Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

190 dómar fundust

Lykilorð: Innsetningargerð

Hæstiréttur birt 15. maí 2025

26/2025

B (Einar Gautur Steingrímsson lögmaður) gegn A (Oddgeir Einarsson lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem felldur var úr gildi úrskurður héraðsdóms um að sonur aðila skyldi tekinn úr umráðum A með beinni aðfarargerð og afhentur B með nánar tilgreindum hætti. Hæstiréttur féllst ekki á að öryggi barnsins eða hagsmunum væri stefnt í hættu með umgengni B við þær aðstæður sem uppi voru í málinu. Var því fallist á kröfu B um að umgengi hans við barnið yrði komið á með beinni aðfarargerð.

Landsréttur birt 28. febrúar 2025

67/2025

A (Oddgeir Einarsson lögmaður) gegn B (Gunnhildur Pétursdóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa B um að sonur hans skyldi tekinn úr umráðum A með beinni aðfarargerð og afhentur honum til umgengni með nánar tilgreindum hætti. Áður hafði Landsréttur með dómi í máli nr. 577/2022 leyst úr ágreiningi þeirra um forsjá með drengnum og mælt fyrir um umgengni B við hann. Í úrskurði Landsréttar kom fram að forsendur dóms réttarins um að B héldi sig frá neyslu fíkniefna hefðu ekki gengið eftir. Þá skorti verulega á upplýsingar um stöðu B í dag, svo sem um heilsufar hans og gengi í meðferð, sem og um afplánun hans á refsingu samkvæmt tveimur dómum héraðsdóms. Þegar litið var til þeirrar óvissu um sem uppi væri um stöðu B leit Landsréttur svo á að A hefði leitt að því nægar líkur að hagsmunum drengsins kynni að vera stefnt í hættu með umgengni B við hann. Var því talið varhugavert að gerðin næði fram að ganga, sbr. 4. mgr. 50. gr. barnalaga nr. 76/2003. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi.

Landsréttur birt 26. febrúar 2025

93/2025

A (Flóki Ásgeirsson lögmaður) gegn B (Halldór Þorsteinn Birgisson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að barn málsaðila, C, yrði tekið úr umsjá B og afhent honum. Með dómi Landsréttar 26. maí 2023 í máli nr. 28/2023 var komist að þeirri niðurstöðu að lögheimili C skyldi vera hjá A. Jafnframt var í þeim dómi kveðið á um fyrirkomulag umgengni B við barnið og var því fylgt þar til í júlí 2024 þegar barnið neitaði að fara aftur til A. Í hinum kærða úrskurði var komist að þeirri niðurstöðu, sem byggði meðal annars á skýrslu sálfræðings sem dómari fól að kanna viðhorf barnsins, sbr. 43. gr. barnalaga nr. 76/2003, að varhugavert væri eins og á stæði að fallast á kröfu A. Var úrskurður héraðsdóms staðfestur með vísan til forsendna.

Landsréttur birt 9. september 2024

511/2024

Þórður Eyjólfsson (Guðmundur Siemsen lögmaður) gegn Samgönguminjasafni Skagafjarðar (Ólafur Rúnar Ólafsson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu Þ um að bifreið yrði tekin með beinni aðfarargerð úr vörslum S og fengin Þ. Var málinu vísað sjálfkrafa frá Landsrétti þar sem ekkert lá fyrir um verðgildi bifreiðarinnar og hafði því ekki verið sýnt fram á að lagaskilyrðum um áfrýjunarfjárhæð væri fullnægt í málinu.

Hæstiréttur birt 6. maí 2024

34/2023

Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður) gegn ALC A321 7237, LLC, íslenska ríkinu, ALC A321 7237 (Eva Bryndís Helgadóttir lögmaður) og LLC (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

I ohf. höfðaði skaðabótamál á hendur A og Í vegna innsetningar í loftfar sem fór fram á grundvelli dómsúrskurðar. I ohf. hafði á grundvelli 1. mgr. 136 gr. þágildandi laga nr. 60/1998 um loftferðir aftrað för farþegaþotu A frá Keflavíkurflugvelli vegna gjaldfallinna krafna á hendur flugfélaginu W hf. sem var leigutaki þotunnar en bú þess hafði verið tekið til gjaldþrotaskipta. A krafðist innsetningar í þotuna sem héraðsdómur heimilaði og féllst ekki á frestun réttaráhrifa úrskurðar þar um. Var þotunni í framhaldinu flogið af landi brott. Bótakröfu sína á hendur A reisti I ohf. einkum á hlutlægri bótareglu 1. mgr. 96. gr. laga nr. 90/1989 en gagnvart Í byggði hann á sakarreglunni. A höfðaði gagnsök gegn I ohf. og byggði á því að sú framganga I ohf. að hindra brottför þotunnar frá Keflavíkurflugvelli á grundvelli fjárkrafna sem hann hefði ekki borið ábyrgð á hefði verið ólögmæt og saknæm og valdið sér tjóni. Hæstiréttur féllst ekki á það með I ohf. að A hefði undir rekstri aðfararmálsins ráðstafað sakarefni málsins með bindandi hætti enda yrði úrskurði í slíku máli ekki jafnað til dóms í einkamáli. Við mat á því hvort umdeild aðfarargerð fengi staðist taldi rétturinn að ríkar kröfur yrðu jafnan gerðar til lagaheimildar sem fæli í sér greiðsluþvingun, sérstaklega við aðstæður þar sem kröfur beindust að eiganda loftfars sem ekki hefði átt í kröfuréttarsambandi við rekstraraðila flugvallar. Lagareglan hefði verið ónákvæm og ókleift fyrir I ohf. að fullnusta í þotu A þá fjárkröfu sem W hf. hafði stofnað til gagnvart I ohf. enda hefði hann hvorki notið haldsréttar, handveðs eða annarra tryggingarréttinda í þotunni. Þá kæmu lögveðsréttindi sem bætt var í lög undir rekstri aðfararmálsins ekki til álita þegar af þeirri ástæðu að ekki hefði verið byggt á þeim af hálfu I ohf. Fallist var á að beiting stöðvunarheimildar á grundvelli 1. mgr. 136. gr. laga nr. 60/1998 hefði þó verið lögmæt vegna þeirra gjalda sem stofnað hafði verið til sérstaklega vegna umrædds loftfars en eftir að A hafði innt þau af hendi 6. maí 2019 hefði I ohf. ekki getað sótt frekari heimild í greinina til að aftra áfram för þotunnar enda fengi slíkt ekki samræmst vernd eignarréttar A, sbr. 72. gr. stjórnarskrárinnar. Kæmi því hvorki til álita í málinu bótaábyrgð I ohf. á hendur A á grundvelli 1. mgr. 96. gr. laga nr. 90/1989 né Í á grundvelli sakarreglunnar og voru þau sýknuð af kröfum í aðalsök. Af niðurstöðum í aðalsök leiddi að stöðvunarheimild umræddrar 136. gr. laga nr. 60/1998 náði aðeins til þeirra gjalda sem stofnað hafði verið sérstaklega til vegna viðkomandi loftfars. I ohf. var auk þess virt til sakar að gera samkomulag við W hf. um tilhögun greiðslu og tryggingu allra gjaldfallinna krafna vegna allra loftfara á vegum flugfélagsins. Á tjóni sem af því leiddi bæri I ohf. ábyrgð og væri bótaskyldur gagnvart A vegna tjóns sem hann varð fyrir á tímabilinu frá 6. maí til 18. júlí 2019. Hins vegar var I ohf., í samræmi við niðurstöðu í aðalsök, sýknaður af kröfu um skaðabætur vegna þeirrar greiðslu sem hann innti af hendi 6. maí 2019. Að öðru leyti þótti skaðabótakrafa hans svo vanreifuð að henni var af sjálfsdáðum vísað frá héraðsdómi.

