Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

58 dómar fundust

Lykilorð: Gagnkrafa

Landsréttur birt 21. maí 2026 kl. 16:22

336/2025

Arnar Már Jónsson og Fanney Anna Ómarsdóttir (Skúli Sveinsson lögmaður) gegn Gísla Sigurgeirssyni og Sigrúnu Sigurgeirsdóttur (Helga Melkorka Óttarsdóttir lögmaður)

Ágreiningur málsaðila varðaði kröfu G og S um greiðslu eftirstöðva kaupverðs fasteignar að Þjórsárgötu 6, og gagnkröfu A og F vegna meintra galla á fasteigninni. Í dómi Landsréttar var talið að aldur og ástand fasteignarinnar hefði gefið G og S ríkulegt tilefni til að skoða eignina vel. Landsréttur staðfesti niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um að G og S hefðu ekki veitt rangar eða ófullnægjandi upplýsingar um endurnýjun glugga, en á hinn bóginn hefði staða drenlagna ekki verið í samræmi við upplýsingar í söluyfirliti, og fasteignin því gölluð að því leyti. Öndvert við niðurstöðu héraðsdóms taldi Landsréttur að G skyldi ekki bera skaðabótaábyrgð vegna annmarka á burðarvirki hússins í ljósi þess hversu langur tími leið frá framkvæmdum sem G stóð fyrir í kjallara fasteignarinnar og þar til hún var seld, án þess að ágallar á burðarvirkinu hefðu komið í ljós eða valdið sjáanlegu tjóni. Því væri ekki unnt að slá föstu að G hefði haft eða mátt hafa vitneskju um að styrking á burðarvirkinu hefði verið ófullnægjandi þegar sala fasteignarinnar fór fram. Að því er varðaði þann hluta kröfu A og F sem varðaði ætlaðan músagang taldi Landsréttur ósannað að í fasteigninni hefði verið músagangur sem G og S hefði verið skylt að upplýsa um. Þá var ekki talið að G og S hefðu sýnt af sér saknæma háttsemi og því yrði ekki fallist á kröfu A og F um bætur vegna tapaðra leigutekna. Samkvæmt þessu voru A og F talin eiga rétt á skuldajöfnuði gagnvart kröfu G og S, vegna tjóns tengds drenlögnum, og þeim gert að greiða G og S eftirstöðvar kaupverðsins að teknu tilliti til þess.

Landsréttur birt 26. mars 2026 kl. 16:46

181/2025

Þrotabú Gerplustrætis 2-4 ehf (Jóhann Fannar Guðjónsson lögmaður) gegn Viktoríu Sigurðardóttur (Sveinn Jónatansson lögmaður)

Þrotabú G ehf. höfðaði mál til heimtu eftirstöðva kaupsamnings vegna kaupa V á fasteign af G ehf. en V taldi að hún ætti hærri skaðabótakröfu til skuldajafnaðar vegna afhendingardráttar og galla á eigninni. Með hinum áfrýjaða dómi var fallist á gagnkröfu V að verulegu leyti og þrotabúi G ehf. gert að greiða henni 500.000 krónur auk nánar tiltekinna dráttarvaxta, gegn útgáfu afsals fyrir eigninni. Í dómi Landsréttar var rakið að með hinum áfrýjaða dómi hefðu skaðabætur samkvæmt gagnkröfu V verið að nokkru leyti ákvarðaðar að álitum. Utan lögmæltra tilvika væri beiting slíkrar aðferðar við ákvörðun bóta almennt bundin skilyrðum um að tjónþoli sýndi fram á tjón en að aðstæður væru þannig að fjárhæð þess yrði ekki sönnuð nákvæmlega og tjónþoli gert það sem í hans valdi stæði til að tefla fram þeim sönnunargögnum sem hann mögulega gæti til að fullnægja sönnunarkröfum. Við mat á því hvaða kröfur yrðu gerðar til V um að leitast við að sýna fram á nákvæma fjárhæð tjóns síns taldi Landsréttur óhjákvæmilegt að horfa til þeirrar sérstöku stöðu sem uppi hefði verið, en legið hefði fyrir að seljandi fasteignarinnar hefði verið á leið í gjaldþrot og hann lýst því yfir að ekki yrði unnt að verða við kröfum um afslátt eða skaðabætur. Væri við þessar aðstæður ljóst að eini möguleiki V til að fá bætur vegna afhendingardráttar og þess sem hún taldi áfátt varðandi fasteignina hefði legið í þeirri fjárhæð sem hún átti eftir að greiða samkvæmt kaupsamningnum og frekari kostnaður við að staðreyna tjónið hefði gengið beint til skerðingar á þeirri fjárhæð. Að þessu gættu ásamt fyrirliggjandi gögnum taldi dómurinn að skilyrði væru til að dæma bætur að álitum en gæta yrði hófs við ákvörðun á þeirri fjárhæð. Einnig taldi Landsréttur engin efni til að telja að V hefði á grundvelli 48. gr. laga nr. 40/2002 um fasteignakaup glatað rétti til að bera fyrir sig þær vanefndir sem hún byggði á til varnar. Meðal annars að framangreindu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur.

Héraðsdómur Vesturlands birt 1. desember 2025

E-186/2025

Emco ehf (Gunnlaugur Garðarsson lögmaður) gegn Emil Þór Jónssyni (Ólafur Kristinsson lögmaður)

Eigandi 50% hlutafjár í einkahlutafélagi sýknaður af kröfum félagsins um endurgreiðslu á kostnaði sem félagið hafði greitt fyrir hann um árabil en dæmdur til að greiða skuld við félagið samkvæmt viðskiptamannareikningi.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 1. desember 2025

E-6333/2024

BF17 ehf (Skúli Sveinsson lögmaður) gegn Arctic Sky ehf. (Bjarni Aðalgeirsson lögmaður) og gagnsök

Í aðalsök serist ágreiningur í málinu einkum um dráttarvexti. Deildu málsaðilar um hvenær kaupsamningsgreiðslur hefðu komið á gjalddaga og heimilt hefði verið að innheimta af þeim dráttarvexti. Þá deildu þeir um hvort krafa um dráttarvexti hefði komið fram nægilega snemma af hálfu aðalstefnanda eða hvort hann hefði sýnt af sér tómlæti. Í gagnsök var að meginstefnu deilt um hvort gagnstefnandi ætti gagnkröfur á hendur gagnstefnda vegna ófullnægjandi afhendingar á hinu selda, þ.m.t. vegna galla og úrbóta sem ráðast hafi þurft í. Fallist var á það með gagnstefnanda að krafa aðalstefnanda um dráttaarvexti hefði fallið niður fyrir tómlæti. Þá var ekki fallist á meginhluta krafna gagnstefnanda í gangsök.

Landsréttur birt 9. október 2025

607/2024

Miðhraun 4, húsfélag (Fjölnir Ólafsson lögmaður) gegn FF 11 ehf (Ólafur Eiríksson lögmaður) og FF 11 ehf (Fjölnir Ólafsson lögmaður)

Eigendur fasteignarinnar að Miðhrauni 4 í Garðabæ, F ehf. og H ehf., deildu um skiptingu kostnaðar vegna endurbyggingar hennar í kjölfar eldsvoða 5. apríl 2018. Deildu aðilar um það hvort miða ætti skiptingu kostnaðar sem rekja mátti til endurbyggingar sameignar við hlutfallstölur hvors eignarhluta um sig í eignaskiptayfirlýsingu fasteignarinnar, sem F ehf. taldi eiga við, eða hvort miða ætti við hlutfall hvors um sig í samanlögðu brunabótamati eignarinnar, svo sem H ehf. byggði á. Einnig var um það deilt hvort sýkna bæri húsfélag eignarinnar, M, og H ehf. af tilteknum kröfum F ehf. á grundvelli aðildarskorts, hvort kröfur F ehf. á hendur þeim væru niður fallnar fyrir fyrningu eða tómlæti og hvort H ehf. ætti gagnkröfur til skuldajafnaðar á móti kröfum F ehf. Kröfum um sýknu á grundvelli aðildarskorts, fyrningar og tómlætis var hafnað. Niðurstaða Landsréttar var að miða ætti við hlutfall brunabótamats hvors eignarhluta fyrir sig í heildarbrunabótamati eignarinnar. Voru M og H ehf. sýknaðir af kröfum F ehf., að öðru leyti en því að fallist var á að F ehf. ætti kröfu á hendur H ehf. um greiðslu hlutar hans í kostnaði við lóð, hellulagnir og inntak. Hins vegar var á það fallist að H ehf. ætti hærri gagnkröfur til skuldajafnaðar á móti kröfum F ehf. Voru M og H ehf. því sýknaðir af kröfum F ehf.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 28. maí 2025

E-3763/2023

Óskar Jóhann Sigurðsson (Sveinbjörg Birna Sveinbjörnsdóttir lögmaður) gegn Dunamis ehf (Magnús Jónsson lögmaður)

Stefndi hafði keypt fasteign af stefnanda og hélt eftir lokagreiðslu umsamins kaupverðs vegna galla sem hafi komið fram eftir kaupin þar sem stefnandi hafi ekki skilað eigninni á byggingarstigi 5 í samræmi við söluyfirlit og eins og umsamið var í kaupsamningi aðila auk annarra galla á henni.. Stefnandi höfðaði mál til heimtu eftirstöðva kaupverðsins á hendur stefnda, sem krafðist sýknu þar sem hann ætti gagnkröfu til skuldajafnaðar. Í dómi héraðsdóms var vísað til þess að stefndi hefði skoðað fasteignina margsinnis fyrir kauptilboð og unnið við framkvæmdir á eigninni eftir afhendingu án þess að gera athugasemdir við frágang og skil á eigninni. Þá hafi byggingarstjóri stefnda skrifað upp á úttekt rúmum fimm mánuðum eftir afhendingu eignarinnar þess efnis að eigninni hafi verið skilað á byggingarstigi 5. Því var talið að frágangur og skil stefnanda á eigninni hafi verið í samræmi við það sem stefndi mátti vænta og gerði ráð fyrir og teldist eignin því ekki gölluð að þessu leyti í skilningi laga nr. 40/2002 um fasteignakaup. Þá var talið með hliðsjón af framkvæmdum stefnda á eigninni, reynslu hans og skoðunarskyldu samkvæmt 38. gr. laga um fasteignakaup hafi hann hlotið að vita af þeim göllum sem hann taldi fasteignina haldna sjö og hálfum mánuði eftir að hann fékk hana afhenta. Þar sem stefndi hafi ekki borið fyrir sig gallann innan sanngjarns frests, sbr 48. gr. laga nr. 2002 um fasteignakaup hafi hann sýnt af sér slíkt tómlæti að hann hafi glatað rétti til að bera fyrir sig galla á fasteigninni gagnvart stefnanda. Fallist var því að stefnukröfu stefnanda í málinu. Í dóminum var fundið að því að í greinargerð stefnda hafi málsástæðum ekki verið lýst á skýran hátt og tílvísun til lagaákvæða verið ruglingsleg en eftir að sú greinargerð var lögð fram tók annar lögmaður að sér að gæta hagsmuna stefnda og flytja málið.

