Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

32 dómar fundust

Lykilorð: Skattskylda

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 18. apríl 2026 kl. 23:53

E-2380/2025

Stofulind ehf (Kristján Gunnar Valdimarsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Bragi Dór Hafþórsson lögmaður)

Stefndi var sýknaður af kröfu stefnanda um að felldir yrðu úr gildi úrskurðir yfirskattanefndar og skattrannsóknarstjóra um að útgefnir sölureikningar á hendur stefnanda sem um var deilt í málinu uppfylltu ekki skilyrði frádráttar rekstrargjalda samkvæmt 31. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt og væru ekki tækir sem grundvöllur innskattsfrádráttar samkvæmt 3. mgr. 15. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt.

Hæstiréttur birt 18. nóvember 2025

9/2025

Vulkan Reiser AS (Gunnar Ingi Jóhannsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

V höfðaði mál á hendur Í og krafðist þess að ógilt yrði ákvörðun ríkisskattstjóra um synjun á endurgreiðslu virðisaukaskatts samkvæmt 3. mgr. 43. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt, sbr. 2. gr. reglugerðar nr. 288/1995 um endurgreiðslu virðisaukaskatts til erlendra fyrirtækja. V byggði meðal annars á því að öll skilyrði endurgreiðslu virðisaukaskatts hefðu verið uppfyllt og að niðurstaða ríkisskattstjóra um skráningarskyldu V á virðisaukaskattsskrá væri röng. Þá byggði V einnig á því að vikið hefði verið frá áralangri túlkun og framkvæmd ríkisskattstjóra um skráningarskyldu erlendra ferðaskrifstofa. Í dómi Hæstaréttar var rakið að fyrir lægi að V hefði selt ferðaþjónustu til afhendingar hér á landi sem ekki væri undanþegin skattskyldusviði laganna. Yrði því að telja að honum hefði borið skylda til að innheimta virðisaukaskatt og standa skil á honum í ríkissjóð eins og kveðið væri á um í 1. tölulið 1. mgr. 3. gr. laga nr. 50/1988. Bar V því að skrá sig á virðisaukaskattsskrá, sbr. 1. mgr. 5. gr. laganna, enda ekki undanþeginn skattskyldu samkvæmt 4. gr. þeirra. Að þessu gættu og með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var fallist á niðurstöðu ríkisskattstjóra um skatt- og skráningarskyldu V. Af þessu leiddi að skilyrðum fyrrgreindra laga og reglugerðar til endurgreiðslu virðisaukaskatts væri ekki fullnægt. Þá taldi Hæstiréttur ekki unnt að líta svo á að þegar V lagði fram beiðnir sínar um endurgreiðslu virðisaukaskatts hefði það verið orðin föst og alkunn framkvæmd skattyfirvalda að erlendum ferðaskrifstofum bæri ekki að skrá sig á virðisaukaskattsskrá vegna sölu þeirra á þjónustu sem innt væri af hendi til neytenda hér á landi. Öðrum málsástæðum V var jafnframt hafnað og hinn áfrýjaði dómur um sýknu Í staðfestur.

Landsréttur birt 28. nóvember 2024

594/2023

Íslenska ríkið (Óskar Thorarensen lögmaður) gegn Vulkan Reiser AS (Hjalti Steinþórsson lögmaður, Börkur Ingi Jónsson lögmaður, 2. prófmál)
Málaflokkur: Skattaréttur

Með dómi Landsréttar var Í sýknað af kröfu V um ógildingu á ákvörðun ríkisskattstjóra 12. janúar 2022 þar sem kröfu V um endurgreiðslu á virðisaukaskatti fyrir nánar tilgreint tímabil árin 2016 til 2018 var hafnað. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að sú þjónusta V sem beiðni hans um endurgreiðslu náði til hefði varðað kaup og endursölu á ýmissi ferðatengdri þjónustu sem hann keypti af þjónustuaðilum á Íslandi, skeytti saman í ferðapakka og seldi ferðamönnum erlendis til nota hér á landi. Hefði V ekki verið undanþeginn skattskyldu samkvæmt 4. gr. laga nr. 50/1988 um virðisaukaskatt, sbr. 3. gr. sömu laga, auk þess sem fyrir lægi að umrædd þjónusta hefði ekki verið undanskilin virðisaukaskatti samkvæmt 3. mgr. 2. gr. laga nr. 50/1988. Var fallist á þá málsástæðu Í að V hafi borið skylda til að gæta að ákvæði 5. gr. laganna og óska eftir skráningu umræddrar starfsemi á virðisaukaskattsskrá, eftir atvikum fyrir atbeina umboðsmanns á grundvelli 6. töluliðar 1. mgr. 3. gr. laga nr. 50/1988. Af því leiddi að V hefði ekki átt rétt á endurgreiðslu virðisaukaskatts á grundvelli þágildandi 3. mgr. 43. gr. laga nr. 50/1998, sbr. 2. gr. reglugerðar nr. 288/1995. Loks var ekki fallist á með V að við töku ákvörðunar ríkisskattstjóra hafi verið brotið gegn nánar tilgreindum reglum stjórnsýsluréttar.