Landsréttur birt 13. mars 2024

87/2024

A og B (Guðbrandur Jóhannesson lögmaður) gegn C (Þorbjörg Inga Jónsdóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A og B um að drengurinn D yrði tekinn úr umráðum C með beinni aðfarargerð. Byggðu A og B, sem fóru sameiginlega með forsjá D og eru búsett í Svíþjóð, á því að C, sem er frænka drengsins, héldi honum frá þeim með ólögmætum hætti í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. Jafnframt byggðu A og B á 45. gr. barnalaga nr. 76/2003. Í úrskurði Landsréttar var rakið að D væri á 16. aldursári og að í samtali hans við héraðsdómara fyrir aðalmeðferð málsins í héraði hefði hann fullyrt að hann og systir hans hefðu ákveðið sjálf áður en þau fóru í vetrarfrí til Íslands að snúa ekki aftur til A og B í Svíþjóð. Hefði C ekki beitt hann nokkrum þrýstingi varðandi hvar hann byggi en sagt að honum væri velkomið að búa hjá henni ef hann óskaði þess. Samkvæmt framansögðu væri ekki fyrir að fara í málinu réttarástandi sem heimildum 11. gr. laga nr. 160/1995 og 45. gr. laga nr. 76/2003 til aðfarargerðar væri ætlað að taka til og atvikum yrði ekki jafnað til þess. Þá væri jafnframt að líta til þess að afstaða drengsins myndi hvað sem öðru liði standa aðfarargerð í vegi. Því var kröfu A og B hafnað og niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest.

Landsréttur birt 9. febrúar 2024

74/2024

Guðjón Bjarnason (Jóhann Fannar Guðjónsson lögmaður) gegn Kristni Þór Egilssyni (Fjölnir Vilhjálmsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu G um að bifreið yrði tekin með beinni aðfarargerð úr vörslum K og fengin G. Var málinu vísað sjálfkrafa frá Landsrétti þar sem ekkert lá fyrir um verðgildi bifreiðarinnar og hafði því ekki verið sýnt fram á að lagaskilyrðum um áfrýjunarfjárhæð væri fullnægt í málinu.

Landsréttur birt 16. júní 2023

584/2022

A (Stefán Þórarinn Ólafsson lögmaður) gegn B (Guðbjarni Eggertsson lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að sonur málsaðila yrði tekinn úr umráðum B með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar var fallist á að B héldi syni aðila með ólögmætum hætti hér á landi í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. en B byggði á því að synja bæri kröfu um afhendingu á grundvelli 2. og 4. töluliðar 12. gr. sömu laga. Í niðurstöðu Landsréttar kom fram að væri horft heildstætt á þau gögn sem lægju fyrir í málinu, einkum matsgerð dómkvadds matsmanns, og takmarkaða möguleika móður til að fylgja barninu til […] sem og lítilla tengsla föður og fjölskyldu hans við barnið yrði að fallast á það með varnaraðila að alvarleg hætta væri á því að afhending myndi skaða barnið andlega og líkamlega eða koma því á annan hátt í óbærilega stöðu, sbr. 2. tölulið 12. gr. laga nr. 160/1995. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Landsréttur birt 23. maí 2023

272/2023

A (Oddgeir Einarsson lögmaður) gegn B (Auður Björg Jónsdóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að sonur málsaðila, C, yrði tekinn úr umráðum A og afhentur honum með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar kom fram að deila aðila hefði ítrekað komið til úrlausnar dómstóla og að A hefði að mestu leyti varist kröfu B á grundvelli fullyrðinga sem þegar hafði verið hafnað af dómstólum. Var fallist á það mat héraðsdóms að ekki teldist varhugavert að gerðin næði fram að ganga með tilliti til hagsmuna C, sbr. 1. mgr. 45. gr. barnalaga nr. 76/2003. Hinn kærði úrskurður var því staðfestur.

Landsréttur birt 13. febrúar 2023

95/2023

Efling stéttarfélag (Daníel Isebarn Ágústsson lögmaður) gegn ríkissáttasemjara (Edda Björk Andradóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa R um að fá afhenta eða gerða sér aðgengilega úr hendi E með beinni aðfarargerð skrá í vörslum E með kennitölum allra atkvæðisbærra félagsmanna hans sem töldust á kjörskrá á tilgreindum tíma og hefðu atkvæðisrétt í atkvæðagreiðslu um miðlunartillögu R, sem lögð var fram í kjaradeilu E og SA. Í úrskurði Landsréttar kom fram að þótt ráða mætti af ákvæðum laga nr. 80/1938 um stéttarfélög og vinnudeilur að R væri ótvírætt heimilt að eiga frumkvæði að því að efna til atkvæðagreiðslu um miðlunartillögu og gefa fyrirmæli um framkvæmd hennar, yrði hvergi af þeim ráðið að aðila vinnudeilu væri skylt að afhenda honum kjörskrá sína áður en til slíkrar atkvæðagreiðslu kæmi eða veita honum aðgang að henni. Af lögskýringargögnum yrði skýrlega ráðið að ekki hafi verið samstaða milli aðila vinnumarkaðarins um hvort rétt væri að veita R umráð yfir kjörskrá aðila vinnudeilu í aðdraganda atkvæðagreiðslu um miðlunartillögu. Þá bentu lögskýringargögn jafnframt eindregið til þess að vilji löggjafans hefði ekki staðið til þess að hann fengi slíkan aðgang þar sem tillaga þess efnis hefði verið felld út úr frumvarpi til eldri laga nr. 33/1978 um sáttastörf í vinnudeilum. Hafi breytingartillaga þess efnis samkvæmt lögskýringargögnum miðað að því að „draga úr valdi eða stöðu sáttasemjara“. Þá fæli atkvæðagreiðsla um miðlunartillögu sem lögð hefði verið fram á grundvelli 1. mgr. 27. gr. laga nr. 80/1938 í sér inngrip í samningsrétt stéttarfélaga og atvinnurekenda sem nyti verndar 1. málsliðar 1. mgr. 74. gr., sbr. 2. mgr. 75. gr. stjórnarskrárinnar nr. 33/1944, og 2. mgr. 11. gr. mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994. Af því leiddi óhjákvæmilega að ákvæðum laga nr. 80/1938 yrði ekki ljáð rýmri merking en fælist í bókstaflegum skilningi þeirra. Samkvæmt því yrði ekki fallist á að fyrir lægi að R ætti lögbundið tilkall til umráða yfir kjörskrá E eða eftir atvikum aðgangs að henni, svo sem áskilið væri svo bein aðfarargerð gæti farið fram á grundvelli 73. gr. laga nr. 90/1989 um aðför, sbr. 78. gr. sömu laga. Var kröfu R því hafnað.