Héraðsdómur Norðurlands eystra birt 9. desember 2024

E-348/2022

Concept ehf (Ólafur Rúnar Ólafsson lögmaður) gegn Akureyrarbæ (Inga Þöll Þórgnýsdóttir lögmaður)

Aðalstefnandi, C, leigði fasteign af aðalstefnda, A og nýtti til reksturs ferðaþjónustu. Í kjölfar vanskila á leigugreiðslum í heimsfaraldri COVID-19 sagði A upp leigusamningnum. C höfðaði mál þetta og krafðist þess að uppsögnin yrði dæmd ógild, leigugjald yrði lækkað verulega yfir nær tveggja ára tímabil og að samningsákvæði um uppgjör vanskila yrði fellt úr gildi. Byggði hann á aðstæðum sem skapast höfðu vegna faraldursins og vísaði meðal annars til reglunnar um force majeure, 36. gr. samningalaga og brostinna forsenda. A höfðaði gagnsök og krafðist leigugreiðslna úr hendi C í samræmi við samninga þeirra á milli. Kröfum C í aðalsök var hafnað en kröfur A í gagnsök teknar til greina.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 5. desember 2024

E-6207/2023

A (Guðbjörg Benjamínsdóttir lögmaður) gegn B, C, D og E (Þórir Helgi Sigvaldason lögmaður)

Fallist var á að Landsréttur hefði með dómi staðfest eignarrétt stefnanda að 50% hlut í húsi sem látin móðir stefndu hafði átt á Spáni. Stefndu, sem höfðu selt allt húsið, voru dæmd til þess að greiða honum hlutdeild hans í því endurgjaldi sem þau fengu fyrir húsið. Þau voru jafnframt dæmd til þess að endurgreiða honum kostnað sem hann hafði lagt út fyrir stefndu á Spáni vegna samskipta við opinber yfirvöld þar og skjalagerðar.

Landsréttur birt 31. maí 2024

824/2022

Mænir 230 ehf (Árni Ármann Árnason lögmaður) gegn Íslenskum aðalverktökum hf (Grímur Sigurðsson lögmaður)

Í málinu krafðist M ehf. greiðslu dagsekta eða tafabóta úr hendi Í hf. á grundvelli verksamnings M ehf., sem verkkaupi, og Í hf., sem verktaki, um stækkun á nánar tilgreindu hóteli M ehf. Á hinn bóginn krafðist Í hf. þess að M ehf. greiddi honum kostnaðarauka sem hann hafi orðið fyrir vegna tafa á verkinu þar sem M ehf. hefði sjálfur borið ábyrgð á öllum töfum sem orðið hefðu á verkinu. Þá krafðist M ehf. greiðslu skaðabóta vegna ætlaðra galla á verkinu og ólokinna verkþátta. Á hinn bóginn krafðist I hf. greiðslu ógreiddra framvindureikninga og reikninga vegna aukaverka í tengslum við verkið. Í dómi Landsréttar kom fram að M ehf. ætti rétt á greiðslu 12.000.000 króna í tafabætur er tæki til 40 daga Í annan stað var fallist á þá kröfu I ehf. um að M ehf. skyldi greiða I ehf. 20.298.590 krónur vegna nefnds kostnaðarauka. Þá var fallist á kröfu I ehf. um skyldu M ehf. til greiðslu tveggja framvindureikninga að fjárhæð 729.028 krónur. Til viðbótar greindi aðila ekki á um að M ehf. bæri að greiða I ehf. fjóra framvindureikninga að fjárhæð 22.578.890 krónur. Auk þess bar M ehf. að greiða I ehf. 6.002.507 krónur fyrir viðbótar- og aukaverk. Enn var M ehf. gert að greiða I ehf. 20.298.590 krónur vegna kostnaðar við aðstöðu og tengda þætti á framlengdum verktíma. Samtals bæri M ehf. að greiða I ehf. 49.609.015 krónur með dráttarvöxtum. Til frádráttar þeirri fjárhæð kæmi fyrrgreind krafa M ehf. á hendur I hf. vegna tafa á verki að fjárhæð 12.000.000 króna sem M ehf. væri heimilt að skuldajafna við kröfu I ehf. Loks kæmi einnig til frádráttar krafa vegna galla og verkliða sem ekki var lokið við að fjárhæð 1.160.942 krónur.

Landsréttur birt 8. mars 2024

190/2023

Steinbock-þjónustan ehf (Þorsteinn Einarsson lögmaður) gegn Golden Seafood Company ehf (Gunnar Ingi Jóhannsson lögmaður)

G höfðaði mál á hendur S til heimtu skaðabóta vegna halds S á lyftara frá 2019 til 2021. Var lyftarinn í eigu G, sem hafði frá hausti 2018 leigt lyftarann út til SH ásamt fleiru. Byggði G á því að S hefði með ólögmætu haldi lyftarans valdið honum tjóni. S byggði meðal annars á sjónarmiðum um haldsrétt, þar sem kostnaður við viðgerð sem S hefði framkvæmt hefði ekki verið greiddur. Í niðurstöðu Landsréttar þótti sannað að SH, en ekki G, hefði beðið S um að skoða lyftarann síðla árs 2019 og koma honum í nothæft ástand. Þá var reikningur sem S gaf út vegna viðgerða á lyftaranum stílaður á SH og ósannað að S hefði byggt á því gagnvart G að lyftarinn fengist ekki afhentur án greiðslu viðgerðarkostnaðar fyrr en í aðfararmáli árið 2021. Var því ekki fallist á að S hefði verið heimilt að beita haldsrétti er G krafði hann um afhendingu lyftarans. Voru G því dæmdar skaðabætur fyrir afnotamissi á grundvelli niðurstöðu matsgerðar. Loks var hafnað kröfum S í gagnsök, annars vegar á grundvelli átta nánar tilgreindra reikninga og hins vegar vegna meintrar auðgunar G af viðgerð S á lyftaranum. Ekki var talið að S hefði tekist sönnun um tilvist gagnkrafna sinna á grundvelli reikninganna, né sönnun þeirrar verðmætaaukningar sem auðgunarkrafa hans byggðist á. Samkvæmt því var staðfest niðurstaða héraðsdóms um að S skyldi greiða G 2.552.000 krónur vegna afnotamissis.

Landsréttur birt 23. febrúar 2024

707/2022

Gagnastjórn ehf (Guðmundur Birgir Ólafsson lögmaður) gegn Auðbrekku 2, húsfélagi (Pétur Már Jónsson lögmaður)

A höfðaði mál á hendur G til heimtu kostnaðar vegna viðhalds á fasteigninni A2, matshluta 2. Matshlutinn samanstóð af bakhúsi þar sem G átti húsnæði og íbúðarhúsnæði sem hafði verið byggt ofan á hluta bakhússins, en viðhaldsframkvæmdir þær sem um ræddi lutu eingöngu að íbúðarhluta matshlutans. Áður en málið var höfðað hafði A í tvígang leitað til kærunefndar húsamála vegna A2, en á lóðinni eru þrír samtengdir matshlutar. Hafði nefndin hafnað því að allir þrír matshlutar A2 teldust eitt hús í skilningi fjöleignarhúsalaga nr. 26/1994 og komist að þeirri niðurstöðu að á A2 væru tvö hús, annars vegar matshlutar 1 og 3 og hins vegar matshluti 2. Hafði A gengið út frá þeirri skiptingu í kjölfarið. G byggði á hinn bóginn á því að matshluti 2 skiptist í fleira en eitt hús. Enn fremur byggði G á því að þak og ytra byrði íbúðarhúsnæðisins teldust sameign sumra en ekki allra, auk þess sem kostnaðarskipting A væri ósanngjörn. Í dómi Landsréttar var ekki fallist á með G að dómkröfur A væru vanreifaðar, né heldur að lögmæta ákvörðun hefði skort fyrir málshöfðun A og var frávísunarkröfum G því hafnað. Við úrlausn um afmörkun á hugtakinu hús var rakið að G hefði ekki byggt á því í málinu að allir matshlutar A2 teldust eitt hús í skilningi fjöleignarhúsalaga og gat því eingöngu komið til úrlausnar hvort fasteign G teldist vera hluti af sama húsi og íbúðarhúsnæðið í matshluta 2. Við úrlausn á því var meðal annars litið til þess að þak íbúðarhúsnæðisins væri þak um helmings bakhússins og að helmingur bakhússins væri undirstaða íbúðarhúsnæðisins. Þó að eignarhluti G væri ekki undir íbúðarhúsnæðinu var hann engu að síður sambyggður bakhúsinu sem myndaði 1. hæð hússins. Gat þannig ekki talist eðlilegt og haganlegt að telja bakhúsið í heild eða eignarhluta G sjálfstætt hús. Var málsástæðum G um að fasteign hans væri ekki hluti af sama húsi og íbúðarhúsnæðið hafnað. Ekki var heldur fallist á með G að þak og ytra byrði íbúðarhúsnæðisins væri sameign sumra. Kröfu G um að vikið yrði frá kostnaðarskiptingu samkvæmt 45. gr. laga nr. 26/1994 á grundvelli 46. gr. laganna var enn fremur hafnað. Þótt fallast mætti á að staða fasteignar G væri sérstök með tilliti til annarra eignarhluta í matshlutanum og að sú staða kynni í einhverjum tilvikum að réttlæta frávik frá 45. gr. laganna var horft til þess að sá reikningur sem A krafðist greiðslu á varðaði viðhald á þaki íbúðarhúsnæðisins, sem væri um leið þak stórs hluta bakhússins. Þótti því ekki sýnt fram á að ósanngjarnt og óeðlilegt væri að hann tæki þátt í kostnaði við umræddar þakviðgerðir. Á hinn bóginn var gagnkrafa G til skuldajafnaðar vegna nýlegs viðhalds á eignarhluta sínum tekin til greina.

