósamræmi við forsendur dómsins. Að því er varðaði álitaefni um meðlagsgreiðslur leit Landsréttur meðal annars til þess að forsendur dómsins væru skýrar, úrlausn um meðlag í málinu réðist af niðurstöðu um lögheimili, auk þess sem málið varðaði ríka hagsmuni þeirra barna sem í hlut áttu sem brýnt væri að leysa úr með skjótum hætti. Hvað varðaði álitaefni um málskostnað taldi Landsréttur að dómsorð væri skýrt um fjárhæð málskostnaðar og ótvíræðar ályktanir yrðu ekki dregnar af forsendum dómsins, auk þess sem héraðsdómi hefði ekki verið gagnáfrýjað. Var ómerkingarkröfu B því hafnað.

Ákærðu J, P, Á, H, G, V, Th, TK og AÞ var meðal annars gefin að sök skipulögð brotastarfsemi og stórfelld fíkniefnalagabrot sem þau hafi sammælst um að fremja á árinu 2023 og fram til 11. apríl 2024. Hafi framkvæmd brotanna verið liður í starfsemi skipulagðra brotasamtaka, en þau hafi í félagi staðið að sölu og dreifingu fíkniefna hér á landi, meðvituð um tiltekna verkaskiptingu við geymslu, pökkun, sölu og dreifingu efnanna, meðal annars í fjórum nánar tilgreindum tilvikum 21. og 22. september 2023, sem varðaði vörslur ávana- og fíkniefna í sölu og dreifingarskyni á þremur stöðum í Reykjavík og einum í Mosfellsbæ. Komst Landsréttur að þeirri niðurstöðu að af 1. mgr. 180. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála leiddi að einungis væri unnt að taka afstöðu til síðastnefndra fjögurra tilvika varðandi þennan hluta málsins. Af framsetningu ákæru leiddi að ekki væri unnt, svo sem gert var í hinum áfrýjaða dómi, að taka afstöðu til þess hvort ákærðu hefðu í öðrum tilvikum árið 2023 og fram til 11. apríl 2024 gerst sek um ávana- og fíkniefnalagabrot. Voru ákærðu J, P, G, V, og TK sakfelld samkvæmt þessum hluta ákærunnar fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot samkvæmt 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940 en auk þess taldi Landsréttur sannað að brotin hefðu verið framkvæmd sem liður í skipulagðri brotastarfsemi samkvæmt 175. gr. a almennra hegningarlaga. Ákærðu Á, H, Th og AÞ voru hins vegar sýknuð af þessum hluta ákærunnar. Auk framangreinds voru J, P, Á, D og G sakfelldir fyrir nánar tilgreind peningaþvættisbrot og fíkniefnalagabrot og J, G og H fyrir innflutning ávana- og fíkniefna sem liðar í skipulagðri brotastarfsemi. Þá voru Th og AÞ sakfelld fyrir nánar tilgreind fíkniefnalagabrot. Loks voru J, P, TK, H og D sakfelld fyrir nánar tilgreind vopnalagabrot.

Með ákæru 5. janúar 2023 höfðaði héraðssaksóknari mál á hendur Á og X. Í 1. lið hennar var X gefin að sök líkamsárás samkvæmt 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa veist með ofbeldi að Á og ítrekað slegið hann í höfuð og bringu með nánar tilgreindum afleiðingum. Með 2. lið ákærunnar var Á sóttur til saka fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás samkvæmt 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa í kjölfar þess að X veittist að Á með framangreindum hætti tekið upp steypuklump og slegið X ítrekað í höfuðið með tilgreindum afleiðingum. Í héraði var þáttur Á skilinn frá þætti X á grundvelli 2. mgr. 169. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Með dómi Landsréttar var Á sakfelldur fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás en ekki var fallist á að verkið hefði verið unnið í neyðarvörn. Við ákvörðun refsingar var litið til 3. mgr. 218. gr. c almennra hegningarlaga og að nokkur dráttur hefði orðið á meðferð málsins fyrir dómi sem Á yrði ekki um kennt. Var refsing hans ákveðin fangelsi í fimm mánuði sem bundin var skilorði til tveggja ára. Þá var staðfest ákvæði héraðsdóms um einkaréttarkröfu X þannig að Á var gert að greiða X 400.000 krónur í miskabætur.

L var ákærður fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás með því að hafa, í félagi með meðákærða í héraði, Y, veist að A með nánar tilgreindum hætti, með þeim afleiðingum að A hlaut meðal annars höfuðkúpubrot, andlitsbeinabrot og mar í vinstri gagnaugaheilableðli með mildri blæðingu. L byggði sýknukröfu sína á því að háttsemi hans skyldi vera honum refsilaus á grundvelli neyðarvarnar, sbr. 12. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með hinum áfrýjaða dómi var fallist á að uppfyllt hefðu verið skilyrði neyðarvarnar þegar L sparkaði í bringu A en talið að L hefði farið langt út fyrir mörk leyfilegrar neyðarvarnar þegar hann og Y héldu samhentir áfram og veittust að A með spörkum sem beindust að höfði og efri hluta líkama hans. Í dómi Landsréttar kom fram að jafnvel þótt lagt yrði til grundvallar að A hefði haft í hyggju að ráðast á L yrði hvorki ráðið af myndupptöku né framburði vitna að stafað hefði slík hætta eða ógn af A að sú háttsemi L að sparka í brjóstkassa hans og ráðast áfram að honum eftir að hann féll til jarðar yrði metin honum til refsileysis á grundvelli neyðarvarnarsjónarmiða. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms staðfest um sakfellingu L og einkaréttarkröfu A. Var refsing L ákveðin fangelsi í sex mánuði en fullnustu refsingarinnar frestað skilorðsbundið í tvö ár.

A höfðaði mál á hendur Í og krafðist bæði skaða- og miskabóta. Var krafan byggð á því að A hefði orðið fyrir tjóni sökum hnökra sem hann taldi vera á málsmeðferð sýslumanns þegar hann leysti úr kröfu A um að ákveðin yrði umgengni A við barn sitt. Taldi A að sýslumanni hafi borið að ákveða inntak umgengni A við barnið en það hafi hann ekki gert og þar með brotið gegn rétti A og barnsins. Með dómi héraðsdóms var Í sýknað af kröfum A. Komst héraðsdómur að þeirri niðurstöðu að málsmeðferð sýslumanns í aðdraganda úrskurðar um umgengni hafi verið málefnaleg og í samræmi við reglur barnalaga nr. 76/2003 og stjórnsýslulaga nr. 37/1993. Ekki hafi verið um saknæma eða ólögmæta háttsemi að ræða og skilyrði skaðabótaréttar því ekki fyrir hendi. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að barn A hafi skilmerkilega lýst þeirri afstöðu að það vildi umgangast A og njóta samveru við hann en þó ekki að umgengni yrði ákveðin með þeim hætti sem A óskaði eftir. Leit rétturinn til þess að barn A hafi verið á þrettánda ári þegar það lýsti afstöðu sinni og því yrði að játa sýslumanni ákveðið svigrúm við mat á því hvort rétt væri að ákveða umgengni í samræmi við óskir A eða hafna þeim. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr nánar tilgreindum ágreiningi vegna ákvörðunar sýslumannsins á Suðurlandi. Í úrskurði héraðsdóms kom fram að málatilbúnaður K yrði ekki skilinn á annan veg en þann að hann krefðist afmáningar skjals úr fasteignabók þinglýsingastjóra. Af hálfu K væri því haldið fram að nánar tilgreint sumarhús væri í eigu dánarbús foreldra aðila og að mistök hefðu verið gerð við þinglýsingu lóðaleigusamnings þess er tilgreindi B sem eiganda sumarhússins. Væri það mat dómsins að virtum framlögðum gögnum að K hefði ekki, gegn mótmælum B og athugasemdum þinglýsingastjóra, tekist sönnun á þeirri staðhæfingu sinni, enda stangaðist þinglýsingin ekki á við nein önnur þinglýst skjöl. Var því á það fallist að ekki hefðu verið gerð mistök við þinglýsingu skjalsins. Var kröfum K því hafnað.