Landsréttur birt 31. janúar 2023

775/2022

A (Hildur Sólveig Pétursdóttir lögmaður) gegn B (Leifur Runólfsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem B var heimilað að fá syni málsaðila tekna úr umráðum A og afhenta sér með beinni aðfarargerð.

Landsréttur birt 26. janúar 2023

813/2022

A (Gunnhildur Pétursdóttir lögmaður) gegn B (Halldór Kr. Þorsteinsson lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að börn málsaðila yrðu tekin úr umráðum A með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar var fallist á með héraðsdómi að A héldi börnunum í andstöðu við 2. mgr. 11. gr. laga nr. 160/1995 um fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. en A byggði á því að synja bæri kröfu um afhendingu á grundvelli 2. og 4. töluliða 12. gr. sömu laga. Í niðurstöðu Landsréttar kom fram að væri horft heildstætt á þau gögn sem lágu fyrir í málinu yrði ekki fallist á að hægt væri að slá því föstu að það væri andstætt hagsmunum barnanna að fara aftur til B sem fyrir lá að fór með forsjá þeirra. Var það mat dómsins að viðhlítandi gögn lægju fyrir svo unnt væri að taka afstöðu til kröfu B um afhendingu barnanna samkvæmt 1. mgr. 11. gr. laga nr. 160/1995. Var ekki talið að unnt væri að draga þá ályktun af þeim að alvarleg hætta væri á að afhending þeirra til varnaraðila myndi skaða þau andlega eða líkamlega eða koma þeim á annan hátt í óbærilega stöðu, sbr. 2. tölulið 12. gr. laga nr. 160/1995. Af sömu ástæðu yrði því ekki slegið föstu að afhending barnanna væri ekki í samræmi við grundvallarreglur hér á landi um verndun mannréttinda, sbr. 4. tölulið sömu lagagreinar. Samkvæmt því var niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest um að ekki væru efni til að hafna kröfu B um afhendingu barnanna á grundvelli 12. gr. laga nr. 160/1995.

Hæstiréttur birt 25. janúar 2023

58/2022

A (Guðbjarni Eggertsson lögmaður) gegn B (Stefán Ólafsson lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem fallist var á kröfu B um að honum væri heimilt að liðnum þremur mánuðum frá uppsögu úrskurðarins að fá barnið C tekið úr umráðum A og afhent sér með beinni aðfarargerð, hefði A ekki áður farið með barnið til búseturíkis þeirra. Í dómi Hæstaréttar kom fram að þótt mál aðila hefði verið rekið eftir ákvæðum Haagsamningsins og í niðurstöðu þess fælist ekki efnisleg úrlausn um álitamál varðandi forsjá barnsins gæti Landsréttur ekki komið sér hjá því að meta, á grundvelli viðhlítandi gagna, hvort afhending barnsins gæti haft í för með sér andlegan eða líkamlegan skaða ef A væri ekki fært að fylgja því eftir til búseturíkis og viðhalda þar tengslum við það. Landsrétti hefði því borið að hlutast til um að afla mats um tengsl aðila við barn sitt og hver áhrif það kynni að hafa á andlega og líkamlega líðan þess og hvort því yrði á annan hátt komið í óbærilega stöðu ef fallist yrði á kröfur B og A væri ekki fært að fylgja barninu til búseturíkis. Þar sem dómurinn hlutaðist ekki til um þessa gagnaöflun væri ekki unnt að leggja dóm á málið að svo komnu máli, sbr. 2. mgr. 42. gr. barnalaga. Því væri ekki hjá því komist að ómerkja hinn kærða úrskurð og var málinu vísað á ný til Landsréttar til löglegrar meðferðar.

Landsréttur birt 25. október 2022

584/2022

A (Stefán Þórarinn Ólafsson lögmaður) gegn B (Gísli Kr. Björnsson lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að sonur málsaðila yrði tekinn úr umráðum varnaraðila með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar kom fram að B héldi syni aðila með ólögmætum hætti hér á landi í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. en B bar því fyrir sig að 2. og 4. töluliður 12. gr. laga nr. 160/1995 stæðu afhendingu í vegi. Var það mat réttarins að hvorki yrði ráðið af gögnum málsins að fyrir hendi væri alvarleg hætta á að afhending myndi skaða barnið andlega eða líkamlega eða koma því á annan hátt í óbærilega stöðu, sbr. 2. tölulið 12. gr. laga nr. 160/1995, né að uppfyllt væru skilyrði 4. töluliðar ákvæðisins um að afhending þess væri ekki í samræmi við grundvallarreglur hér á landi. Taldi Landsréttur að ekki væru komnar fram svo brýnar ástæður í máli þessu að þær ættu að vega þyngra en það markmið Haagsamningsins að vernda börn í aðildarríkjum samningsins gegn ólögmætu haldi barns og þar með stuðla að því að foreldrar leysi úr forsjármáli á þeim stað þar sem barn var búsett áður en farið var með það úr landi. Loks yrði að líta til þess að ekkert væri komið fram í málinu sem gæfi ástæðu til að efast um að velferð og öryggi sonar málsaðila yrði tryggt eftir réttarreglum búseturíkis þar til leyst hefði verið á lögmætan hátt úr ágreiningi um forsjá hans. Fallist var á kröfu A um að umbeðin innsetningargerð færi fram að liðnum þremur mánuðum frá uppsögu úrskurðarins, hefði B ekki áður farið með barnið til búseturíkis þeirra.

