Dómstólaleit

A var gefið að sök stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa í félagi með tveimur öðrum mönnum staðið að innflutningi á samtals 3.002,01 g af kókaíni frá Spáni til Íslands, ætluðu til söludreifingar hér á landi í ágóðaskyni. A neitaði sök og kvaðst einungis hafa tekið að sér að akstur og ýmiss konar útréttingar að beiðni ónefnds manns í Litáen, sem hann ynni stundum fyrir og sinnti ýmiss konar verkefnum hér á landi. Í dómi héraðsdóms, sem Landsréttur staðfesti með vísan til forsendna hans, var talið hafið yfir skynsamlegan vafa að A hefði verið þátttakandi í innflutningnum og að honum hefði ekki getað hafa dulist að um innflutning á fíkniefnum væri að vera. Var litið svo á að um verkskipta aðild A og meðákærðu í héraði hefði verið að ræða. Var A sakfelldur samkvæmt ákæru. Við ákvörðun refsingar A var litið til sakaferils hans og að gögn málsins bæru með sér að hann hefði lotið boðvaldi annarra en ekki séð um skipulagningu brotsins. Með hliðsjón af þessu og með vísan til 1., 3., 5. og 6. töluliða 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 var refsing A ákveðin fangelsi í þrjú ár, auk þess sem umrædd fíkniefni og farsími hans voru gerð upptæk.

Málið varðaði kröfu A um að felld yrði úr gildi synjun ríkissaksóknara á afhendingu nánar tilgreindra muna sem höfðu verið gerðir upptækir með dómi Hæstaréttar í sakamáli á hendur syni A. Í úrskurði Landsréttar var litið til þess að munir sem væru gerðir upptækir væru eign ríkissjóðs nema annað væri sérstaklega tekið fram í lögum, og talið vanreifað af hálfu A hvernig ríkissaksóknari gæti farið með fyrirsvar fyrir ríkissjóð í tengslum við kröfu um afhendingu munanna eða afhent þá. Yrði ekki séð að A gæti fengið verðmætin afhent yrðu kröfur hans teknar til greina og væri með dómi því ekki leyst úr þeim réttindum sem málsókninni væri ætlað að tryggja. Var því talið að A hefði ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn málsins, sbr. 1. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991, og hinn kærði úrskurður um frávísun málsins staðfestur.

SK, BÞS, SBS og AX voru ákærðir fyrir skipulagða brotastarfsemi og stórfellt fíkniefnalagabrot, sbr. 173. gr. a og 175. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa staðið saman að innflutningi á 5.733,60 g af metamfetamín kristöllum með 81% styrkleika í metamfetamínbasa sem samsvaraði 100% af amfetamínklóríði, ætluðu til söludreifingar hér á landi. Voru efnin falin í bifreið sem flutt var inn til landsins. Við komu til landsins voru efnin fjarlægð og gerviefni sett í þeirra stað áður en ákærðu var afhent bifreiðin. X var gefin að sök hlutdeild í tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots með því að hafa 24. október 2024 sótt bifreiðina ásamt SBS og BÞS, vitandi að fíkniefni væru í bifreiðinni, og þannig veitt þeim liðsinni með stuðningi og hvatningu. Þá var ERR sökuð um hlutdeild í tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots með því að hafa 25. október 2024 aðstoðað SK og AX við að fjarlægja fíkniefnin úr bifreiðinni. Voru ætluð brot X og ERR talin varða við 173. gr. a almennra hegningarlaga, sbr. 20. og 22. gr. sömu laga. Með dómi héraðsdóms voru SK, BÞS, SBS og AX sakfelldir fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot en sýknaðir af þeim hluta ákæru er laut að skipulagðri brotastarfsemi. Þá var ERR sakfelld samkvæmt ákæru en X var sýknaður af kröfum ákæruvaldsins. Fyrir Landsrétti voru SK, BÞS, SBS og AX allir sakfelldir fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot. Sömuleiðis var staðfest niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu ERR samkvæmt ákæru. Landsréttur féllst á það með héraðsdómi að ekki yrði talið að X hefði á nokkurn hátt átt þátt í því að brotið var framið, enda hafi það að stærstum hluta verið yfirstaðið þegar tilgreind samtöl áttu sér stað. Ekki væri hægt að ljá neitt í háttsemi eða orðum X slíkt vægi að það hafi styrkt áform BÞS og SBS. X hafi auk þess á þessum tíma verið umkomulaus, búið með samþykki BÞS og SBS í bifreið þeirra og ekki átt í önnur hús að venda. Yrði ekki gerð sú krafa að X við þær aðstæður yfirgæfi bifreiðina þótt hugsanlega hafi grunur vaknað með honum að í hinni innfluttu bifreið væru fíkniefni. Var niðurstaða héraðsdóms um sýknu X staðfest. Þá tók Landsréttur til skoðunar hvort háttsemi SK, BÞS, SBS og AX teldist vera skipulögð brotastarfsemi. Rétturinn taldi að ákæruvaldið hefði hvorki leitt sönnur, svo hafið væri yfir skynsamlegan vafa, að tilvist skipulagðra brotasamtaka í tilfelli ákærðu né að þeir hafi haft ásetning til að fremja brot sem lið í starfsemi skipulagðra brotasamtaka í skilningi 175. gr. a almennra hegningarlaga. Voru SK, BÞS, SBS og AX því sýknaðir af ákæru fyrir brot gegn því ákvæði. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að um var að ræða samverknað SK, BÞS, SBS og AX með verkskiptri aðild þar sem þáttur hvers og eins var mismikill. Þá var litið til þess að ásetningur þeirra og ERR hafi verið einbeittur. Enn fremur var litið til þess að um var að ræða mikið magn hættulegra fíkniefna og veruleg hætta á að þau færu í sölu og dreifingu til ótiltekins fjölda manna hér á landi. Við refsingu þeirra var því litið til 1., 3., 5., 6. og 8. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga og einnig 2. mgr. 70. gr. sömu laga varðandi SK, BÞS, SBS og AX. Einnig var litið til sakaferils SK og BÞS við ákvörðun refsingar þeirra. Var SK gert að sæta fangelsi í átta ár, BÞS í fjögur ár, SBS í þrjú og hálft ár, AX í fimm og hálft ár og ERR skilorðsbundið í 10 mánuði. Loks voru fíkniefnin og tilgreindir munir gerð upptæk..