A höfðaði mál á hendur S og krafðist viðurkenningar á fullri og óskertri bótaskyldu S á grundvelli ábyrgðartryggingar ökutækis, vegna afleiðinga fyrir A eftir umferðarslys í janúar 2020. Deildu aðilar aðallega um hvort ökumaður bifreiðarinnar, sem A var farþegi í, hefði af ásetningi ekið á ljósastaur umrætt sinn þannig að bótaskylda S félli niður og að sama skapi hvort A hefði veitt rangar eða ófullnægjandi upplýsingar um afleiðingar slyssins og þannig glatað rétti til bóta. Með dómi héraðsdóms var hvorki talið að S hefði fært sönnur á að árekstrinum hefði verið valdið af ásetningi né axlað þá sönnunarbyrði sem félagið bæri um að skilyrði væru til að fella niður greiðslur til A vegna brota á upplýsingaskyldu. Féllst héraðsdómur því á kröfu A. Fyrir Landsrétti krafðist S aðallega ómerkingar dóms héraðsdóms þar sem dómurinn, sem ekki var skipaður sérfróðum meðdómanda, hefði í forsendum sínum litið til læknisfræðilegra gagna og framburðar sjúkraþjálfara fyrir héraðsdómi hvað varðaði sönnun þess að A hefði orðið fyrir tjóni við áreksturinn. Í dómi Landsréttar kom fram að þar sem A nýtti heimild 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála til að höfða mál til viðurkenningar á skaðabótaskyldu S og í ljósi þess að ekki var deilt um læknisfræðileg álitaefni eða umfang tjónsins, hefði ekki verið þörf á sérfróðum meðdómsmanni. Voru því ekki talin efni til að ómerkja dóm héraðsdóms. Enn fremur taldi Landsréttur að A hefði leitt nægar líkur að því að hún hefði orðið fyrir líkamstjóni við áreksturinn og að skilyrðum 2. mgr. 25. gr. um lögvarða hagsmuni væru uppfyllt. Að því gættu og með skírskotun til forsendna héraðsdóms var hann staðfestur.

A höfðaði mál á hendur S og krafðist viðurkenningar á fullri og óskertri bótaskyldu S á grundvelli ábyrgðartryggingar ökutækis, vegna afleiðinga fyrir A eftir umferðarslys í janúar 2020. Deildu aðilar aðallega um hvort ökumaður bifreiðarinnar, sem A var farþegi í, hefði af ásetningi ekið á ljósastaur umrætt sinn þannig að bótaskylda S félli niður og að sama skapi hvort A hefði veitt rangar eða ófullnægjandi upplýsingar um afleiðingar slyssins og þannig glatað rétti til bóta. Með dómi héraðsdóms var hvorki talið að S hefði fært sönnur á að árekstrinum hefði verið valdið af ásetningi né axlað þá sönnunarbyrði sem félagið bæri um að skilyrði væru til að fella niður greiðslur til A vegna brota á upplýsingaskyldu. Féllst héraðsdómur því á kröfu A. Fyrir Landsrétti krafðist S aðallega ómerkingar dóms héraðsdóms þar sem dómurinn, sem ekki var skipaður sérfróðum meðdómanda, hefði í forsendum sínum litið til læknisfræðilegra gagna og framburðar sjúkraþjálfara fyrir héraðsdómi hvað varðaði sönnun þess að A hefði orðið fyrir tjóni við áreksturinn. Í dómi Landsréttar kom fram að þar sem A nýtti heimild 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála til að höfða mál til viðurkenningar á skaðabótaskyldu S og í ljósi þess að ekki var deilt um læknisfræðileg álitaefni eða umfang tjónsins, hefði ekki verið þörf á sérfróðum meðdómsmanni. Voru því ekki talin efni til að ómerkja dóm héraðsdóms. Enn fremur taldi Landsréttur að A hefði leitt nægar líkur að því að hann hefði orðið fyrir líkamstjóni við áreksturinn og að skilyrðum 2. mgr. 25. gr. um lögvarða hagsmuni væru uppfyllt. Að því gættu og með skírskotun til forsendna héraðsdóms var hann staðfestur.

A höfðaði mál á hendur S og krafðist viðurkenningar á fullri og óskertri bótaskyldu S á grundvelli slysatryggingar ökumanns og eiganda ökutækis, vegna afleiðinga fyrir A eftir umferðarslys í janúar 2020. Deildu aðilar aðallega um hvort A hefði af ásetningi ekið á ljósastaur umrætt sinn þannig að bótaskylda S félli niður og að sama skapi hvort A hefði veitt rangar eða ófullnægjandi upplýsingar um afleiðingar slyssins og því glatað rétti til bóta. Með dómi héraðsdóms var hvorki talið að S hefði fært sönnur á að árekstrinum hefði verið valdið af ásetningi né axlað þá sönnunarbyrði sem félagið bæri um að skilyrði væru til að fella niður greiðslur til A vegna brota á upplýsingaskyldu. Féllst héraðsdómur því á kröfu A. Fyrir Landsrétti krafðist S aðallega ómerkingar dóms héraðsdóms þar sem dómurinn, sem ekki var skipaður sérfróðum meðdómanda, hefði í forsendum sínum litið til læknisfræðilegra gagna og framburðar sjúkraþjálfara fyrir héraðsdómi hvað varðaði sönnun þess að A hefði orðið fyrir tjóni við áreksturinn. Í dómi Landsréttar kom fram að þar sem A nýtti heimild 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála til að höfða mál til viðurkenningar á skaðabótaskyldu S og í ljósi þess að ekki var deilt um læknisfræðileg álitaefni eða umfang tjónsins, hefði ekki verið þörf á sérfróðum meðdómsmanni. Voru því ekki talin efni til að ómerkja dóm héraðsdóms. Enn fremur taldi Landsréttur að A hefði leitt nægar líkur að því að hann hefði orðið fyrir líkamstjóni við áreksturinn og að skilyrðum 2. mgr. 25. gr. um lögvarða hagsmuni væru uppfyllt. Að því gættu og með skírskotun til forsendna héraðsdóms var hann staðfestur.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu X o.fl. um afhendingu S á gögnum sem aflað var í tengslum við rannsókn á skattskilum X o.fl. Í úrskurði héraðsdóms, sem Landsréttur staðfesti með vísan til forsendna hans, kom meðal annars fram að rannsókn á hendur X o.fl. hefði hafist í desember síðastliðnum og stæði enn yfir. Veita yrði S nokkurt svigrúm til að yfirfara og greina haldlögð gögn þannig að honum væri unnt að ákvarða hvaða gögn teldust málsgögn í málinu. Að virtum þeim stutta tíma sem liðinn var frá því gagnanna var aflað og að virtu umfangi þeirra var fallist á það með S að honum væri að svo stöddu ekki skylt að afhenda verjanda X o.fl. afrit af rafrænu innihaldi tilgreindra muna. Einnig var fallist á það með S að það gæti valdið skaða á rannsókn málsins fengju X o.fl. nú aðgang að gögnum sem fylgdu með kröfu S um heimild til rannsóknar á rafrænu innihaldi tilgreindra muna til héraðsdóms. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