Landsréttur birt 21. september 2022

565/2022

A (Hildur Sólveig Pétursdóttir lögmaður) gegn B (Leifur Runólfsson lögmaður)

B krafðist þess að sér yrði heimilað að fá börn sín tekin úr umráðum hins foreldrisins, A, og fengin sér með beinni aðfarargerð. Undir meðferð málsins í héraði krafðist A dómkvaðningar matsmanns til að svara átta tilgreindum spurningum. Í úrskurði Landsréttar kom meðal annars fram að héraðsdómari hefði þá þegar tekið ákvörðun um að fela sérfróðum manni að kynna sér viðhorf barnanna og væri því ekki þörf á að dómkveðja matsmann til þess að svara fyrstu matsspurningu A. Krafa A byggði á því að kanna þyrfti hvort skilyrði væru fyrir því að synja beiðni B samkvæmt 2. og 4. tölulið 12. gr. laga nr. 160/1995. Ljóst væri að aðrar matsspurningar A væru ekki nægjanlega skýrar um það að matsmanni væri ætlað að meta hvort skilyrði 2. töluliðar ætti við. Þá væri úrlausn á því hvort skilyrði 4. töluliðar væri uppfyllt einkum byggt á lögfræðilegu mati. Var því staðfest niðurstaða hins kærða úrskurðar um að hafna beiðni A um dómkvaðningu matsmanns.

Landsréttur birt 9. maí 2022

230/2022

A (Þorbjörg Inga Jónsdóttir lögmaður) gegn B (Auður Björg Jónsdóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að sonur málsaðila, C, yrði tekinn úr umráðum A og afhentur honum með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar kom fram að samkvæmt 1. mgr. 45. gr. barnalaga nr. 76/2003 gæti héraðsdómari komið lögheimili eða forsjá á með aðfarargerð ef sá sem barn dvelst hjá neitar að afhenda það réttum forsjármanni. Var fallist á það mat héraðsdóms að ekki teldist varhugavert að gerðin næði fram að ganga með tilliti til hagsmuna C, sbr. 1. mgr. 45. gr. barnalaga. Hinn kærði úrskurður var því staðfestur um annað en málskostnað og gjafsóknarkostnað.

Landsréttur birt 8. apríl 2022

152/2022

A (Þórdís Bjarnadóttir lögmaður) gegn B (Valborg Þ. Snævarr lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að sonur hans og A yrði tekinn úr umráðum A og fenginn honum með beinni aðfarargerð á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl., færði A ekki barnið til Póllands innan 21 dags frá uppsögu úrskurðarins eða stuðlaði að för þess þangað.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 22. desember 2021

E-1085/2020

Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður) gegn ALC A321 7237 og LLC og gagnsök (Oddur Ástráðsson lögmaður) og og íslenska ríkinu (Ásta Sóllilja Sigurbjörnsdóttir lögmaður) og gagnsök

Stefndu dæmdir bótaskyldir vegna innsetningar í loftfar sem fór fram á grundvelli dómsúrkurðar sem var rangur og byggður á röngum forsendum vegna saknæmra mistaka dómara málsins.

Landsréttur birt 12. ágúst 2021

511/2021

A (Þórdís Bjarnadóttir lögmaður) gegn B (Leifur Runólfsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að sonur hans og A yrði tekinn úr umráðum A og fenginn honum með beinni aðfarargerð á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl., færi A ekki innan sex vikna frá uppkvaðningu úrskurðarins með drenginn til þess lands sem B er búsettur.

Landsréttur birt 29. apríl 2021

219/2021

A (Þyrí Halla Steingrímsdóttir lögmaður) gegn B (Valborg Þ. Snævarr lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B, um að dóttir hans og A yrði tekin úr umráðum A og fengin honum með beinni aðfarargerð, á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl., færi A ekki innan þriggja vikna frá uppkvaðningu úrskurðarins með stúlkuna til þess lands þar sem B er búsettur.

Hæstiréttur birt 15. apríl 2021

7/2021

Hópbifreiðar Kynnisferða ehf (Víðir Smári Petersen lögmaður) gegn Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður)

H ehf. krafðist þess að fram færi bein aðfarargerð til að fá I ehf. til að afhenda sér afrit af eða veita sér aðgang að „öllum gögnum og skjölum til staðfestingar á því að Allrahanda GL ehf. og Hópbílar hf. hafi greitt gjöld vegna afnota af svonefndum nær- og fjærstæðum við Flugstöð Leifs Eiríkssonar að fullu frá 1. mars 2018 til 1. apríl 2020, þ.m.t. reikninga, greiðslukvittanir og innheimtubréf“. Með kröfunni freistaði H ehf. þess að afla gagna til að leggja fram í öðru dómsmáli sem H ehf. hafði höfðað á hendur I ohf. Í dómi Hæstaréttar kom fram að reglur réttarfarslaga girtu ekki fyrir að aðili gæti nýtt sér rétt til öflunar gagna eða upplýsinga á grundvelli upplýsingalaga nr. 140/2012 enda mæltu þau fyrir um sjálfstæðan rétt almennings að gögnum sem lægju fyrir hjá stjórnvöldum eða öðrum sem lögin tækju til og vörðuðu tiltekið mál. Á hinn bóginn var ekki talið að lagaskilyrði stæðu til að með beinni aðfarargerð eftir 78. gr. laga nr. 90/1989 um aðför o.fl. færi fram athugun á gögnum I ohf., hvort sem er skjallegum eða rafrænum, til að ganga úr skugga um hvort þar fyndust gögn sem hefðu að geyma þær upplýsingar sem H ehf. leitaði eftir. Var kröfu H ehf. þegar af þeirri ástæðu hafnað.

Landsréttur birt 15. apríl 2021

143/2021

A (sjálf) gegn B (Guðmundur St. Ragnarsson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem B var heimilað að fá nánar tilgreindan hund tekinn úr umráðum A með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar kom fram að á þeim tíma sem málið hefði verið kært til Landsréttar hefði áfrýjunarfjárhæð numið tiltekinni fjárhæð og A hefði ekki sýnt fram á hagsmunir hennar af málinu svöruðu til hærri fjárhæðar. Brysti því heimild til kæru í málinu og var málinu vísað sjálfkrafa frá Landsrétti.

Landsréttur birt 28. janúar 2021

739/2020

A (Leifur Runólfsson lögmaður) gegn B (Valborg Þ. Snævarr lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að dóttir hans og A yrði tekin úr umráðum A og fengin honum með beinni aðfarargerð, á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl., hafi A ekki innan 21 dags frá uppkvaðningu úrskurðarins fært stúlkuna til þess lands þar sem B býr eða stuðlað að för hennar þangað.