Landsréttur birt 1. desember 2023

121/2022

Húsasmiðjan ehf (Marteinn Másson lögmaður) gegn Nestaki ehf.,byggingaverktaka (Hjördís Halldórsdóttir lögmaður)

N ehf. höfðaði mál gegn H ehf. og krafðist annars vegar viðurkenningar á bótaskyldu H ehf. vegna beins tjóns sem N ehf. taldi sig hafa orðið fyrir vegna vanefnda H ehf. á samningi aðila um kaup á sérpöntuðu stálgrindarhúsi og klæðningu, og hins vegar krafðist N ehf. þess að H ehf. yrði dæmd aðallega til að greiða sér tæpar 66,2 milljónir króna en til vara rúmlega 31,4 milljónir króna, til endurgreiðslu á því sem N ehf. taldi vera ofgreiðslu fyrir stálið. Í hinum áfrýjaða dómi var viðurkennd skaðabótaskylda H ehf., vegna beins tjóns sem N ehf. hefði orðið fyrir vegna vanefnda H ehf. á kaupsamningi aðili vegna afhendingardráttar, en H ehf. var sýknuð af kröfu N ehf. um viðurkenningu á skaðabótaskyldu vegna galla. Þá var fallist á varakröfu N ehf. um endurgreiðslu vegna kaupa á stáli. H ehf. áfrýjaði málinu til Landsréttar og krafðist sýknu af öllum kröfum N ehf., en til vara að fjárkröfur N ehf. yrðu lækkaðar verulega. N ehf. gagnstefndi og krafðist þess aðallega að niðurstaða héraðsdóms um viðurkenningu á skaðabótaskyldu H ehf. vegna beins tjóns sem N ehf. beið vegna vanefnda H ehf. á kaupsamningi aðila yrði staðfest en jafnframt að viðurkennd yrði skaðabótaskylda H ehf. vegna galla og að H ehf. yrði dæmd til að greiða sér aðallega tæpar 66,2 milljónir króna en til vara rúmlega 31,4 milljónir króna, til endurgreiðslu á því sem N ehf. taldi vera ofgreiðslu fyrir stálið. Með dómi Landsréttar 23. júní 2023 var fyrri dómkröfu N ehf. vísað frá héraðsdómi þar sem hún var ekki talin fullnægja áskilnaði d-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Niðurstaða héraðsdóms um að fallast á varakröfu H ehf. samkvæmt síðari dómkröfunni var á hinn bóginn staðfest. Með dómi Hæstaréttar í máli nr. 38/2023 var fellt úr gildi ákvæði dóms Landsréttar um að vísa viðurkenningarkröfu N ehf. frá héraðsdómi og lagt fyrir réttinn að taka kröfuna til efnismeðferðar. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að telja yrði að N ehf. hafi sýnt nægilega fram á að hann hafi orðið fyrir beinu tjóni vegna afhendingardráttar til að bótaskylda yrði viðurkennd. Með því var til samræmis við kröfugerð N ehf. eingöngu leyst úr því hvort fyrir hendi væri bótaskyld vanefnd í formi afhendingardráttar af hálfu H ehf. án þess að nokkru væri slegið frekar föstu um tjón N ehf. Að því gættu var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að fallast á kröfu N ehf. um viðurkenningu á því að H ehf. bæri ábyrgð á tjóni sem N ehf. hafi orðið fyrir vegna vanefnda á kaupsamningi þeirra sem fólst í drætti á afhendingu stáls. Jafnframt var staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu af þeim hluta viðurkenningarkröfunnar sem laut að ætluðu tjóni vegna aukins magns stáls sem afhent var.

Héraðsdómur Reykjaness birt 23. júní 2023

E-1991/2022

Hrafn Hauksson (Gunnar Ingi Jóhannsson lögmaður) gegn Þingvangi ehf (Jónas Friðrik Jónsson lögmaður)

Deilt var um uppgjör orlofs og ökutækjastyrks við starfslok.Annars vegar var einkum um það deilt hvort samið hefði verið um hærra orlofshlutfall en kjarasamningar ráðgerðu og hins vegar hvort ökutækjastyrkur hefði verið hluti fastra starfskjara. Þá laut ágreiningur að uppgjöri orlofsdaga.Var ekki fallist á kröfu stefnanda um greiðslu orlofs þar sem hann var ekki talinn hafa sýnt fram á að samið hefði verið um hærra orlofshlutfall en mælt var fyrir um í kjarasamningi. Þá var ekki talið að stefnandi ætti kröfu til frekari orlofsgreiðslna.Fallist var á greiðslu vangoldins ökutækjastyrks vegna tilgreinds tímabils. Ekki var fallist á að draga bæri þær greiðslur sem stefnandi þáði frá einkahlutafélagi sínu á uppsagnarfresti frá launum.

Landsréttur birt 17. mars 2023

662/2021

Suðurhús ehf og Sjöstjarnan ehf (Heiðar Örn Stefánsson lögmaður) gegn Þarfaþingi hf (Sveinbjörn Claessen lögmaður)

Þ hf. höfðaði mál gegn SU ehf. og móðurfélagi þess, SJ ehf., til heimtu verklauna á grundvelli verksamnings á milli Þ hf. og SU ehf. um uppsteypu og frágang utanhúss á nánar tilgreindri hótelbyggingu í Reykjavík. Byggðist aðild SJ ehf. í málinu á sjálfskuldarábyrgð félagsins á skuldum SU ehf. að tiltekinni fjárhæð samkvæmt verksamningnum. SU ehf. og SJ ehf. kröfðust aðallega sýknu en til vara lækkunar á kröfum Þ hf. á grundvelli gagnkrafna SU ehf., einkum vegna galla á verkinu og frekari tafabóta en Þ ehf. hafði samþykkt, sem skuldajafna ætti við tildæmdar kröfur Þ hf. Í dómi Landsréttar var krafa Þ hf. vegna óuppgerðrar skuldar á viðskiptareikningi að tiltekinni fjárhæð tekin til greina en til frádráttar henni skyldu koma tilteknar gagnkröfur SU ehf. Þá var tekin til greina krafa Þ hf. er laut að óreikningsfærðum verkþáttum samkvæmt verksamningi annars vegar og viðbótarkostnaðar vegna tiltekinna magnbreytinga hins vegar. Jafnframt voru teknar til greina kröfur Þ hf. vegna ýmissa viðbótar- og aukaverka en tveimur þeirra hafnað. Loks var krafa Þ hf. um greiðslu kostnaðar vegna verktryggingar tekin til greina. Samkvæmt dómi Landsréttar var fallist á gagnkröfu SU ehf. vegna nánar tilgreinds galla en á hinn bóginn þótti félagið hafa fyrirgert rétti sínum til tafabóta sökum tómlætis. Voru kröfur Þ ehf. þannig teknar til greina með 37.371.743 krónum og gagnkröfur SU ehf. með 5.583.022 krónum.

Landsréttur birt 10. mars 2023

752/2021

Munck Íslandi ehf (Sveinbjörn Claessen lögmaður) gegn G&M Sp. z.o.o (Eyvindur Sólnes lögmaður) og útibúi á Íslandi (Sigurður Ágústsson lögmaður, 3. prófmál)

G og L ehf., sem síðar varð M ehf., gerðu með sér verksamninga á árunum 2015 og 2016 sem lutu að því að G skyldi annast um steypu- og mótavinnu sem undirverktaki fyrir M ehf. G og M ehf. rituðu undir samkomulag 20. október 2016 þar sem G skuldbatt sig til að greiða starfsmönnum sínum laun í samræmi við íslensk lög en stæði G ekki við skyldur sínar samkvæmt samkomulaginu væri M ehf. heimilt að rifta öllum samningum aðila án frekari fyrirvara. Þá skuldbatt M ehf. sig með samkomulaginu til þess að greiða 200.000 evrur til G sem skyldi nýta það fé til þess að gera upp það sem vangoldið væri af launum starfsmanna G. M ehf. rifti samningum aðila 2. nóvember 2016 og vísaði til þess að G hefði ekki staðið við skyldu sína samkvæmt framangreindu samkomulagi frá 20. október 2016 um að gera upp laun starfsmanna sinna í samræmi við íslensk lög og kjarasamninga. G mótmælti riftun samninganna og krafðist greiðslu á ógreiddum reikningum. Með dómi héraðsdóms var komist að þeirri niðurstöðu að G hefði sýnt fram á réttmæti allrar fjárkröfu sinnar og riftun M ehf. á samningum aðila hafi verið ólögmæt. Krafan hafi hvorki verið fyrnd né fallin niður fyrir tómlæti G og ekki hefði verið sýnt fram á að M ehf. ætti gagnkröfu á hendur G. Þá hefðu mótbárur M ehf. gegn reikningum verið allt of seint fram komnar. M ehf. var því dæmt til að greiða kröfu G. Fyrir Landsrétti krafðist M ehf. þess aðallega að hinn áfrýjaði dómur yrði ómerktur þar sem niðurstaða héraðsdóms um ólögmæti riftunar byggði á íslenska staðlinum ÍST 30:2012 sem hefði hvorki verið hluti af samningum aðila né hluti málsgagna. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að staðallinn hefði að geyma almenna útboðs- og samningsskilmála um verkframkvæmdir og að tilvísanir í dómi héraðsdóms til staðalsins endurspegluðu almennar reglur sem giltu á réttarsviði um verksamninga. Yrði dómurinn því ekki ómerktur þótt til staðalsins væri vísað í honum. Að því gættu og með þeirri áréttingu að M ehf. stóð ekki við þá skuldbindingu sína samkvæmt samkomulagi aðila frá október 2016 um greiðslu staðfesti Landsréttur héraðsdóm með vísan til forsendna.

Landsréttur birt 17. febrúar 2023

793/2021

Tandrabretti ehf (Jón Jónsson lögmaður) gegn Hannesi Höskuldssyni (Jón Þór Ólason lögmaður)

Í málinu krafði T ehf. H, sem var framkvæmdastjóri og síðar framleiðslustjóri T, um endurgreiðslu úttekta af greiðslukorti T, sem T taldi óheimilar úttektir til einkaneyslu H. Byggði T kröfu sína á yfirliti hans um úttektir H sem hann taldi óeðlilegar. Í dómi Landsréttar sagði meðal annars að í málinu lægi ekki fyrir nánari athugun á færslunum og bókhaldi T eða frekari útskýringar á því hvernig úttektirnar féllu utan reksturs T. Flestar úttektirnar snertu ferðalög H innanlands og sannað væri að í starfi hans fælust slík ferðalög. Þá væri óumdeilt að úttektirnar hefðu verið færðar í bókhald T sem rekstrarkostnaður og T ekki orðið við áskorunum um frekari framlagningu bókhalds. Að öllu virtu var T ekki talið hafa sannað að H hefði framkvæmt óheimilar úttektir er leitt gætu til þess að krafa T yrði tekin til greina. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur.

Landsréttur birt 9. september 2022

359/2022

Reykjafell ehf (Daníel Isebarn Ágústsson lögmaður) gegn Vegagerðinni (Reynir Karlsson lögmaður) og og Reykjavíkurborg (Theodór Kjartansson lögmaður)
Lykilorð: Kærumál. Útboð. Gagnkrafa.