K var sakfelldur í héraði fyrir peningaþvætti, sbr. 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa á tímabilinu 6. mars 2024 til 11. sama mánaðar tekið við samtals 21.125 evrum í reiðufé frá óþekktum aðila eða aðilum. Með dómi Landsréttar var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu K vegna peningaþvættis og fallist á með héraðsdómi að framburður K um uppruna reiðufjárins væri í heild mjög ótrúverðugur. Þá taldi Landsréttur að ákæruvaldið hefði sýnt fram á með óyggjandi hætti að útilokað væri að reiðuféð sem fannst í vörslum K ætti sér lögmætan uppruna og að K hafi ekki getað dulist það eða í öllu falli látið sér það í léttu rúmi liggja. Þá var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um upptöku og sakarkostnað staðfest með vísan til forsendna. Var refsing K ákveðin fangelsi í fjóra mánuði en í ljósi eðlis og alvarleika brotsins var ekki fallist á að hún yrði bundin skilorði.

M var gefið að sök peningaþvætti samkvæmt 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa á tímabilinu 16. til 19. maí 2024 tekið við samtals 4.920 evrum í reiðufé frá óþekktum aðila eða aðilum sem M gat ekki dulist að væri ávinningur af refsiverðum brotum. Í dómi Landsréttar kom fram að M hefði ekki gefið trúverðugar skýringar á komu sinni hingað til lands og tilurð þeirra fjármuna sem hann hafði í fórum sér þegar lögregla hafði afskipti af honum í Flugstöð Leifs Eiríkssonar. Ekki var talið að gögn sem M hafði lagt fram gætu breytt því mati. Jafnframt var litið til þess að M hitti, sama dag og hann kom til landsins, mann sem hefur verið sakfelldur fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot en frásögn M um ástæðu fundarins og hvað þeim fór á milli var talin með nokkrum ólíkindum. Enn fremur var að teknu tilliti til tekna M talið afar ósennilegt að einstaklingur í hans stöðu hefði komið með framangreinda fjárhæð til landsins í þeim óljósa tilgangi sem M hafði greint frá. Taldi dómurinn sýnt fram á með óyggjandi hætti að útilokað væri að fjármunir sem M hafði í fórum sínum þegar hann var handtekinn væru til komnir með lögmætum hætti. Hafi þannig verið um að ræða ávinning af refsiverðum brotum sem M gat ekki dulist um. Var niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu M og upptöku fyrrnefndra fjármuna staðfest og refsing hans ákveðin fangelsi í tvo mánuði.

Ákærðu J, P, Á, H, G, V, Th, TK og AÞ var meðal annars gefin að sök skipulögð brotastarfsemi og stórfelld fíkniefnalagabrot sem þau hafi sammælst um að fremja á árinu 2023 og fram til 11. apríl 2024. Hafi framkvæmd brotanna verið liður í starfsemi skipulagðra brotasamtaka, en þau hafi í félagi staðið að sölu og dreifingu fíkniefna hér á landi, meðvituð um tiltekna verkaskiptingu við geymslu, pökkun, sölu og dreifingu efnanna, meðal annars í fjórum nánar tilgreindum tilvikum 21. og 22. september 2023, sem varðaði vörslur ávana- og fíkniefna í sölu og dreifingarskyni á þremur stöðum í Reykjavík og einum í Mosfellsbæ. Komst Landsréttur að þeirri niðurstöðu að af 1. mgr. 180. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála leiddi að einungis væri unnt að taka afstöðu til síðastnefndra fjögurra tilvika varðandi þennan hluta málsins. Af framsetningu ákæru leiddi að ekki væri unnt, svo sem gert var í hinum áfrýjaða dómi, að taka afstöðu til þess hvort ákærðu hefðu í öðrum tilvikum árið 2023 og fram til 11. apríl 2024 gerst sek um ávana- og fíkniefnalagabrot. Voru ákærðu J, P, G, V, og TK sakfelld samkvæmt þessum hluta ákærunnar fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot samkvæmt 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940 en auk þess taldi Landsréttur sannað að brotin hefðu verið framkvæmd sem liður í skipulagðri brotastarfsemi samkvæmt 175. gr. a almennra hegningarlaga. Ákærðu Á, H, Th og AÞ voru hins vegar sýknuð af þessum hluta ákærunnar. Auk framangreinds voru J, P, Á, D og G sakfelldir fyrir nánar tilgreind peningaþvættisbrot og fíkniefnalagabrot og J, G og H fyrir innflutning ávana- og fíkniefna sem liðar í skipulagðri brotastarfsemi. Þá voru Th og AÞ sakfelld fyrir nánar tilgreind fíkniefnalagabrot. Loks voru J, P, TK, H og D sakfelld fyrir nánar tilgreind vopnalagabrot.