Landsréttur birt 26. september 2024

255/2023

115 Security ehf (Bjarnfreður Ólafsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Ingvi Snær Einarsson lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

115 S ehf. höfðaði mál á hendur Í og krafðist þess að felldur yrði úr gildi úrskurður ríkisskattstjóra um endurákvörðun virðisaukaskatts og tryggingagjalds 115 S ehf. vegna áranna 2011, 2012, 2013 og 2014, og jafnframt að felldur yrði úr gildi úrskurður yfirskattanefndar sem staðfesti úrskurð ríkisskattstjóra. Þá krafðist 115 S ehf. þess að viðurkenndur yrði réttur hans til að fá endurgreiddan skatt og tengd gjöld sem lögð voru á félagið á grundvelli úrskurðanna, ásamt vöxtum og dráttarvöxtum. Með úrskurði ríkisskattstjóra 30. júní 2020 var komist að þeirri niðurstöðu að starfsmenn tiltekinna félaga sem 115 S ehf. gerði samninga við um vinnuframlag starfsmanna sem skráðir voru launþegar félaganna hefðu í raun verið starfsmenn 115 S ehf. og greiðslur 115 S ehf. til félaganna því verið launagreiðslur starfsmanna en ekki verktakagreiðslur. Á þeim grunni ákvað ríkisskattstjóri að hækka stofn 115 S ehf. til tryggingagjalds og lækka innskatt hjá félaginu vegna framangreinds tímabils. Var sú niðurstaða staðfest með úrskurði yfirskattanefndar 4. júní 2021. Í dómi Landsréttar kom fram að þegar skorið væri úr því álitaefni hvort tiltekinn gerningur væri vinnusamningur eða verksamningur væri skattyfirvöldum heimilt að meta hvort starfssamband skattaðila væri í raun með þeim hætti sem haldið væri fram af þeirra hálfu. Við það mat réði ekki úrslitum hvað viðkomandi samningur væri kallaður heldur yrði að líta til allra aðstæðna í samskiptum þess sem innir vinnu eða þjónustu af hendi og þess sem starfað er fyrir. Með vísan til umfjöllunar í héraðsdómi var niðurstaða hans staðfest um að réttilega hefði verið lagt til grundvallar í úrskurði yfirskattanefndar frá 4. júní 2021 að um vinnusamband hefði verið að ræða á milli 115 S ehf. og þeirra starfsmanna sem inntu öryggisþjónustu af hendi í þágu hans, en ekki verktakasamband. Þá var talið rétt að miða við að allar greiðslur til þeirra félaga sem voru beinir viðsemjendur 115 S ehf. teldust launagreiðslur, en til lækkunar hefði þó verið tekið tillit til staðgreiðslu sem nokkur félaganna höfðu skilað af launum starfsmanna. Var því ekki talið að óheimilt hefði verið að kveða á um hækkun tryggingagjalds og lækkun innskatts í samræmi við áætlaðan gjaldstofn hans. Loks var ekki fallist á með 115 S ehf. að við meðferð málsins hjá skattyfirvöldum hefði ekki verið gætt ákvæða stjórnsýslulaga nr. 37/1993, um að úrskurðirnir færu í bága við ákvæði 40. gr. og 77. gr. stjórnarskrárinnar eða væru haldnir öðrum annmörkum sem ættu að leiða til ógildingar þeirra. Var því staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu Í af kröfum 115 S ehf.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 12. mars 2024

E-3701/2023

A (Halldór Jónsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Jóhanna Katrín Magnúsdóttir lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

Hafnað var kröfu um að úrskurður ríkisskattstjóra um endurákvörðun opinberra gjalda yrði felldur niður af þeirri ástæðu að stefnandi hefði verið sýknaður í sakamáli vegna umræddra krafna. Þá var ekki fallist á að þeir ágallar væru á stjórnsýslulegri meðferð málsins sem ættu að leiða til þess að ógilda endurákvörðun skattyfirvalda og talið að stefnandi gæti ekki komist hjá skattgreiðslum með því að semja á þann hátt að launagreiðslur fyrir persónulegt vinnuframlag í þágu erlendrar samstæðu, sem ella hefðu runnið til stefnanda, sbr. 1. mgr. 1. tölul. A-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003, greiddust sem þóknanatekjur til einkahlutafélags í eigu stefnanda og eiginkonu hans og kæmu til lækkunar á skuldum þess félags gagnvart stefnanda. Þá voru ekki talin liggja fyrir gögn um að stefnandi hefði persónulega greitt kostnað vegna útgjalda erlendu félaganna að öðru leyti en því að fallist var á að endurákvörðun vegna gjaldaársins 2011 yrði felld niður.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 12. júlí 2023

E-5787/2022

Vulkanreiser AS (Börkur Ingi Jónsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