A ehf. höfðaði mál á hendur L ehf. og krafðist skaðabóta vegna fjártjóns sem A ehf. taldi sig hafa orðið fyrir vegna kaupa á sambyggðri rúllu- og pökkunarvél af L ehf., sem haldin hefði verið galla vegna hristings. L ehf. hafnaði í því að titringurinn hefði falið í sér galla. Landsréttur taldi í ljósi mælinga sem lágu fyrir um titring í vélinni og stoð fengu í framburði vitna að það hefði staðið L ehf. nær að sýna fram á að titringurinn hefði ekki horfið vegna viðgerðar sem L ehf. hefði látið framkvæma á vélinni. Þá sönnunarbyrði hefði L ehf. ekki axlað og komst Landsréttur að þeirri niðurstöðu að titringur í vélinni hefði verið verulegur og meiri en búast mátti við og hafi þannig falið í sér galla í skilningi 17. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup sem L ehf. bæri ábyrgð á. Varðandi skaðabótakröfu A ehf. tók Landsréttur fram að ekkert hefði legið fyrir í málinu um að vél A ehf. hefði verið ónothæf. Þá hefði A ehf. tekið aðra vél á leigu í stað eigin vélar þrátt fyrir að hafa staðið til boða endurgjaldslaust afnot af vél, annarrar tegundar, frá L ehf. Þar sem A ehf. hefði ekki sýnt fram á nauðsyn þess að leigja vél frá þriðja aðila var L ehf. sýknað af kröfu A ehf. um skaðabætur vegna þess kostnaðar. Þá var vísað til þess að kostnaður við öflun matsgerðar og lögfræðikostnaður því tengdur teldist til málskostnaðar. Að mati Landsréttar var A ehf. nauðsynlegt að afla matsgerðar dómkvadds matsmanns og breytti þá engu þótt um drög að slíkri matsgerð hefði verið að ræða í málinu enda lá fyrir að það var á grundvelli niðurstaðna í þeim drögum sem L ehf. réðst í þær úrbætur sem bættu úr gallanum. Að öllu framangreindu virtu var L ehf. sýknað af skaðabótakröfu A ehf. en gert að greiða félaginu 4.000.000 króna í málskostnað í héraði og fyrir Landsrétti.

A höfðaði mál á hendur S hf. til viðurkenningar á skaðabótaskyldu félagsins vegna líkamstjóns sem hún taldi sig hafa orðið fyrir í vélsleðaslysi 27. apríl 2013. Með ákvörðun héraðsdómara var sakarefni málsins skipt þannig að fyrst var leyst úr því hvort ætluð krafa A væri fyrnd. Fyrir Landsrétti krafðist A ómerkingar hins áfrýjaða dóms. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að við úrlausn um upphafstíma fyrningafrests ætlaðrar kröfu A hefði eingöngu reynt á lögfræðilega þekkingu héraðsdómara við mat á sönnunargildi gagna málsins. Því hefði ekki verið þörf á sérfróðum meðdómsmanni í héraði. Þá hefði í réttarframkvæmd verið við það miðað að svo að unnt væri að skipta sakarefni máls og taka aðeins afstöðu til fyrningar, án þess að leysa úr málinu að öðru leyti, yrði að liggja fyrir hvenær og á hvaða grundvelli hin umdeilda krafa væri talin hafa stofnast. Taldi Landsréttur vafalaust að hefði ætluð krafa A stofnast hefði það verið við slysið 27. apríl 2013. Þá væri ljóst af málatilbúnaði A að krafan væri reist á bótareglum XIII. kafla eldri umferðarlaga nr. 50/1987. Að þessu athuguðu taldi Landsréttur niðurstöðu um fyrningu ætlaðrar kröfu A ekki geta falið í sér valkvæðar getsakir. Jafnframt væri augljóst hagræði af skiptingu sakarefnisins. Var ómerkingarkröfu A því hafnað. Með vísan til þess að heilsufar A hefði verið orðið stöðugt þremur mánuðum eftir slysið og að hún hefði átt þess kost að leita fullnustu ætlaðrar kröfu sinnar á árinu 2014 staðfesti Landsréttur niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um fyrningu kröfunnar.

A lenti í umferðarslysi 11. maí 2018 þegar hann var farþegi í bifreið sem ekið var aftan á kyrrstæða bifreið. Höfðaði hann mál þetta og krafði T hf. um greiðslu á 1.310.544 krónum með nánar tilgreindum vöxtum, sem var sú fjárhæð sem T hf. hafði dregið frá uppgjöri bóta til A á grundvelli 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 og byggði á útreikningum tryggingastærðfræðings. Í málinu var deilt um hvort ákvæði 4. málsliðar 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga um að draga skuli frá skaðabótum vegna líkamstjóns 40% af reiknuðu eingreiðsluverðmæti örorkulífeyris frá lífeyrissjóði, stæðist ákvæði 72. gr. og 65. gr. stjórnarskrárinnar. Í dómi Landsréttar var ekki fallist á þann málatilbúnað A að frádráttur frá bótum samkvæmt 4. málslið 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga væri andstæður nefndum ákvæðum stjórnarskrár eða stjórnskipulegri meðalhófsreglu. Þá yrði að virtum útreikningum tryggingastærðfræðings og skýringum talið að T hf. hefði sýnt nægilega fram á réttmæti þeirrar fjárhæðar sem um ræddi. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur og T hf. sýknað af kröfu A.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að barn málsaðila, C, yrði tekið úr umsjá B og afhent honum. Með dómi Landsréttar 26. maí 2023 í máli nr. 28/2023 var komist að þeirri niðurstöðu að lögheimili C skyldi vera hjá A. Jafnframt var í þeim dómi kveðið á um fyrirkomulag umgengni B við barnið og var því fylgt þar til í júlí 2024 þegar barnið neitaði að fara aftur til A. Í hinum kærða úrskurði var komist að þeirri niðurstöðu, sem byggði meðal annars á skýrslu sálfræðings sem dómari fól að kanna viðhorf barnsins, sbr. 43. gr. barnalaga nr. 76/2003, að varhugavert væri eins og á stæði að fallast á kröfu A. Var úrskurður héraðsdóms staðfestur með vísan til forsendna.

A var skipverji um borð í fiskiskipi í veiðiferð sem hófst 27. september 2020. Veiðiferðinni lauk 20. október sama ár þar sem veikindi vegna heimsfaraldurs Covid- 19 herjuðu á áhöfnina. A höfðaði mál á hendur S, skipstjóra skipsins, E, framkvæmdastjóra útgerðar skipsins og V, útgerðarstjóra, og krafði þá um greiðslu miskabóta vegna heilsutjóns sem hann rakti til háttsemi þeirra í tengslum við veikindi A í veiðiferðinni. Með dómi héraðsdóms var S dæmdur til að greiða A miskabætur en E og V voru sýknaðir af kröfum A. Var niðurstaða héraðsdóms byggð á því að S hefði sýnt af sér stórfellt gáleysi gagnvart heilsu A og velferð hans með tilgreindri háttsemi en E og V voru hvorki taldir bera ábyrgð á skipverjum um borð í fiskiskipinu né ábyrgð á verkum S. Í dómi Landsréttar var talið að ekki lægi fyrir að S hefði með viðbrögðum sínum við veikindum skipverja, þar á meðal A, sýnt af sér stórfellt gáleysi. Var hann því sýknaður af miskabótakröfu A. Þá var niðurstaða héraðsdóms um sýknu E og V staðfest.

Þ ehf. keypti allt hlutafé í einkahlutafélaginu SF af S. Kaupverðið var 24 milljónir króna sem skyldi greiða með 24 mánaðarlegum jöfnum greiðslum. Þ innti af hendi greiðslur mánuðina ágúst til nóvember 2022 en ekki eftir það. Höfðaði S mál á hendur Þ ehf. til heimtu á sex gjaldföllnum greiðslum. Þ ehf. bar því við að S hefði vanefnt samning aðila verulega og væri samningurinn fallinn niður af þeim sökum og einnig vegna forsendubrests. Í dómi Landsréttar var því hafnað að með bréfi lögmanns S hefði hann vanefnt samning aðila eða boðað vanefndir af sinni hálfu. Ekki yrði heldur séð að S hefði brotið gegn ákvæði samningsins um samkeppnisbann. Einnig var því hafnað að forsendur samningsins hefðu brostið. Voru kröfur S því teknar til greina.

Með hinum áfrýjaða dómi var X sakfelldur fyrir brot í nánu sambandi með því að hafa slegið dóttur sína A í andlitið og sparkað í ofanverðan búk hennar. Jafnframt var hann sakfelldur fyrir að hafa hótað A og syni sínum B ofbeldi. Brotin gagnvart A voru talin varða við 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940 en brotið gagnvart B við 233. gr. sömu laga. Refsing X var ákveðin átta mánaða fangelsi og var hún bundin skilorði til tveggja ára. Þá var X gert að greiða A og B miskabætur. Með dómi Landsréttar var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu X, refsingu hans og fjárhæð miskabóta staðfest.

