Dómstólaleit

A kærði úrskurð héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um að B yrði með beinni aðfarargerð borin út úr tilgreindri fasteign. Landsréttur tók fram að skilyrði til að verða við kröfu A brysti þar sem sameigandi hans að fasteigninni ætti ekki aðild að málinu. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem heimilað var að K ehf. yrði borið út úr tilgreindu rými á grundvelli 78. gr., sbr. 72. gr. laga nr. 90/1989 um aðför.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu B ehf. um að A ehf. yrði með beinni aðfarargerð borinn út úr nánar tilgreindri fasteign.

Á ehf. og E gerðu með sér leigusamning árið 2011 til 15 ára um skrifstofuhúsnæði fyrir starfsemi E. Á árinu 2019 rifti E leigusamningnum. Í yfirlýsingu E um riftun kom meðal annars fram að hið leigða húsnæði hefði spillst svo á leigutímanum að það nýttist ekki lengur til fyrirhugaðra nota, auk þess að vera heilsuspillandi að mati Vinnueftirlitsins. Höfðaði Á ehf. þetta mál á hendur E til heimtu skaðabóta vegna ólögmætrar riftunar E. Í dómi Landsréttar var talið að leitt hefði verið í ljós að ástand húsnæðisins hefði versnað frá því að E tók húsnæðið á leigu þar til samningnum var rift. Rakið var að 15 starfsmenn E hefðu orðið veikir við vinnu sína í húsnæðinu og fleiri fundið fyrir einkennum veikinda. Vinnueftirlitið hefði talið að húsnæðið væri heilsuspillandi í úttektum sínum og greinargerð úttektaraðila sem tilnefndur var af kærunefnd húsamála sýnt margþætta vankanta á húsnæðinu. Ekki var fallist á þann málatilbúnað Á ehf. að skemmdir á hinu leigða húsnæði væri að rekja til E. Var því talið að E hafi verið heimilt að rifta leigusamningnum með vísan til 3. töluliðar 1. mgr. 60. gr. húsaleigulaga nr. 36/1994, sökum þess að húsnæðið hefði spillst á leigutímanum, hvort heldur sem litið yrði svo á að það hefði ekki lengur nýst til fyrirhugaðra nota eða talist heilsuspillandi að mati heilbrigðisyfirvalda, auk þess sem annmarkar sem komu fram á húsnæðinu hefðu falið í sér verulega vanefnd. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu E og Í því staðfest.

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðilum var vísað frá dómi. Í málinu kröfðust sóknaraðilar þess að ómerktar og ógiltar yrðu nánar tilteknar ákvarðanir hluthafafunda og stjórnarfunda í annars vegar NW ehf. og hins vegar K.L.H. ehf. og jafnframt að felldur yrði úr gildi leigusamningur milli K.L.H. ehf. og NWR ehf. Þær ákvarðanir sem um ræðir lutu að slitum á leigusamningi milli K.L.H. ehf. og NW ehf. um tilteknar eignir að V og gerð sambærilegs leigusamnings við NWR ehf. Dánarbú H átti eignarhlut í K.L.H. ehf. og NW ehf. og töldu sóknaraðilar, sem voru meðal erfingja, ákvarðanirnar hafa valdið dánarbúinu tjóni. Sóknaraðilar höfðuðu málið í eigin nafni, til hagsbóta dánarbúinu, eftir að fyrir lá að skiptastjóri hygðist ekki halda uppi þeim hagsmunum sem um ræddi. Með hinum kærða úrskurði var málinu vísað frá dómi þar sem ekki var talið að sóknaraðilar hefðu heimild til höfða málið í eigin nafni. Í úrskurði Landsréttar kom fram að uppfyllt væru skilyrði 3. mgr. 68. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. til að sóknaraðilar höfðuðu málið í eigin nafni. Þá var talið að sóknaraðilar hefðu lögvarða hagsmuni af úrlausn um kröfur sem lutu að því að ómerktar yrðu ákvarðanir hluthafafunda, sbr. 1. mgr. 71. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög. Jafnframt yrði að virtum eignarhlut dánarbúsins í K.L.H. ehf. að leggja til grundvallar að sóknaraðilar hefðu lögvarða hagsmuni af því að leyst yrði úr kröfu þeirra um ógildingu leigusamnings félagsins við NWR ehf. Var niðurstaða hins kærða úrskurðar að þessu leyti felld úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka kröfurnar til efnismeðferðar. Hins vegar var ekki fallist á að sóknaraðilar hefðu heimild samkvæmt lögum til að krefjast ómerkingar á ákvörðunum stjórnar K.L.H. ehf. og NW ehf. auk þess sem ekki var talið að þær hefðu hagsmuni af því að leyst yrði sérstaklega úr kröfunum samhliða úrlausn um aðrar kröfur. Var niðurstaða hins kærða úrskurðar um frávísun á kröfum sóknaraðila að þessu leyti því staðfest.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A ehf. um að B yrði með beinni aðfarargerð borin út úr tilgreindri fasteign.