M var sakfelldur fyrir brot gegn 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa í sameiningu með öðrum staðið að því að flytja inn 1.988,99 grömm af kókaíni af tilteknum styrkleika, ætluðum til söludreifingar hér á landi í ágóðaskyni. Þá var hann einnig sakfelldur fyrir að hafa átt samtals 226,55 grömm af kókaíni sem ætlað var til sölu og dreifingar sem meðákærði í héraði hafði í vörslum sínum og fundust við leit í bifreið. Auk þessa var hann jafnframt sakfelldur fyrir brot gegn lyfjalögum nr. 100/2020 og lögum nr. 84/2018 um bann við tilteknum frammistöðubætandi efnum og lyfjum með því að hafa haft í vörslum sínum, í sölu- og dreifingarskyni, samtals 234,45 grömm af kókaíni, 498,33 grömm af hassi, 4,75 grömm af metamfetamíni, 555 stykki af alprazolam Krka 1 milligramms töflum og 4 millilítra af testósteroni. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að brot ákærða lutu að innflutningi á miklu magni sterkra fíkniefna í samverknaði við aðra. Þá hefðu brot ákærða verið framin í ágóðaskyni og einkennst af sterkum brotavilja auk þess sem hann hafði skipulagt innflutninginn. Þá var jafnframt horft til þess að hann hafði áður verið dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir brot á 173. gr. a almennra hegningarlaga auk þess sem hann hafði hlotið eins og hálfs árs fangelsisdóm í Svíþjóð fyrir fíkniefnasmygl sem einnig hefur ítrekunaráhrif hér á landi. Refsing M var ákveðin fangelsi í fjögur ár og sex mánuði en til frádráttar refsingunni kæmi gæsluvarðhald sem hann hefði sætt.

R var sakfelld í héraði fyrir peningaþvætti, sbr. 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa á árunum 2017 til og með 2020 tekið við, nýtt, umbreytt og geymt ávinning af sölu og dreifingu á fíkniefnum, samtals að fjárhæð 7.076.248 krónur. Kröfu ákæruvaldsins um upptöku á tveimur töskum var aftur á móti hafnað. Með dómi Landsréttar var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu R vegna peningaþvættis að því viðbættu að sannað þótti að greiðsla að fjárhæð 190.000 krónur til R frá tilgreindu félagi þótti ekki eiga sér lögmæta skýringu. Þá var ekki fallist á að R hefði sýnt fram á að þeirra fjármuna sem framangreindar töskur voru keyptar fyrir hefði verið aflað með lögmætum hætti. Var því fallist á kröfu ákæruvaldsins um upptöku á töskunum. Sökum tafa við meðferð málsins þótti ekki koma til álita að þyngja refsingu ákærðu og var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um fimm mánaða skilorðsbundna fangelsisrefsingu staðfest.

H var sakfelldur fyrir stórfellt fíkniefnabrot með því að hafa, ásamt meðákærða X, í sameiningu, haft í vörslum sínum í tilgreindri skútu, úti fyrir Garðskagavita, 157.092 grömm af hassi og 40,52 grömm af maríhúana. Við ákvörðun refsingar H var litið til 1. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 2. mgr. sömu greinar og refsing H ákveðin fangelsi í fjögur ár. Þá var staðfest niðurstaða héraðsdóms um upptöku farsíma H.

H var sakfelldur fyrir vörslu frammistöðubætandi efna og lyfja og ávana- og fíkniefna, þar á meðal í sölu- og dreifingarskyni, og fyrir að hafa haft í vörslum sínum kaststjörnu. Þá var hann sakfelldur fyrir umferðarlagabrot með því að hafa ekið bifreið undir áhrifum ávana- og fíkniefna en hann hafði ekki framvísað vottorði læknis um að hann væri haldinn tilteknum sjúkdómi eða ástandi og þyrfti af þeim sökum að neyta efna sem kynnu að mælast í blóði hans. Var refsing hans ákveðin fangelsi í 20 mánuði auk þess sem ævilöng ökuréttarsvipting hans var áréttuð. Ekki þóttu efni til að skilorðsbinda refsinguna.

X var gefið að sök fíkniefnalagabrot og lyfjalagabrot. Landsréttur vísaði frá héraðsdómi, vegna óskýrleika ákæru, hluta ákæru þar sem X var gefið að sök að hafa allt frá árinu 2013 og til 6. mars 2019 selt og afhent ótilgreindum fjölda fólks lyfseðilsskyld lyf og ávana- og fíknilyf, án þess að hafa til þess markaðs- og lyfsöluleyfi Lyfjastofnunar, en taldi seinni hlutann þar sem tilgreind voru þau lyf og ávana- og fíknilyf sem X hafði í vörslum sínum í þrjú nánar tilgreind skipti á árunum 2018 og 2019, í sölu- og afhendingarskyni, án þess að hafa markaðs- og lyfsöluleyfi Lyfjastofnunar, uppfylla kröfur um skýrleika ákæru, sbr. c-lið 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Staðfesti Landsréttur niðurstöðu héraðsdóms um sakfellingu X af þeim hluta sakargifta sem eftir stóðu. Þá var X sakfelldur fyrir vopnalagabrot með því að hafa haft nánar tilgreind vopn í vörslum sínum. Loks var X sakfelldur fyrir peningaþvætti með því að hafa, á tímabilinu frá 28. september 2012 til 30. október 2018, tekið við, nýtt, umbreytt, afhent og/eða aflað sér ávinnings allt að 84.449.884 krónum með sölu og dreifingu sinni á ótilteknu magni lyfja, sbr. I. kafla ákæru, og eftir atvikum með öðrum ólögmætum og refsiverðum hætti. Y var jafnframt gefið að sök peningaþvætti með því að hafa, á tímabilinu frá 28. september 2012 til 30. október 2018 tekið við, nýtt, umbreytt, afhent og/eða aflað sér ávinnings allt að fjárhæð 23.826.637 krónum, sem talinn var kominn til af refsiverðum brotum X og eftir atvikum öðrum ólögmætum og refsiverðum hætti. Í dómi Landsréttar kom fram að ekki væri um að ræða aðra lýsingu á frumbrotinu en tilvísun til refsiverðra brota X, án frekari afmörkunar, og eftir atvikum til annarrar ólögmætrar og refsiverðrar háttsemi. Enga aðra tilvísun væri þar að finna til þeirra frumbrota sem Y væri talin hafa haft ávinning af, né heldur hvers efnis þau frumbrot væru eða eftir atvikum hvaða brotaflokki þau tilheyrðu. Þá væri í ákærunni ekki að finna fullnægjandi lýsingu á því í hverju sú öflun ávinnings fólst, af hálfu Y umfram það sem hefði falist í frumbrotum X. Yrði því ekki talið að nægileg lýsing kæmi fram í ákærunni á þeirri refsiverðu háttsemi sem ákæran á hendur Y byggði á um þetta atriði. Var þegar af þessum sökum talið að lýsing ákæruefnisins uppfyllti ekki skilyrði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um skýrleika og að ágallarnir væru verulegir. Var því óhjákvæmilegt að vísa sakargiftum á hendur Y frá héraðsdómi án kröfu. Við ákvörðun refsingar X var litið til 1., 5. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr., 77. gr. og 78. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Var refsing X ákveðin fangelsi í tvö ár. Þá var staðfest ákvæði héraðsdóms um upptöku nánar tilgreindra ávana- og fíknilyfja, eignarhluta í tilgreindri fasteign, vopna, peninga og muna.