Stefnandi sem er erlend ferðaskrifstofa krafðist ógildingar á úrskurði ríkisskattstjóra vegna synjunar á endurgreiðslu virðisaukaskatts fyrir tímabilið frá 2016 til 2018. Stefnandi hafi keypt ýmsa þjónustuþætti hér á landi og sett saman í ,,ferðapakka" sem seldir voru til erlendra viðskiptavina búsettir utan Íslands. Ekkert starfsfólk stefnanda fylgdi viðskiptavinum til Íslands. Í lögskýringargögnum og leiðbeiningum skattyfirvalda höfðu ítrekað verið dregnar upp sviðsmyndir þar sem erlendar ferðaskrifstofur sem endurselja ferðapakka væru ekki skráningar- eða skattskyldar hérlendis nema um sé að ræða einhver tengsl (t.d útibú, starfsmann, umboðsmann osfrv.) við Ísland. Enginn greinarmunur var gerður á milligöngu og endursölu að þessu leyti í þessum gögnum. Var fallist á ógildingu ákvörðunar ríkisskattstjóra með vísan til þess að ekki yrði séð að ákvörðun ríkisskattstjóra tæki mið af því að ákvæði 4. mgr. 11. gr. laga nr 124/2014 hafi bæði náð til milligöngu og endursölu, auk þess sem talið var eðlilegt að skattyfirvöld rökstyddu hvers vegna þau teldu sig ekki bundin af fyrr túlkun sem kom fram í lögskýringagögnum, skýrslu starfshóps og á heimasíðu skattyfirvalda og þá um leið hvernig slík ákvörðun samræmist meginreglum stjórnsýsluréttar um lögmæti, meðalhóf, fyrirsjáanleika, jafnræði og vandaða stjórnsýsluhætti. Þá var talið að ákvörðunin hefði ekki byggst á skýrum lagaákvæðum a.m.k. eins og þau höfðu verið túlkuð af skattyfirvöldum og útskýrð í lögskýringargögnum og leiðbeiningum til framteljanda. Var lagt til grundvallar að eðlilegast hefði verið að gera þessar breytingar með lögum eins og raunar var gert með gildistöku laga nr. 143/2018 þann 1. janúar 2019. Var jafnframt talið að í ljósi fyrri framkvæmdar hafi stefnandi mátt út frá lögmætis- og jafnræðisreglu ganga út frá að umsókn hans um endurgreiðslu á virðisaukaskatti yrði afgreidd með sambærilegum hætti og gert hafði verið í fjölda umsókna sem áður höfðu verið afgreiddar. Var ákvörðun ríkisskatstjóra ógild og stefnda gert að greiðal stefnanda málskostnað.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 6. júlí 2022

E-4922/2021

Elkem Ísland ehf (Jón Elvar Guðmundsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Rakel Jensdóttir lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

Stefnandi gaf út skuldabréf sem selt var til móðurfélags stefnanda í Noregi í tengslum við svokallaða fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands. Ágreiningur reis um hvort stefnandi gæti dregið vaxtakostnaðinn af láninu frá tekjuskattsstofni, en með úrskurði 9. júlí 2020 ákvað ríkisskattstjóri að hafna frádrætti vaxtanna. Ekki var fallist á að brotið hefði verið gegn rannsóknarreglu og meðalhófsreglu við rannsókn málsins, enda laut ágreiningurinn fyrst og fremst að túlkun á ákvæðum tekjuskattslaga, einkum 31. gr., 1. mgr. 57. gr. og ákvæði 57. gr. b. Með vísan til þess að félög í atvinnurekstri hefðu almennt forræði á því hvernig þau kjósa að haga fjármagnsskipan sinni, þar með talið hvort fjármagna beri reksturinn með eigin fé eða lánsfé, var hvorki fallist á að sýnt hefði verið fram á að beita ætti 1. mgr. 57. gr. laganna vegna útgáfu skuldabréfsins né að frádráttur vaxtanna hefði ekki átt að falla undir 31. gr. laganna, enda lagt til grundvallar að lánsfjárhæðin hefði skilað sér í rekstrartengd verkefni stefnanda. Var því fallist á kröfu stefnanda um að fella úr gildi úrskurð ríkisskattstjóra frá 9. júlí 2020.

Landsréttur birt 5. nóvember 2021

244/2020

Eik fasteignafélag hf (Þórir Júlíusson lögmaður) gegn Andra Má Ingólfssyni (Arnar Þór Stefánsson lögmaður)

E hf. og A gerðu með sér samning um kaup E hf. á öllu hlutafé í H hf. og eignum þess. Meðal eigna félagsins var allt hlutafé í H19 ehf. E höfðaði mál gegn A til heimtu skaðabóta og byggði á því að A hefði ekki gefið réttar yfirlýsingar um áskilda eiginleika hins selda við kaupin sem leitt hefði til tjóns fyrir E hf. Hélt E hf. því fram að nánar tiltekinn viðhaldssjóður og framlög í hann hefðu verið ranglega færð í bókhaldi H19 ehf. Í dómi Landsréttar voru rakin skilyrði 20. gr. laga um lausafjárkaup nr. 50/2000. Taldi rétturinn að E hf. hefði ekki verið í góðri trú um hvort rétt hefði verið staðið að skattskilum viðhaldssjóðsins við umrædd kaup. Þá hefðu ekki falist sérstök skaðleysisloforð að því er viðhaldsjóðinn varðaði í yfirlýsingum A við kaupin. Hefði skaðleysisloforð E hf. verið nauðsynlegt, hefði ætlunin verið að E hf. yrði ekki fyrir tjóni vegna hugsanlegrar skattalegrar leiðréttingar á nefndum viðhaldssjóði. Í öðrum hluta dómkröfu sinnar hélt E hf. því fram að ýmis kostnaður hefði verið ranglega eignfærður hjá H19 ehf. Sökum þessa og í tengslum við milliuppgjör á árinu 2016 hefði þessi kostnaður verið gjaldfærður. E hf. byggði kröfu sína einkum á matsgerð dómkvadds matsmanns en niðurstaða hans var sú að ranglega eignfærður kostnaður hefði numið 578.669 krónum. Í dómi Landsréttar kom fram að gegn mótmælum A og með vísan til gallaþröskuldarins í grein 6.1 í kaupsamningi aðila myndaði þessi kostnaður ekki rétt til skaðabóta úr hendi A. Var A því sýknaður af kröfum E hf.