Ú leigði húsnæði á tímabilinu 1. júlí 2017 til 31. mars 2020 af M ehf. og fyrrverandi eiganda húsnæðisins, G ehf. M ehf. krafði Ú um skaðabætur vegna vanefnda Ú á leigusamningnum, þar sem húsnæðinu hefði ekki verið skilað í því ástandi sem það var í er hann tók við því í upphafi leigutímans, að teknu tilliti til slits sem komið hafi til vegna eðlilegrar og umsaminnar notkunar. Tók krafa M ehf. annars vegar til ætlaðs tjóns sem Ú, eða fólk sem bjó í húsnæðinu á hans vegum, hefði valdið á fasteigninni og hins vegar til tapaðra leigutekna fyrir framkvæmdatíma sem og þann tíma sem tók að staðreyna kostnað við úrbætur. Í dómi Landsréttar var staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að um eitt samfellt leigusamband hefði verið að ræða og hafi Ú borið að skila M ehf. húsnæðinu ásamt tilheyrandi fylgifé í sama ástandi og hann tók við því 1. júlí 2017. Á það var fallist með héraðsdómi að rýrnun og spjöll hefðu orðið á hinu leigða húsnæði á leigutíma umfram það sem teldist eðlileg afleiðing venjulegrar eða umsaminnar notkunar húsnæðisins. Matsgerð dómkvadds matsmanns var lögð til grundvallar um heildarkostnað við nauðsynlegar úrbætur, umfram úrbætur á því sem teldist eðlilegt slit og hrörnun á hinu leigða húsnæði. Einnig var fallist á þá niðurstöðu héraðsdóms að M ehf. hafi orðið fyrir tjóni sem nam töpuðum leigutekjum af húsnæðinu á tímabilinu frá 1. maí 2020 til 11. mars 2021. Við ákvörðun á fjárhæð þess tjóns var niðurstaða yfirmatsgerðar lögð til grundvallar. Var hinn áfrýjaði dómur staðfestur og Ú gert að greiða M ehf. samtals 63.061.300 krónur ásamt tilgreindum dráttarvöxtum og málskostnaði.