X var sakfelldur fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa ásamt meðákærða í héraði Y staðið að framleiðslu á 4.007,49 grömmum af amfetamíni í sölu- og dreifingarskyni og haft í vörslum sínum í sama skyni 50 millilítra af amfetamíni. Við ákvörðun refsingar var litið til 3., 6., 7. og 8. töluliðar 1. mgr. og 2. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Að teknu tilliti til þess, mögulegrar rýrnunar á amfetamíninu og styrkleika þess, þótti refsing X hæfilega ákveðin fangelsi í tvö ár og sex mánuði. Þá var staðfest ákvæði héraðsdóms um upptöku.

Æ, Ö, Y, Z og X voru ákærðir fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot, sbr. 173. gr. a. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa í vörslum sínum í sölu- og dreifingarskyni, 522 kannabisplöntur, 9.391,20 grömm af maríhúana og 17.274,90 grömm af kannabislaufum og að hafa um nokkurt skeið ræktað greindar plöntur. Þ, Æ, Y, Ö, X og Z var einnig gefið að sök peningaþvætti, sbr. 1. og 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga. Æ, Þ, Y og Ö, kröfðust frávísunar á þeim hluta ákæru sem varðaði peningaþvætti, meðal annars á þeim grundvelli að frumbroti ætlaðs peningaþvættis væri ekki lýst í umræddum köflum ákærunnar og þar með ekki heldur ávinningi sem af slíku broti hefði hlotist. Landsréttur lagði til grundvallar að ákærðu hefði verið fært að taka afstöðu til sakargifta og halda uppi vörnum gegn þeim og þóttu því ekki efni til að vísa fyrrgreindum hlutum ákærunnar frá dómi. Þá var jafnframt staðfest sú niðurstaða hins áfrýjaða dóms að engir þeir ágallar væru á málinu af efni væru til að vísa málinu frá dómi í heild eða hluta án kröfu. Í dómi Landsréttar þótti ekki efni til að gera innbyrðis greinarmun á aðild ákærðu að broti gegn ákvæði 173. gr. a. almennra hegningarlaga og með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sakfellingu ákærðu um þann kafla ákærunnar. Jafnframt var ákærða Þ sakfelld fyrir brot gegn 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa tekið við ávinningi af refsiverðri háttsemi og ráðstafa honum að mestu til kaupa á fasteign auk þess sem Ö, Æ, Y, Z og X voru sakfelldir fyrir brot gegn 1. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga. Niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu ákærðu XX af upptökukröfu var staðfest.