Sóknaraðili R ehf. kærði úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem gagnsök R ehf. var vísað frá dómi í máli sem R höfðaði á hendur honum ásamt V og S&R hf. Í úrskurði Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að krafa sóknaraðilans R ehf. í gagnsök hafi hvorki verið samkynja aðalkröfu í málinu né ætti hún rætur að rekja til sama atviks, aðstöðu eða löggernings sbr. 2. mgr. 28. gr. laga nr. 19/1991. Brast því skilyrði fyrir höfðun gagnsakarinnar. Var af þeirri ástæðu hinn kærði úrskurður staðfestur.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 2. júní 2022

E-8254/2020

Húsaklæðning ehf (Eggert Páll Ólason lögmaður) gegn Kambavaði 1, húsfélag (Hildur Ýr Viðarsdóttir lögmaður)

Deilt var um greiðslur fyrir viðhaldsvinnu á fasteign og m.a. hvort samið hafi verið um aukin verk sem bættust við á verktímabilinu. Var það niðurstaða dómsins að sýnt hefði verið fram á að stefndi hefði samþykkt umfangsmeiri vinnu og viðgerðir en gert hafði verið ráð fyrir í upphaflegri greiðsluáætlun.

Landsréttur birt 11. maí 2022

227/2022

Gamlibær ehf (Valgeir Kristinsson lögmaður) gegn A (enginn)

Varnaraðili höfðaði mál gegn sóknaraðila til endurgreiðslu á tryggingafé samkvæmt húsaleigusamningi milli aðila. Samkvæmt gagnstefnu í héraði krafðist sóknaraðili greiðslu tiltekinnar fjárhæðar auk nánar tilgreindra dráttarvaxta og að kröfurnar yrðu notaðar til skuldajafnaðar við kröfur varnaraðila í aðalsök að svo miklu leyti sem til þyrfti og sjálfstæður dómur yrði kveðinn upp um það sem eftir stæði en til vara að kveðinn yrði upp sjálfstæður dómur um dómkröfur í gagnsök. Í úrskurði Landsréttar var rakið að þótt fallast mætti á það með héraðsdómara að kröfugerð í gagnsök væri ekki svo skýr sem skyldi yrði talið nægilega ljóst hvers krafist væri og að ekki væru fyrir hendi aðrar ástæður sem varðað gætu frávísun gagnsakar frá héraðsdómi. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka kröfur sóknaraðila í gagnsök til efnismeðferðar.

Landsréttur birt 16. desember 2021

383/2021

Magnús Pétur Hjaltested (Sigurbjörn Ársæll Þorbergsson lögmaður) gegn dánarbúi Þorsteins Hjaltested (Gísli Guðni Hall lögmaður)
Málaflokkur: Erfðaréttur

M lýsti kröfu í dánarbú ÞH og krafðist afhendingar jarðarinnar V, með öllu því sem henni fylgdi og fylgja bæri til ábúðar og hagnýtingar, umráða og afnota samkvæmt þeim réttindum sem honum væru áskilin sem erfingja samkvæmt erfðaskrá MEH 4. janúar 1938. Skiptastjóri samþykkti kröfu M um afhendingu jarðarinnar en hafnaði því að kröfur um eignarnámsbætur vegna eignarnáms á landi úr jörðinni, sem þegar hafði farið fram og þar sem ÞH var eignarnámsþoli, tilheyrðu jörðinni í þeim skilningi að kröfurétturinn erfðist til M. Í úrskurði Landsréttar var rakið að deila aðila lyti að því hvor þeirra ætti rétt til að innheimta greiðslur samkvæmt sáttargerð frá 30. janúar 2007 milli K og ÞH, þáverandi ábúanda á V, vegna eignarnáms K á hluta lands úr jörðinni Vatnsenda. Dánarbú ÞH hefði verið tekið til opinberra skipta með úrskurði Héraðsdóms Reykjaness 23. október 2019 og með bréfi 10. febrúar 2020 hefði skiptastjóri tilkynnt að með búið yrði farið samkvæmt ákvæðum laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl., sbr. 3. mgr. 62. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl. Yrði almennt að miða við að eignarnámsbætur sem samið hefði verið um að fullu teldust til fjárhagslegra réttinda sem ÞH hefði átt og notið þegar hann lést, sbr. 1. mgr. 72. gr. laga nr. 21/1991. Regla þessi væri þó ekki einhlít því í lagaákvæðinu væri mælt fyrir um að hún ætti ekki við ef annað leiddi af réttarreglum, eðli réttindanna eða löggerningi sem yrði ekki hnekkt vegna skiptanna. Var fallist á það með dánarbúi ÞH að þau réttindi sem fælust í ákvæði sáttargerðarinnar um 11% byggingarréttar á hinu eignarnumda landi væru fjárhagsleg réttindi sem tilheyrðu því samkvæmt ákvæði 1. mgr. 72. gr. laga nr. 21/1991. Þær greiðslur samkvæmt sáttargerðinni sem tengdust skipulagsvinnu K á landi og lóðum V svo og einkaréttur til beitar voru á hinn bóginn taldar svo nátengdar umráða- og afnotarétti á jörðinni V að þær myndu ekki nýtast öðrum en þeim sem færi með þau réttindi og hefðu heimildir til að leigja út lóðir. Þau réttindi væru því ekki fjárhagsleg réttindi sem myndu geta nýst þrotabúi ÞH eftir að M hefði fengið viðurkenndan rétt sinn til jarðarinnar. Vegna sérstaks eðlis þessara greiðslna og þess að í erfðaskrá MEH kæmi skýrt fram sá vilji arfleifanda að ábúanda á hverjum tíma skyldi heimilt að leigja út lóðir á jörðinni og hirða af þeim leigutekjur var fallist á það með M að þessar greiðslur væru ekki fjárhagsleg réttindi sem dánarbú ÞH hefði tekið við við andlát hans og að þær tilheyrðu þess í stað M á grundvelli þeirra undanþága fram kæmu í 1. mgr. 72. gr. og 1. mgr. 73. gr. laga nr. 21/1991.

Héraðsdómur Reykjaness birt 10. nóvember 2021

E-3366/2020

Ari Leifur Jóhannsson og Elsa Rut Sigurðardóttir (Harpa Hörn Helgadóttir lögmaður) gegn Sigríði Rut Jónsdóttur (Þorbjörg Inga Jónsdóttir lögmaður)

Stefnendur/seljendur fasteignar kröfðu stefndu/kaupanda um eftirstöðvar kaupverðs, sem haldið hafði verið eftir. Sannað þótti að stefnendur hefði ekki upplýst stefndu um að engir fagaðilar hefðu komið að nýlegum breytingum á eigninni, sem reyndust að hluta til gallaðar. Var fallist á gagnkröfu stefndu til skuldajöfnunar, sem studd var matsgerð, og stefnda sýknuð, og stefnendum gert að gefa út afsal til stefndu.

Landsréttur birt 11. október 2021

383/2021

Magnús Pétur Hjaltested (Sigurbjörn Ársæll Þorbergsson lögmaður) gegn dánarbúi Þorsteins Hjaltested (Gísli Guðni Hall lögmaður)
Málaflokkur: Erfðaréttur

Í málinu var deilt um kröfu sem M lýsti í dánarbú ÞH en farið var með búið samkvæmt ákvæðum laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl., sbr. 3. mgr. 62. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum og fl. Samkvæmt kröfulýsingu M krafðist hann afhendingar jarðarinnar Vatnsenda, með öllu því sem henni fylgdi og fylgja bæri til ábúðar og hagnýtingar, umráða og afnota samkvæmt þeim réttindum sem honum væru áskilin sem erfingja samkvæmt erfðaskrá. Skiptastjóri vísaði ágreiningi um kröfu M til héraðsdóms og tók fram í beiðni sinni að ágreiningur í málinu lyti meðal annars að því hvort kröfur um eignarnámsbætur vegna eignarnáma á landi úr jörðinni Vatnsenda, sem þegar hefðu farið fram og þar sem ÞH var eignarnámsþoli, tilheyrðu jörðinni í þeim skilningi að kröfurétturinn erfðist til M. Í úrskurði Landsréttar kom fram að deilt væri um það í tveimur almennum einkamálum hverjum ætti að greiða bætur vegna eignarnáms K frá árinu 2007 og að auki hefðu bæði M og þrotabú ÞH í fyrirliggjandi máli uppi kröfu um að viðurkennt yrði með dómsúrskurði að þeim tilheyrði krafa á hendur K um ógreiddar eftirstöðvar eignarnámsbóta vegna eignarnámsins. Þá hefðu þær eignir og réttindi sem um væri deilt í málinu enn ekki verið afhent dánarbúi ÞH og því væri um að ræða umdeild kröfuréttindi á hendur K sem fleiri aðilar teldu til réttar yfir. Eignirnar sem krafist væri afhendar á teldust því ekki til eigna í búinu í skilningi 1. mgr. 109. gr. laga nr. 21/1991 sem skiptastjóra bæri að afhenda þeim sem teldi sig eiga sértökurétt á þeim eignum. Ágreiningsefni um sértökukröfu M hefði verið vísað til héraðsdóms með vísan til 171. gr., sbr. 120. gr. laga nr. 21/1991, en almennt yrði máli ekki með réttu beint að öðrum en þeim sem gæti látið hagsmunina af hendi eða yrði að þola þá. Ágreiningur málsaðila lyti í raun að því hver ætti rétt til þess að innheimta hinar umdeildu kröfur sem annar hvor þeirra kynni að eiga á hendur K. Þar sem þau réttindi sem deilt væri um gætu ekki talist vera í vörslum búsins í skilningi 109. gr. laga nr. 21/1991 hefðu ekki verið skilyrði til að vísa málinu til úrlausnar héraðsdóms á grundvelli 171. gr., sbr. 120. gr. laga 21/1991, líkt og gert hefði verið í beiðni skiptastjóra. Ekki yrði heldur ráðið af málatilbúnaði þrotabús ÞH að krafa þess byggði á öðrum grunni en sértökurétti samkvæmt 109. gr. laga nr. 21/1991 og í öllu falli væru slíkar málsástæður svo vanreifaðar að vísa bæri kröfum sem reistar væru á þeim grunni frá dómi. Þá var ekki séð að skilyrði hefðu verið fyrir þrotabú ÞH að hafa uppi gagnkröfu í málinu um viðurkenningu á rétti þess til bótanna úr hendi K en gagnkrafa yrði einungis höfð uppi að uppfylltum skilyrðum ákvæða 172. og 173. gr. laga 21/1991. Samkvæmt því yrðu kröfur málsaðila ekki sóttar í dómsmáli sem rekið væri eftir ákvæðum 5. þáttar laga nr. 21/1991 og var kröfum þeirra því vísað frá héraðsdómi.