L stefndi H til innheimtu á tveimur óuppgerðum lánum, númer 8876 og 8878, frá árinu 2007, en um var að ræða fjölmyntalán sem reyndust vera með ólögmætri gengistryggingu. Í kjölfarið höfðaði H mál á hendur L og krafðist annars vegar viðurkenningar á því að tveir samningar númer SFL 018341 og SFL 018421 hefðu falið í sér lán með ólögmætri gengistryggingu en ekki erlend lán. Hins vegar hafði H uppi fjárkröfu á hendur L á þeim grunni að hann ætti inneign hjá L vegna þess að verðmat vinnuvéla sem L leysti til sín við uppgjör á 13 lánssamningum hefði verið of lágt. Voru málin sameinuð í héraðsdómi. Í niðurstöðu Landsréttar um kröfu L í aðalsök kom fram að ekki yrði annað ráðið en að endurútreikningar L á lánum númer 8876 og 8878 hefðu verið í samræmi við ákvæði 5. mgr. 18. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu. Var því fallist á fjárkröfu L í aðalsök. Um fyrri dómkröfu H í gagnsök var rakið að samningarnir tveir væru meðal þeirra 13 sem fjárkrafa H samkvæmt síðari dómkröfu hans byggði á. Væri fyrri dómkrafan því í reynd málsástæða fyrir þeirri síðari og hefði H því ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn hennar. Var kröfunni því sjálfkrafa vísað frá héraðsdómi. Síðari dómkröfu sína í gagnsök byggði H meðal annars á því að ekki hefðu verið skilyrði til riftunar umræddra lánssamninga, að verðmat sem forveri L hefði aflað í tengslum við riftunina hefði verið of lágt og að við uppgjör samninganna hefði verið byggt á lægri fjárhæð en sem næmi verðmæti vélanna samkvæmt umræddu verðmati. Hefði enn fremur við endurútreikning 11 samninganna árið 2014 verið miðað við enn lægri fjárhæð. Greindi aðila á um hvort verðmæti vinnuvéla sem kom til frádráttar skuld H við endurútreikning árið 2014 hefði verið rétt metið, en L taldi fjárkröfu H í gagnsök vera endurútreikningnum óviðkomandi og að krafan hefði verið fyrnd samkvæmt 3. gr. laga nr. 150/2007 um fyrningu þegar mál H var höfðað. Í niðurstöðu Landsréttar var ekki fallist á með H að óheimilt hefði verið að rifta umræddum lánssamningum, þvert á móti þótti sýnt fram á að skilyrði hefðu verið til riftunar þeirra, einkum í ljósi vanskila og síðar greiðslufalls H frá og með haustinu 2008. Þá var talið að verðmatið, sem forveri L aflaði um vinnuvélarnar við uppgjör vegna riftunar umræddra 13 samninga, hefði gefið góða mynd af verðmæti vélanna; eðlilegt hefði verið að taka mið af markaðsaðstæðum á þeim tíma sem vélarnar voru innleystar, en í matsspurningunum hafði á hinn bóginn sérstaklega verið tekið fram að við verðmat skyldi litið framhjá þeim sérstöku aðstæðum sem voru á markaði með vinnuvélar og tæki á árunum 2009 og 2010. Loks var rakið að við endurútreikning lánssamninganna hefði L verðmetið tækin og þar með afborganir H með öðrum hætti en við eldra uppgjör og hafði sú breyting bein áhrif á fjárhæð kröfunnar. Var því litið svo á að fjárkrafa H hefði verið uppgjörskrafa í skilningi 18. gr. og bráðabirgðaákvæðis XIV með lögum nr. 38/2001 og teldist hún ófyrnd samkvæmt því. Ekki var heldur unnt að telja hana niður fallna fyrir tómlæti. Á hinn bóginn var fjárkrafa H fyrnd vegna samninganna SFL 018341 og SFL 018421, þar sem lagt var til grundvallar að þeir hefðu ekki falið í sér ólögmæta gengistryggingu og voru þeir ekki endurreiknaðir árið 2014. Var það loks mat réttarins að við útreikning eftirstöðva lánssamninganna 11 skyldi miða við framreiknaða stöðu þeirra samkvæmt endurútreikningi stefnda árið 2014, en ekki stöðu á riftunardegi eins og H byggði á. Þótt óútskýrður munur hefði verið á verðmæti vélanna frá riftunardegi og við endurútreikning hefði H ekki sýnt fram á að hann ætti kröfu á hendur L. Var hann þvert á móti enn í skuld við L á því tímamarki þótt verðmat L hefði verið lagt til grundvallar við uppgjörið. Var L því sýknað af kröfum H í gagnsök.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem S ehf. var heimilað að fá T ehf. borinn út úr fasteigninni B með beinni aðfarargerð.

D höfðaði mál á hendur G og H ehf. og krafðist þess aðallega að þeim síðarnefnda yrði gert að víkja af fasteigninni Smiðjuvöllum 1 á Akranesi og fjarlægja ummerki starfsemi sinnar innan 15 daga frá uppkvaðningu dómsins að viðlögðum dagsektum. Til vara krafðist D þess að H ehf. yrði gert að víkja með girðingar sínar af fasteigninni en að því frágengnu að H ehf. yrði gert að víkja af fasteigninni og fjarlægja ummerki starfsemi sinnar, nema á tilteknum lóðarskika. Krafðist D þess að G yrði gert að þola dóm um þessar kröfur. Einnig krafðist D skaðabóta úr hendi H ehf. þar sem hinn síðarnefndi hefði ekki afhent hina leigðu fasteign í því ástandi sem sem hann hefði átt að gera. Loks krafði D þá G og H ehf. óskipt um skaðabætur fyrir afnotamissi á fasteigninni. D byggði á því að G hefði verið óheimilt að ráðstafa fasteigninni til leigu án samþykkis hans en D og G áttu fasteignina í óskiptri sameign. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að D væri bundinn af samþykki sínu fyrir gerð leigusamnings G og H ehf. í ágúst 2007. Þá hefði D engar athugasemdir gert við að samningurinn breyttist í ótímabundinn leigusamning eftir að upphaflegum leigutíma lauk. Þar sem leigusamningurinn væri enn í fullu gildi voru G og H ehf. sýknaðir af aðalkröfu D. Málsástæður D fyrir varakröfum hans, sem voru fyrst hafðar uppi fyrir Landsrétti, voru taldar of seint fram komnar og komu þær kröfur því ekki til greina. Þá voru skaðabótakröfur D taldar ósannaðar. Voru G og H ehf. því sýknaðir af öllum kröfum D.