PJ, DB, JP og BH voru ákærðir fyrir tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots, sbr. 173. gr. a, sbr. 1. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, og skipulagða brotastarfsemi, sbr. 175. gr. a sömu laga, með því að hafa staðið saman, ásamt óþekktum aðila, að innflutningi á 99,25 kg af kókaíni, að styrkleika 81-90%, hingað til lands frá Brasilíu, ætluðu til sölu og dreifingar í ágóðaskyni, en efnin voru falin í sjö trjádrumbum sem komið var fyrir í gámi sem var síðar haldlagður í Hollandi þar sem efnin voru fjarlægð og gerviefni sett í þeirra stað. Við komu gámsins hingað til lands hafi hin ætluðu fíknefni verið fjarlægð úr trjádrumbunum í því skyni að koma þeim í sölu og dreifingu, þar til lögregla lagði hald á efnin og ákærðu voru handteknir. Þá voru JP og DB sakfelldir fyrir önnur nánar tilgreind fíkniefnalagabrot sem sættu ekki endurskoðun Landsréttar. Ákærðu játuðu allir brot gegn 173. gr. a, sbr. 1. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga og voru sakfelldir fyrir þá háttsemi, en töldu ósannað að magn eða styrkleiki efnanna hefði verið sem í ákæru greindi og að þeir hefðu vitað hversu mikið af fíknefnum ætlunin hefði verið að flytja til landsins. Í dómi Landsréttar kom fram að með vísan til matsgerða sem aflað var við rekstur málsins í héraði og fyrir Landsrétti yrði miðað við að magn og styrkleiki efnanna hefði verið samkvæmt ákæru. Þá væri ótrúverðugt að ákærðu hefðu ekki vitað af magni efnanna í ljósi hinnar umfangsmiklu umgjarðar um innflutninginn og kostnað við hann. Í öllu falli hefðu þeir látið sér það í léttu rúmi liggja og samþykkt að taka þátt í innflutningnum. Í dómi Landsréttar var inntak 175. gr. a almennra hegningarlaga um skipulega brotastarfsemi reifað og skírskotað til lögskýringargagna að baki ákvæðinu. Taldi Landsréttur ekki tilefni til að vísa þeim ákærulið frá dómi á grundvelli þess að hann uppfyllti ekki kröfur c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála og var kröfunni hafnað. Í annan stað var það mat réttarins að ákæruvaldið hefði hvorki leitt sönnur, svo að yfir skynsamlegan vafa væri hafið, að tilvist skipulagðra brotasamtaka hefði verið raunin í tilfelli ákærðu né að þeir hefðu haft ásetning til að fremja brot sem lið í starfsemi skipulagðra brotasamtaka í skilningi 175. gr. A almennra hegningarlaga. Voru ákærðu því sýknaðir af sakargiftum samkvæmt því. Ákærðu voru jafnframt ákærðir fyrir peningaþvætti samkvæmt 1., sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa tekið við, geymt, umbreytt og aflað sér ávinnings af refsiverðum brotum og eftir atvikum með öðrum ólögmætum eða refsiverðum hætti tilteknum fjárhæðum sem þeir hafi notaði með tilgreindum hætti. Að virtu heildstæðu mati á ákæruliðum er vörðuðu peningaþvætti taldi Landsréttur gallana á þeim slíka að telja yrði að þeir hefðu áhrif á möguleika ákærðu til að verjast þeim. Uppfylltu þeir því ekki skilyrði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008 og var þeim vísað frá dómi. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að brot þeirra varðaði tilraun til innflutnings á fordæmalaust miklu magni af kókaíni. Var jafnframt horft til hættueiginleika efnisins og styrkleika þess. Þar að auki hefði verið um samverknað ákærðu að ræða með verkskiptri aðild, sbr. 2. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Enn fremur var litið til þess að þáttur ákærðu í brotinu hefði verið mismikill. Ásetningur þeirra til innflutningsins, sem skipulagður hefði verið í þaula, þótti einbeittur. Var því við refsiákvörðun litið til 1., 3., 6. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Jafnframt var höfð hliðsjón af játningu ákærðu. Refsing PJ var ákveðin fangelsi í níu ár, BH var gert að sæta fangelsi í sex ár og sex mánuði og DB og JP hvorum um sig gert að sæta fangelsi í fimm ár. Loks var ákærðu gert að sæta upptöku verðmæta.

Sóknaraðili kærði úrskurð héraðsdóms þar sem vísað var frá dómi ákæru héraðssaksóknara 7. júní 2023 á hendur varnaraðilum X og Y. Í I. kafla ákærunnar var X gefin að sök tilraun til hryðjuverka og háttsemin talin varða við 1., 2. og 4. tölulið 1. mgr. 100. gr. a, sbr. 1. mgr. 20. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Í II. kafla ákærunnar var Y gefin að sök hlutdeild í tilraunarbroti X samkvæmt I. kafla og háttsemin talin varða við sömu ákvæði, sbr. og 1. mgr. 22. gr. almennra hegningarlaga. Í úrskurði Landsréttar kom fram að skýra yrði ákvæði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008 þannig að verknaðarlýsing ákæru yrði að vera það greinargóð og skýr að ákærði gæti ráðið af henni hvaða refsiverðu háttsemi honum væri gefin að sök og hvaða lagaákvæði hann væri talinn hafa brotið svo að honum yrði fært að taka afstöðu til sakargifta og halda uppi viðhlítandi vörnum gegn þeim. Með úrskurði Landsréttar 10. mars 2023 hefði rétturinn áður vísað frá dómi ákæruköflum I og II í ákæru héraðssaksóknara frá 9. desember 2022 þar sem ákæran var ekki talin uppfylla skilyrði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga um meðferð sakamála, sbr. 180. gr. sömu laga. Ólíkt því sem kom fram í fyrri ákæru héraðssaksóknara væri nú í b-lið I. kafla ákæru lýst í tölusettum liðum orðfæri og yfirlýsingum í nánar tilgreindum samskiptum X og Y sem væri talið sýna fram á að X hefði tekið ákvörðun um að fremja hryðjuverk. Jafnframt væri því nú lýst að X hefði sýnt ásetning sinn til hryðjuverka ótvírætt í verki með undirbúningsathöfnum svo sem rakið væri í tölusettum liðum í a og c til f-lið I. kafla ákæru. Loks væri í ákæru lýst þeirri ætlan ákæruvaldsins að með þeim yfirlýsingum og athöfnum sem raktar væru í a til f-lið I. kafla hefði X sýnt í verki áform sín um að fremja hryðjuverk hér á landi, með skotvopnum og/eða sprengingum, dulbúinn sem lögreglumaður. Jafnframt var talið að í II. kafla ákæru væri að finna nákvæmari lýsingu en í fyrri ákæru á því hvernig ákæruvaldið teldi Y hafa liðsinnt X í orði og verki. Samkvæmt framansögðu var það ekki talið fara á milli mála fyrir hvaða háttsemi X og Y væru ákærðir og var ekki talið að þeim væri á grundvelli ákæru torvelt að taka afstöðu til sakargifta og halda uppi vörnum. Var ákæran því talin fullnægja skilyrðum c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga um meðferð sakamála.