AF var ákærður fyrir brot gegn 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa slegið í hönd A með billjardkjuða með tilgreindum afleiðingum. Með dómi héraðsdóms var AF sakfelldur fyrir háttsemina og dæmdur til 60 daga skilorðsbundinnar fangelsisrefsingar. Fyrir Landsrétti krafðist AF sýknu og gerði varakröfur um frávísun málsins eða ómerkingu hins áfrýjaða dóms. Um varakröfur sínar byggði AF á því að framburður vitna í héraði hefði litast af vandkvæðum við þýðingar á spurningum sem beint var að þeim og á svörum þeirra. Þá vísaði AF einnig til þess að málatilbúnaður ákæruvaldsins hafi verið gallaður og málið vanreifað. Í dómi Landsréttar kom fram að framburður umræddra vitna hefði verið spilaður fyrir Landsrétti. Ekkert væri fram komið sem styddi það að misbrestur hafi orðið á þýðingum þannig að máli skipti um niðurstöðu málsins. Þá væri ekkert fram komið um að málatilbúnaður ákæruvalds hafi verið slíkum annmörkum háður eða málsmeðferð þess fyrir héraðsdómi verið svo gölluð að leiddi til þess að fallast bæri á kröfur ákærða að því leyti. Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóm var hann staðfestur um sakfellingu AF, refsingu hans og greiðslu sakarkostnaðar. Loks var AF gert að greiða allan áfrýjunarkostnað málsins.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem staðfest var ákvörðun yfirlæknis um að A skyldi sæta þvingaðri lyfjagjöf. Varnaraðili krafðist þess að úrskurðurinn yrði ómerktur á þeim grundvelli að hann ætti ekki aðild að málinu. Í úrskurði Landsréttar var rakið að Landsréttur hefði áður fjallað um aðild varnaraðila, svo sem í úrskurðum 28. janúar 2022 í máli nr. 51/2022, 14. febrúar 2024 í máli nr. 91/2024 og 31. maí 2024 í máli nr. 424/2024. Af þeim leiddi að varnaraðili teldist vera réttur aðili til varnar í málinu. Ómerkingarkröfu hans var því hafnað og hinn kærði úrskurður staðfestur með vísan til forsendna.

Með dómi héraðsdóms var Y sakfelldur fyrir tilraun til manndráps og D og HÞ, ásamt öðrum manni, fundnir sekir um sérstaklega hættulega líkamsárás samkvæmt 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa í félagi með fleiri mönnum farið grímuklæddir inn á skemmtistaðinn Bankastræti og í sal á neðri hæð skemmtistaðarins króað af og veist að A, B og C með tilgreindum hætti þannig að þeir hlutu tilgreinda áverka. Þá voru X, F, HL, J og R ásamt fleiri mönnum sakfelldir fyrir smávægilega hlutdeild í broti gegn 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa í félagi, farið grímuklæddir inn á skemmtistaðinn og verið inni í húsnæðinu meðan á brotunum stóð og þannig veitt Y, D, HÞ o.fl. liðsinni í verki. Þá var J sakfelldur fyrir vopnalagabrot og fíkniefnalagabrot. Einnig var D fundinn sekur um umferðarlagabrot. Loks var R sakfelldur fyrir vopnalagabrot. D, HÞ, X, F, HL, J og R skutu dómi héraðsdóms til Landsréttar. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að D og HÞ hefðu, í félagi við aðra tilgreinda menn, farið með andlit sín hulin inn á skemmtistaðinn og inn í sal á neðri hæð hans og veist þar að A og C á þann hátt sem í ákæru greindi, D með ítrekuðum höggum, spörkum og hnéspörkum í höfuð og búk A og fyrir að hafa hrint C, og HÞ með ítrekuðum hnefahöggum í höfuð og búk A auk þess að hafa slegið C einu hnefahöggi í höfuð. Hins vegar var talið ósannað að D og HÞ hefðu vitað af því, þegar þeir ákváðu að fara inn á skemmtistaðinn, að einhver sem var þeim samferða hefði verið með hníf á sér. Með vísan til myndupptöku sem sýndi árásina var, gegn neitun D og HÞ, ekki lagt til grundvallar að þeir hefðu vitað að annar árásaraðili hefði beitt hníf gegn brotaþolum eða látið sér í léttu rúmi liggja að svo hættulegu vopni hefði verið beitt gegn brotaþolum. Að fenginni þessari niðurstöðu kom ekki til álita að D og HÞ yrðu látnir bera ábyrgð á hnífsstungum Y og afleiðingum þeirra en að öðru leyti var á það fallist að D og HÞ hefðu unnið verkið í sameiningu og að virða yrði brot þeirra sem samverknað. Lagt var til grundvallar að högg og spörk í A hefðu einungis valdið rifbeinsbroti og mari á nefi og að högg og spörk sem beindust að C hefðu valdið því að hann hlaut þrjá minniháttar skurði í andliti og sár og mar vinstra megin á höfði. Framangreindir áverkar bentu ekki til þess að högg og spörk sem D og HÞ veittu A og C hefðu verið þung. Þá virtust A og C að nokkru leyti hafa getað varist þeim með því að hörfa og hnipra sig saman. Voru brot D og HÞ gegn A heimfærð til 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga og brot þeirra gegn C til 1. mgr. 217. gr. sömu laga. Niðurstaða héraðsdóms var staðfest um að X, F, HL, J og R hefðu með háttsemi sinni gerst sekir um smávægilega hlutdeild í broti gegn 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. J var sýknaður af þeirri háttsemi að hafa haft í vörslum sínum hnúajárn og hníf með 15 sentímetra löngu hnífsblaði en sakfelldur fyrir vörslur kasthnífs og á 0,68 grömmum af kókaíni. Loks var R sakfelldur fyrir vörslur hnífs með 13,5 sentímetra löngu hnífsblaði og kasthnífs. Refsing D var ákveðin fangelsi í átta mánuði en refsing HÞ var ákveðin fangelsi í fjóra mánuði. Þeim var einnig gert að greiða A og C óskipt með tveimur meðákærðu í héraði tilgreindar miskabætur. Refsing J var ákveðin skilorðsbundið fangelsi í 30 daga, auk þess sem honum var gert að greiða 90.000 krónur í sekt til ríkissjóðs. Þá var J gert að sæta upptöku á framangreindum hnífi og fíkniefnum, en hann var sýknaður af upptöku á hnífi með 21 sentímetra hnífsblaði. Refsing R var ákveðin skilorðsbundið fangelsi í 30 daga, auk þess sem honum var gert að greiða 30.000 krónur í sekt. Þá var staðfest niðurstaða héraðsdóms um upptöku kasthnífs og hnífs með 13,5 sentímetra hnífsblaði. Staðfest var niðurtaða héraðsdóms um að fresta bæri ákvörðun um refsingu X og HL. Þá var staðfest niðurstaða héraðsdóms um 30 daga skilorðsbundna fangelsisrefsingu F. 2

G taldi sig eiga nánar tilteknar kröfur á hendur Þ í tengslum við uppgjör á fasteign sem þau áttu að jöfnu. G gerði einkum kröfu um að Þ endurgreiddi honum helming útlagðs rekstrarkostnaðar vegna fasteignarinnar á árunum 2016 til 2022. Í héraði var Þ gert að greiða G samtals 437.804 krónur vegna fasteignagjalda, vatns- og frá- veitugjalda sem og rafmagnskostnaðar á tímabilinu 6. október 2018 til 18. mars 2022 en hluti kostnaðarins var talinn fyrndur. Héraðsdómur taldi aðra kostnaðarliði ekki sannaða. Landsréttur komst að þeirri niðurstöðu að Þ hefði með tölvupósti 27. maí 2021 viðurkennt greiðsluskyldu sína að því er varðar rekstrarkostnað fasteignarinnar og að fyrningu hefði þar með verið slitið, sbr. 14. gr. laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda. Þá taldi Landsréttur jafnframt sannað, eftir framlagningu gagna af hálfu G, að hann hefði greitt brunatryggingu og hússjóðsgjöld vegna fasteignarinnar. Var Þ því gert að greiða G samtals 1.382.256 krónur fyrir tímabilið 27. maí 2017 til 18. mars 2022 og málskostnað í héraði og fyrir Landsrétti.