Héraðsdómur Vesturlands birt 9. apríl 2021

E-113/2019

Sólveig Axelsdóttir (Jón Magnússon lögmaður) gegn Lilju Ósk Ragnarsdóttur og Maríasi Hjálmari Guðmundssyni (Sara Pálsdóttir lögmaður) og Lilja Ósk Ragnarsdóttir og Marías Hjálmar Guðmundsson (Sara Pálsdóttir lögmaður) gegn Sólveigu Axelsdóttur (Jón Magnússon lögmaður)

Aðila kaupsamnings um fasteign greindi á um hvort eignin hefði verið haldin göllum. Var fallist á kröfu kaupenda að hluta vegna þessa og seljanda gert að greiða þeim bætur vegna tiltekinna galla á eigninni.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 17. mars 2020

E-906/2019

Sigursveinn Helgi Jóhannesson, Árni Sigursveinsson, Ebba Berta Sigursveinsdóttir og Jóna Þ. Sigursveinsdóttir Ramsted (Lára Valgerður Júlíusdóttir lögmaður) gegn Neva ehf (Andri Andrason lögmaður)

Stefndi keypti fasteign á Seltjarnarnesi af stefnendum. Eftir að hann hafði fengið eignina afhenta en áður en hann hafði greitt lokagreiðslu og fengið afsal gefið út komst hann að því að lóðin var ekki jafnstór og tilgreint var í kaupsamningi. Hann taldi sig eiga rétt til skaðabóta eða afsláttar af kaupverði sem næmi lokagreiðslu. Stefnendur höfðuðu mál til þess að knýja stefnda til þess að inna lokagreiðslu kaupverðsins af hendi. Talið var að lóðin væri 20,27% minni en kom fram í söluyfirliti. Dómurinn mat þann mun verulegan í skilningi 21. gr. laga nr. 40/2002. Með vísan til 27. gr. sömu laga var talið að seljendur bæru ábyrgð á því að kaupandi fékk ekki réttar upplýsingar áður en hann keypti. Dómurinn taldi kaupandann ekki eiga rétt á skaðabótum þar eð sök seljenda hefði ekki verið sönnuð. Hins vegar taldi dómurinn að kaupandinn ætti rétt á afslætti af kaupverði sem næmi þessum mun á stærð lóðarinnar samkvæmt kaupsamningi og mældri stærð hennar.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 11. mars 2020

E-968/2019

C og E (Guðbrandur Jóhannesson lögmaður) gegn A og P (Ásgeir Þór Árnason lögmaður)

Stefndu keyptu fasteign í lítið niðurgröfnum kjallara af stefnendum. Eftir að stefndu fengu eignina afhenta en áður en þau höfðu greitt lokagreiðslu og fengið afsal gefið út töldu þau sig hafa fundið galla á eigninni. Til galla töldu þau að það væri grunnvatn í gryfju í inntaksklefa, of hár raki væri í botnplötu og að ekki væri þerrilögn umhverfis húsið. Þau gagnstefndu því og kröfðust afsláttar eða skaðabóta. Dómurinn taldi ósannað að íbúðin hefði verið gölluð í skilningi 1. ml. 18. gr. eða 1. mgr. 19. gr. laga nr. 40/2002 þegar stefnendur keyptu hana. Íbúðin var ekki heldur talin gölluð í skilningi 2. ml. 18. gr. laganna né 27. eða 28. gr. þeirra.

Landsréttur birt 22. nóvember 2019

94/2019

Flæði ehf (Björgvin Jónsson lögmaður) gegn Lifa ehf (Hilmar Magnússon lögmaður)

F ehf. keypti félagið N ehf., sem var í eigu L ehf., undir lok árs 2017. L ehf. höfðaði mál á hendur F ehf. til heimtu fjárhæðar sem F ehf. dró frá við lokagreiðslu vegna kaupanna. F ehf. taldi sig eiga gagnkröfu þar sem heildarskuldir N ehf. hefðu verið 3.450.959 krónum hærri en fram kom í prófjöfnuði sem lagður var til grundvallar við kaupin, auk þess sem N ehf. hefði verið haldið tilteknum leyndum göllum. Ágreiningur var um hvernig túlka skyldi grein 4.16 í kaupsamningi um N ehf. Í nefndri grein kom fram að upphæðir samningsins skyldu miðast við prófjöfnuð eins og hann stóð við lok dags 7. desember 2017. Ef kæmi í ljós, þegar öll gögn hefðu skilað sér til bókunar, að heildarskuldir væru hærri eða lægri en sem nemur 3.000.000 króna miðað við nefndan prófjöfnuð þá yrði tekið tillit til þess við lokagreiðslu. Talið var að með grein 4.16 væri kveðið á um hámark þeirrar fjárhæðar sem hvor aðili var tilbúinn að bera án eftirmála. Með vísan til þess, sem og túlkunar á orðalagi greinarinnar, var lagt til grundvallar að eingöngu ætti að taka tillit til þess við lokagreiðslu sem færi umfram 3.000.000 króna. Þá var ekki fallist á að N ehf. hafi verið haldið leyndum göllum. Litið var til þess að kaupin bar að með skömmum fyrirvara og samningsgerð var hraðað að kröfu kaupanda. Var ekki talið að F ehf. hefði mátt ganga út frá því að laun og tengd gjöld fyrstu daga viðkomandi launatímabils væru uppgerð eða að L ehf. tæki þær kröfur með sér við söluna. Hvað varðaði þann hluta gagnkröfu L. ehf. sem var umfram 3.000.000 króna, 450.959 krónur, var litið til þess að breyting hefði ekki aðeins orðið á skuldahlið prófjafnaðarins eftir að öll gögn höfðu skilað sér til bókunar, heldur einnig á eignahlið. Var mismunur milli skulda samkvæmt þeim prófjöfnuði sem lá til grundvallar við kaupin og leiðréttum prófjöfnuði, ásamt þeim auknu skuldum sem F ehf. taldi vera til staðar, innan við 3.000.000 króna. Þá byggði F ehf. á því að L ehf. ætti að bera tiltekinn hlutfallslegan kostnað af launum og tengdum gjöldum, án þess að miða við að F ehf. ætti að bera hlutfallslegan kostnað af persónuuppbót launþega sem L ehf. hafði innt af hendi. Að þessu virtu og gögnum málsins í heild var talið að F ehf. hefði ekki sannað að hann ætti gagnkröfu á hendur L ehf. Var F ehf. því gert að greiða L ehf. umkrafða fjárhæð.

Landsréttur birt 8. nóvember 2019

335/2018

Hagbyggir ehf Kjartan Guðfinnur Björgvinsson (Björgvin Þorsteinsson lögmaður) og Eva Lísa Reynisdóttir (Gestur Gunnarsson lögmaður, 3. prófmál) gegn Húsasmiðjunni ehf (Marteinn Másson lögmaður, Smári Hilmarsson lögmaður, 1. prófmál)

HÚ ehf. höfðaði mál á hendur HB ehf., KGB og ELR til greiðslu 2.000.000 króna sem var hluti af viðskiptaskuld HB ehf. við HÚ ehf. KGB og ELR höfðu ritað undir yfirlýsingu um sjálfskuldarábyrgð fyrir skuldum HB ehf. við HÚ ehf., allt að stefnufjárhæðinni. Talið var sannað að HB ehf. hefði skuldað HÚ ehf. hærri fjárhæð vegna vörukaupa en nam stefnufjárhæð málsins. Þá var ekki fallist á að HB ehf. ætti skuldajafnaðarkröfu á hendur HÚ ehf., en HB ehf. hafði hvorki leitt í ljós að efni sem HÚ ehf. lagði til í tiltekinn ljósbúnað hafi verið gallað eða að HB ehf. hefði orðið fyrir tjóni af völdum HÚ ehf. að öðru leyti. KGB og ELR studdu kröfu sína um sýknu jafnframt við það að HÚ ehf. hefði ekki fylgt fyrirmælum laga nr. 32/2009 um ábyrgðarmenn. Ekki var fallist á að KGB teldist ábyrgðarmaður í skilningi laganna og var HÚ því ekki skylt að fylgja fyrirmælum þeirra gagnvart honum. Fallist var á að ELR teldist ábyrgðarmaður í skilningi laganna en talið að vanræksla HÚ ehf. á skyldum sínum samkvæmt þeim leiddi ekki til þess að ábyrgð ELR félli niður. Voru HB ehf., KGB og ELR því dæmd til að greiða HÚ ehf. umkrafða fjárhæð.

Landsréttur birt 12. apríl 2019

591/2018

VHE ehf (Hilmar Gunnlaugsson lögmaður) gegn Hýsi - Merkúr hf (Bjarki Þór Sveinsson lögmaður)

V ehf. gerði samning við H hf. um afhendingu á stáli í byggingu sem V ehf. var að reisa samkvæmt verksamningi við E ehf. Upphaflega var miðað við að stál í bygginguna yrði um 350 tonn en magnið sem var notað og H hf. afhenti reyndist vera um 550 tonn. Deildu aðilar meðal annars um hvor þeirra bæri áhættuna af því. Í dómi Landsréttar kom fram að í tilboði H hf. hefði verið miðað við einingarverð á tonni á stáli og hvergi getið um ákveðið magn sem afhent yrði eða heildarverð fyrir stálvirkið. Hefði V ehf. ekki leitt í ljós að H hf. hefði hvað sem þessu liði lofað að afhenda honum fullhannað stálvirki í bygginguna sem í færu 350 tonn og að H hf. bæri áhættuna ef það magn væri vanáætlað. Bæri V ehf. því greiða fyrir það efni sem honum var afhent. Í málinu hafði V ehf. til viðbótar uppi lækkunarkröfur í níu liðum þar á meðal vegna dagsekta sem hann hafði greitt E ehf. vegna tafa á skilum á verkinu. Taldi Landsréttur að V ehf. hefði ekki tekist að sanna að H hf. bæri ábyrð á þeim töfum. Að öðru leyti var kröfum V ehf. hafnað.

Hæstiréttur birt 15. desember 2016

191/2016

Grundarstígur 24, húsfélag (Ívar Pálsson hrl) gegn Kurr ehf (Hjalti Steinþórsson hrl)

G krafði K ehf. um greiðslu á hluta þess í sameiginlegum kostnaði vegna framkvæmda við fjöleignarhúsið G 24. Var talið að skilja yrði samþykktir húsfundarins á þann veg að stjórn félagsins hefði verið veitt umboð til þess að ganga til samninga um utanhússviðgerðir annars vegar og framkvæmdir við stigagang hins vegar að því tilskildu að tækist að afla lægri tilboða en legið hefðu fyrir fundinn. Varðandi utanhússviðgerðir lá nægjanlega fyrir að stjórn G hefði tekist að afla hagstæðra tilboðs í það verk en legið hefði fyrir á fundinum og var K ehf. talið skuldbundið af þeirri ákvörðun. Hins vegar hefði stjórninni ekki tekist að afla hagstæðari tilboða varðandi framkvæmdir á stigagang og því talið að hún hefði ekki haft umboð til að semja um þær framkvæmdir. Var K ehf. því sýknað af fjárkröfu G vegna þeirrar framkvæmdar.