Landsréttur birt 18. desember 2020

555/2020

Hópbifreiðar Kynnisferða ehf (Víðir Smári Petersen lögmaður) gegn Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem synjað var um aðför samkvæmt aðfararbeiðni H ehf. Í úrskurði Landsréttar kom fram að H ehf. freistaði þess í þessu máli að afla gagna til framlagningar og sönnunarfærslu í dómsmáli sem hann hafði höfðað á hendur I ohf. Í því ljósi yrði að telja að það færi í bága við meginreglur réttarfars að taka kröfu hans til greina. H ehf. bæri að fara eftir þeim gagnaöflunarreglum sem lög nr. 91/1991 um meðferð einkamála gerðu ráð fyrir og það væri í höndum þess dómara sem færi með það mál að taka afstöðu til þess hvort umrædd gögn kynnu að hafa þýðingu við úrlausn þess máls og hvernig með ætti að fara yrðu þau ekki lögð fram. Þar sem málið væri ekki rekið fyrir dóminum á réttum lagagrundvelli brysti lagaskilyrði til að verða við kröfu H ehf. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Landsréttur birt 31. júlí 2020

411/2020

A (Þyrí Halla Steingrímsdóttir lögmaður) gegn B (Þórdís Bjarnadóttir lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að börn hans og A yrðu tekin úr umráðum A og fengin honum með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar kom fram að börnunum væri haldið hér á landi á ólögmætan hátt af A í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. A bar því meðal annars við að 2. og 3. töluliður 12. gr. sömu laga stæðu því í vegi að krafa B yrði tekin til greina. Í niðurstöðu Landsréttar kom fram að fallist væri á niðurstöðu héraðsdóms um að ekki lægi fyrir alvarleg hætta á því að það myndi skaða börnin andlega eða líkamlega eða koma þeim á annan hátt í óbærilega stöðu ef fallist yrði á kröfu B í málinu og því væru skilyrði 2. töluliðar 12. gr. laganna ekki uppfyllt. Þá voru rakin markmið Haagsamningsins, sem lög nr. 160/1995 byggðu á, og tekið fram að A hefði ítrekað farið gegn þeim og þannig staðið með ólögmætum hætti í vegi fyrir því að B gæti rækt forsjárskyldur sínar gagnvart börnum sínum. Þrátt fyrir það væri það mat réttarins að eindregin afstaða eldri drengsins, sem hefði ítrekað komið fram að hans hálfu og yrði ekki skilin á annan veg en að hann væri andvígur því að vera afhentur B, vægi það þungt að rétt þætti í ljósi aðstæðna að beita heimild 3. töluliðar 12. gr. laga nr. 160/1995 og 2. mgr. 13. Haagsamningsins til að synja um afhendingu barns. Þar sem málatilbúnaður B hefði lotið að því að aðfarargerðin tæki sameiginlega til beggja barnanna og ekkert lægi fyrir um það hvort vilji hans stæði til þess að hún tæki aðeins til yngra barnsins, auk þess sem sú niðurstaða leiddi óhjákvæmilega til aðskilnaðar barnanna sem almennt teldist óæskilegur, var því synjað að hin umbeðna aðfarargerð færi fram.

Landsréttur birt 11. október 2019

637/2019

A (Ragnar Aðalsteinsson lögmaður) gegn B (Valgerður Dís Valdimarsdóttir lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B um að drengirnir hennar þrír yrðu teknir úr umráðum A og afhendir henni með vísan til laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. Í dómi Landsréttar kom fram að litið verði svo á að drengirnir hefðu haft búsetu í tilteknu ríki rétt áður en þeir voru fluttir hingað til lands, sbr. 1. mgr. 11. gr. laga nr. 160/1995. Þá var lagt til grundvallar að A og B hefðu á þeim tíma farið sameiginlega með forsjá drengjanna. Hefðu þeir því verið fluttir hingað til lands með ólögmætum hætti og haldið hér á ólögmætan hátt, sbr. sama lagaákvæði. Ekki var fallist á það með A að undantekningarákvæði 2. töluliðar 12. gr. laga nr. 160/1995 ætti við í málinu. Samkvæmt þessu var hinn kærði úrskurður staðfestur.

Landsréttur birt 29. ágúst 2019

549/2019

Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður) gegn ALC A321 7237, LCC (Eva Bryndís Helgadóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu ALC um að því yrði heimilað að fá tilgreinda farþegaþotu tekna úr umráðum sóknaraðila með beinni aðfarargerð og kveðið á um að málskot til Landsréttar frestaði ekki aðfarargerðinni. Í úrskurði Landsréttar kom fram að varnaraðili hefði fengið umráð farþegaþotu sinnar hinn 18. júlí síðastliðinn og sóknaraðili hefði því ekki lengur lögvarða hagsmuni af því að fá hnekkt niðurstöðu hins kærða úrskurðar. Þegar af þeirri ástæðu þótti ekki tilefni til að fjalla um þá niðurstöðu héraðsdóms að málskot fresti ekki réttaráhrifum úrskurðarins. Málinu var vísað því frá Landsrétti að öðru leyti en hvað varðaði ágreining um málskostnað í héraði.

Landsréttur birt 29. ágúst 2019

509/2019

EW Deliveries Ltd (Hróbjartur Jónatansson lögmaður) gegn Þrotabúi A (Guðjón Ármann Jónsson lögmaður)

Í málinu var deilt um kröfu sem E Ltd. lýsti í þrotabú A um afhendingu á helmingshlut í einkahlutafélaginu B ehf. Sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu hafði áður fallist á kröfu þrotabús A um að umræddir hlutir yrðu afhentir því með beinni aðför og gefið út afsal til hans fyrir eignarhlutanum. Með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur 9. maí 2018 var kröfu E Ltd. um að fella aðfarargerðina úr gildi hafnað þar sem E Ltd. hefði ekki gert viðhlítandi grein fyrir meintu eignarhaldi sínu á umræddum hlutum. Með hinum kærða úrskurði vísaði héraðsdómur málinu frá dómi og reisti niðurstöðu sína á því að með úrskurði Héraðsdóms Reykjavíkur frá 9. maí 2018 hefði því verið slegið föstu að E Ltd. hefði ekki tekist sönnun um að umræddur eignarhlutur í B ehf. væri eign hans og að krafa hans yrði að efni til ekki borin aftur undir sama eða hliðsettan dómstól, sbr. 2. mgr. 116. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í úrskurði Landsréttar kom fram að krafa E Ltd. í eldra dómsmálinu, um að aðfarargerðin yrði felld úr gildi, hefði verið reist á ákvæðum 92. gr. laga nr. 90/1989 um aðför. Eins og kröfugerð og málsástæðum E Ltd. hefði verið háttað í því dómsmáli yrði ekki talið, þrátt fyrir forsendur úrskurðar héraðsdóms, að í honum hefði verið tekin endanleg afstaða til þeirrar kröfu sem sóknaraðili gerði í því máli sem lægi að baki hinum kærða úrskurði. Því stæði 2. mgr. 116. gr. laga nr. 91/1991 því ekki í vegi að E Ltd. gæti fengið úrlausn um kröfu sína samkvæmt 1. mgr. 109. gr. laga 21/1991. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka kröfur sóknaraðila til efnismeðferðar.