Með úrskurði héraðsdóms var fallist á kröfu A ehf. um að G ehf. yrði með beinni aðfarargerð borinn út úr fasteign A ehf. að Ránargrund 4 í Garðabæ. Ágreiningur málsins varðaði heimild A ehf. til riftunar á leigusamningi en krafa A ehf. byggði á þeim grunni að honum hafi verið heimilt að rifta samningnum. Í úrskurði Landsréttar kom fram að A ehf. hefði eins og á stóð ekki verið heimilt á grundvelli reglu kröfuréttar um tillitsskyldu að nýta samningsbundinn rétt sinn til að rifta leigusamningnum. Jafnframt var talið að sama niðurstaða leiddi af 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Af þessu leiddi að ekki var fallist á kröfu A ehf. um að G ehf. yrði með beinni aðfarargerð borinn út úr fasteigninni Ránargrund 4 í Garðabæ.

D ehf. og L ehf. deildu um það hvort komist hefði á bindandi samningur milli þeirra, fyrir milligöngu B ehf., um leigu L ehf. á byggingarkrana af D ehf. til notkunar á athafnasvæði L ehf. á svokölluðum Landssímareit í miðbæ Reykjavíkur. Byggði D ehf. á því að hann hefði gert munnlegan samning þess efnis við B ehf. sem hafi haft umboð til samningsgerðarinnar. Í dómi Landsréttar kom fram að ýmis gögn málsins renndu stoðum undir að á hefði komist samningur milli aðila. Einn byggingarkrani hefði verið sérpantaður frá framleiðanda í útlöndum og eftir flutning til landsins hefði hann beðið þess á athafnasvæði D ehf. að vera settur upp á athafnasvæði L ehf. Þá renndu tölvupóstsamskipti milli B ehf. og D ehf. frá 26. júlí 2018, tölvupóstsamskipti milli B ehf. og L ehf. 27. sama mánaðar og svarpóstur L ehf. 2. ágúst 2018 styrkum stoðum undir að samningur hefði komist á. Bæði framkvæmdastjóri og fyrrum verkefnastjóri B ehf. hefðu staðfest þann skilning í skýrslugjöf fyrir héraðsdómi. Taldi Landsréttur sannað að B ehf. hefði skuldbundið L ehf. við leigusamning um byggingarkrana við D ehf. Var L ehf. dæmdur til að greiða D ehf. fjárhæð sem svaraði til útgefinna ógreiddra reikninga fyrir leigu á byggingarkrananum og viðurkenndur réttur D ehf. til greiðslu leigugjalds út það lágmarkstímabil sem leigan skyldi standa.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa G ehf., sem leigusala að iðnaðarhúsnæði, um að K ehf. sem leigutaki yrði með beinni aðfarargerð borinn út úr húsnæðinu. Í úrskurði Landsréttar var vísað til þess að úrbætur á brunavörnum húsnæðisins sem gerðar hafi verið eftir að yfirlýsing um riftun leigusamnings barst sóknaraðila gætu engu breytt um lögmæti riftunarinnar og rétt varnaraðila á grundvelli hennar.