Hæstiréttur birt 3. maí 2018

418/2017

Arnar Berg Grétarsson (Hjörleifur Kvaran lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

A krafðist þess aðallega að felldur yrði úr gildi úrskurður ríkisskattstjóra frá árinu 2016 um skattalega heimilisfesti hans og ótakmarkaða skattskyldu á Íslandi á árunum 2006 til 2010. Fyrir lá í málinu að A hafði tilkynnt Þjóðskrá um flutning lögheimilis til Máritaníu í september 2005. Héraðsdómur komst að þeirri niðurstöðu að A hefði ekki verið með fasta búseti í Máritaníu á umræddum árum og að hvorki vottorð frá þarlendum yfirvöldum né sú tímalengd sem A dvaldi utan Íslands breyttu nokkru þar um. Var um hið síðarnefnda vísað til þess að A hefði að langmestu leyti dvalist á Íslandi með fjölskyldu sinni þegar hann var ekki við vinnu erlendis. Hefði A því verið heimilisfastur á Íslandi á umræddum árum. Þá var hvorki fallist á með A að ríkisskattstjóra væri óheimilt að úrskurða um skattalega heimilisfesti með afturvirkum hætti né að úrskurður ríkisskattstjóra samrýmdist ekki tilteknum meginreglum stjórnsýsluréttar og stjórnarskrárinnar. Var aðalkröfu A því hafnað. Þá var ekki fallist á varakröfu A um að úrskurður ríkisskattstjóra yrði einungis byggður á 2. tölulið 1. mgr. 1. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Í niðurstöðu Hæstaréttar var um sönnunargildi vottorða sem A lagði fram til sönnunar á búsetu sinni vísað til þess að Ísland ætti ekki í stjórnmálasambandi við Máritaníu auk þess sem hvorki hefðu verið gerðir upplýsingaskipta- né tvísköttunarsamningar milli ríkjanna. Því væri ókleift fyrir íslensk stjórnvöld að sannreyna umrædda staðfestingu eða hvort hún væri gefin út af bæru stjórnvaldi. Uppfylltu vottorðin því ekki skilyrði svo þau gætu komið til álita til að styðja við kröfur A í málinu. Að þessu virtu var niðurstaða héraðsdóms um sýknu Í staðfest með vísan til forsendna héraðsdóms.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 20. febrúar 2018

S-331/2017

Ákæruvaldið (Ólafur Hallgrímsson saksóknarfulltrúi) gegn Kristjáni Ólasyni. (Ómar R. Valdimarsson lögmaður), Erni Björnssyni (Sigurbjörn Ársæll Þorbergsson lögmaður) og og Sigtryggi A. Magnússyni (Sveinn Andri Sveinsson lögmaður)
Lykilorð: Skattskylda. Skattsvik. Skilorð.
Málaflokkur: Skattaréttur

Ákærðu sakfelldir fyrir skattalagabrot, tveir fyrir stórfelld brot, í rekstri einkahlutafélags sem þeir veittu forstöðu.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 8. september 2017

E-2996/2017

Jón Halldórsson (Margrét Guðjónsdóttir lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Guðrún Sesselja Arnardóttir lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

Fallst var á að stefnanda væri heimilt að draga sölutap frá söluhagnaði hlutabréfa á árinu 2007 vegna sölu bréfanna til félags sem alfarið var í eigu stefnanda. Aðalkröfu stefnanda var hafnað þar sem verðlagning hlutanna var ekki í samræmi við verðmæti þeirra, en fallist á varakröfu sem tók mið af raunverulegu virði þeirra samkvæmt mati.

Hæstiréttur birt 9. febrúar 2017

319/2016

Guðmundur Guðmundsson (Jóhannes Ásgeirsson hrl) gegn ríkisskattstjóra og íslenska ríkinu (Soffía Jónsdóttir hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Í málinu krafðist G þess annars vegar að ógiltur yrði úrskurður R frá árinu 2015 um að hann hafi verið með skattalegt heimilisfesti og borið fulla og ótakmarkaða skattskyldu hér á landi á tímabilinu frá 5. mars 2003 til 10. janúar 2011 og hins vegar að viðurkennt yrði að hann hefði á þessu tímabili borið takmarkaða skattskyldu. Fyrir lá að G tilkynnti til þjóðskrár í janúar 2011 að hann hefði verið búsettur í Máritaníu á umræddu tímabili. Litið var svo á að R hefði, við ákvörðunar um skattalegt heimilisfesti G samkvæmt 2. mgr. 1. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt, hvorki verið bundinn af því hvar lögheimili G hefði verið skráð né af tilkynningu hans til þjóðskrár. Að virtum atvikum málsins og með skírskotun til grunnreglu 2. töluliðar 1. mgr. 1. gr. sömu laga var talið að G hefði verið með fasta búsetu á Íslandi og að honum hefði ekki tekist að færa sönnur fyrir því að hann hefði verið skattskyldur í Máritaníu. Voru R og Í því sýknaðir af kröfum G.