P var ákærður fyrir fjárdrátt með því að hafa sem einn af eigendum félagsins A ehf. og prókúruhafi dregið sér 640.000 krónur með því að taka fjárhæðina út í reiðufé af bankareikningi félagsins og nýta í eigin þágu. Í dómi héraðsdóms, sem Landsréttur staðfesti með vísan til forsendna, kom fram að P byggði á því að hann hefði lagt 610.000 krónur inn á bankareikning F ehf. til að greiða skuld A ehf. við það félag og notað 30.000 krónur til að greiða ferðakostnað sinn. Héraðsdómur mat framburð P ótrúverðugan og var ekki á honum byggt við úrlausn málsins. Var P sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr. 247. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og gert að sæta fangelsi í 60 daga sem bundið var skilorði til tveggja ára.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem ákvörðun yfirlæknis um að A skyldi sæta þvingaðri lyfjagjöf var staðfest á grundvelli 2. mgr. 28. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. A krafðist þess að hinn kærði úrskurður yrði ómerktur þar sem ekki hefði verið sótt þing af hálfu V í málinu. V krafðist þess einnig að hinn kærði úrskurður yrði ómerktur vegna aðildarskorts V. Í úrskurði Landsréttar var rakið að með vísan til úrskurða Landsréttar 28. janúar 2022 í máli nr. 51/2022 og 14. febrúar 2024 í máli nr. 91/2024 teldist V vera réttur aðili þessa máls til varnar. Þrátt fyrir að V hefði ekki sótt þing í málinu í héraði var ekki litið svo á að ómerkja bæri hinn kærða úrskurð heldur yrði rétturinn að taka afstöðu til þess, á grundvelli fyrirliggjandi gagna, hvort efni væru til að fella ákvörðun yfirlæknis úr gildi. Að því gættu var hinn kærði úrskurður staðfestur með vísan til forsendna.

H og L höfðuðu mál og kröfðust þess að ógilt yrði ákvörðun S frá 12. mars 2019 um að fyrirhuguð framkvæmd svínabús að Torfum í Eyjafjarðarsveit væri ekki líkleg til þess að hafa í för með sér umtalsverð umhverfisáhrif og skyldi því ekki háð mati á umhverfisáhrifum. Málsókn sína byggðu H og L í meginatriðum á því að ákvörðun S hefði verið haldin efnislegum annmörkum. Með vísan til fyrirliggjandi matsgerðar hefði S átt að miða við að framkvæmdin væri matsskyld samkvæmt 5. gr. þágildandi laga nr. 106/2000 um mat á umhverfisáhrifum. Til vara að S hafi ranglega lagt til grundvallar að framkvæmdin myndi ekki hafa í för með sér umtalsverð umhverfisáhrif vegna umfangs, eðlis eða staðsetningar, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga. Í dómi héraðsdóms var því hafnað að hin fyrirhugaða framkvæmd félli undir 5. gr. laganna. Þá kom meðal annars fram að ekki væri annað að sjá af rökstuðningi ákvörðunar S en að stofnunin hafi við ákvörðun sína, um hvort fyrirhuguð framkvæmd væri líkleg til að hafa í för með sér umtalsverð umhverfisáhrif, í skilningi 1. mgr. 6. gr. laganna, litið með heildstæðum hætti til þeirra viðmiða sem tilgreind voru í 2. viðauka laga nr. 106/2000 og svöruðu til þeirra valforsendna sem voru settar fram í III. viðauka tilskipunar 2011/92/EBE. Bæri ákvörðunin þannig með sér að það mat sem S lagði til grundvallar í málinu hefði verið í samræmi við kröfur laga nr. 106/2000 að þessu leyti og þær alþjóðlegu skuldbindingar sem lögin byggðust á. Vísaði héraðsdómur einnig til þess að í ljósi þess heildstæða mats sem S bar að gera á fyrirhugaðri framkvæmd væri ekki unnt að líta svo á að niðurstöður matsgerðar sýndu fram á efnislega annmarka á ákvörðun S. Yrði þá að líta til þess að þau þrjú atriði sem matsmaður gerði grein fyrir í niðurstöðu sinni lutu einvörðungu að þremur þáttum sem vörðuðu eðli framkvæmdar. Eðli framkvæmdar væri hins vegar einungis eitt þeirra þriggja grundvallarviðmiða sem S bæri að líta til við ákvörðun um matsskyldu samkvæmt 2. viðauka laga nr. 106/2000, sbr. 3. mgr. 6. gr. sömu laga. Var matsgerðin því ekki talin hafa þýðingu fyrir úrlausn málsins. Málsástæðum H og L um að ákvörðun S væri haldin efnisannmörkum var því hafnað. Þá hafnaði héraðsdómur því að S hefði brotið gegn reglum um upplýsinga- og andmælarétt, sbr. 3. mgr. 6. gr. laga nr. 106/2000, og rannsóknarskyldu samkvæmt 10. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993. S, Í og T voru því sýknuð en E var sýknaður á grundvelli aðildarskorts, sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Fyrir Landsrétti gerðu H og L aðallega þá kröfu að dómur héraðsdóms yrði ómerktur þar sem þörf hefði verið á sérfróðum meðdómsmanni í héraði, enda hefði verið um að ræða matskennda stjórnvaldsákvörðun sem falið hafi í sér sérfræðiþekkingu, auk þess sem fyrir hafi legið matsgerð dómkvadds manns. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að með hinum áfrýjaða dómi hefði verið komist að þeirri niðurstöðu, á grundvelli lögfræðilegra röksemda, að matsgerð hins dómkvadda manns hefði ekki þýðingu fyrir úrlausn málsins. Hvorki matsgerðin né eðli ákvörðunarinnar hefði leitt til þess að sérkunnáttu hefði verið þörf í dómi til að leysa úr málsástæðum aðila þannig að efni væru til að ómerkja hinn áfrýjaða dóm. Var kröfu H og L um ómerkingu héraðsdóms því hafnað og hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna.

Kærður var úrskurður héraðsdóms staðfest var ákvörðun yfirlæknis um að A skyldi sæta þvingaðri lyfjagjöf á grundvelli 2. mgr. 28. gr. lögræðislaga nr. 71/1997. A krafðist þess að hinn kærði úrskurður yrði ómerktur vegna aðildarskorts F og byggði á því að yfirlæknir Landspítalans, sem tók hina umþrættu ákvörðun, teldist réttur aðili að málinu. Í úrskurði Landsréttar var rakið að samkvæmt 20. gr. lögræðislaga nr. 71/1997 væri ljóst að yfirlæknir ætti ekki aðild að málum sem sættu meðferð samkvæmt 31. gr. lögræðislaga. Því var F réttur varnaraðili málsins. Að því gættu var hinn kærði úrskurður staðfestur.