Hæstiréttur birt 15. september 2016

629/2015

Hildur Eiríksdóttir og Sigurður Guðjónsson (Sigurður Sigurjónsson hrl) gegn Björk Sigurðardóttur (Hilmar Magnússon hrl)

H og S höfðuðu mál til heimtu ætlaðrar skuldar B við þau vegna greiðslna sem þau inntu af hendi á árunum 2006 til 2012 meðan deilt var um eignarhald tiltekinnar fasteignar. Með hliðsjón af tildrögum þess að H og S hefðu verið skráðir eigendur fasteignarinnar umrætt tímabil og að eignarhaldið hefði aðeins verið til málamynda var talið að miða bæri rof fyrningarfrests krafna þeirra við höfðun málsins árið 2014. Þá var talið að gagnkröfur B væru tækar til skuldajafnaðar, sbr. 1. mgr. 28. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, og að þær næmu hærri fjárhæð en ófyrnd krafa H og S. Var B því sýknuð af kröfu H og S.

Hæstiréttur birt 17. desember 2015

290/2015

Liebherr, Werk, Biberach og GmbH (Heiðar Örn Stefánsson hrl) gegn Samskipum hf (Lilja Jónasdóttir hrl)

S hf. krafði L um áfallna gáma- og stæðaleigu vegna þriggja byggingarkrana í eigu L. Féllst héraðsdómur á kröfu S hf. að frádregnum hluta skuldajafnaðarkröfu L um dráttarvexti og staðfesti Hæstiréttur þá niðurstöðu. Hélt L því fram að hann ætti einnig gagnkröfu á hendur S hf. vegna skemmda sem kranarnir hefðu orðið fyrir í vörslum S hf. Á grundvelli fyrirliggjandi matsgerðar komst héraðsdómur að þeirri niðurstöðu að S hf. bæri ábyrgð á því tjóni sem orðið hefði á krönunum í hans vörslum og staðfesti Hæstiréttur þá niðurstöðu. Á hinn bóginn féllst héraðsdómur ekki á skuldajafnaðarkröfu L vegna tjónsins þar sem matsmaður hefði ekki lagt sjálfstætt mat á kostnað við viðgerðir á krönunum, heldur eingöngu lagt til grundvallar kostnaðarmat L. Þótti umfang tjónsins þannig ekki í ljós leitt. Fyrir Hæstarétti voru lagðir fram reikningar L vegna viðgerða á krönunum ásamt nýrri matsgerð. Taldi Hæstiréttur að samkvæmt síðastgreindu matsgerðinni, sem ekki hefði verið hnekkt, væri sannað að tjón L næmi að minnsta kosti þeirri fjárhæð sem S hf. hefði verið dæmd. Var því fallist á gagnkröfu L til skuldajafnaðar við kröfu S hf. Samkvæmt því var L sýknaður af kröfu S hf.

Hæstiréttur birt 16. apríl 2015

237/2015

Málaflokkur: Erfðaréttur

Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr ágreiningi A og B í tengslum við skipti á dánarbúi C, að öðru leyti en því að vísað var frá héraðsdómi kröfu B um að A yrði gert að afhenda dánarbúinu nánar tiltekna lausafjármuni þar sem krafan hefði ekki verið höfð uppi eftir fyrirmælum 124. og 125. gr. laga nr. 20/1991 um skipti á dánarbúum o.fl.

Hæstiréttur birt 26. mars 2015

597/2014

Guðlaug F. Stephensen og Sigurður Tyrfingsson (Sigurður Sigurjónsson hrl) gegn þrotabúi KO-96 ehf (Auður Björg Jónsdóttir hrl)

Þrotabú K ehf. höfðaði mál á hendur G og S til heimtu eftirstöðva kaupverðs vegna fasteignar, en G og S báru meðal annars fyrir sig ætlaða galla á hinu selda. Fyrir Hæstarétti höfðu aðilarnir uppi ýmsar kröfur. Hæstiréttur tiltók að þrotabú K ehf. hefði ekki gagnáfrýjað héraðsdómi og kæmu því ekki til álita kröfur hans um annað en staðfestingu héraðsdóms og málskostnað fyrir réttinum. Þá var í dómi Hæstaréttar rakið að G og S hefðu í héraði höfðað gagnsök á hendur þrotabúinu vegna ætlaðra galla á hinni seldu fasteign. Taldi Hæstiréttur að G og S hefði samkvæmt 1. mgr. 116. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. verið óheimilt að höfða gagnsök á hendur þrotabúinu, þótt þeim hefði verið heimilt að hafa uppi gagnkröfu til skuldajafnaðar í máli þrotabúsins á hendur þeim, en að auki hefði gagnsök ekki verið höfðuð innan lögboðins frests, sbr. 2. mgr. 28. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Var gagnsök G og S því vísað frá héraðsdómi. Stóð deila aðila fyrir Hæstarétti því einungis um fjárhæð gagnkröfu G og S til skuldajafnaðar við kröfu þrotabús K ehf. um greiðslu eftirstöðva kaupverðs hinnar seldu fasteignar. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms, með vísan til forsendna hans, um að taka til greina gagnkröfu G og S tiltekinnar fjárhæðar, er nam tjóni G og S samkvæmt tveimur matsgerðum að frádregnum tryggingarbótum sem féllu þeim til vegna galla á fasteigninni, og skyldi gagnkrafan koma til frádráttar kröfu þrotabús K ehf.

Hæstiréttur birt 20. mars 2014

724/2013

Íbúðalánasjóður (Heiðar Ásberg Atlason hrl) gegn ALMC hf (Gísli Guðni Hall hrl)

Í árslok 2007 og janúar 2008 festi Í kaup á skuldabréfum útgefnum af A hf. Skuldabréfin voru tengd við lánshæfi K hf. og urðu verðlaus að kalla eftir að F tók yfir stjórn K hf. í október 2008. Samkvæmt skilmálum skuldabréfanna féll greiðsluskylda A hf. vegna þeirra niður við atvik á borð við yfirtöku F á K hf. og hagnaðist A hf. því verulega á útgáfu og sölu skuldabréfanna, sem hann eftir atvikið þurfti ekki að greiða, en Í tapaði að sama marki fé. Í kjölfarið bar A hf. og Í þó saman um að greiðsluskylda A hf. hefði ekki fallið niður að öllu leyti, þótt þá greindi á um umfang hennar. Að undangengnum viðræðum Í og A hf. eftir fall K hf. gerðu þeir með sér samning 14. október 2008 sem fól í sér að A hf. skyldi kaupa fyrrgreind skuldabréf á nafnverði, en að auki skyldi A hf. kaupa tiltekin skuldabréf, svonefnd íbúðabréf, útgefin af Í auk þess sem Í skuldbatt sig til að leggja tiltekna fjárhæð inn á reikning hjá A hf. Við slit A hf. lýsti Í kröfum vegna síðastgreindrar innstæðu, vegna vaxtaskiptasamnings sem málsaðilar höfðu gert með sér og lýsti aukinheldur yfir skuldajöfnuði við kröfur sem A hf. kynni að eiga á hendur Í. Slitastjórn A hf. skipaði fyrstgreindum tveimur kröfum Í í réttindaröð við slitin sem almennum kröfum, sbr. 113. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Með bréfi til Í 4. maí 2010 lýsti A hf. yfir riftun á fyrrgreindum samningi þeirra 14. október 2008, með skírskotun til þess að hann hefði falið í sér eftirgjöf A hf. á hagsmunum tilgreindrar fjárhæðar, og skuldajafnaði þeirri fjárhæð við almennar kröfur Í sem viðurkenndar höfðu verið við slitin. Ágreiningi málsaðila um þessa gagnkröfu A hf. var vísað til úrlausnar héraðsdóms, sem rifti kaupum A hf. á skuldabréfunum af Í og viðurkenndi rétt A hf. til skuldajafnaðar við kröfu Í 4. maí 2010. Kærði Í úrskurð héraðsdóms til Hæstaréttar. Fyrir Hæstarétti hafði Í meðal annars uppi kröfu um frávísun málsins frá héraðsdómi á þeim grundvelli að kröfugerð A hf. um riftun samningsins 14. október 2008 væri áfátt og uppfyllti ekki skilyrði laga nr. 21/1991. Hæstiréttur tók undir það að tilgreindir annmarkar væru á kröfugerðinni en taldi að þrátt fyrir það hefði vörnum Í gegn kröfunni ekki orðið áfátt af þeim sökum. Hæstiréttur sló því næst föstu að A hf. hefði sýnt nægilega fram á að í samningnum 14. október 2008 hefði falist veruleg eftirgjöf hagsmuna af hans hálfu og að Í hefði hvorki freistað þess með matsgerð né öðrum fullnægjandi hætti að sanna að í samningnum hefði ekki falist gjöf í merkingu 1. mgr. 131. gr. laga nr. 21/1991, sem A hf. reisti riftunarkröfu sína á. Talið var sannað að með gerð samningsins hefði það vakað fyrir A hf. að létta einhverju af því tapi sem Í varð fyrir er skuldabréfin urðu verðlaus, en í þeim löggerningi hefði falist að eignir A hf. hefðu skerst sem nam ætlaðri auðgun Í. Skírskotað var til þess að regla 1. mgr. 131. gr. laga nr. 21/1991 væri hlutlæg riftunarregla og skipti því ekki máli, að öðru leyti en varðaði tilgang ráðstöfunarinnar, hver huglæg afstaða aðila hefði verið er ráðstöfunin var gerð. Þá var vísað til þess að ráðstöfunin hefði verið gerð á síðustu sex mánuðum fyrir frestdag A hf. Að öllu virtu var fallist á að rifta ætti þeirri gjöf sem falist hefði í samningnum 14. október 2008. Loks vísaði Hæstiréttur til þess að ekki væri ágreiningur um að skuldajöfnuður ætti að fara fram ef fallist væri á riftunarkröfu A hf. og taldi að ekki væru skilyrði til að miða réttaráhrif skuldajafnaða við annað tímamark en 4. maí 2010, þegar riftun og skuldajöfnuði var lýst yfir af hálfu A hf.

