Fallist var á að gera mætti fjárnám hjá gerðarþola fyrir kröfum gerðarbeiðanda. Ágreiningur málsins snéri einkum að því hvort ákvæði b-liðar 2. mgr. 1. gr. Lúganósamningsins, sbr. lög nr. 7/2011 um dómsvald og viðurkenningu og fullnustu dóma í einkamálum, og fjalla um undanþágur frá ákvæðum samningsins, m.a. um "gjaldþrot", ættu að standa því í vegi að fjárnám mætti fram fara.
K höfðaði mál á hendur Í og krafðist þess að felldur yrði úr gildi úrskurður yfirskattanefndar 20. desember 2017 þar sem fallist var á niðurstöðu ríkisskattstjóra um að nánar tilteknar greiðslur frá félaginu N til K væru tekjur en ekki arður. Í dómi Landsréttar var rakið að skattyfirvöld hefðu aflað þeirra gagna sem tiltæk hefðu verið hjá yfirvöldum á Bresku Jómfrúaeyjum, þar sem félagið var skráð, og K gerð skýr grein fyrir þeim upplýsingum og gögnum sem skattyfirvöld töldu þörf á vegna fullyrðinga hans. K hefði hins vegar ekki sinnt upplýsingaskyldu 1. mgr. 94. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt og hann ekki talinn hafa lagt fram fullnægjandi gögn sem sönnuðu að nánar tiltekin skilyrði þarlendra laga um greiðslu arðs hefðu verið uppfyllt. Þá var álit lögmanns frá Bresku Jómfrúaeyjum, sem aflað var eftir að úrskurður yfirskattanefndar hefði gengið, ekki talið styðja málatilbúnað K um að téður úrskurður væri rangur að efni til. Að endingu var ekki fallist á að sex ára frestur til endurákvörðunar skatts samkvæmt lögum nr. 90/2003 hefði verið liðinn. Sýkna Í var því staðfest og K gert að greiða Í málskostnað.
Fallist á kröfu stefnanda um greiðsluskyldu aðalskuldara og þriggja ábyrgðarmanna á grundvelli lánssamnings. Talið var að stefnandi hefði sýnt fram á að krafa hans væri gild og lögvarin að enskum rétti og greiðsluskylda allra stefndu óskipt fyrir hendi.
Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfu A um ógildingu aðfarargerðar sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu sem fram fór til tryggingar á vangoldinni skattkröfu norskra skattyfirvalda á hendur dánarbúi föður A. Norsk yfirvöld höfðu óskað eftir að sýslumaður veitti aðstoð sína við innheimtu á skattkröfunni í samræmi við samning milli Norðurlandanna um aðstoð í skattamálum frá 7. desember 1989, sbr. lög nr. 46/1990. Talið var að það leiddi af samningnum að fyrning krafnanna færi eftir norskum lögum og því væri skattkrafan ófyrnd.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr ágreiningi milli A og B annars vegar og C og D hins vegar við opinber skipti á dánarbúi E, en ágreiningur aðila laut að því hvort eignir E í Taílandi féllu undir skipti á dánarbúi hans á Íslandi. A og B kröfðust þess að felld yrði úr gildi ákvörðun skiptastjóra þess efnis að hann væri ekki bær til þess að taka ákvarðanir varðandi eignir hins látna í Taílandi að ekki yrði lagt í kostnaðarsamar aðgerðir í þeim efnum gegn mótmælum C og D. Byggði ákvörðun skiptastjóra einkum á því að um eignir E í Taílandi færi samkvæmt þarlendum lögum og að þær kæmu því ekki til álita við skipti dánarbúsins á Íslandi. Í niðurstöðu Landsréttar var rakið að það væri grundvallarregla í norrænum rétti að við skipti dánarbúa færu í einu lagi fram heildarskipti sem tækju til allra eigna hins látna, lytu almennt einum lögum og næðu til allra eigna bús án tillits til þess hvar þær væru. Á hinn bóginn væri viðurkennt að sé í lögum erlends ríkis, þar sem eign er, mælt fyrir um sérstakar reglur varðandi slíkar eignir, sem komi í stað almennra reglna, víki meginreglan fyrir sérreglunni. Þeim sem héldi því fram að slíkri sérreglu skyldi beitt bæri að sanna tilvist hennar og efni. Fyrir lá að skiptastjóri aflaði upplýsinga frá lögmanni í Taílandi um ýmis atriði í tengslum við eignir E þar í landi, sem lutu meðal annars að lagaskilum og lögsögu. Að virtum þeim gögnum og fyrirliggjandi upplýsingum þótti ekki sýnt fram á að efni væru til þess á grundvelli taílenskra réttarreglna að víkja frá fyrrnefndri meginreglu um heildarskipti. Voru því ekki forsendur að svo stöddu til að álykta á annan veg en þann að skipti á dánarbúi E skyldu ná til allra eigna þess án tillits til þess hvar þær væri að finna. Var ákvörðun skiptastjóra því felld úr gildi.