Landsréttur birt 3. júlí 2019

321/2019

Isavia ohf (Hlynur Halldórsson lögmaður) gegn ALC A321 7237, LLC (Eva Bryndís Helgadóttir lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu ALC um að því yrði heimilað að fá tilgreinda farþegaþotu tekna með beinni aðfarargerð úr vörslum I ohf. og afhenta sér. Í úrskurði Landsréttar var ekki fallist á aðalkröfu ALC um frávísun málsins frá Landsrétti með vísan til forsendna í dómi Hæstaréttar í máli nr. 29/2019 og þar sem að þeir hagsmunir sem innsetningarbeiðnin varðaði svöruðu til lágmarks áfrýjunarfjárhæðar samkvæmt 1. mgr., sbr. 3. mgr. 152. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og 3. málslið 4. mgr. 84. gr. laga nr. 90/1989 um aðför. Þegar af þeirri ástæðu að fyrir Landsrétti krafðist ALC til vara staðfestingar á úrskurði héraðsdóms, sem fæli í sér samþykki á þeim þætti dómkröfu I ohf., sem laut að staðfestingu á niðurstöðu héraðsdóms um að synja ALC um heimild til aðfarargerðar, var niðurstaða hins kærða úrskurðar staðfest um annað en málskostnað. Í úrskurði Landsréttar kom fram að ekki væri með því tekin afstaða til þess hvort forsendur hins kærða úrskurðar um önnur atriði en lytu að niðurstöðu úrskurðarins stæðust.

Landsréttur birt 21. júní 2019

401/2019

A (Páll Ásgeir Davíðsson lögmaður) gegn B (Valborg Þ. Snævarr lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem B var heimilað að fá börn aðila tekin úr umráðum A og afhent sér. Landsréttur staðfesti þá niðurstöðu héraðsdóms að brottflutningur barnanna til Íslands hefði verið ólögmætur í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995 en A bar því við að 2. og 3. töluliður 12. gr. sömu laga stæðu því í vegi að krafa B næði fram að ganga. Í niðurstöðu Landsréttar voru meðal annars rakin þau markmið Haagsamningsins að tryggja börnum, sem flutt væru með ólögmætum hætti til samningsríkis eða haldið þar á ólögmætan hátt, væri skilað sem fyrst og að sjá til þess að forsjárréttur samkvæmt lögum eins samningsríkis sé í raun virt í öðrum samningsríkjum. Við túlkun og beitingu laga nr. 160/1995, þar á meðal ákvæðum 12. gr. þeirra um heimildir til að synja um afhendingu barns, yrði að hafa þessi markmið Haagsamningsins að leiðarljósi. Var það mat réttarins að skilyrði undantekningarákvæða 2. og 3. töluliðar 12. gr. laganna væru ekki uppfyllt í málinu og var því staðfest sú niðurstaða héraðsdóms um að taka kröfu B til greina en sú heimild var þó háð því að A hefði ekki innan 21 dags frá uppsögu dómsins sjálf farið með börnin til búseturíkis þeirra eða á annan hátt stuðlað að för þeirra þangað.

Landsréttur birt 11. apríl 2019

173/2019

A (Þórdís Bjarnadóttir lögmaður) gegn B (Þyrí Halla Steingrímsdóttir lögmaður)
Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að börn hans og B yrðu tekin úr umráðum B og fengin honum með beinni aðfarargerð. Í úrskurði Landsréttar þótti ljóst að B hefði flutt börnin til Íslands með ólögmætum hætti í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995, en B bar því við að 2. og 3. töluliðir 12. gr. sömu laga stæðu því í vegi að krafa A yrði tekin til greina. Í niðurstöðu Landsréttar var m.a. rakið að framangreind ákvæði 12. gr. laganna yrði að meta í ljósi þess markmiðs Haagsamningsins, sem ákvæðin byggðust á, að stuðla að því að barn, sem foreldri næmi brott frá búseturíki og flytti með sér til annars lands, yrði fært til baka til búseturíkisins í því skyni að leyst yrði eftir lögum þess ríkis úr ágreiningi um forsjá barnsins og þannig komið í veg fyrir að foreldri tæki á ólögmætan hátt umráð barns í eigin hendur með búferlaflutningi milli landa. Ætti foreldri, sem sæta þyrfti aðfarargerð, þess ávallt kost að varna því að gerðin færi fram með því að fara með barnið til ríkisins sem það hefði verið numið brott frá, en eftir réttarreglum þess ríkis yrði að tryggja velferð þess og öryggi þar til leyst hefði verið á lögmætan hátt úr ágreiningi um forsjá. Þá var það mat réttarins við skilyrði 2. og 3. töluliðar 12. gr. laga nr. 160/1995 væru ekki fyrir uppfyllt í málinu. Var krafa A um heimild til aðfarargerðar tekin til greina, en sú heimild var þó háð því að B hefði ekki innan tveggja mánaða frá uppsögu dómsins sjálf farið með börnin til búseturíkis þeirra eða á annan hátt stuðlað að för þeirra þangað.

Landsréttur birt 3. september 2018

480/2018

NLL Recycling Ltd (Guðmundur Óli Björgvinsson lögmaður) gegn Sindraportinu hf (Einar Þór Sverrisson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu N Ltd. um að nánar tilgreindur tækjabúnaður yrði tekinn með beinni aðfarargerð úr vörslum S hf. og afhentur N Ltd. Í úrskurði Landsréttar kom fram að N Ltd. hefði fært sönnur á að hann væri einn umráðamaður þeirra tækja sem mál þetta lyti að. Var það ekki talið standa í vegi fyrir beinni aðfarargerð að dómsmál væri rekið milli S hf. og móðurfélags N Ltd., A Inc., er lyti að réttarsambandi þeirra á grundvelli kaupa A Inc. á hlutafé í N Ltd. og uppgjöri vegna þeirra viðskipta. Var réttur N Ltd. til að fá umráð tækjabúnaðarins talinn nægilega skýr svo fullnægt væri skilyrðum 1. mgr. 78. gr. laga nr. 90/1989, um aðför, og ekki talið varhugavert að gerðin næði fram að ganga á grundvelli þeirra gagna sem lágu fyrir í málinu, sbr. 3. mgr. 83. gr. sömu laga. Var því fallist á kröfu N Ltd.

