Kært var ákvæði í úrskurði héraðsdóms, en með því var vísað frá dómi kröfu Þ um að Á seðlabankastjóri yrði kvaddur til að gefa aðilaskýrslu við aðalmeðferð málsins. Í úrskurði Landsréttar kom fram að sú krafa sem Þ leitaði úrskurðar um sneri að því einu að héraðsdómari kveddi fyrirsvarsmann S fyrir dóm til að gefa aðilaskýrslu við aðalmeðferð málsins. Til samræmis við þetta segði í kæru Þ til Landsréttar að það væri undir fyrirsvarsmanninum komið hvort hann yrði við kvaðningu, en birting hennar hefði tiltekin réttaráhrif yrði henni ekki sinnt. Vísaði Landsréttur til þess að engin efni hefðu verið til að kveða upp úrskurð um kröfuna. Brysti því heimild til kæru til Landsréttar og var málinu þar af leiðandi vísað frá réttinum.
B krafðist þess meðal annars að A, félagsmaður í M, gæfi skýrslu fyrir dómi í máli sem M höfðaði á hendur B. Í úrskurði Landsréttar kom fram að ekki væru lagaskilyrði til að kveða upp úrskurð um kröfu B, enda samrýmdist það ekki forræði aðila á sakarefni að hann væri skyldaður til skýrslugjafar fyrir dómi samkvæmt 48. gr., sbr. 2. mgr. 50. gr., laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Brast því heimild til kæru hvað þennan þátt málsins varðaði. Að öðru leyti var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var kröfu B um að leiða þrjú nafngreind vitni fyrir dóm við aðalmeðferð málsins, staðfestur.
Stefndu voru sýknuð af kröfu stefnanda um greiðslu fyrir verk. Talið var að fyrningarfrestur kröfunnar hefði byrjað að líða þegar verkinu var lokið, en leggja yrði til grundvallar að það hefði ekki verið síðar en um mánaðamót október og nóvember 2014. Þar sem málið var ekki höfðað fyrr en í desember 2018 var fjögurra ára fyrningarfrestur liðinn og krafa stefnanda fallin vegna fyrningar.
Ágreiningur um launaviðmið við útreikning bóta vegna varanlegrar örorku.
Kröfu um að taka vitnaskýrslur og að fá afhent fyrir dómi tiltekin gögn, einkum upptökur úr öryggismyndavélum, áður en mál var höfðað, var hafnað.
Ágreiningur um veikindalaunarétt og skaðabótaskyldu vegna uppsagnar starfsmanns við framhaldsskóla.
Tómas Ísleifsson (Sjálfur ólöglærður) gegn
Sigrúnu Ragnheiði Ragnarsdóttur (
Birgir Már Björnsson lögmaður)
Fallist að hluta á kröfu stefnanda um skyldu stefndu til greiðslu skuldar vegna peningaláns, útlagðs kostnaðar út af endurbótum á fasteign o.fl., auk dráttarvaxta. Málskostnaður felldur niður.
Fallist var að hluta á fjárkröfu stefnanda og kröfu um staðfestingu kyrrsetningargerðar, en stefnandi krafðist helmings hlutdeildar í nettó söluandvirði fasteignar og hafði fengið hluta kaupsamningsgreiðslu kyrrsetta hjá sýslumanni. Byggðist niðurstaða málsins á því að um réttarstöðu milli aðila færi eftir afsali á fasteigninni þar sem málsaðilar báðir voru lýstir afsalshafar, enda þótt óumdeilt væri að stefnda hefði ein notið þinglýstrar eignarheimildar að fasteigninni í samræmi við kaupsamning um eignina sem áður hafði verið þinglýst. Um eignarhlutföll milli afsalshafa var ekki kveðið á í afsalinu. Taldist ósannað að stefnandi hefði átt meira en 19,9% í fasteigninni, í samræmi við fjárframlag hans til kaupanna, og var fallist á dómkröfur hans að því marki.