O og þáverandi eigandi jarðarinnar H gerðu með sér samning á árinu 2008 um leigu á spildu úr landi jarðarinnar sem brunnsvæði fyrir vatnsveitu sem þjónar meðal annars Stykkishólmsbæ. L hf. eignaðist jörðina H á nauðungarsölu en seldi síðar B ehf. jörðina. Deildu málsaðilar um hvort réttindi samkvæmt leigusamningnum hefðu fallið niður við útgáfu afsals til L hf. vegna ákvæða 2. mgr. 56. gr. laga nr. 90/1991 um nauðungarsölu. Í dómi Landsréttar kom fram að ótvírætt væri að samningurinn hefði verið gerður á grunni 1. mgr. 25. gr. og 1. mgr. 26. gr. vatnalaga nr. 15/1923 og líta yrði svo á að kvaðirnar sem þar væri kveðið á um leiddu beinlínis af lögum í skilningi 2. mgr. 56. gr. laga nr. 90/1991. Hefðu þær því ekki fallið niður við útgáfu afsals til L hf. Þá var litið svo á að B ehf. hefði verið grandsamur um samninginn en þegar af þeirri ástæðu hefði það ekki þýðingu fyrir úrslit málsins þótt samningnum hefði ekki verið þinglýst. Loks var ekki fallist á að samningurinn yrði ógiltur á grundvelli 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Var O sýknuð af kröfum B ehf.

R ehf. og Ú gerðu með sér leigusamning til eins árs um fasteign og hugðist Ú reka þar gistiskýli fyrir umsækjendur um alþjóðlega vernd. Á afhendingardegi fasteignarinnar 1. júlí 2017 hafði R ehf. ekki enn aflað tilskilinna leyfa svo að hægt væri að reka þar gistiskýli og dróst því afhending húsnæðisins. Ú óskaði eftir tímabundnu leyfi Heilbrigðiseftirlits Reykjavíkur til að starfrækja gistiskýlið og fékkst það útgefið 24. október 2017. Ú fékk húsnæðið afhent í byrjun nóvember 2017 en 24. sama mánaðar fékk hópur eigenda einstakra matshluta í sömu fasteign lagt á lögbann við því að Ú starfrækti gistiskýlið og var mál til staðfestingar lögbanninu þingfest 12. desember sama ár. Ú lýsti yfir riftun leigusamningsins 5. febrúar 2018 en með bréfi 12. sama mánaðar hafnaði R ehf. riftuninni. R ehf. höfðaði mál á hendur Ú til heimtu leigugreiðslna fyrir hið leigða húsnæði en Ú höfðaði gagnsök á hendur R ehf. og krafðist viðurkenningar á heimild hans til riftunar húsaleigusamningsins, endurgreiðslu á þegar greiddum leigugreiðslum og greiðslu á fjárhæð sem nam helmingi málskostnaðar sem Ú og R var gert að greiða gagnaðilum í lögbannsmálinu. Í dómi Landsréttar kom meðal annars fram að líta yrði svo á að leigusamningur hefði komist á með aðilum samkvæmt efni sínu. Með viðtöku hins leigða húsnæðis í byrjun nóvember 2017 og með því að greiða leigu fyrir nóvembermánuð hefði Ú samþykkt að húsnæðið hafi þá verið afhent honum með fullnægjandi hætti. Hefði Ú haft umráð húsnæðisins til loka leigutíma samkvæmt samningi aðila, eða til 30. júní 2018, en R ehf. hefði þá tekið það til sín. Réttarstefna um lögbannið hefði verið gefin út 30. nóvember 2017 og yrði að líta svo á að réttur Ú sem leigjanda hefði verið verulega skertur vegna opinberra fyrirmæla í síðasta lagi frá þeim tíma. Skilyrði 5. töluliðar 1. mgr. 60. gr. húsaleigulaga nr. 36/1994 fyrir riftun hefðu því verið uppfyllt en riftunaryfirlýsing Ú hefði ekki komið fram innan átta vikna frests samkvæmt 4. mgr. 60. gr. húsaleigulaga og hefði Ú því ekki rift leigusamningi aðila með löglegum hætti. Var Ú gert að greiða T ehf., sem hafði fengið kröfu R ehf. framselda, fjárhæð sem samsvaraði umsaminni leigu fyrir tímabilið frá 1. febrúar 2018 til 30. júní 2018. Þá var R ehf. jafnframt dæmdur til að greiða Ú helming málskostnaðar sem þeim var gert að greiða gagnaðilum í lögbannsmálinu.