A höfðaði mál gegn S hf. og krafðist viðurkenningar á bótaskyldu úr ábyrgðartryggingu B ehf. hjá S hf. vegna líkamstjóns sem hann hlaut í vinnuslysi hjá B ehf. þegar slaghamar skaust út úr naglabyssu og í fingur hans. Í dómi Landsréttar kom fram að ósannað væri að A hefði verið upplýstur um notkunarskilyrði naglabyssunnar og þær óvenjulegar aðstæður sem væru fyrirsjáanlegar við notkun hennar sbr. 1. mgr. 7. gr. reglugerðar nr. 367/2006 um notkun tækja. Lægi þannig ekki fyrir að hann hefði verið upplýstur um að hreinsa þyrfti og liðka byssuna daglega eftir notkun eins og mælt væri fyrir um í 28. gr. reglna nr. 476/1985 um naglabyssur. Þá væri ósannað að A hefði verið kynnt sú slysahætta sem fylgdi notkun hennar meðal annars við nauðsynlega hreinsun hennar. Eins og sönnunarstöðu málsins væri háttað teldist ósannað að A hefði meðhöndlað byssuna í greint sinn af stórkostlegu gáleysi og að slysið væri að rekja til þess en einnig yrði að líta yrði svo á að B ehf. hefði í tjónstilkynningu til S hf. viðurkennt að A ætti ekki sök á slysinu. Var því lagt til grundvallar að B ehf. hefði ekki sinnt þeirri grundvallarskyldu sem á honum hvíldi sem atvinnurekanda að tryggja öryggi á vinnustað sínum, sbr. ákvæði laga nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum og reglur sem settar hefðu verið með heimild í þeim. Þótti sýnt að hefði A vitað hvernig ætti að bregðast við þegar byssan stóð á sér hefði slysið ekki orðið. Orsakasamband væri því á milli áðurgreindrar vanrækslu B ehf. og þess slyss sem A varð fyrir við störf sín hjá honum. Var krafa A tekin til greina.

Með úrskurði endurupptökudóms 10. júní 2022 var fallist á beiðni E um endurupptöku á máli nr. 64/2018 sem dæmt var í Landsrétti 23. nóvember 2018. Með dómi Landsréttar var E sakfelldur fyrir fjársvik samkvæmt 248. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft af brotaþolum samtals að jafnvirði 74.336.000 króna með blekkingum á árunum 2010 til 2012. Þá var hann sakfelldur fyrir brot gegn lögum nr. 87/1992 um gjaldeyrismál með því að hafa í 18 tilvikum á árunum 2011 til 2013 staðið að ólögmætum fjármagnshreyfingum milli landa að jafnvirði samtals 220.004.105 króna. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að brotavilji E hefði verið einbeittur, brot hans þaulskipulögð og úthugsuð. Þá hefðu brotin staðið yfir í langan tíma og varðað háar fjárhæðir. Þótti refsing E hæfilega ákveðin fangelsi í þrjú ár auk þess sem honum var gert að greiða brotaþolum skaðabætur.

A höfðaði mál gegn Í og krafðist þess að felldir yrðu úr gildi úrskurður ríkisskattstjóra frá 2018 og úrskurður yfirskattanefndar frá 2019 um heimilisfesti og skattskyldu A skv. 1. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Voru báðir úrskurðir felldir úr gildi í héraði. Í dómi Landsréttar var rakið að A hefði tilgreindan dag í maí 2012 tilkynnt Þjóðskrá um flutning lögheimilis til Bretlands, flogið þangað og undirritað samning um bráðabirgðahúsnæði í B þar í landi. Við meðferð málsins hjá ríkisskattstjóra hefði A lagt fram mikinn fjölda gagna til sönnunar því að um raunverulegan flutning hafi verið að ræða, þar á meðal staðfestingu breskra skattyfirvalda á skattalegri heimilisfesti og staðfestingu breskra yfirvalda á skráningu lögheimilis A þar í landi. Þrátt fyrir þau gögn hefðu skattyfirvöld úrskurðað að A hefði ekki fellt niður skattalega heimilisfesti á Íslandi tilgreindan dag í maí 2012, enda gæti dvöl í bráðabirgðahúsnæði í B ekki talist til fastrar búsetu í skilningi 1. mgr. 1. gr. þágildandi laga nr. 21/1990 um lögheimili. Fram kom að í lögunum væru ekki gerðar neinar sérstakar formkröfur til lögheimilis utan þess sem greinir í 2. mgr. 1. gr. laganna eða gerð krafa um að leiga komi fyrir afnot af húsnæði. Við mat á því hvort bráðabirgðahúsnæði gæti talist lögheimili hans í skilningi laganna skipti mestu máli hvort A hafði aðgang að húsnæði hér á landi eftir maí 2012. Í úrskurði yfirskattanefndar væri staðhæft að A hefði áfram haldið heimili hér á landi eftir þann tíma en sú niðurstaða styddist ekki við gögn málsins. Væru því verulegir annmarkar á þeirri niðurstöðu skattyfirvalda að form og efni samnings A um bráðabirgðahúsnæði í B væri með þeim hætti að ekki gæti talist hafa verið lögheimili hans. Ekki væri lagður nægilega traustur grundvöllur að þeirri niðurstöðu að A hefði ekki flutt skattalega heimilisfesti til Bretlands fyrr en í júlí 2012 en auk þess hefðu skattyfirvöld látið hjá líða að rökstyðja af hverju líta skyldi fram hjá staðfestingu breskra skattyfirvalda á skattalegri heimilisfesti A. Var kröfu Í um ómerkingu hins áfrýjaða dóms hafnað og dómkröfu A um ómerkingu úrskurðar ríkisskattstjóra vísað frá héraðsdómi án kröfu þar sem ekki væri þörf á ógildingu hans, enda fólst í úrskurði yfirskattanefndar staðfesting á honum. Var hinn áfrýjaði dómur að öðru leyti óraskaður um annað en málskostnað.

J AS höfðaði mál gegn A ehf. og krafðist endurgreiðslu kaupverðs ljósavélar og skaðabóta vegna viðgerða á henni sem ekki skiluðu tilætluðum árangri. A ehf. seldi ljósavélina en þegar vélin hafði verið keyrð í alls um 200 klukkutíma stöðvaðist hún og ekki tókst að koma henni aftur í gang. Við bilanagreiningu á vélinni kom í ljós að hún hafði verið framleidd átta árum fyrir sölu. Ágreiningur málsins laut að því hvað hefði valdið biluninni og hvort ljósavélina hefði skort þá eiginleika sem hefði mátt leiða af samningi aðila eða sem J AS hefði mátt vænta af henni. Í dómi Landsréttar kom fram að J AS hefði haft réttmæta ástæðu til að ætla að ljósavélin væri ný en ekki átta ára og hefði fengið þá meðferð við geymslu sem framleiðandi hennar mælti fyrir um. Talið var að það hefði staðið A ehf. nær en J AS að upplýsa um málsatvik að þessu leyti og yrði A ehf. af þessari ástæðu látinn bera hallann af þeirri óvissu sem uppi væri um ástæðu þess að ljósavélin bilaði. Þá yrði A ehf. látinn bera hallann af sönnunarskorti um að bilunina væri ekki að rekja til aldurs vélarinnar og þess að hún hefði staðið óhreyfð og án gangsetningar frá framleiðslu eða eftir atvikum ekki verið geymd á lager í þeim umbúðum sem kveðið væri á um í upplýsingum frá framleiðanda vélarinnar. Í ljósi þess að A ehf. hefði ekki lagt fram nein haldbær gögn um framangreint yrði við það að miða að ljósavélin hefði við afhendingu ekki fullnægt þeim kröfum sem J AS hefði mátt gera til hennar, sbr. 1. og 2. mgr. 17. gr. laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup og hefði því verið gölluð í skilningi laganna, sbr. einnig 1. mgr. 18. gr. Mat Landsréttur vanefndina verulega í skilningi 1. mgr. 39. gr. laga nr. 50/2000 enda væri fram komið að vélin nýttist ekki J AS eftir að árangurslaus tilraun hafði verið gerð til að gera við hana. Taldi Landsréttur því að J AS hefði verið heimilt að rifta kaupunum. Fallist var á kröfu áfrýjanda um endurgreiðslu á kaupverði ljósavélarinnar og skaðabætur vegna viðgerða á henni sem ekki skiluðu tilætluðum árangri. Landsréttur vísaði frá kröfu J AS um vexti samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu en féllst á að krafan skyldi bera dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga, sbr. 9. gr. laganna.