Hæstiréttur birt 6. desember 2012

250/2012

Jón Ólafsson (Ragnar Aðalsteinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

J krafðist þess að ógiltur yrði úrskurður ríkisskattstjóra frá 2003 um að hann hefði skattalegt heimilisfesti og bæri fulla og ótakmarkaða skattskyldu hér á landi allt árið 1998 og áfram uns annað yrði ákveðið. Skattrannsóknastjóri ríkisins tilkynnti J í febrúar 2002 að rannsókn væri hafin á skattskilum hans vegna tekjuáranna 1996 til 2001. Síðar það ár eða 22. nóvember barst þjóðskrá tilkynning frá J um að hann og fjölskylda hans hefðu lögheimili í B frá 1. september 1998 og var breyting þessa efnis skráð í þjóðskrá. Hæstiréttur taldi ríkisskattstjóra hvorki hafa verið bundinn af því hvar lögheimili J hafði verið skráð í þjóðskrá á því tímabili sem um ræddi né af framangreindri tilkynningu J, heldur skipti fyrst og fremst skipti máli hvar hann hafi haft fasta búsetu á tímabilinu. Ekki yrði þó framhjá því litið að J tilkynnti ekki um breytt lögheimili þegar hann að eigin sögn flutti lögheimili sitt til útlanda, heldur fyrst fjórum árum síðar. Þá taldi J fram til skatts eins og hann væri heimilisfastur og bæri fulla og ótakmarkaða skattskyldu hér á landi allt til ársins 2001 en í ágúst 2002 skilaði hann fyrst skattskýrslu þar sem hann lét þess getið að hann væri með skattalegt heimilisfesti í B og teldi fram þar í landi. Jafnframt átti J fasteign hérlendis þar sem hann bjó að jafnaði þegar hann dvaldi hér á landi og hafði sjálfur skýrt svo frá í tímaritsviðtali að hann og fjölskylda hans héldu heimili hér á landi, auk þess sem upplýst var að J dvaldi lengur hér á landi umrædd ár en í B. Með vísan til alls þessa féllst Hæstiréttur á með Í að J hafi verið heimilisfastur og borið fulla og ótakmarkaða skattskyldu hér á landi samkvæmt 1. tölulið 1. mgr. 1. gr. laga nr. 75/1981, sbr. nú lög nr. 90/2003, frá 1. september 1998 til 31. desember 2001. Var kröfu J því hafnað.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 15. janúar 2010

E-2003/2009

Elísabet Þórarinsdóttir og Paros ehf (Björn Jóhannesson hrl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Stefnendur kröfðust þess að úrskurðir yfirskattanefndar yrðu felldir úr gildi. Krafa þeirra var byggð á því að ólögmætt hefði verið að leggja til grundvallar við úrlausnina að stefnendum hefði ekki verið heimilt að yfirfæra einstaklingsrekstur til einkahlutafélags og láta félagið taka við öllum skattaréttarlegum skyldum og réttindum rekstrarins. Ekki var fallist á að úrskurðirnir væru ólögmætir og var stefndi því sýknaður af kröfum stefnenda í málinu.

Hæstiréttur birt 14. janúar 2010

166/2009

Íslenska ríkið (Óskar Thorarensen hrl) gegn Stjörnublikki ehf (Garðar Valdimarsson hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

S setti upp loftræsikerfi í Flugstöð Leifs Eiríkssonar á árinu 2000. Gerði félagið samning við portúgalska fyrirtækið M um að það tæki að sér sem undirverktaki framkvæmd á hluta verksins gegn tilgreindu endurgjaldi. Eftir að verkinu lauk varð framhald á samvinnu S og M með þeim hætti að portúgalskir starfsmenn komu að verkum S fyrir milligöngu M. Að undanskildum samningi sem gilti á árinu 2002 naut ekki við skriflegra gagna um samningssamband S við M, en samvinna þeirra mun hafa staðið óslitið til júlí 2005. Skattstjórinn í Reykjanesumdæmi kvað upp úrskurð 13. desember 2005, þar sem hann taldi að heilstætt mat á öllu, sem fyrir lægi, hefði leitt í ljós að M útvegaði S starfmenn. Þeir hefðu sinnt verkefnum sem S hefði tekið að sér að vinna fyrir aðra samkvæmt ítarlegum verksamningum. Laun starfsmannanna væru reiknuð út frá tímaskráningu sem S héldi utan um. Fjárhæð mánaðarlegrar greiðslu til M hefði endurspeglað það vinnuframlag sem starfsmennirnir hefðu látið í té hér á landi, sem og þóknun til M. Einu tengsl portúgölsku starfsmannanna við starfsmannaleiguna væru að hún hefði í upphafi átt þátt í að ráða þá til starfa og annaðist launagreiðslur til þeirra. Taldi skattstjóri að starfsmennirnir bæru ýmist ótakmarkaða skattskyldu hér á landi eða takmarkaða eftir því hversu lengi þeir hefðu dvalið hér. Þar sem S teldist launagreiðandi þeirra í merkingu laga nr. 45/1987 um staðgreiðslu opinberra gjalda hefði honum borið að halda eftir staðgreiðslu af launum þeirra. Þá hefði honum borið að standa straum af tryggingagjaldi og einnig bæri að skattleggja þóknun hans til M. Skattstjóri endurákvarðaði mánaðarlega staðgreiðslu S frá ársbyrjun 2002 til júlí 2005, auk þess að ákveða S álag vegna vangreiddrar staðgreiðslu og tryggingargjalds á þessu tímabili. Talið var ljóst að kjör portúgölsku starfsmannanna hefðu ráðist af samningum sem M hefði gert við þá og S ekki komið þar að. S hefði látið M í té upplýsingar um vinnustundir, en það síðan reiknað laun og annast greiðslu þeirra til portúgölsku starfsmannanna. Samkvæmt þessu varð að telja M hafa verið launagreiðanda þessara starfsmanna. Þá var talið að líta yrði svo á að takmörkuð skattskylda M hér á landi hefði fallið niður frá ársbyrjun 2003 vegna ákvæða í tvísköttunarsamningi milli Íslands og Portúgals. Því hefði S ekki borið að halda eftir staðgreiðslu opinberra gjalda af þeim hluta greiðslna til M, sem telja mætti þóknun til þess fyrir veitta þjónustu. Loks var talið að skattstjóra hefði borið að áætla kostnað M af þjónustu þess við S og taka tillit til þess kostnaðar við ákvörðun staðgreiðsluskyldu S. Þessa hafði skattstjóri ekki gætt. Var því úrskurður skattstjóra frá 13. desember 2005 ógiltur.