GAG, GS og HMÓ, voru ákærðir fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot og skipulagða brotastarfsemi með því að hafa staðið saman að innflutningi á saltdreifara sem í voru faldir 53 lítrar af amfetamínvökva hingað til lands frá Hollandi í félagi með tveimur óþekktum erlendum aðilum, móttekið tækið og fíkniefnin og haft í vörslum sínum á nánar tilgreindri jörð og í samvinnu við óþekktan íslenskan aðila fjarlægt amfetamínvökvann úr saltdreifaranum og framleitt allt að 117,5 kg af amfetamíni í sölu- og dreifingarskyni. Ætluðum þætti hvers ákærða var nánar lýst í ákærunni. Í dómi Landsréttar kom fram að sannað teldist að GAG, GS og HMÓ hefðu sammælst um stórfellt fíkniefnalagabrot með því að GAG og HMÓ hefðu í félagi við óþekkta erlenda aðila staðið saman að innflutningi saltdreifarans til landsins þar sem falinn var amfetamínvökvi. Þá hefði GS móttekið og varslað saltdreifarann á jörð sinni. GAG, GS og HMÓ hefðu, í samvinnu við óþekktan íslenskan aðila, staðið saman að því að amfetamínvökvinn var fjarlægður úr saltdreifaranum og úr honum framleitt amfetamín í sölu- og dreifingarskyni. Að teknu tilliti til matsgerðar dómkvadds matsmanns þótti ekki óvarlegt að leggja til grundvallar að GAG, GS og HMÓ hefðu framleitt að minnsta kosti 80,2 kg af amfetamíni. Fram kom í dómi Landsréttar að um þaulskipulagt fíkniefnalagabrot hefði verið að ræða sem framið hefði verið í ávinningsskyni. Verknaðurinn hefði verið unninn í félagsskap allra ákærðu, auk tveggja erlendra einstaklinga og óþekkts Íslendings, þar sem hver hafði sitt hlutverk. Þótti sýnt að GAG, GS og HMÓ hefðu vitandi vits tekið ákvörðun um þátttöku í skipulagðri brotastarfsemi. Voru þeir því sakfelldir og framangreind háttsemi þeirra heimfærð til 173. gr. a og 175. gr. a almennra hegningarlaga. Jafnframt var GS, HMÓ, ÓÁH og GEB gefið að sök stórfellt fíkniefnalagabrot, með því að hafa staðið saman að kannabisræktun í útihúsi á nánar tilgreindri jörð. Hefðu þeir sammælst um verkaskiptingu við uppsetningu, ræktun og þurrkun kannabisplantnanna í sölu- og dreifingarskyni og skipt á milli sín afrakstrinum en við leit hafði lögregla lagt hald á 6.110 g af kannabisplöntum, 16.265 g af maríjúana og 131 kannabisplöntu. Auk heimfærslu á háttsemi GS, HMÓ, ÓÁH og GEB til refsiákvæðis 173. gr. a almennra hegningarlaga var einnig ákært fyrir ætlaða skipulagða brotastarfsemi samkvæmt 175. gr. a sömu laga. Með dómi Landsréttar voru GS, HMÓ, ÓÁH og GEB sakfelldir fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot og háttsemi þeirra heimfærð til 173. gr. a almennra hegningarlaga, en ekki þótti sýnt fram á að þeir hefðu vitandi vits tekið ákvörðun um að taka þátt í starfsemi skipulagðra brotasamtaka í skilningi 175. gr. a almennra hegningarlaga. Þá var ÓÁH enn fremur sakfelldur fyrir fíkniefnalagabrot með því að hafa haft í vörslum sínum nánar tilgreint magn fíkniefna og stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa haft í vörslum sínum í sölu- og dreifingarskyni nánar tilgreint magn ýmissa fíkniefna. Að lokum var HMÓ sakfelldur fyrir fíkniefnalagabrot með því að hafa haft í vörslum sínum nánar tilgreint magn fíkniefna. Við ákvörðun refsingar var litið 1., 3., 6. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Ennfremur var litið til 9. töluliðar sömu málsgreinar að því er varðaði ákvörðun refsingar GS. Refsing HMÓ og ÓÁH var ákveðin fangelsi í 10 ár, GAG og GS var gert að sæta fangelsi í 8 ár hvorum og GEB í 18 mánuði og var refsing hans bundin skilorði. Þá var fallist á kröfu um upptöku á nánar tilgreindum fíkniefnum og munum.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta áframhaldandi gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem X var gert að sæta áfram gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

D og X voru ákærðir fyrir tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots með því að hafa sótt og þar með gert tilraun til að taka við 994,98 grömmum af kókaíni með 17% styrkleika, ætluðu til sölu í ágóðaskyni. Óku D og X saman á bifreið D að póstmiðstöð og X sótti pakkann. Hafði lögregla þá lagt hald á fíkniefnin og skipt þeim út fyrir gerviefni. Ákærðu D og X neituðu báðir sök en voru báðir sakfelldir með hinum áfrýjaða dómi fyrir fyrrgreinda háttsemi sem og vörslur fíkniefna. Sakfelling ákærðu fyrir vörslur fíkniefna var ekki til endurskoðunar fyrir Landsrétti en báðir kröfðust refsimildunar. Ákærði X byggði sýknukröfu sína á því að ekki hefðu verið færðar sönnur á að hann hafi haft ásetning til brots gegn 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Í dómi Landsréttar kom fram að þrátt fyrir grunsemdir ákærða X um að pakkinn hefði að geyma eitthvað ólöglegt hefði ákærði X farið aftur inn á pósthúsið og fengið pakkann afhentan. Var X því sakfelldur fyrir að hafa gert tilraun til að taka við fíkniefnum sem áður voru í pakkanum, enda lét hann sér í léttu rúmi liggja hvað pakkinn hefði að geyma. Að því virtu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var staðfest niðurstaða hans um sakfellingu beggja ákærðu. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að ákærðu væru sakfelldir fyrir tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots, um væri að ræða mikið magn hættulegra fíkniefna en með hliðsjón af litlum styrkleika þótti refsing ákærða D hæfilega ákveðin fangelsi í 10 mánuði og refsing X fangelsi í 12 mánuði. Frá refsingu ákærðu drægist nánar tilgreint gæsluvarðhald sem þeir höfðu sætt.