I höfðaði mál gegn R til útgáfu afsals henni til handa fyrir nánar tilgreindri spildu í landi jarðar á grundvelli kaupleigusamnings milli G og IG, fyrrverandi eiginmanns, I. Í dómi Landsréttar kom fram að réttindi samkvæmt kaupleigusamningnum hefðu fallið til I við lögskilnað hennar og IG. Deildu R og I um hvort árleg leiga fyrir spilduna samkvæmt 7. gr. kaupleigusamningsins hefði verið greidd, enda hafi það verið skilyrði samkvæmt samningsákvæðinu fyrir því að eignarréttur að spildunni yrði virkur. Í dómi Landsréttar kom fram að I bæri sönnunarbyrði fyrir þeirri fullyrðingu að leiga fyrir spilduna hefði verið greidd að fullu. Gögn málsins styddu ekki fullyrðingu I um að samningurinn hefði verið efndur og öðrum upplýsingum væri ekki til að dreifa í málinu sem rennt gætu stoðum undir málatilbúnað hennar um að leigan hefði verið greidd með eingreiðslu. Hefði henni því ekki, gegn eindregnum andmælum R, tekist sönnun framangreindrar staðhæfingar og yrði hún að bera hallann af því. R var því sýknaður af kröfu I.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa H um að A yrði með beinni aðfarargerð borin út úr húsnæði H ásamt öllu því sem henni tilheyrði.

G ehf. tók á leigu hjólaskóflu hjá E ehf. til notkunar við námuvinnslu. Ekki var gerður skriflegur samningur um leiguna og greindi aðila á um hvað samið hefði verið um varðandi leigutíma og leigugjald. Í dómi Landsréttar kom fram að eins og háttaði til í málinu væri ósannað að tekist hefði samningur um greiðslu tiltekinnar fjárhæðar í leigugjald. Því færi um lögskipti aðila eftir þeirri meginreglu kröfuréttar, sem meðal annars kemur fram í lokamálslið 45. gr. laga nr. 50/2002 um lausafjárkaup, að greiða skuli það verð sem krafist er nema telja megi það ósanngjarnt. Sönnunarbyrði fyrir því að umkrafið verð sé ósanngjarnt hvílir á þeim sem því heldur fram. Að virtum gögnum málsins og í ljósi yfirmatsgerðar sem lá fyrir í málinu var ekki talið að G ehf. hefði sýnt fram á að það endurgjald sem E ehf. áskildi sér fyrir leiguna væri ósanngjarnt. Var G ehf. því dæmdur til að greiða þá fjárhæð sem hann var krafinn um.

H ehf. og Í gerðu með sér samning 13. ágúst 2015 um tímabundna leigu á fasteign í eigu H ehf. og laut ágreiningur aðila að því hvort komist hefði á samkomulag um breytingu á samningnum. H ehf. byggði á því að ekki hefði komist á samkomulag með aðilum um breyttan leigusamning og rifti samningnum og krafðist greiðslu fyrir nánar tilgreint tímabil í samræmi við upphaflegan leigusamning aðila að frádregnum þeim greiðslum sem Í innti af hendi á tímabilinu. Þá krafðist hann viðurkenningar á skyldu Í til greiðslu leigubóta fyrir tímabilið frá því hann rifti samningnum og til lokadags leigu samkvæmt upphaflegum leigusamningi aðila. Í dómi Landsréttar kom fram að í gögnum málsins hefði legið fyrir skriflegt samkomulag dagsett 5. maí 2017 um breytingu á leigusamningi aðila en samkomulagið hefði hins vegar ekki verið undirritað. Í þeim tilvikum sem formkröfur samnings væru ekki uppfylltar að öllu leyti yrði að gera þá kröfu að lagaregla orði formkröfu beinlínis sem gildisskilyrði. Ákvæði húsaleigulaga nr. 36/1994 væru ekki þannig orðuð, sbr. 4. og 8. gr. laganna, auk þess sem lögin væru frávíkjanleg þegar um atvinnuhúsnæði ræddi. Vísað var til þess að H ehf. og Í hefðu átt í viðræðum um nokkurra mánaða skeið um breytingar á leigusamningnum í framhaldi af athugasemdum Í við ástand hins leigða og vandræða vegna þess að B hætti við að leigja hluta húsnæðisins af Í. H ehf. hefði 25. maí 2017 sent Í viðauka við leigusamninginn, í samræmi við tillögu Í um að leigja eingöngu tiltekinn hluta fasteignarinnar frá nánar tilgreindum tíma, og gefið út reikning 6. júní 2017 á grundvelli hins nýja samnings. Var því talið að bindandi samkomulag hefði komist á með aðilum um breytingu á samningnum þótt ekki hefði verið gætt að því að undirrita það til samræmis við ákvæði húsaleigulaga og 14. gr. leigusamningsins. Þar sem Í hefði greitt H ehf. húsaleigu í samræmi við hið nýja samkomulag aðila var Í sýknað af kröfum H ehf.