Hæstiréttur birt 6. nóvember 2008

54/2008

Hreggviður Jónsson (Kristinn Bjarnason hrl) gegn íslenska ríkinu (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Í málinu deildu aðilar um það hvort skattyfirvöldum hefði verið heimilt að ákvarða H tekjuviðbót á gjaldárinu 2000, vegna tekjuársins 1999, að fjárhæð 20.049.947 krónur vegna ávinnings er H hlaut af því að skipta á hlutabréfum í hlutafélaginu Í fyrir jafnháan hlut í hlutafélaginu N. Talið var að um hefði verið að ræða skattskyldar tekjur sprottnar af vinnusamningi H, sbr. 1. tl. A liðar 7. gr. laga nr. 75/1981, nú laga nr. 90/2003. Í málinu lá fyrir skýrsla um verðmæti F hf. og dótturfélags þess sem runnu saman við N hf. á árinu 1999 og höfðu skattyfirvöld stuðst við þær upplýsingar vegna mats á verðmæti hlutabréfa í N hf. Ekkert í málinu benti til þess að tekjuviðbótin hefði verið ofákvörðuð samkvæmt viðmiðun skattyfirvalda en af verðmætaskýrslunni væri ljóst að H hefði haft umtalsverðan fjárhagslegan ávinning af skiptunum. Þar sem H hafði ekki gert grein fyrir tekjunum í skattframtali árið 2000, sbr. 2. mgr. 60. gr. laga nr. 75/1981, væri skattyfirvöldum rétt að beita 25% álagi á vantalinn skattstofn H, sbr. 2. mgr. 108. gr. laga nr. 90/2003. Þá var jafnframt staðfest niðurstaða héraðsdóms um 2,5% álag samkvæmt 1. mgr. 121. gr. laga nr. 75/1981, sbr. 1. mgr. 122. gr. laga nr. 90/2003.

Hæstiréttur birt 20. september 2007

523/2006

Impregilo SpA, útibú á Íslandi (Garðar Valdimarsson hrl) gegn íslenska ríkinu
Málaflokkur: Skattaréttur