HK ehf. krafði þb. H ehf. um greiðslu verklauna vegna endurnýjunar og viðgerða á húseign sem var að hluta í eigu H ehf. Hafði H ehf. gert verksamning við L slf. um að það félag skyldi breyta skrifstofuhúsnæði H ehf. á annarri hæð hússins í íbúðarhúsnæði. Í aðilaskýrslu HF, annars eiganda L slf., fyrir héraðsdómi skýrði hann svo frá að L slf. eða hann sjálfur hefði átt að ráða verktaka að verkinu ásamt því að kaupa efni og sjá til þess að verkið væri framkvæmt. Reisti HK ehf. kröfu sína á þeirri málsástæðu að L slf. eða HF persónulega hefði haft umboð H ehf. til að óska eftir því við HK ehf. að verkið, sem krafist var greiðslu fyrir, yrði unnið á kostnað H ehf. þannig að komist hefði á bindandi samningur þess efnis. Í dómi Hæstaréttar kom fram að HK ehf. bæri sönnunarbyrði fyrir þeirri staðhæfingu sinni að L slf. eða HF hefði haft slíkt umboð. Í aðilaskýrslu sinni fyrir dómi hefði HF fullyrt að verkið hefði fallið utan verksamningsins. Væri sá framburður honum óhagstæður sem aðila máls og yrði því að leggja hann til grundvallar við úrlausn málsins, sbr. 1. mgr. 50. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Með gagnályktun frá því ákvæði var hins vegar litið framhjá þeim framburði HF að eigandi H ehf. hefði falið honum að fá HK ehf. til verksins þar sem sá framburður hefði verið HF í hag. Sökum þessa var talið ósannað að H hf. hefði veitt HF eða L slf. umboð til að óska eftir því við HK ehf. að hann ynni umrætt verk að öllu leyti á kostnað félagsins. Var þb. H ehf. því sýknað af kröfu HK ehf., sbr. 2. mgr. 16. gr. laga nr. 91/1991.
A krafðist þess að viðurkennd yrði bótaskylda K ehf. vegna líkamstjóns sem hún varð fyrir í hestaferð á vegum K ehf. þegar hestur sem hún sat tók á rás með þeim afleiðingum að hún féll af baki. Fyrir lá að hesturinn hafði áður en atvikið átti sér stað verið fluttur á vegum K ehf. í hestakerru um 30 kílómetra leið og síðan verið komið fyrir í um klukkustund í gerði með hrossum sem sum voru honum ókunn. Í dómi Hæstaréttar var vísað til þess að fyrirvarsmaður K ehf., sem hafði mikla reynslu af hestamennsku og próf í tamningum, hefði borið fyrir dómi að mögulegt væri að kerruferðin hefði orsakað streitu hjá hestinum, auk þess sem það kynni að valda ótta hjá hesti að fara í ókunnugt stóð. Þá hefði vitni borið að um leið og A hefði sest á hestinn hefði hann rokið æstur af stað á næsta hóp af hestum og fest þar milli beisla áður en hann hélt áfram. Meðal annars með tilliti til þessa var staðfest sú niðurstaða héraðsdóms að meta yrði K ehf. það til gáleysis að hesturinn hefði verið látinn undir A nánast strax eftir komu hans á staðinn þar sem atvikið átti sér stað.