V ehf. fól B fasteignasala og leigumiðlara að annast skjalagerð vegna leigusamnings og samkvæmt því útbjó B meðal annars skjal sem var ætlað að vera víxill til tryggingar leigugreiðslum í samræmi við ákvæði leigusamningsins. V ehf. taldi að B hefði valdið sér tjóni með því að gæta þess ekki að tryggingarvíxillinn hefði verið rétt út fylltur en vegna þess hefði víxilkrafa ekki stofnast og ekki verið hægt að innheimta kröfuna sem víxilkröfu. V ehf. höfðaði því mál gegn B og VÍ hf. og krafðist bóta á grundvelli starfsábyrgðartryggingar B hjá VÍ hf. Í dómi Landsréttur kom fram að hið umdeilda skjal hefði ekki víxilgildi eins og því hefði verið ætlað að hafa þar sem undirskrift útgefanda vantaði á það, sbr. 1. mgr. 2. gr. víxillaga nr. 93/1933, og breytti engu í því sambandi þótt undirskrift þess sem sagður væri útgefandi kæmi fram á öðrum stað á víxileyðublaðinu. Skjalið sem um ræddi væri því ekki víxill í skilningi víxillaga og skuld samkvæmt því yrði ekki innheimt sem víxilskuld eins og ákvæði leigusamningsins gerði ráð fyrir að leigusali öðlaðist rétt til og B tók að sér sem leigumiðlari að ganga réttilega frá. Með vísan til 27. gr. laga nr. 70/2015 um sölu fasteigna og skipa, sbr. samhljóða ákvæði 27. gr. eldri laga nr. 99/2004 sem hefði verið í gildi er leigusamningurinn var gerður, var fallist á að B hefði sem fasteignasali borið skaðabótaábyrgð á tjóni V ehf. sem talið var að B hefði valdið V ehf. af gáleysi með því að gæta þess ekki að fylla víxileyðublaðið rétt út.

R ehf. leigði M ehf. húsnæði undir hótelrekstur í fasteignunum að Aðalstræti 6 og 8 í Reykjavík á grundvelli leigusamnings frá árinu 2011. Í leigusamningnum var meðal annars mælt fyrir um kauprétt M ehf. á öllum húshlutum R ehf. í umræddum fasteignum og að M ehf. gæti nýtt sér þann rétt á tveggja ára fresti út leigutímann, í fyrsta sinn 1. október 2012. Á árunum 2013 og 2014 gerðu M ehf. og R ehf. með sér þrjá samninga um að R ehf. legði til tilteknar fjárhæðir í framkvæmdir á fasteignunum til hagsbóta fyrir M ehf. sem M ehf. skuldbatt sig til að endurgreiða mánaðarlega með tilteknum hætti, samhliða húsaleigu, til loka leigutímans 30. apríl 2021. Aðilar undirrituðu svo kaupsamning um eignirnar í október 2016 en gerðu samhliða samkomulag um að uppgjöri ógreiddra eftirstöðva framkvæmdakostnaðarins skyldi lokið fyrir útgáfu afsals. Um það uppgjör og fleiri atriði skapaðist hins vegar ágreiningur milli þeirra. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að sú túlkun væri eðlilegust og nærtækust að í því orðalagi tveggja yngstu leigusamninganna að „leigutaki fari fyrr úr húsnæðinu en tilgreind leigulok segja“ fælist tilvísun til hvers kyns leiguloka fyrir lok umsamins leigutíma svo sem ef nýting M ehf. á samningsbundnum kauprétti, hefði það í för með sér að M ehf. hefði ekki lengur afnot húsnæðisins á grundvelli leigusamnings. Þótt málsaðilar hefðu ekki samið sérstaklega um það í fyrsta samningi sínum hvernig færi um endurgreiðslu eftirstöðva framkvæmdakostnaðar ef leigulok yrðu fyrir lok umsamins leigutíma væri rétt að túlka endurgreiðsluloforð M ehf. samkvæmt þeim samningi á sama veg og í hinum samningunum. Því var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um skyldu M ehf. til að endurgreiða R ehf. ógreiddar eftirstöðvar framkvæmdakostnaðar samkvæmt samningunum þremur eins og þær voru við lok leigusamningsins, samkvæmt útreikningum R ehf., að teknu tilliti til síðari greiðslna sem M ehf. hefði innt af hendi.