I krafðist þess aðallega að felldir yrðu úr gildi nánar tilgreindir úrskurðir skattstjórans í Reykjavík og yfirskattanefndar, en til vara að felld yrði úr gildi niðurstaða þessara úrskurða um að honum bæri að greiða staðgreiðslu vegna launa portúgalskra starfsmanna starfsmannaleiganna S og N. Ekki var fallist á með I að formlegir ágallar hefðu verið á meðferð málsins hjá skattstjóra og yfirskattanefnd þannig að unnt væri að fallast á aðalkröfu hans. I byggði varakröfu sína í fyrsta lagi á því að honum væri ekki skylt að greiða staðgreiðslu launa starfsmanna sem ráðnir hefðu verið af portúgölsku starfsmannaleigunum þar sem þeir hefðu flestir dvalið hér 183 daga eða skemur á hverju 12 mánaða tímabili og væru því ekki skattskyldir hér á landi samkvæmt ákvæðum tvísköttunarsamnings milli Íslands og Portúgals. Í dómi Hæstaréttar var vísað til þess að samkvæmt 1. tölulið 3. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt bæru starfsmennirnir takmarkaða skattskyldu hér á landi. Samkvæmt 1. mgr. 15. gr. fyrrgreinds tvísköttunarsamningsins væri meginreglan sú að skattleggja mætti vinnulaun, sem maður heimilisfastur í öðru ríkinu fengi fyrir starf sem leyst væri af hendi í hinu ríkinu, í því ríki sem vinnan væri framkvæmd. Frá þessari reglu væri gerð undantekning í 2. mgr. þannig að einungis skuli skattleggja vinnulaunin í því ríki sem starfsmaðurinn er heimilisfastur ef þrjú skilyrði eru uppfyllt. Við mat á því hvort undantekningin ætti við í þessu tilviki þyrfti að skera úr um hvort starfsmannaleigan eða I teldist vinnuveitandi í skilningi 2. mgr. 15. gr. samningsins. Tekið var fram að ákvæðið ætti rætur að rekja til fyrirmyndar að tvísköttunarsamningi sem gerð hefði verið á vegum OECD og að í athugasemdum við fyrirmyndina kæmu fram viðmið er lytu að túlkun hugtaksins vinnuveitandi í þessu sambandi. Þegar litið var til ákvæða samninga I og portúgölsku starfsmannaleiganna var talið að öll þau atriði, sem vikið var að í athugasemdum við fyrirmyndina, væru í höndum I eða vörðuðu hann. Var því talið að I væri vinnuveitandi hinna útleigðu starfmanna í merkingu 2. mgr. 15. gr. samningsins og að undantekningarákvæðið ætti ekki við um hann. Var því komist að þeirri niðurstöðu að hinir portúgölsku starfsmenn væru skattskyldir hér á landi. I byggði varakröfu sína í öðru lagi á því að það væri viðkomandi starfsmannaleiga en ekki hann sem væri launagreiðandi hinna útleigðu starfsmanna í skilningi 7. gr. laga nr. 45/1987, en þar er skylda til að standa skil á staðgreiðslu lögð á launagreiðanda eða þann sem annast milligöngu á launagreiðslum. Í dómi Hæstaréttar var tekið fram að viðmiðanir samningsfyrirmyndar OECD kæmu ekki að haldi við ákvörðun inntaks hugtaksins launagreiðandi, enda væri það þrengra en hugtakið vinnuveitandi og ekki eins margþætt. Við úrlausn á álitaefninu yrði að líta til ákvæða samninga I og starfsmannaleiganna, en af þeim var talið ljóst að starfsmannaleigurnar önnuðust launagreiðslur til hinna útleigðu starfsmanna. Lyti milliganga I eingöngu að því að leggja til nauðsynlegar upplýsingar til útreiknings launanna, en hann ljái ekki atbeina sinn að útborgun þeirra. Ekki var talið að ummæli í greinargerð með frumvarpi til breytinga á tekjuskattslögum, þar sem fram kom ráðagerð um að það skuli vera notandi þjónustunnar en ekki starfsmannaleigan sem teljist launagreiðandi, gætu verið viðhlítandi grundvöllur til að leggja á notendur þjónustu starfsmannaleiga skyldu til staðgreiðsluskila af launum útleigðra starfsmanna. Til þess þyrfti skýra heimild í lögum, en þessari ráðagerð hafði ekki verið fylgt eftir með breytingu á lögum um staðgreiðslu opinberra gjalda. Samkvæmt framangreindu var talið að hinar portúgölsku starfsmannaleigur teldust almennt launagreiðendur hinna útleigðu portúgölsku starfsmanna og að I hefði því ekki borið almenn skylda til að standa skil á staðgreiðslu vegna launa þessara starfsmanna. Var því fallist á varakröfu I.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 16. febrúar 2007

E-3994/2006

Ólafur Elías Oddsson (Anna Linda Bjarnadóttir hdl) gegn íslenska ríkinu (Sigurður Gísli Gíslason hdl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Talið var að tilteknir úrskurðir skattyfirvalda viðvíkjandi tvísköttun Ó væru réttir að niðurstöðu til. Væru ekki á þeim svo verulegir annmarkar að varðaði ógildi þeirra. Var íslenska ríkið því sýknað af kröfu Ó um ógildingu þeirra.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 14. júlí 2006

E-5186/2005

Impregilo S.p.A (Garðar Valdimarsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl)

Stefnandi krafðist þess að ógiltir yrðu með dómi úrskurður skattstjórans í Reykjavík frá 30. júní 2004 og úrskurður yfirskattanefndar frá 20. apríl 2005 en með þeim var áætluð staðgreiðsluskylda stefnanda á tímabilinu ágúst til desember 2003 og janúar 2004 vegna starfsmanna sem unnu við virkjunarframkvæmdir við Kárahnjúka. Til vara var þess krafist að fellt yrði niður álag sem stefnanda var gert að greiða samkvæmt framangreindum úrskurði skattstjóra og að stefnda yrði gert að endurgreiða álagið. Íslenska ríkið var sýknað af öllum kröfum stefnanda í málinu þar sem ekki var fallist á að annmarkar væru á úrskurðunum, eins og stefnandi hélt fram, og ekki þóttu lagaskilyrði til að fella niður álagið.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 22. maí 2006

E-4732/2005

Orkuveita Reykjavíkur (Garðar Guðmundur Gíslason hdl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Fallist var á að stefnandi naut undanþágu frá fjármagnstekjuskatti samkvæmt orkulögum. Var stefndi dæmdur til að endurgreiða fjármagnstekjuskatt sem stefnanda var gert að greiða vegna þess hluta starfsemi hans sem snýr að rekstri hitaveitu og rafmagnsveitu á árinu 2002.