Landsréttur birt 14. ágúst 2018

619/2018

A (Sveinn Sveinsson lögmaður) gegn B (Sigurður Jónsson lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa B um að umgengni hans við dóttur hans og A yrði komið á með aðfarargerð. Var talið að A hefði á margvíslegan hátt tálmað umgengni B við barn sitt þrátt fyrir úrskurði sýslumanns og dómsmálaráðuneytis um umgengni B og barnsins. Þá væri ekkert sem benti til þess að aðstæður föður til að taka á móti barninu í umgengni væru ekki fullnægjandi og ekkert fram komið sem gæfi til kynna að umgengni væri andstæð hagsmunum barnsins eða þörfum þess, sbr. 43. gr. barnalaga nr. 76/2003.

Landsréttur birt 26. apríl 2018

322/2018

Eyrarsveit ehf (Einar Gautur Steingrímsson lögmaður) gegn Motown ehf (Gunnar Sturluson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu E ehf. um að tvö nánar tilgreind veðskuldabréf yrðu tekin með beinni aðfarargerð úr vörslu M ehf. Í málinu var deilt um túlkun samkomulags milli E ehf. og fyrirsvarsmanns M ehf. þar sem umrædd veðskuldabréf höfðu verið lögð fram til tryggingar fyrir greiðslu víxilskuldar. Í úrskurði Landsréttar kom fram að orðalag samkomulagsins yrði ekki skilið með öðrum hætti en að veðskuldabréfin hefðu verið afhent sem trygging fyrir greiðslu víxilskuldarinnar en ekki fyrirsvarsmanni M ehf. eða M ehf. til eignar. Þá þótti ekki annað ráðið af orðalagi þess en að veðskuldabréfin hefðu eingöngu verið sett til tryggingar fyrir greiðslu víxilskuldarinnar, en ekki til tryggingar á greiðslu dagsekta sem kveðið var á um í samkomulaginu. Þar sem víxilskuldin hefði verið að fullu greidd af hálfu E ehf. var lagt til grundvallar að tryggingarréttindin væru fallin niður og M ehf. bæri þar með skylda til að afhenda E ehf. veðskuldabréfin aftur. Var því tekin til greina krafa E ehf. um að því væri heimilt með beinni aðfarargerð að fá umrædd veðskuldabréf tekin úr vörslu M ehf.

Landsréttur birt 18. apríl 2018

269/2018

K (Valborg Þ. Snævarr lögmaður) gegn M (Þórdís Bjarnadóttir lögmaður)

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var kröfu M um að dóttir hans og K yrði tekin úr umráðum K og fengin M með beinni aðfarargerð á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. Aðilar eru pólskir ríkisborgarar og voru búsettir í Póllandi þegar dóttir þeirra fæddist árið 2010. Ráðið var af gögnum málsins að M hefði notið umgengni við barnið þar í landi en að K hefði þó tálmað umgengni frá lokum apríl 2016 og fram í september sama ár. Umgengni var komið á að nýju í september 2016 með úrskurði pólsks dómstóls, en undir eftirliti. Í lok janúar 2017 fór K með dótturina frá Póllandi til Íslands án vitundar M og hafa þær dvalið hér á landi frá þeim tíma. M tilkynnti hvarf dótturinnar til lögreglu í Póllandi í mars 2017 og í kjölfar þess var upplýst að mæðgurnar dveldu hérlendis. Pólskir dómstólar úrskurðuðu síðan að M skyldi njóta reglulegrar umgengni við dóttur sína. Þá gekk úrskurður þar í landi um takmörkun á forsjá K með skipan réttargæslumanns. Aðilar fara sameiginlega með forsjá forsjá barnsins og samkvæmt ákvæðum pólskra laga ber þeim að taka sameiginlega meiri háttar ákvarðanir sem varða barnið. Talið var að K hefði haldið stúlkunni frá M með ólögmætum hætti í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995. Þá hefði ekki verið sýnt fram á að skilyrði 2., 3., eða 4. töluliðar 12. gr. laganna, fyrir því að synja mætti um afhendingu barns, væru til staðar.

Hæstiréttur birt 5. janúar 2018

778/2017

Marteinn Þórarinsson (Ásta Björk Eiríksdóttir lögmaður) gegn Ingu Jónu Traustadóttur (Ólafur Örn Svansson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa I um að henni yrði heimilað að fá tilgreinda muni tekna úr vörslum M með beinni aðfaragerð og fengna sér. Í dómi Hæstaréttar kom fram að í talningu I á þeim munum sem hún krafðist að fá afhenta sér með aðfarargerð væri hvergi að finna nokkra lýsingu á mununum umfram það sem sagt væri með almennum orðum um hvers konar hluti væri að ræða. Þá kom fram að í málatilbúnaði M væri kröfu I um afhendingu einstakra muna mótmælt ýmist með vísan til þess að þeir tilheyrðu M eða hann hefði þá ekki í vörslum sínum en I hefði í engu tilviki axlað sönnunarbyrði sína fyrir því gagnstæða með haldbærum gögnum. Var því kröfu I hafnað.

Hæstiréttur birt 3. janúar 2018

768/2017

Sigmundur Hannesson (sjálfur) gegn Karli Emil Wernerssyni (Ólafur Eiríksson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem K var heimilað að fá tekið með beinni aðfarargerð úr vörslum S veðskuldabréf útgefið af K til SW. Í dómi Hæstaréttar kom meðal annars fram að S hefði afhent skiptastjóra þrotabús SW frumrit skuldabréfsins, svo og að sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu hefði tekið fyrir kröfu K um aðfarargerðina sem heimiluð var með hinum kærða úrskurði. Við þá fyrirtöku hefði verið bókað að S væri mættur og lýst því yfir að hann hefði látið skuldabréfið af hendi. Við svo búið hefði verið fært í gerðabók að bókun hefði verið lesin upp og samþykkt án athugasemda, en ekkert hefði verið þar frekar aðhafst. Var S því ekki lengur talinn hafa lögvarða hagsmuni af því að hinn kærði úrskurður kæmi til endurskoðunar. Var málinu því vísað frá Hæstarétti.