Hæstiréttur birt 3. október 2013

117/2013

Húshamrar ehf og Múr- og flísaþjónustan ehf (Ívar Pálsson hrl) gegn Kjartansgötu 5, húsfélagi (Halldór Þorsteinn Birgisson hrl)

H ehf. og M ehf. höfðuðu mál gegn K húsfélagi og kröfðust greiðslu vegna vinnu við viðhald á húsi K. Deildu aðilar um hvort K ætti gagnkröfur á H ehf. og M ehf. til skuldajafnaðar. Með vísan til ákvæða verksamningsins og ákvæðis ÍST 30 var talið að ábyrgð H ehf. og M ehf. á verkinu hefði verið sameiginleg. Dómkvaddir matsmenn töldu að sjáanlegur munur væri á steiningu útveggja hússins en munurinn væri vart merkjanlegur nema að undangenginni nákvæmri skoðun. Með vísan til þessa þótti það frávik sem var á steiningunni vera innan þeirra marka sem gera mætti ráð fyrir í verkefnum af þessu tagi. Hvorki þótti útlit steiningarinnar víkja frá því sem aðilar sömdu um né notagildi hennar minna en til mætti ætlast. Var steiningin því ekki talin gölluð og gagnkröfu K þar að lútandi hafnað. Uppsetning þakrennu var talin vera ábótavant en þar sem K hafði ekki leitast við að sýna fram á með haldbærum gögnum hver kostnaður yrði af því að lagfæra gallann var ekki unnt að fella efnisdóm um þessa gagnkröfu K. Loks var hafnað gagnkröfum K er lutu að dagsektum vegna tafa á verkinu og lögfræðikostnaðar. Var því fallist á kröfur H ehf. og M ehf.

Hæstiréttur birt 13. júní 2013

371/2013

Íbúðalánasjóður (Gunnar Sturluson hrl) gegn ALMC hf (enginn)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu Í um að fellt yrði niður mál vegna ágreinings um kröfu sem Í hafði lýst við slit fjármálafyrirtækisins A hf. Við meðferð málsins í héraði féllst Í á afstöðu slitastjórnar A hf. til þess hvar skyldi skipa kröfu Í í réttindaröð samkvæmt ákvæðum laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. og gerði þá kröfu að málið yrði fellt niður. A hf. hélt aftur á móti til streitu kröfum sínum um riftun tiltekins samnings aðila og að viðurkennt yrði að A hefði verið heimilt að jafna út kröfur að tiltekinni fjárhæð með skuldajöfnuði. Krafa A hf. þótti varða úrlausn sakarefnisins sem borið hefði verið undir dóm og var talið að uppfyllt væru önnur skilyrði 4. mgr. 177. gr. laga nr. 21/1991 sbr. 2. tölulið 173. gr. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.

Hæstiréttur birt 17. apríl 2013

222/2013

Glitnir hf (Steinunn Hólm Guðbjartsdóttir hrl) gegn Ottó Birni Ólafssyni (Arnar Þór Stefánsson hrl)

Ó lýsti tveimur skaðabótakröfum við slit G hf. sem slitastjórn félagsins hafnaði og var ágreiningi aðila vísað til úrlausnar héraðsdóms. Ó, sem gert hafði samning um einkabankaþjónustu við G hf., hélt því fram að starfsmenn G hf. hefðu valdið honum tjóni með saknæmri háttsemi sinni annars vegar í tengslum við kaup Ó á skuldabréfi útgefnu af L ehf. og hins vegar vegna framvirkra kaupa Ó á skuldabréfi og samnings um gjaldeyrisstýringu sem endað hafi með tapi. Í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var með vísan til forsendna hans, kom fram að í dómi Hæstaréttar í máli nr. 472/2012 hefði því verið slegið föstu í sambærilegu máli að G hf. hefði brotið gegn 4., 5., 6. og 9. gr. laga nr. 33/2003 um verðbréfaviðskipti í tengslum við útboð skuldabréfa L ehf. Engin rök væru til þess að horfa framhjá fordæmisgildi þess dóms og var því talið sannað að starfsmenn G hf. hefðu valdið Ó tjóni vegna kaupa á umræddu skuldabréfi L ehf. Var því fallist á fyrri skaðabótakröfu Ó eins og hún var sett fram og hún viðurkennd sem almenn krafa við slit G hf. Hins vegar var talið að G hf. hefði sýnt fram á að Ó hafi aldrei greitt þá fjármuni sem hann krafðist bóta fyrir vegna framvirkra kaupa á skuldabréfi og framlags til gjaldeyrisstýringar í tengslum við uppgjör á þeim kaupum og að Ó hefði því ekki orðið fyrir tapi. Var seinni skaðabótakröfu Ó af þeim sökum hafnað. Í málinu hafði G hf. uppi gagnkröfu sem laut að óuppgerðu tapi sem varð á áðurgreindum afleiðuviðskiptum en hluti þeirra skulda hafði verið færður inn í samning um gjaldeyrisstýringu. Var talið, að túlka yrði forsendur áðurgreinds dóms Hæstaréttar á þann veg, að G hafi við gerð samnings um afleiðuviðskipti aðila í þessu máli brotið gegn 4., 5. og 9. gr. laga nr. 33/2003. Var samningurinn af þeim sökum talinn óskuldbindandi fyrir Ó og krafa hans um sýknu af gagnkröfu G hf. tekin til greina.

Hæstiréttur birt 2. september 2011

437/2011

Landsbanki Íslands hf (Herdís Hallmarsdóttir hrl) gegn Rekstrarlausnum ehf (Guðmundur Ómar Hafsteinsson hrl)

L hf. kærði úrskurð héraðsdóms þar sem gagnkröfum hans á hendur R ehf. var vísað frá dómi vegna vanreifunar. R ehf. hafði lýst kröfum við slit L hf. um að viðurkennd yrði skaðabótakrafa hans á hendur L hf. auk þess sem hann krafðist þess að fá ótakmarkaðan aðgang að tilgreindum bankareikningi með tiltekinni innstæðu. Fyrri kröfunni lýsti hann sem almennri kröfu en þeirri seinni sem sértökukröfu. L hf. lagði fram greinargerð í þinghaldi 25. febrúar 2011 og hafði m.a. uppi gagnkröfu um að R ehf. greiddi honum tiltekna fjárhæð með dráttarvöxtum. Kvað hann gagnkröfuna vera tilkomna vegna skuldar R ehf. við sig samkvæmt afleiðusamningi sem í gildi hefði verið milli þeirra. Í dómi Hæstaréttar sagði m.a. að héraðsdómi hefði borið samkvæmt fyrirmælum 4. mgr. 177. gr. laga nr. 21/1991 að gefa R ehf. kost á að skila stuttu skriflegu svari við gagnkröfum L hf. Þetta hefði héraðsdómur látið undir höfuð leggjast og ekki kæmi fram í endurritum þinghalda í málinu að bókað hefðu verið andsvör R ehf. við kröfunni. Ómerkti því Hæstiréttur hinn kærða úrskurð og málsmeðferðina frá þinghaldi 25. febrúar 2011 og lagði fyrir héraðsdóm að taka málið til löglegrar meðferðar.

Hæstiréttur birt 7. apríl 2011

623/2010

Ásvík ehf (Guðjón Ármann Jónsson hrl) gegn Ívari Gestssyni og Bylgju Hafþórsdóttur (Steingrímur Þormóðsson hrl)

Í og B keyptu ósamsett einingahús af Á ehf. sem flutti inn slík hús frá erlendum framleiðanda. Á ehf. krafði kaupendurna um lokagreiðslu með dráttarvöxtum auk kostnaðar vegna gámaleigu, með vísan til meintrar vanefndar og viðtökudráttar af þeirra hálfu. Í og B báru á hinn bóginn fyrir sig vanefndir seljanda við kaupin, þ. á m. galla á söluhlut og afhendingardrátt. Þá gerðu Í og B til vara gagnkröfu til skuldajafnaðar á hendur Á ehf., sem einnig var reist á meintum vanefndum seljandans, vegna kostnaðar af völdum meintra galla á söluhlutnum. Í og B mótmæltu því ekki að lokagreiðsla vegna kaupanna væri ógreidd og var krafa Á ehf. þar um því tekin til greina, en réttur seljanda til dráttarvaxta af lokagreiðslu tók mið af því að hann hafði við málshöfðun ekki enn efnt allar skyldur sínar vegna kaupanna. Hæstiréttur hafnaði kröfu Á ehf. um geymslukostnað, þar sem félagið ætti sem seljandi að bera slíkan kostnað, sbr. 10. gr. laga nr. 48/2003 um neytendakaup, enda hefði það ekki sannað að tafir á afhendingu hins selda hefðu verið á ábyrgð kaupenda. Þá féllst rétturinn á að kaupendur ættu skaðabótakröfu á hendur seljanda vega tjóns af völdum galla á söluhlutnum, en þeir hefðu hins vegar ekki freistað þess að sanna tjón sitt með matsgerð dómkvaddra matsmanna og væri krafa þeirra vanreifuð eins og hún væri úr garði gerð.

Hæstiréttur birt 21. október 2010

592/2010

Landsbanki Íslands hf (Guðmundur Óli Björgvinsson hrl) gegn Heritable Bank plc (Viðar Lúðvíksson hrl)

L kærði úrskurð héraðsdóms, þar sem mál H á hendur honum var fellt niður. H hafði fallið frá kröfum sínum og óskað eftir því að málið yrði fellt niður. Krafðist L þess að lagt yrði fyrir héraðsdóm að taka gagnkröfur hans á hendur H til efnislegrar úrlausnar. Talið var að kröfur þær til sjálfstæðs dóms sem L gerði uppfylltu ekki skilyrði 4. mgr. 177. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. um að krafa hans varðaði úrlausn sakarefnis, sem borið hefði verið undir dóm. Gagnkröfu yrði þó aðeins komið að í máli ef skilyrði væru til að hafa hana sjálfstætt uppi samkvæmt ákvæðum XXIII. kafla laganna, sbr. þó 2. tölulið 173. gr. Þegar af þessari ástæðu var hinn kærði úrskurður staðfestur um niðurfellingu málsins.