Ágreiningur aðila laut að gildi veðsetningar sem J veitti í fasteign sinni með áritun á þremur skuldabréfum til tryggingar lánum sem V tók hjá lífeyrissjóðnum S, sem síðar fékk heitið B, á árinu 2008. Í dómi Hæstaréttar kom fram að það hefði verið samrýmanlegt hljóðan lánareglna lífeyrissjóðsins að veita V, sem gegndi á þessum tíma starfi skrifstofustjóra hjá sjóðnum, umrædd lán. Það eitt gæti þó ekki leitt til niðurstöðu um hvort skilyrði væru til að verða við kröfum J um að veðréttindi þessi yrðu felld úr gildi eða þau takmörkuð með stoð í 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Að virtri skýrslu framkvæmdastjóra S fyrir dómi um verklag við afgreiðslu umsókna um lán, sem ekki var gert ráð fyrir í lánareglunum og sjóðurinn átti að vinna eftir, var litið svo á að frávik frá þeirri framkvæmd gætu haft sömu afleiðingar í för með sér og ef vikið hefði verið frá lánareglunum sem slíkum. Að þessu gættu og með hliðsjón af atvikum málsins var talið að lífeyrissjóðurinn hefði ekki tekist að færa sönnur á að kannanir, sem sjóðurinn átti að hafa gert á greiðslugetu V við ítrekaðar lánveitingar til hans á árunum 2007 til 2009, hefðu sýnt að hann hefði verið fær um að standa undir greiðslubyrði af lánunum. Þá hlytu veðsetningar af þessum toga fyrir háum fjárhæðum, sem fasteign V gat ekki borið, að hafa átt að vekja starfsmenn lífeyrissjóðsins til hugsunar um hvort lánveitingarnar gætu verið eðlilegar, hvað þá þegar horft væri til þess að tvö af lánunum hefðu verið tekin eftir efnahagshrun haustið 2008. Hefði lífeyrissjóðurinn fylgt fyrrgreindu verklagi hefði hann að réttu lagi átt að hafna umsóknum V um lán gegn veði í fasteign J. Að þessu virtu og með skírskotun til mismunandi stöðu aðila við samningsgerðina var talið ósanngjarnt að L fengi að bera fyrir sig samningsbundin veðréttindi sín í fasteign J, sbr. 36. gr. laga nr. 7/1936. Voru þau því felld úr gildi.
A krafðist viðurkenningar á því að hann ætti rétt til skaðabóta úr hendi A sf. vegna líkamstjóns sem hann varð fyrir af völdum óþekktrar bifreiðar eða annars skráningarskylds ökutækis með vísan til 94. gr. umferðarlaga nr. 50/1987, sbr. 18. og 2. mgr. 20. gr. reglugerðar nr. 424/2008. Engin vitni voru af slysinu. Í dómi Hæstaréttar kom m.a. fram að A hafi staðfastlega haldið því fram að hann hefði handarbrotnað í kjölfar þess að óþekkt bifreið hefði ekið utan í sig. Þá hafði A leitað til heilsugæslu eftir um klukkustund frá því að slysið varð að hans sögn og þar hafði verið skráð eftir honum að bifreið hafi strokist við sig. Af gögnum málsins mátti draga þá ályktun að hendi hans gæti hafa brotnað við það að hann hafi borið höndina fyrir sig eftir að bifreið var ekið utan í hann. Var því fallist á það með A að leggja frásögn hans af slysinu til grundvallar við úrlausn málsins og skaðabótaskylda A sf. viðurkennd.
Hafnað var kröfu G um að E gæfi skýrslu við aðalmeðferð.
Í málinu krafði B hf., S ehf. um greiðslu reikninga vegna vöruúttekta S ehf. hjá hinu fyrrnefnda félagi á árinu 2006. Af skýrslum starfsmanna B hf. fyrir héraðsdómi mátti ráða að B. hf. hefði ekki samþykkt að S ehf. fengi að eiga hefðbundin reikningsviðskipti við félagið en hefði þess í stað heimilað S ehf. að taka út vörur sem síðan voru skuldfærðar á svonefndan biðreikning. Þegar S ehf. hefði ekki greitt skuld sína vegna vöruúttektanna hafði heimild hans vegna úttektanna verið felld niður og reikningar vegna þeirra prentaðir út og dagsettir 28. febrúar 2007. Í dómi Hæstaréttar kom fram að ekki hefði legið fyrir samningur milli aðila um vöruúttektir S ehf. og lánsviðskipti félaganna en S ehf. neitaði því að slíkur samningur hefði verið gerður. Hélt S ehf. því fram að vörur sem það hefði tekið út hjá B hf. hefðu verið staðgreiddar. Vísað var til þess að samkvæmt skýrslum tveggja starfsmanna B hf. fyrir dómi, hefðu ekki verið til neinar kvittanir fyrir vöruúttektunum. Hefði B hf. ekki fært fram haldbærar sannanir fyrir því að S ehf. eða einhver á hans vegum hefði tekið út þær vörur sem um ræddi. Þá hefði B hf. jafnframt ekki upplýst um það hvenær einstakar úttektir hefðu átt sér stað. Var talið að það hefði staðið B hf. næst að tryggja sér sönnun fyrir grundvelli kröfunnar, en slíkar ráðstafanir hefðu átt að vera B hf. léttbærar. Var S ehf. því sýknað af kröfu B hf.