Ákæruvaldið kærði úrskurð héraðsdóms þar sem vísað var frá dómi ákæruköflum I og II í ákæru héraðssaksóknara 9. desember 2022 á hendur varnaraðilum X og Y. Í I. kafla ákæru var X gefin að sök tilraun til hryðjuverka þannig að varðaði við 1., 2. og 4. tölulið 1. mgr. 100. gr. a almennra hegningarlaga, sbr. 1. mgr. 20. gr. sömu laga. Í II. kafla ákæru var Y gefin að sök hlutdeild í tilraunarbroti meðákærða X samkvæmt I. kafla. Í úrskurði Landsréttar kom fram að skýra yrði ákvæði c- og d-liða 1. mgr. 152. gr. laga um meðferð sakamála þannig að í ákæru skyldi tilgreina þá háttsemi sem ákærða væri gefin að sök með eins nákvæmum hætti og mögulegt væri út frá þeim rannsóknargögnum sem fyrir lægju hverju sinni. Að virtum gögnum málsins yrði að telja að nauðsynlegt hefði verið, og ákæruvaldinu unnt, að tilgreina mun skýrar og nákvæmar í ákæru hvaða orðfæri og yfirlýsingar í samskiptum varnaraðila það teldi sýna að X hefði tekið ákvörðun um að fremja hryðjuverk. Þá var talið skorta verulega á að ákæruvaldið gerði með viðhlítandi hætti í ákæru grein fyrir undirbúningsathöfnum X sem þar væri vísað til og hvernig þær athafnir tengdust ætlaðri ákvörðun hans um að fremja hryðjuverk. Af því leiddi að hlutdeild Y í því broti teldist heldur ekki vera lýst með viðhlítandi hætti í ákæru. Auk þess væri enga frekari lýsingu eða útlistun að finna í ákæru á ætluðum hvatningarorðum og undirróðri Y. Samkvæmt framansögðu var talið að slíkir ágallar væru á tilgreiningu hinnar ætluðu refsiverðu háttsemi X og Y í umræddum ákæruköflum að þeir yrðu ekki taldir geta ráðið af ákærunni einni hver sú refsiverða háttsemi væri sem þeim væri gefin að sök. Væru ágallarnir slíkir að með réttu yrði að telja að torvelt yrði fyrir varnaraðila að halda uppi vörnum í málinu. Ákæran var því ekki talin uppfylla skilyrði c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga um meðferð sakamála, sbr. 180. gr. sömu laga. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

X, Y og Z voru, ásamt tilgreindum félögum þeim tengdum, meðal annars ákærðir fyrir meiri háttar brot gegn skattalögum og peningaþvætti með því að hafa ýmist staðið skil á efnislega röngum skattframtölum, eigi staðið skil á skattframtölum eða þvættað ólögmætan ávinning af skattalagabrotunum. Með dómi héraðsdóms voru ákærðu, X og Z, sakfelldir samkvæmt ákæru en Y var sýknaður að hluta. Fyrir Landsrétti kröfðust X, Y og Z þess að tilgreindum ákæruliðum á hendur þeim yrði vísað frá héraðsdómi. Í úrskurði Landsréttar 2. desember 2022 var fallist á kröfur ákærðu að hluta en þar með var öllum sakargiftum á hendur Z vísað frá héraðsdómi. Kom því eingöngu til skoðunar niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu ákærðu X og Y samkvæmt þeim ákæruliðum sem eftir stóðu sem og úrlausn héraðsdóms um upptöku fjármuna á reikningum tilgreindra einkahlutafélaga. Með dómi Landsréttar var niðurstaða hins áfrýjaða dóms staðfest að því er varðaði sakfellingu ákærðu fyrir skattalaga- og bókhaldsbrot í sjálfstæðum atvinnurekstri ákærða X annars vegar og í rekstri einkahlutafélagsins Æ hins vegar. Þá var þeim ákærulið sem beindist að X og varðaði ætlað peningaþvætti vísað frá héraðsdómi með vísan til c-liðar 1. mgr. 152. gr. og 1. mgr. 180. gr. laga nr. 88/2008. Að því er varðar kröfur á hendur einkahlutafélögum tengdum ákærðu X og Y, þá var rakið að upptökukröfur ákæruvaldsins væru settar fram með þeim hætti að þær lytu eingöngu að ólögmætum ávinningi ætlaðra brota sem vísað hefði verið frá héraðsdómi. Samkvæmt þessu, og í ljósi þess hvernig ákæruvaldið hefði kosið að afmarka kröfur sínar um upptöku, gætu þeir fjármunir sem krafist var upptöku á ekki talist ólögmætur ávinningur refsiverðrar háttsemi. Var öllum kröfum ákæruvaldsins um upptöku fjármuna því hafnað. Við ákvörðun refsingar var litið til þess langa tíma sem rannsókn og meðferð málsins hafði tekið. Með þeirri athugasemd en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var refsing ákærðu hvors um sig ákveðin skilorðsbundið fangelsi í 12 mánuði. Þá var X gert að greiða 52.758.807 krónur í sekt til ríkissjóðs og Y 59.056.545 krónur.