Hæstiréttur birt 25. febrúar 2010

375/2009

Maresco A/S (Berglind Svavarsdóttir hrl) gegn Samskipum hf (Lilja Jónasdóttir hrl)

M hafði uppi skaðabótakröfu gagnvart S hf. til skuldajafnaðar, en kröfuna taldi félagið eiga rót að rekja til rangrar vigtunar á rækju 15. júlí 2007 af hálfu starfsmanna S, sem sáu um affermingu á rækjunni fyrir M og vigtun á henni. Við kaup og sölu á rækjunni hefði M í báðum tilvikum miðað við það magn sem það hefði fengið uppgefið hjá S hf., sem reyndist vera 24.164 kg of mikið. M hefði því orðið fyrir tjóni og taldi mistök S hf. við vigtunina saknæma. M byggði einnig á meginreglum laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup um skaðabætur vegna galla. Talið var að krafa M væri svo vanreifuð að ekki hefði verið sýnt fram á að félagið ætti gilda kröfu á hendur S hf. sem væri svo skýr og ótvíræð að það gæti neytt skuldajafnaðar. Var kröfu M því hafnað. Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Jón Steinar Gunnlaugsson og Hjördís Hákonardóttir og Viðar Már Matthíasson settur hæstaréttardómari. Áfrýjandi skaut málinu upphaflega til Hæstaréttar 8. maí 2009, en ekki varð af fyrirhugaðri þingfestingu þess 24. júní 2009. Með heimild í 4. mgr. 153. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála áfrýjaði hann héraðsdómi öðru sinni 3. júlí 2009. Áfrýjandi krefst þess að tekin verði til greina gagnkrafa hans til skuldajafnaðar að fjárhæð 175.000,80 danskar krónur miðað við 11. nóvember 2007. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og fyrir Hæstarétti. Stefndi krefst staðfestingar hins áfrýjaða dóms og málskostnaðar fyrir Hæstarétti. Eins og greinir í héraðsdómi er ekki ágreiningur um réttmæti kröfu stefnda að teknu tilliti til innborgunar áfrýjanda svo sem krafan ber með sér. Áfrýjandi hefur uppi skaðabótakröfu til skuldajafnaðar, en þá kröfu telur hann eiga rót að rekja til rangrar vigtunar iðnaðarrækju úr færeyska togaranum Arctic Viking 15. júlí 2007. Starfsmenn stefnda sáu um vigtunina en togarinn er í eigu P/f Líðins í Kollafirði í Færeyjum. Áfrýjandi, sem keypti rækjuna af eiganda togarans og seldi hana svo til Íspóla ehf. miðaði í báðum tilvikum við það magn, sem hann fékk uppgefið hjá stefnda, sem reyndist 24.164 kg of mikið. Þurfti hann að endurgreiða kaupanda 3.044.664 krónur. Að því gerðu taldi hann að hann hefði ofgreitt seljanda, P/f Líðin, fjárhæð sem væri hærri en gagnkrafa hans. Hann hafi orðið fyrir tjóni og sé krafa hans skaðabótakrafa sem hann geti haft uppi á hendur stefnda. Hann reisir málatilbúnað sinn á því að stefnda hafi orðið á mistök við vigtunina, sem séu saknæm, og einnig á meginreglum laga nr. 50/2000 um lausafjárkaup um skaðabætur vegna galla, sem hann telur eiga við. Stefndi hefur viðurkennt að rangt hafi verið vigtað en mótmælir því að það sé vegna saknæmrar háttsemi starfsmanna hans eða af öðrum ástæðum, sem leitt geti til skaðabótaskyldu hans. Áfrýjandi hefur ekki reifað í málinu hvers konar samning hann gerði við stefnda um uppskipunina og heldur ekki hvaða reglur gilda um hugsanlegar vanefndir á þeim samningi. Hann hefur ekki leitast við að upplýsa í málinu hvaða háttsemi starfsmanna stefnda hafi verið saknæm og ekki hvort aðrar reglur geti átt við um skaðabótagrundvöllinn. Vegna þessarar vanreifunar á gagnkröfunni hefur hann ekki sýnt fram á að hann eigi gilda kröfu á hendur stefnda sem sé svo skýr og ótvíræð að hann geti neytt skuldajafnaðar við kröfu stefnda. Með vísan til þessa verður hinn áfrýjaði dómur staðfestur. Áfrýjandi greiði stefnda málskostnað fyrir Hæstarétti eins og í dómsorði greinir. Dómsorð: Málsatvik Málsástæður og lagarök stefnanda. Málsástæður og lagarök stefnda Niðurstaða

Hæstiréttur birt 10. desember 2009

201/2009

Sóley Víglundsdóttir (Ólafur Thoroddsen hrl) gegn Rúnari Þór Árnasyni (Jón Auðunn Jónsson hrl)

S keypti íbúð að Arnarhrauni í Hafnarfirði af R með kaupsamningi 29. júní 2005. Taldi S eignina haldna göllum og hélt því eftir greiðslu. Í málinu krafðist R greiðslu eftirstöðva kaupverðs eignarinnar. Í héraði og fyrir Hæstarétti hafði S uppi gagnkröfu til skuldajafnaðar við kröfu R vegna galla á skólplögn og raka í íbúðinni en að beiðni S hafði verið dómkvaddur matsmaður í héraði til að leggja mat á ætlaða galla á fasteigninni. Talið var að ekki yrði byggt á matgerðinni hvað þessa kröfuliði varðaði þar sem búið var að skipta um allar lagnir þegar matsmaður skar úr um ætlaðan galla á skólplögnum, auk þess sem hvergi var vikið að orsökum raka í íbúðinni í matsgerðinni. Var S því dæmd til að greiða R eftirstöðvar kaupverðsins, að frádreginni innborgun hennar, 10. september 2006.

Hæstiréttur birt 10. desember 2009

103/2009

YL-hús ehf (Hildur Sólveig Pétursdóttir hrl) gegn Einingaverksmiðjunni ehf (Indriði Þorkelsson hrl)

Í málinu krafðist E ehf. þess að Y ehf. yrði gert að greiða félaginu eftirstöðvar verkgreiðslna samkvæmt samkomulagi aðila en félögin höfðu gert með sér samning um að hið fyrrnefnda félag tæki að sér framleiðslu og uppsetningu á forsteyptum húseiningum fyrir Y ehf. sem það félag hafði hannað. Samkvæmt matsgerð sem lá fyrir í málinu var óskað eftir rökstuddu áliti á 13 matsliðum en aðeins 5 matsliðir voru til endurskoðunar fyrir Hæstarétti. E ehf. hafði unað úrlausn héraðsdóms um þá liði sem fallist var á með Y ehf. að kæmu til frádráttar kröfu E ehf., auk þess sem Y ehf. hafði borgað inn á eftirstöðvarnar. Einn af þessum 5 matsliðum var „um orsök þess að rifur væru á milli glugga og steinsteypu að utanverðu í öllum íbúðum.“ Samkvæmt mati hinna dómkvöddu matsmanna var talið að E ehf. hefði hvað þennan matslið varðaði, vikið frá því sem gert var ráð fyrir á teikningu fyrir húsin. Væru því ekki efni til að telja annmarka sem fram komu vegna þessa hafa stafað af rangri hönnun húsbygginganna. Bæri E ehf. því ábyrgð á þeim göllum sem matsmenn töldu vera á ísetningu glugganna. Með þessari niðurstöðu voru gagnkröfur Y ehf. orðnar hærri en krafa E ehf. í málinu og var Y ehf. því sýknað.

Hæstiréttur birt 26. nóvember 2009

145/2009

Curron hf (Jóhannes Bjarni Björnsson hrl) gegn Þorsteini Geirssyni (Anton Björn Markússon hrl)

Í málinu stefndi C hf. fyrrverandi framkvæmdastjóra félagsins Þ og krafði hann um greiðslu skuldar samkvæmt viðskiptamannareikningi. Með heimild í 28. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991 hafði Þ uppi gagnkröfu til skuldajafnaðar gegn kröfum C hf. og krafðist aðallega sýknu en til vara lækkunar á kröfum félagsins. Í dómi Hæstaréttar kom fram að af málsgögnum og forsendum héraðsdóms yrði ráðið að C hf. hefði mótmælt öllum gagnkröfum Þ. Lög nr. 91/1991 gerðu ekki ráð fyrir að stefnandi máls gæti skilað sérstakri greinargerð um gagnkröfur stefnda nema þegar gagnstefnt væri og þess krafist að sjálfstæður dómur gengi um gagnkröfurnar. Mótmæli við gagnkröfum, sem einungis væri teflt fram til stuðnings sýknukröfu, gætu eftir atvikum komið fram í bókunum, gagnaöflun sem sýnilega væri beint gegn kröfunum og í munnlegum málflutningi. Samkvæmt d. og e. lið 1. mgr. 114. gr. sömu laga bæri síðan að gera grein fyrir slíkum mótmælum og ástæðum þeirra í dómi. Þar sem ekki var að þessu gætt í héraðsdómi var hinn áfrýjaði dómur ómerktur og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til löglegrar meðferðar og dómsálagningar á ný.

Hæstiréttur birt 5. mars 2009

381/2008

Óskar Ásgeirsson (Sigmundur Hannesson hrl) gegn Helgu Bjarnadóttur (Guðni Ásþór Haraldsson hrl)

Með kaupsamningi 24. janúar 2006 keypti H fasteign S af Ó fyrir 40.000.000 krónur. H hélt því fram að gallar hefðu verið á fasteigninni og að þeir hefði komið í ljós fljótlega eftir afhendingu. Vegna þessa galla hélt H eftir 2.000.000 krónum af þeirri fjárhæð sem hún átti eftir að greiða samkvæmt kaupsamningi. Ó höfðaði mál þetta til heimtu eftirstöðva kaupverðsins. H hafði uppi gagnkröfu til skuldajafnaðar og taldi sig eiga rétt á skaðabótum eða afslætti samkvæmt tilgreindum ákvæðum laga nr. 40/2002. Því til stuðnings lagði hún fram matsgerð dómkvaddra manna. Matsgerðin tók til fjölmargra atriða, sem óskað hafði verið mats á vegna þess að um meinta galla væri að ræða og tekin afstaða til þess hvað kosta myndi að bæta úr þeim. Við munnlegan málflutning málsins fyrir Hæstarétti kvaðst Ó hafa í málflutningi í héraði haft uppi efnisvarnir gegn kröfuliðum í matsgerðinni og einkum hefði hann byggt á reglu 2. ml. 18. gr. laga nr. 40/2002 um gallaþröskuld, svonefndrar skoðunarskyldu kaupanda, rétt seljanda til úrbóta á galla, tilkynningarskyldu kaupanda vegna galla og tómlæti vegna vanrækslu á henni svo og um skyldu kaupanda til að takmarka tjón sitt og um lækkun skaðabóta. Engin grein var gerð fyrir þessum andmælum Ó í héraðsdómi. Þá var heldur ekki getið um þá málsástæðu H að um neytendakaup væri að ræða. Þetta var talið fara í bága við e. lið 1. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991. Ekki var heldur tekin afstaða til einstakra þátta sem um var fjallað í matsgerð, né einstakra töluliða, heldur var á hana fallist í heild sinni án sérstaks rökstuðnings. Ekki var tekin afstaða til þess hvers vegna skilyrði væru til að taka kröfur H til greina, annars vegar um skaðabætur eða afslátt, sem hún reisti að mestu á matsgerðinni eða um skaðabætur fyrir óbeint tjón, en sömu skilyrði um rétt til greiðslna eiga ekki við samkvæmt þessum lagaákvæðum. Ennfremur var ekki fjallað um í héraðsdómi hvort skilyrði væru til að líta framhjá reglu um gallaþröskuld í 2. ml. 18. gr. laga nr. 40/2002, og ekki með fullnægjandi hætti tekin afstaða til þeirrar málsástæðu Ó, að hann hefði ekki átt þess kost að bæta úr göllum, sbr. 39. gr. laganna. Þetta var allt talið fara í bága við f. lið 1. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991. Vegna þessara annmarka á hinum áfrýjaða dómi var óhjákvæmilegt að ómerkja hann og vísa málinu heim í hérað til löglegrar meðferðar.

Hleð fleiri dómum…