B krafði A um greiðslu skuldar vegna verklauna fyrir málningarvinnu. Við aðalmeðferð málsins í héraði gaf fyrirsvarsmaður B munnlega skýrslu og greindi meðal annars frá því að málningarverktakinn L hefði samið við A um umrætt verk, en B síðar tekið það að sér sem undirverktaki þess félags án þess að standa í samningssambandi við A. Talið var að fyrirsvarsmaður B hafi með þessu gefið yfirlýsingu sem ósamrýmanleg væri málsókn hans til heimtu verklauna úr hendi A, sbr. 1. mgr. 50. og 4. mgr. 48. gr. laga nr. 91/1991. Var málinu því vísað frá héraðsdómi.
A, B, C og D höfðuðu mál til vefengingar á faðerni G, sem var fæddur í X og skráður sonur F, föður sóknaraðila, og E. Kröfðust þau að þau fengju að gefa aðilaskýrslur og leiða nafngreind vitni fyrir héraðsdóm til að færa fram líkur fyrir því að E hefði ekki verið barnshafandi þegar hún og F fóru til Perú skömmu áður en G fæddist, svo og til að bera um frásögn F, er lést árið 2001, hvernig erlent fæðingarvottorð G hefði komið til. Ekki var talið fyrir fram útilokað að slík skýrslugjöf aðila og vitna, sem heimild væri fyrir í 4. mgr. 102. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, gæti leitt til þess að þær líkur væru komnar fram fyrir kröfu sóknaraðila um vefengingu faðernis G að efni væru til sönnunarfærslu með mannerfðafræðilegri rannsókn. Var sóknaraðilum því heimilað að gefa þegar á þessu stigi aðilaskýrslur í málinu og leiða umrædd vitni fyrir dóminn.
L missti stjórn á bifreið sinni, sem hann ók austur Suðurlandsveg, er hann reyndi að forða árekstri við rauða bifreið af Volvo gerð, sem ekið var á röngum vegarhelmingi. Við þetta kastaðist bifreið L framan á bifreið SS, sem ekið var vestur sama veg. Sama dag tilkynnti SML lögreglu um skemmd á spegli á bifreið sinni sem hún kvað stafa af því að bifreið hennar hafi mætt hvítri sendibifreið er hún ók vestur Suðurlandsveg og hafi bifreiðarnar ekið svo nálægt hvor annarri að hliðarspegill hafi brotnað. Kvaðst SML hafa mætt umræddri bifreið á svipuðum slóðum og áðurnefndur árekstur átti sér stað. L höfðaði mál á hendur SML til greiðslu skaðabóta. Í málinu var upplýst að á slysdegi var þoka og slæmt skyggni á umræddum slóðum. Talið var sannað með vísan til framburðar vitna að rauðri bifreið af Volvo gerð hafi verið ekið með háskalegum hætti í niðdimmri þoku á röngum vegarhelmingi vestur Suðurlandsveg á þeim tíma, sem áreksturinn varð. Þá var talið sannað að SML hafi ekið á sama tíma slíkri bifreið vestur Suðurlandsveg og að vinstri spegill hennar hafi brotnað við snertingu við aðra bifreið. Kom árekstrarstaður saman við lýsingu SML. Þá hafði vitnið SP lýst því að rauðri bifreið af Volvo gerð hafi verið ekið svo nærri sendibifreið að það hafi jafnvel talið að bifreiðarnar hafi nuddast eitthvað saman. Með vísan til þessa og framburðar SML fyrir lögreglu um að hún hafi mætt neyðarbifreiðum slökkviliðs á leið austur Suðurlandsveg um það bil 5 mínútum eftir að bifreið hennar rakst á bifreiðina, sem hún taldi hafa verið hvíta sendibifreið, var talið sannað að bifreið SML hafi verið sú bifreið, sem kom á móti bifreið L á röngum vegarhelmingi. Var krafa L því tekin til greina.