A krafði V hf. og L hf. um greiðslu vátryggingabóta 2011 vegna andláts eiginmanns hennar og tveggja stjúpdætra í skipbroti í Víetnam 2010. Krafa A byggði annars vegar á fjölskyldutryggingu og farkortstryggingu hjá V hf. og hins vegar líf- og sjúkdómatryggingu hjá L hf. Félögin höfnuðu bótaskyldu í desember 2011. Fallist var á afstöðu þeirra með úrskurði úrskurðarnefndar í vátryggingamálum 2013 þar sem ekki hafi verið sýnt fram á að fyrrgreindur vátryggingaratburður hafi átt sér stað. Höfðaði A í kjölfarið mál þetta gegn V hf. og L hf. Í dómi héraðsdóms var rakið að lögreglurannsókn hefði leitt í ljós að skráning andlátanna í Þjóðskrá hafi byggt á dánarvottorðum sem hafi ekki verið gefin út af þeim yfirvöldum í Víetnam sem þau voru sögð stafa frá. Það hafi fengist staðfest af Interpol í Víetnam og sendiráði Víetnam í Kína. Var sönnun um andlát hvorki talin geta byggt á fyrrgreindum vottorðum frá Víetnam né vottorðum Þjóðskrár. Með vísan til gagna málsins fengist ekki séð að önnur dánarvottorð sem A aflaði í kjölfar niðurstöðu Interpol hafi verið gefin út af bærum stjórnvöldum í Víetnam. Voru þau vottorð því ekki talin fullnægja kröfum um sönnun um vátryggingaratburðinn. Ekkert þeirra vitna sem A kvaddi til skýrslugjafar fyrir dómi hafi borið kennsl á lík hina látnu heldur hafi þau öll byggt á frásögnum A sjálfrar, annarra yfirvalda sem byggðu á frásögn A eða upplýsingum frá ónafngreindum aðilum. Samkvæmt íslenskum rétti væri það meginregla að sönnun um andlát væri studd vottorði læknis. Erlend vottorð lækna væru jafnan metin gild yrði andlát erlendis. Á hinn bóginn hafi engin gögn eða upplýsingar komið fram í málinu um aðkomu læknis að skoðun á líkum eða niðurstöðu um andlát og dánarorsök. Með hliðsjón af þessu, öðrum atvikum og gögnum málsins var A ekki talin hafa sannað með fullnægjandi hætti að vátryggingaratburðurinn hafi átt sér stað. Voru V hf. og L hf. því sýknuð af öllum kröfum A. Kröfu A fyrir Landsrétti um ómerkingu hins áfrýjaða dóms var hafnað og var hann staðfestur með vísan til forsendna um annað en málskostnað.

G o.fl., eigendur 76,5625% hluta af jörðinni Reykjahlíð, kröfðu Í um bætur á grundvelli 3. mgr. 42. gr. laga nr. 60/2013 um náttúruvernd vegna friðlýsingar umhverfis- og auðlindaráðherra 10. ágúst 2019 á vatnasviði Jökulsár á Fjöllum. Matsnefnd eignarnámsbóta komst að þeirri niðurstöðu að ekki væri hægt að ákvarða G o.fl. bætur vegna óvissu um fjárhagsleg áhrif friðlýsingarinnar á ætlaða framtíðarnýtingu G o.fl. á landsréttindum þeirra og hafnaði því bótakröfu þeirra. Höfðuðu G o.fl. þá mál gegn Í til ógildingar á úrskurði matsnefndarinnar. Í dómi Landsréttar var fallist á þá niðurstöðu matsnefndarinnar að þegar til friðlýsingarinnar kom hefðu verið til staðar takmarkanir á landsréttindum G o.fl. sem hefðu gert það að verkum að framtíðarnýting til orkuöflunar hefði hvorki verið raunhæf né líkleg. Því væri ekki uppfyllt ákvæði 1. mgr. 42. gr. laga nr. 60/2013 um að skerðingin sem fólst í friðlýsingunni hefði falið í sér skerðingu landsréttinda umfram það sem teljast mætti til almennra takmarkana eignarréttar. Var fallist á þá niðurstöðu matsnefndarinnar að ekki væru skilyrði til að ákvarða G o.fl. bætur. Var hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sýknu Í af kröfum G o.fl.

G og L ehf., sem síðar varð M ehf., gerðu með sér verksamninga á árunum 2015 og 2016 sem lutu að því að G skyldi annast um steypu- og mótavinnu sem undirverktaki fyrir M ehf. G og M ehf. rituðu undir samkomulag 20. október 2016 þar sem G skuldbatt sig til að greiða starfsmönnum sínum laun í samræmi við íslensk lög en stæði G ekki við skyldur sínar samkvæmt samkomulaginu væri M ehf. heimilt að rifta öllum samningum aðila án frekari fyrirvara. Þá skuldbatt M ehf. sig með samkomulaginu til þess að greiða 200.000 evrur til G sem skyldi nýta það fé til þess að gera upp það sem vangoldið væri af launum starfsmanna G. M ehf. rifti samningum aðila 2. nóvember 2016 og vísaði til þess að G hefði ekki staðið við skyldu sína samkvæmt framangreindu samkomulagi frá 20. október 2016 um að gera upp laun starfsmanna sinna í samræmi við íslensk lög og kjarasamninga. G mótmælti riftun samninganna og krafðist greiðslu á ógreiddum reikningum. Með dómi héraðsdóms var komist að þeirri niðurstöðu að G hefði sýnt fram á réttmæti allrar fjárkröfu sinnar og riftun M ehf. á samningum aðila hafi verið ólögmæt. Krafan hafi hvorki verið fyrnd né fallin niður fyrir tómlæti G og ekki hefði verið sýnt fram á að M ehf. ætti gagnkröfu á hendur G. Þá hefðu mótbárur M ehf. gegn reikningum verið allt of seint fram komnar. M ehf. var því dæmt til að greiða kröfu G. Fyrir Landsrétti krafðist M ehf. þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur yrði ómerktur þar sem niðurstaða héraðsdóms um ólögmæti riftunar byggði á íslenska staðlinum ÍST 30:2012 sem hefði hvorki verið hluti af samningum aðila né hluti málsgagna. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að staðallinn hefði að geyma almenna útboðs- og samningsskilmála um verkframkvæmdir og að tilvísanir í dómi héraðsdóms til staðalsins endurspegluðu almennar reglur sem giltu á réttarsviði um verksamninga. Yrði dómurinn því ekki ómerktur þótt til staðalsins væri vísað í honum. Að því gættu og með þeirri áréttingu að M ehf. stóð ekki við þá skuldbindingu sína samkvæmt samkomulagi aðila frá október 2016 um greiðslu staðfesti Landsréttur héraðsdóm með vísan til forsendna.

Í málinu krafði T ehf. H, sem var framkvæmdastjóri og síðar framleiðslustjóri T, um endurgreiðslu úttekta af greiðslukorti T, sem T taldi óheimilar úttektir til einkaneyslu H. Byggði T kröfu sína á yfirliti hans um úttektir H sem hann taldi óeðlilegar. Í dómi Landsréttar sagði meðal annars að í málinu lægi ekki fyrir nánari athugun á færslunum og bókhaldi T eða frekari útskýringar á því hvernig úttektirnar féllu utan reksturs T. Flestar úttektirnar snertu ferðalög H innanlands og sannað væri að í starfi hans fælust slík ferðalög. Þá væri óumdeilt að úttektirnar hefðu verið færðar í bókhald T sem rekstrarkostnaður og T ekki orðið við áskorunum um frekari framlagningu bókhalds. Að öllu virtu var T ekki talið hafa sannað að H hefði framkvæmt óheimilar úttektir er leitt gætu til þess að krafa T yrði tekin til greina. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur.