Ó höfðaði mál á hendur L til innheimtu á vangoldinni leigu fyrir svæði úr landi jarðarinnar Horns sem íslenska ríkið tók á leigu með leigusamningi árið 1953. Deildu aðilar um það hvort L, fyrir hönd utanríkisráðuneytisins, hefði verið heimilt að segja leigusamningnum upp að hluta og lækka um leið einhliða fjárhæð leigunnar. Landsréttur féllst á það með héraðsdómi að ekki hefði verið heimilt að segja leigusamningnum upp að hluta. Um aðild L vísaði Landsréttur til þess að íslenska ríkið væri leigutaki samkvæmt samningnum og því lægi beinast við að Ó beindi málsókn sinni að því. Á hinn bóginn yrði ekki litið fram hjá því að L hefði greitt leigu fyrir landið á grundvelli reikninga sem Ó hefði beint að honum frá árinu 2011. Þá væri ljóst af bréfi lögmanns L til Ó að hann liti svo á að hann hefði á grundvelli verksamnings heimild til að ráðstafa hinu leigða landi. Loks yrði ekki séð af samskiptum aðila í aðdraganda málshöfðunar að L hefði gert athugasemd við að Ó beindi erindum sínum að honum en ekki utanríkisráðuneytinu fyrir hönd íslenska ríkisins. Var fallist á það með héraðsdómi að Ó hefði verið heimilt að beina kröfu sinni að L einum. Var L dæmdur til að greiða Ó umkrafið leigugjald að frádreginni innborgun.

Aðilar deildu um hvort erfðafestuleigusamningar frá árunum 1932 til 1939 að 7,39 hekturum lands meinuðu B að segja upp byggingarbréfi frá árinu 1951 um 12 hektara lands, á grundvelli þess að ekki væri búseta og búskapur á jörðinni Kleifum í samræmi við 12. gr. ábúðarlaga nr. 80/2004. Bréfið mælti fyrir um að erfðaábúðarhafi væri í einu og öllu háður skyldum og fyrirmælum laga nr. 35/1946 um landnám, nýbyggðir og endurbyggingar í sveitum og reglugerðar um stofnun nýbýla. Tekið var fram að jörðin væri leigð til búrekstrar en önnur notkun væri háð samþykki nýbýlastjórnar. B sagði upp ábúðarsamningnum frá 1951 með tveimur tilkynningum, hinni síðari á árinu 2011. Ekki náðust sættir með aðilum og höfðaði B í kjölfarið mál gegn Á. Fyrir Landsrétti krafðist B þess að héraðsdómur yrði staðfestur um að Á yrði gert að víkja af jörðinni og mannvirkjum staðsettum þar, fjarlægja eigur sínar og afhenda B umráðin innan 15 daga frá uppkvaðningu dóms gegn því að B greiddi 27.066.922 krónur. Í dómi réttarins kom meðal annars fram að eldri erfðafestuleigusamningar hefðu, að minnsta kosti að hluta til, náð til sama lands og lýst væri í byggingabréfinu. Með undirritun sinni á bréfið hefði faðir Á tekið á leigu af B þá 12 hektara lands sem byggingabréfið næði til, í því skyni að stofna þar nýbýli í samræmi við lög um landnám, nýbyggðir og endurbyggingar í sveitum. Yrði þá jafnframt að leggja til grundvallar að með gerð þess leigumála hefði hann fallið frá rétti til erfðafestu samkvæmt eldri erfðaleigusamningum, að því marki sem land, er þeir náðu til, lá innan marka þess lands er byggingarbréfið næði til. Því var fallist á framangreindar dómkröfur B.