Hæstiréttur birt 30. ágúst 2017

479/2017

Málaflokkur: Barnaréttur

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu M um að dóttir hans og K yrði tekin úr umráðum K og afhent M með beinni aðfarargerð á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. Hæstiréttur staðfesti þá niðurstöðu héraðsdóms að brottflutningur stúlkunnar til Íslands hefði verið ólögmætur í skilningi 11. gr. laga nr. 160/1995. Þar sem nokkuð á annað ár leið frá hinum ólögmæta brottflutningi og þar til aðfararbeiðni barst héraðsdómi, þyrfti hins vegar að taka afstöðu til þess hvort stúlkan hefði aðlagast aðstæðum hér á landi og hvort það þjónaði hagsmunum hennar að synja kröfu M á grundvelli 1. töluliðar 12. gr. laga nr. 160/1995. Í niðurstöðu sinni vísaði Hæstiréttur til þess að samkvæmt matsgerð dómkvadds matsmanns hefði stúlkan aðlagast prýðilega aðstæðum hér á landi, náð góðu valdi á íslenskri tungu, gengið í íslenskan skóla og eignast hér vini. Þá virtist hún hafa myndað tiltölulega náin tengsl við stjúpföður sinn og fjölskyldu hans. Hins vegar virtust tengsl stúlkunnar við búseturíki M vera takmörkuð ef frá væri talið að M og fjölskylda hans byggju þar. Taldi Hæstiréttur að þegar horft væri til alls þessa yrði fallist á þá niðurstöðu héraðsdóms að synja kröfu M um að fá stúlkuna afhenta með vísan til 1. töluliðar 12. gr. laga nr. 160/1995. Var hinn kærði úrskurður samkvæmt því staðfestur.

Hæstiréttur birt 12. desember 2016

781/2016

Bjarnleifur Bjarnleifsson og Lilja G. Gunnarsdóttir (Óskar Sigurðsson hrl) gegn Magnúsi L. Sigurðssyni og Ólafíu K. Bjarnleifsdóttur (Guðjón Ármann Jónsson hrl)

B og L, sem keypt höfðu hluta úr landi M og Ó, kröfðust þess að þau yrðu með beinni aðfarargerð sett inn í umferðarrétt um veg sem lá yfir landareign þeirra síðarnefndu. Í úrskurði héraðsdóms kom fram að réttur B og L væri ekki svo skýr og ótvíræður að krafa þeirra um beina aðför yrði tekin til greina og í því sambandi m.a. vísað til ákvæðis kaupasamnings aðilanna þar sem fram kæmi að M og Ó gætu afturkallað afnotarétt B og L að veginum. Í dómi Hæstaréttar var úrskurður héraðsdóms staðfestur með þeim athugasemdum að ekki hefði verið hægt að stofna til umferðarréttarins á grundvelli deiliskipulags fyrir svæðið, líkt og B og L byggðu meðal annars á, auk þess sem þau hefðu ekki sýnt fram á að útilokað væri fyrir þau að komast með öðrum hætti um land sitt og að mannvirkjum á því en um þann hluta vegarins sem lægi um land M og Ó.

Hæstiréttur birt 1. desember 2016

763/2016

Lánasjóður íslenskra námsmanna (Sigurbjörn Ársæll Þorbergsson hrl) gegn Smára Hilmarssyni (sjálfur)

L krafðist þess að sér yrði heimilað að fá með innsetningargerð aðgang að skjölum þrotabús G í vörslum S og afhent eftirrit af þeim. Fyrir lá að L hafði höfðað mál á hendur G til viðurkenningar á slitum fyrningar á kröfu sem lýst var við skipti á búi hennar. Í stefnu þess máls skoraði L á G að afhenda að hluta til sömu gögn og krafist var afhendingar á í máli þessu. Óumdeilt var að L freistaði þess í máli þessu að afla gagnanna til framlagningar og sönnunarfærslu í máli sínu á hendur G. Var talið að L bæri að fara eftir þeim gagnaöflunarleiðum sem lög nr. 91/1991 um meðferð einkamála gerðu ráð fyrir og væri það í höndum þess dómara sem færi með mál L á hendur G að taka afstöðu til þess hvort umrædd gögn kynnu að hafa þýðingu við úrlausn þess máls og hvernig með ætti að fara yrðu þau ekki lögð fram. Var kröfu L því hafnað.

Hæstiréttur birt 9. nóvember 2016

707/2016

A og B (Oddgeir Einarsson hrl) gegn Barnaverndarnefnd C (Valborg Þ. Snævarr hrl)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu Barnaverndarnefndar C um að sonur A og dóttursonur B yrði afhentur henni með beinni aðfarargerð á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. Hafði A með úrskurði fylkisnefndar fyrir barnavernd og félagsmál í Noregi verið svipt rétti til umönnunar drengsins. Skömmu eftir uppkvaðningu úrskurðarins fóru A og B með drenginn til Íslands og hélt hann til á sameiginlegu heimili þeirra. Í dómi Hæstaréttar kom fram að Barnaverndarnefnd C hafði fyrir tilstuðlan héraðsdóms aflað yfirlýsingar norskra yfirvalda um að ólögmætt hefði verið að fara með barnið frá Noregi og halda því, sbr. 3. mgr. 15. gr. laga nr. 160/1995. Þar kom fram að nefndin hefði forsjárrétt yfir barninu samkvæmt fyrrgreindum úrskurði og norskum lögum. Samkvæmt lögum nr. 160/1995 kæmi það ekki í hlut íslenskra dómstóla að taka þá afstöðu til endurskoðunar. Þá var ekki talið að afhending á barni eftir lögum nr. 160/1995 til þess sem hefur forsjárrétt fæli í sér brottvísun úr landi í skilningi 2. mgr. 66. gr. stjórnarskrárinnar og girti það ákvæði því ekki fyrir að barn með íslenskt ríkisfang yrði afhent á grundvelli laganna. Samkvæmt þessu var hinn kærði úrskurður staðfestur.

Hæstiréttur birt 4. október 2016

637/2016

Bílabúð Benna ehf (Gunnar Ingi Jóhannsson hrl) gegn Halldóri Þorsteini Birgissyni (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa B ehf. um að sér yrði heimilað að fá tiltekin gögn úr umráðum H og fengin sér með beinni aðfarargerð, en málskostnaður var látinn niður falla. Krafðist B ehf. að H yrði gert að greiða sér málskostnað í héraði. Í dómi Hæstaréttar kom fram að krafa B ehf. hefði tekið til gagna, sem talin hefðu verið upp í 63 liðum, en með úrskurðinum hefði krafa hans verið tekin til greina varðandi 13 af þeim. Að því virtu og með vísan til 3. mgr. 130. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, sbr. 1. mgr. 84. gr. laga nr. 90/1989 um aðför, var hinn kærði úrskurður staðfestur.

Hleð fleiri dómum…