K var sakfelldur fyrir brot gegn 1., sbr. 2. mgr. 164. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa á jarðhæð íbúðarhúss þar sem hann bjó kveikt á brauðrist sem staðsett var frammi á gangi við eldhúsið og lagt viskastykki yfir hana áður en hann gekk út úr húsnæðinu, en með athæfi sínu olli K eldsvoða sem hafði í för með sér að íbúar á efri hæð húsnæðisins voru í bersýnilegum lífsháska, auk þess sem augljós hætta var á yfirgripsmiklu eignatjóni annarra. Fyrir Landsrétti var fallist á beiðni um dómkvaðningu tveggja yfirmatsmanna. Var niðurstaða þeirra sú að K hefði verið sakhæfur í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga á verknaðarstundu og að refsing gæti borið árangur í skilningi 16. gr. sömu laga. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að K hefði 23. október 2019 verið dæmdur til að sæta fangelsi í þrjá mánuði, þar af 30 daga skilorðsbundið í tvö ár. Tekinn var upp skilorðshluti þess dóms og refsing ákveðin í einu lagi með vísan til 60., sbr. 77. gr. almennra hegningarlaga. Var K gert að sæta fangelsi í tvö ár og þrjá mánuði.

S höfðaði mál til heimtu skaðabóta úr hendi R. Fyrir Landsrétti krafðist S þess að málinu yrði vísað frá héraðsdómi, en til vara heimvísunar. Byggði S einkum á því að héraðsdómara hefði borið, án kröfu, að vísa málinu frá dómi vegna vanreifunar. Í úrskurði Landsréttar var aðalkröfu S vísað frá Landsrétti þar sem ekki væri gert ráð fyrir því í lögum nr. 91/1991 að stefnandi gæti krafist þess að dómkröfum hans yrði vísað frá héraðsdómi eða að hann nyti lögvarins réttar til þess að máli hans væri vísað frá dómi án kröfu. Stæði sú meginregla jafnframt því í vegi að stefnandi gæti, að gengnum efnisdómi, krafist þess á áfrýjunarstigi að máli hans yrði vísað frá héraðsdómi. Um varakröfu S sagði Landsréttur að S gæti ekki, frekar en við ætti um aðalkröfu, haft uppi kröfu um ómerkingu hins áfrýjaða dóms og heimvísun málsins vegna galla á eigin málatilbúnaði, en hann hefði átt þess kost að hafa efniskröfu sína uppi fyrir Landsrétti og styðja hana þar frekari gögnum. S hefði á hinn bóginn lögvarða hagsmuni af varakröfunni að því marki sem hún lyti að annmörkum sem ekki tengdust málatilbúnaði hans sjálfs. Engin efni væru til að líta svo á að annmarkar hafi verið á málsmeðferð í héraði eða dómi héraðsdóms svo að ómerkingu varðaði. Var varakröfu S því hafnað.

Í málinu krafðist A þess að ógilt yrði ákvörðun samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra frá árinu 2019 um heimild M ehf. til að taka eignarnámi hluta af fasteign A. Í dómi Landsréttar, sem staðfesti héraðsdóm um annað en málskostnað, kom fram að andmælaréttur A hefði verið virtur við undirbúning og töku ákvörðunar samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra um veitingu heimildar til eignarnáms. Jafnframt hefði verið gætt meðalhófs við töku ákvörðunarinnar, auk þess sem ráðherra hefði þá haft undir höndum fullnægjandi upplýsingar, sbr. 10. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993. Taldi Landsréttur skilyrði 70. gr. þágildandi laga um fjarskipti nr. 81/2003 hafa verið uppfyllt fyrir þeirri ákvörðun ráðherra að heimila M ehf. tilgreint eignarnám. Var M ehf. því sýknað af kröfum A en málskostnaður látinn falla niður.

Þrotabú Y ehf. höfðaði mál þar sem krafist var riftunar á tiltekinni ráðstöfun Y ehf. og L Ltd. og fébóta úr hendi L Ltd. L Ltd. lagði fram greinargerð í málinu þar sem einungis var krafist frávísunar málsins og málskostnaðar. Þeirri kröfu var hafnað. Í kjölfarið óskaði L Ltd. eftir fresti til að skila greinargerð um efnisvarnir, en þeirri beiðni var hafnað af héraðsdómi þar sem greinargerð L Ltd. hafði verið lögð fram eftir að fjórar vikur voru liðnar frá þingfestingu málsins. Var málið því dæmt á grundvelli krafna og málatilbúnaðar Y ehf. og staðfesti héraðsdómur riftun þrotabús Y ehf. á ráðstöfun til L Ltd. Fyrir Landsrétti krafðist L Ltd. aðallega sýknu af kröfum þrotabús Y ehf., sem var krafa sem ekki komst að fyrir héraðsdómi, og reisti þá kröfu á málsástæðum sem þar voru heldur ekki hafðar uppi og vísaði í því sambandi til heimildar í 2. mgr. 163. gr. laga nr. 91/1991. Í dómi Landsréttar var rakið að L Ltd., sem naut lögmannsaðstoðar, bæri ábyrgð á því hvernig hann stóð að rekstri málsins í héraði. Var ekki talið unnt að fallast á að afsakanlegt væri að sýknukrafa L Ltd. og málsástæður henni til stuðnings hafi ekki verið hafðar uppi fyrir héraðsdómi og kom sú krafa og rök fyrir henni því ekki til álita fyrir Landsrétti á grundvelli 2. mgr. 163. gr. laga nr. 91/1991. Var hinn áfrýjaði dómur staðfestur með vísan til forsendna hans.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr kröfum B um að H yrði kvaddur fyrir héraðsdóm sem vörslumaður skjala og skyldaður til að leggja fram tilgreind skjöl í máli V hf. gegn B. Í úrskurði Landsréttar var rakið að samkvæmt 3. mgr. 67. gr. og 2. mgr. 68. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála væri heimild fyrir því að krefjast afhendingar á skjali sem er í vörslum manns sem er ekki aðili að máli að nánar tilgreindum skilyrðum uppfylltum. Þeirri heimild yrði þó aðeins beitt þegar ekki yrði hjá því komist. Af málsgögnunum mætti ráða að efni umræddra skjala væri greinargerð, tölvuskeyti og fleira vegna annars dómsmáls en hvergi væri í þeim vikið að V hf. eða fyrirsvarsmönnum þess félags. Að teknu tilliti til þess en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar var á það fallist að B hefði ekki fært fyrir því viðhlítandi rök að skjölin hefðu þýðingu fyrir sakarefni málsins þannig að rétt væri að leggja þá skyldu á vörslumann þeirra að afhenda þau. Var kröfu B því hafnað.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr kröfum B um að H yrði kvaddur fyrir héraðsdóm sem vörslumaður skjala og skyldaður til að leggja fram tilgreind skjöl í máli FV hf. gegn B. Í úrskurði Landsréttar var rakið að samkvæmt 3. mgr. 67. gr. og 2. mgr. 68. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála væri heimild fyrir því að krefjast afhendingar á skjali sem er í vörslum manns sem er ekki aðili að máli að nánar tilgreindum skilyrðum uppfylltum. Þeirri heimild yrði þó aðeins beitt þegar ekki yrði hjá því komist. Af málsgögnunum mætti ráða að efni umræddra skjala væri greinargerð, tölvuskeyti og fleira vegna annars dómsmáls en hvergi væri í þeim vikið að FV hf. eða fyrirsvarsmönnum þess félags. Að teknu tilliti til þess en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar var á það fallist að B hefði ekki fært fyrir því viðhlítandi rök að skjölin hefðu þýðingu fyrir sakarefni málsins þannig að rétt væri að leggja þá skyldu á vörslumann þeirra að afhenda þau. Var kröfu B því hafnað.

H var sakfelldur fyrir umferðar- og fíkniefnalagabrot í fjórum ákæruliðum með því að hafa í nánar tilgreind skipti haft fíkniefni í vörslum sínum og að hafa ekið bifreið sviptur ökurétti og undir áhrifum ávana- og fíkniefna. Í dómi Landsréttar var H sýknaður af sakargiftum samkvæmt einum ákærulið. Að virtum sakaferli H og með hliðsjón af 77. gr. og 78. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 var refsing hans ákveðin fangelsi í 10 mánuði. Þá var ævilöng ökuréttarsvipting hans áréttuð.