Hæstiréttur birt 4. nóvember 2004

189/2004

Spölur ehf (Halldór Jónsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Skarphéðinn Þórisson hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

S krafðist ógildingar á úrskurði yfirskattanefndar, þar sem félaginu var gert að standa ríkissjóði skil á virðisaukaskatti af skilagjaldi, sem það krafði viðskiptavini sína um við afhendingu svokallaðra veglykla. S sér um rekstur vegganga um Hvalfjörð og veitti veglykill viðskiptavini félagsins það hagræði að þurfa ekki að nema staðar við gjaldhlið, en lykillinn nýttist S til að fylgjast með ferðafjölda viðskiptavinar. Afhending veglykils var háð því skilyrði að skilagjald væri greitt. Var skilagjaldið talið standa í slíkum tengslum við sölu á skattskyldri þjónustu félagsins, að telja varð það til skattverðs þjónustunnar í skilningi laga um virðisaukaskatt.

Hæstiréttur birt 11. febrúar 2004

490/2003

María H. Guðmundsdóttir (Jónas Þór Guðmundsson hdl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

M krafðist þess að sá hluti úrskurðar héraðsdóms er laut að ákvörðun skattstjórans um álagningu tekjuskatts og útsvars á sóknaraðila vegna tekjuársins 2001 yrði felldur úr gildi. Tekið var fram að tekjur M umrætt ár, sem mynduðu stofn til útreiknings tekjuskatts og útsvars, hefðu verið fengnar sem laun frá hlutafélagi, bætur úr almannatryggingum og loks sem ellilífeyrir frá Lífeyrissjóðnum Framsýn en sá þáttur nam tæplega fimmtungi af samanlögðum tekjum M. Sakarefni málsins varðaði aðeins álagningu skatts á þennan hluta tekna M og þá einungis að því leyti, sem lífeyrisgreiðslur gætu talist vera vextir, verðbætur og önnur ávöxtun af innborguðum iðgjöldum en M vefengdi ekki að skattur væri réttilega lagður á meginhluta tekna hennar umrætt ár. Í ljósi þess að málsókn M var reist á því að fá skattálagningu endurskoðaða að því er varðaði eitt tiltekið atriði var talið að krafa hennar hefði gengið langt út yfir markmiðið með málsókninni. Var niðurstaða héraðsdóms því staðfest.

Hæstiréttur birt 9. október 2003

144/2003

Lísa Ásgeirsdóttir (Erlendur Gíslason hrl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

X var sakfelldur fyrir brot á 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Brotaþoli var aðeins 16 ára þegar X, sem hún þekkti ekkert, framdi brotið. Brotið var talið gróft og hafði í för með sér talsverða líkamlega áverka. Miðað við eðli og alvarleika brotsins þótti refsing X hæfilega ákveðin 2 ára fangelsi.

Hæstiréttur birt 30. maí 2002

26/2002

Þórunn K. Þorsteinsdóttir (Jakob R. Möller hrl) gegn íslenska ríkinu (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

Málsaðilar deildu um lögmæti þeirrar ákvörðunar skattyfirvalda að færa Þ til tekna í skattframtali 1999 sem starfstengdar tekjur 153.750 krónur vegna kaupa hennar haustið 1998 á hlutabréfum í Landsbanka Íslands hf. á sérstökum starfsmannakjörum á genginu 1,25, en fjárhæðin nam mismuninum á verði bréfanna á því gengi og á genginu 1,9 sem almenningi bauðst á sama tíma. Varð ekki annað ráðið af gögnum málsins en að Þ hefðu boðist umrædd kjör vegna starfa hennar í þágu bankans. Þá þótti tvímælalaust að þau hlunnindi sem fólust í hinum sérstöku starfsmannakjörum yrðu metin til peningaverðs svo sem áskilið er í 1. mgr. 7. gr. laga um tekju- og eignarskatt. Var því talið að um skattskyld hlunnindi hafi verið að ræða sem réttilega hafi átt að færa sem tekjur hjá Þ samkvæmt 7. gr. laganna. Þótti 2. mgr. 58. gr. sömu laga, sem fjallar um óvenjuleg skipti í fjármálum, ekki breyta þeirri niðurstöðu. Þá var tekið fram að enda þótt skattyfirvöld hafi ítrekað lýst afstöðu sinni til skattlagningarinnar hafi Þ sannanlega verið veittur andmælaréttur að lögum áður en endanleg ákvörðun var um hana tekin og þótti ekkert benda til að andmælaréttur hafi aðeins verið til málamynda, líkt og Þ hafði haldið fram. Var kröfu Þ um ógildingu úrskurðar yfirskattanefndar því hafnað.

Hæstiréttur birt 9. nóvember 2000

97/2000

Auður Elísabet Valdemarsdóttir (Sigurður Gizurarson hrl) gegn íslenska ríkinu (Sigrún Guðmundsdóttir hrl)
Málaflokkur: Skattaréttur

A fluttist til Bretlands vorið 1996 en kom aftur til Íslands vorið 1999. Með úrskurði ríkisskattstjóra var felld niður full og ótakmörkuð skattskylda hennar hér á landi frá og með 1. júní 1996. A höfðaði mál til ógildingar á úrskurði ríkisskattstjóra um skattalegt heimilisfesti. Héraðsdómur komst að þeirri niðurstöðu að úrskurðurinn hefði verið lögmætur og var kröfum A hafnað. Fyrir Hæstarétti tefldi A fram nýjum málsástæðum, sem gegn mótmælum Í var ekki tekið tillit til. Að öðru leyti var héraðsdómur staðfestur.