X, Y og Z voru, ásamt tilgreindum félögum þeim tengdum, meðal annars ákærðir fyrir meiri háttar brot gegn skattalögum og peningaþvætti með því að hafa ýmist staðið skil á efnislega röngum skattframtölum, eigi staðið skil á skattframtölum eða þvættað ólögmætan ávinning af skattalagabrotunum. Með dómi héraðsdóms voru ákærðu, X og Z, sakfelldir samkvæmt ákæru en Y var sýknaður að hluta. Fyrir Landsrétti kröfðust X, Y og Z þess að tilgreindum ákæruliðum á hendur þeim yrði vísað frá héraðsdómi. Í úrskurði Landsréttar var rakið að vissir liðir ákæru tækju til sömu annmarka á skattskilum ákærðu og álagsbeiting ríkisskattsstjóra samkvæmt 1. og 2. mgr. 108. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt laut að. Álag ríkisskattsstjóra hefði verið fellt niður með úrskurði yfirskattanefndar en að mati dómsins væri ekki tækur annar skýringarkostur en að leggja til grundvallar að niðurfelling álagsins hafi falið í sér sýknu í skilningi 1. mgr. 4. gr. 7. samningsviðauka við mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994. Rakin voru þau viðmið um túlkun ákvæðisins sem beitt hefur verið í dómaframkvæmd. Ekki var talið að sýnt hefði verið fram á að viðmið um nægjanlega samþættingu í tíma væru uppfyllt og var þeim ákæruliðum sem fyrrgreint ákvæði tók til því vísað frá héraðsdómi. Þá var tilteknum ákæruliðum, sem sneru að ætluðu peningaþvætti ákærðu, vísað frá héraðsdómi, ýmist vegna þess að ákæruliðirnir uppfylltu ekki kröfur c-liðar 1. mgr. 152. gr. laga nr. 88/2008, eða á grundvelli fyrrgreinds ákvæðis mannréttindasáttmálans.

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að X skyldi sæta gæsluvarðhaldi á grundvelli 2. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.

H, sem framkvæmdastjóra og stjórnarmanni félagsins E ehf., og V, sem bókara sama félags, var gefið að sök meiri háttar brot gegn skatta- og bókhaldslögum, auk þess sem H var gefið að sök peningaþvætti með því að hafa aflað annars vegar E ehf. og hins vegar sjálfum sér ávinnings með skattalagabrotum. Í dómi Landsréttar var rakið að með vísan til 44. gr. laga nr. 138/1994 um einkahlutafélög hefði H borið að sjá til þess að skattskil E ehf. væru með þeim hætti sem lög áskilja og að bókhald þess væri réttilega fært, auk þess sem saknæmisskilyrði fyrir refsiábyrgð væru uppfyllt. Var því talið sannað H hefði gerst sekur um framangreind brot. Jafnframt var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu V fyrir þá háttsemi sem í ákæru greindi, þó með breytingu á heimfærslu brota hans til refsiákvæða. Á hinn bóginn taldi dómurinn að skattalagabrot H tæmdu sök gagnvart broti hans gegn 1. mgr., sbr. 2. mgr. 264. gr. almennra hegningarlaga, með því að hafa aflað E ehf. ávinnings vegna fyrrgreindra skattalagabrota. Að lokum vísaði Landsréttur frá héraðsdómi sakargiftum á hendur H fyrir peningaþvætti samkvæmt B-lið ákæru. Var sú niðurstaða byggð á banni við tvöfaldri málsmeðferð og refsingu samkvæmt 1. mgr. 4. gr. 7. samningsviðauka við mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994. Var refsing H og V ákveðin fangelsi í 12 mánuði en fullnustu þeirrar refsingar var frestað skilorðsbundið. Þá var þeim hvorum um sig gert að greiða sekt til ríkissjóðs að fjárhæð 70.500.000 krónur en sæta ella fangelsi í 12 mánuði.

I var ákærður fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot á árinu 2017, með því að hafa staðið að innflutningi í félagi við annan mann á fíkniefnum ætluðum til sölu og dreifingar í ágóðaskyni. I var einnig ákærður fyrir peningaþvætti með því að hafa á tímabilinu frá 1. september 2016 til og með 23. ágúst 2017, tekið við, nýtt, umbreytt og/eða aflað sér ávinnings af refsiverðum brotum allt að fjárhæð 7.480.145 krónur. Með dómi héraðsdóms var I sakfelldur fyrir fíkniefnalagabrot og fyrir peningaþvætti að fjárhæð 1.178.565 krónur en sýknaður af öðrum sakargiftum. Undi ákæruvaldið ekki þeirri niðurstöðu að ósannað væri að I hefði gerst sekur um peningaþvætti að því er varðaði þá fjárhæð sem eftir stæði. Í dómi Landsréttar sagði að sönnunarbyrði hvíldi á ákæruvaldinu um það að ávinningur sem ákæra málsins lyti að stafaði af refsiverðum brotum en í því efni nægði að sanna að útilokað væri að ávinningurinn væri til kominn á lögmætan hátt. Fallist var á með ákæruvaldinu að við greiningu á fjármálum I hefði ekkert komið fram sem skýrt gæti þá háu fjárhæð sem I virtist samkvæmt gögnum málsins hafa haft til ráðstöfunar og hann hefði engar haldbærar skýringar gefið á. Hnigu öll skjalleg sönnunargögn málsins að þeirri niðurstöðu að útilokað væri að ávinningur sá, sem ákæra lyti að, væri af lögmætum toga. Jafnframt var fallist á með ákæruvaldinu að framburður I að um væri að ræða lán sér til handa væri ótrúverðugur. Þá hefði I í febrúar 2014 og maí 2015 verið gert að sæta fangelsi í samtals átta mánuði fyrir fíkniefnalagabrot og brot gegn lyfjalögum en þau brot væru til þess fallin að hafa auðgun í för með sér. Var því komin nægileg sönnun, sem ekki yrði vefengd með skynsamlegum rökum, um að I hefði gerst sekur um peningaþvætti eins og greindi í ákæru. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að mikill dráttur hefði orðið á meðferð málsins, sem I yrði ekki kennt um. Vegna alvarleika brota I kom ekki til álita að skilorðsbinda refsingu hans af þeirri ástæðu, en sá dráttur sem orðið hafði á málinu hafði áhrif við ákvörðun hennar. Refsing I var ákveðin fangelsi í tvö ár. Þá var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um upptöku á tilgreindum fíkniefnum.