G, starfsmaður K ehf., varð fyrir bakmeiðslum þegar unnið var við að reisa með handafli forsmíðaðan húsgafl á sökkli. Búið var að festa gaflinn að ofanverðu þegar hann fauk til á sökklinum. Tók G á gaflinum til að koma honum í réttar skorður og meiddist við þau átök. Eins og atvikum var háttað var G talinn hafa haft mun betri forsendur til að meta það hvort ástæða var til að láta rannsókn fara fram og eiga að henni frumkvæði. Að þessu virtu voru ekki efni til að meta K ehf. í óhag að umræddur atburður var ekki tilkynntur Vinnueftirliti ríkisins eða lögreglu. Ekki var það metið forsvarsmönnum K ehf. til gáleysis hvernig staðið var að því að reisa umrædda veggeiningu. Talið var sannað að ekki hefði verið hætta á að gaflinn félli og því ekki verið brýn þörf skjótra viðbragða G af þeim sökum. Hins vegar var til þess litið að annar forsvarsmanna K ehf. viðurkenndi fyrir dómi að það hafi falist í starfsskyldum G að lyfta gaflinum aftur á sinn stað eftir að hann raskaðist á undirstöðum sínum. Var þetta metið forsvarsmönnum K ehf. til sakar og var fébótaábyrgð vegna bakmeiðsla G því lögð á félagið. Á hinn bóginn var talið að G hefði mátt vera ljóst að óvarlegt var að ætla einn að færa gaflinn, sérstaklega þegar haft var í huga að hann hafði átt við bakmeiðsli að stríða í nokkur ár. Vegna þessa gáleysis G þótti hæfilegt að hann bæri helming tjóns síns sjálfur. Af þessum úrslitum leiddi að krafa G á hendur T hf., sem stefnt var til vara, kom ekki til umfjöllunar.
Að kröfu H gerði sýslumaður fjárnám hjá A ehf. og í framhaldi af því höfðaði A ehf. mál á hendur H til ógildingar fjárnámsins. Staðfest var niðurstaða héraðsdóms um höfnun ógildingarkröfunnar enda þóttu engir þeir annmarkar hafa verið á meðferð málsins fyrir héraðsdómi, er valdið gætu því að úrskurður héraðsdóms yrði felldur úr gildi. Hafði A efh. og enga kröfu gert um endurskoðun úrskurðarins að efni til.
Hlutafélagið D, sem höfðað hafði mál til endurgreiðslu sérstaks tryggingargjalds, krafðist þess að fyrirsvarsmaður íslenska ríkisins, ráðherrann G, gæfi aðilaskýrslu fyrir dómi. Sýnt þótti að G, sem ekki hafði gegnt starfi ráðherra þegar atvik málsins áttu sér stað, gæti engu svarað um þau. Þá þótti ekki verða ætlast til þess að fyrirsvarsmaður kæmi fyrir dóm til þess að svara spurningum um hvers vegna hann kysi að bera tilteknar málsástæður fyrir sig eða hvers vegna hann vildi ekki ljúka málinu með sátt. Samkvæmt þessu þótti skýrsla G fyrir dómi þarflaus og var kröfu D því hafnað.
Hlutafélagið D, sem höfðað hafði mál til endurgreiðslu sérstaks jöfnunargjalds, krafðist þess að fyrirsvarsmaður íslenska ríkisins, ráðherrann G, gæfi aðilaskýrslu fyrir dómi. Sýnt þótti að G, sem ekki hafði gegnt starfi ráðherra þegar atvik málsins áttu sér stað, gæti engu svarað um þau. Þá þótti ekki verða ætlast til þess að fyrirsvarsmaður kæmi fyrir dóm til þess að svara spurningum um hvers vegna hann kysi að bera tilteknar málsástæður fyrir sig. Samkvæmt þessu þótti skýrsla G fyrir dómi þarflaus og var kröfu D því hafnað.