Krafa þrotabús um greiðslu samkvæmt húsaleigusamningi.
A krafði V hf. og L hf. um greiðslu vátryggingabóta 2011 vegna andláts eiginmanns hennar og tveggja stjúpdætra í skipbroti í Víetnam 2010. Krafa A byggði annars vegar á fjölskyldutryggingu og farkortstryggingu hjá V hf. og hins vegar líf- og sjúkdómatryggingu hjá L hf. Félögin höfnuðu bótaskyldu í desember 2011. Fallist var á afstöðu þeirra með úrskurði úrskurðarnefndar í vátryggingamálum 2013 þar sem ekki hafi verið sýnt fram á að fyrrgreindur vátryggingaratburður hafi átt sér stað. Höfðaði A í kjölfarið mál þetta gegn V hf. og L hf. Í dómi héraðsdóms var rakið að lögreglurannsókn hefði leitt í ljós að skráning andlátanna í Þjóðskrá hafi byggt á dánarvottorðum sem hafi ekki verið gefin út af þeim yfirvöldum í Víetnam sem þau voru sögð stafa frá. Það hafi fengist staðfest af Interpol í Víetnam og sendiráði Víetnam í Kína. Var sönnun um andlát hvorki talin geta byggt á fyrrgreindum vottorðum frá Víetnam né vottorðum Þjóðskrár. Með vísan til gagna málsins fengist ekki séð að önnur dánarvottorð sem A aflaði í kjölfar niðurstöðu Interpol hafi verið gefin út af bærum stjórnvöldum í Víetnam. Voru þau vottorð því ekki talin fullnægja kröfum um sönnun um vátryggingaratburðinn. Ekkert þeirra vitna sem A kvaddi til skýrslugjafar fyrir dómi hafi borið kennsl á lík hina látnu heldur hafi þau öll byggt á frásögnum A sjálfrar, annarra yfirvalda sem byggðu á frásögn A eða upplýsingum frá ónafngreindum aðilum. Samkvæmt íslenskum rétti væri það meginregla að sönnun um andlát væri studd vottorði læknis. Erlend vottorð lækna væru jafnan metin gild yrði andlát erlendis. Á hinn bóginn hafi engin gögn eða upplýsingar komið fram í málinu um aðkomu læknis að skoðun á líkum eða niðurstöðu um andlát og dánarorsök. Með hliðsjón af þessu, öðrum atvikum og gögnum málsins var A ekki talin hafa sannað með fullnægjandi hætti að vátryggingaratburðurinn hafi átt sér stað. Voru V hf. og L hf. því sýknuð af öllum kröfum A. Kröfu A fyrir Landsrétti um ómerkingu hins áfrýjaða dóms var hafnað og var hann staðfestur með vísan til forsendna um annað en málskostnað.
Stefnandi, sem var dönsk lánastofnun, krafði stefnda um greiðslu eftirstöðva lána sem hann hafði tekið er hann var búsettur í Danmörku. Ekki var fallist á mótbárur stefnda gegn greiðsluskyldu og var því fallist á kröfur stefnanda og stefnda jafnframt gert að greiða málskostnað.
Merscus Ventures Limited (
Vífill Harðarson lögmaður)
gegn
Tommi´s Burger Joint Limited, Ingva Tý Tómassyni, Róberti Aroni Magnússyni og Valgarði Þórarni Sörensen (
Þórir Júlíusson lögmaður)
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli M ltd. gegn T ltd. o.fl. var vísað frá dómi þar sem tilgreining M ltd. og almenn tilvísun til „meginreglna ensks samningaréttar um skuldbindingargildi samninga“ og „meginreglna ensks kröfuréttar, einkum reglna um ábyrgðir“ uppfyllti ekki kröfur laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála og gæti ekki talist fullnægjandi sönnunarfærsla um tilvist og efni erlendrar réttarreglu. Í málinu var deilt um greiðsluskyldu varnaraðila, T ltd., gagnvart M ltd. á grundvelli lánssamnings. Greiðsluskylda varnaraðilanna I, R og V var reist á ætlaðri sjálfsskuldarábyrgð þeirra á skuldbindingum T ltd. Með úrskurði Landsréttar var staðfest niðurstaða héraðsdóms um að hafna frávísunarkröfu T ltd. o.fl. á þeim grundvelli að málið væri höfðað á röngu varnarþingi eða að skilyrði samlagsaðildar væru ekki uppfyllt. Þá var ekki fallist á að vísa bæri málinu frá á þeim grunni að dómkröfur M ltd. uppfylltu ekki skilyrði d-, e- og g-liða 80. gr. laga nr. 91/1991. Í úrskurði Landsréttar var skírskotað til þess að ekki væri annað komið fram en að lánssamningurinn væri að formi og efni gildur að enskum rétti. Fyrir lægi að T ltd. o.fl. hefðu gengist undir að lúta enskum réttarreglum að því er varðar framkvæmd samningsins og túlkun. Var því talið að tilvísun í stefnu til lagaákvæða og réttarreglna sem krafa M ltd. væri reist á fullnægði áskilnaði f-liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Gætu T ltd. o.fl. ekki borið fyrir sig að þessar reglur væru þeim með öllu ókunnar og þeim væri ómögulegt að verjast fyrir dómi þeim kröfum sem að þeim er beint á grundvelli samningsins. Yrði að ætla að á þeim sjálfum hvíldi samkvæmt 2. mgr. 44. gr. laganna, til jafns á við M ltd., undir rekstri málsins að leiða líkur að tilvist og efni þeirra erlendu reglna sem þeir telja skipta máli og þeim kynni að vera hald í sér til varnar gegn kröfum M ltd. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem gjaldþrotaúrskurði erlends dómstóls var veitt réttaráhrif hér á landi. Málið var endurupptekið í héraði að ósk A vegna útivistar hans. Í úrskurði Landsréttar kom fram að A hefði ekki sýnt fram á að útivist hans hefði verið afsakanleg. Þá hefði A ekki fært fyrir því viðhlítandi rök að það ylli honum réttarspjöllum ef ekki yrði tekið tillit til þeirra krafna hans, málsástæðna og gagna sem hann hafði fært fram við endurupptöku málsins. Var því lagður úrskurður á málið eins og það lá fyrir héraðsdómara við þingfestingu og bar að taka afstöðu til þeirra málástæðna A eru lutu að atriðum sem dómari átti að gæta að af sjálfsdáðum í upphaflegri úrlausn þess. Landsréttur taldi að hinn erlendi úrskurður væri í samræmi við íslenska réttarskipan á sviði skuldaskilaréttar. Skilyrði 3. mgr. 6. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. væru því uppfyllt fyrir því að honum yrðu veitt réttaráhrif hér á landi.
Talið var að túlkun úrskurðarnefndar neytendamála á 1. mgr. 5. gr. laga nr. 43/2000 væri efnislega röng. Því var talinn verulegur annmarki á úrskurði nefndarinnar. Af þeim sökum var úrskurðurinn felldur úr gildi.
Stefnandi krafði stefndu um greiðslu dánarbóta, á grundvelli líftrygginga og annarra vátrygginga hjá stefndu, vegna andláts eiginmanns síns og tveggja stjúpdætra, sem stefnandi kvað hafa drukknað í Víetnam í október 2010. Dánarvottorð sem stefnandi framvísaði í upphafi voru, að fenginni staðfestingu víetnamska ríkisins, talin fölsuð og önnur vottorð sem síðar var aflað reyndust ekki gefin út af þar til bærum yfirvöldum í Víetnam. Stefnandi var ekki talin hafa sýnt fram á að sá vátryggingaratburður sem bótakröfur hennar byggðust á hefði gerst í raun og veru og voru stefndu því sýknaðir af öllum kröfum stefnanda.
Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem krafa barna E heitins um að tiltekin fasteign í Bandaríkjunum félli undir opinber skipti á dánarbúi E var tekin til greina. A, eiginkona E, kærði úrskurð Landsréttar til Hæstaréttar og krafðist viðurkenningar á því að fasteignin félli ekki undir skipti á dánarbúi E. Ágreiningur aðila laut að því hvort að um eignarhald á fasteigninni færi eftir ákvæðum íslenskra lagareglna eða laga í Suður Karólínu fylki í Bandaríkjunum um svokallað JTWROS sem fæli í sér að við andlát skammlífari sameiganda ljúki eignarrétti hans og fasteignin falli þar með óskipt til hins langlífari. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt ólögfestum lagaskilareglum væri sú meginregla talin gilda að um erfðir færi eftir reglum þess lands þar sem arfleiðandi átti síðast heimilisfesti. Sé í lögum erlends ríkis, þar sem eign er, mælt fyrir um sérstakar reglur varðandi slíkar eignir, sem komi í stað almennra reglna, víki meginreglan fyrir sérreglunni og beri þá að beita um eignina lögum þess lands þar sem hún er. Þegar sakarefni eða málsaðilar hafi slík tengsl við erlent ríki, að til beitingar reglna þess ríkis komi fyrir íslenskum dómstólum um sakarefnið í heild eða að hluta, þurfi að heimfæra lagareglur um hið erlenda lögfræðilega fyrirkomulag sem um ræðir til réttarsviðs en við slíka heimfærslu beri almennt að styðjast við lög dómstólslandsins. Ef hið erlenda fyrirkomulag sé mjög ólíkt því sem tíðkast í dómstólslandinu eða þekkist jafnvel ekki þar geti þó verið varhugavert eða orkað tvímælis að heimfæra það til annars réttarsviðs en þess sem miðað er við í því erlenda ríki þar sem reglan á uppruna sinn. Geti við þær aðstæður verið réttlætanlegt að víkja frá meginreglunni um að heimfærsla til réttarsviðs lúti lögum dómstólslandsins og láta hana þess í stað ráðast af lögum í hinu erlenda ríki. Taldi Hæstiréttur að A hefði með framlagðri matsgerð dómkvadds manns sannað tilvist og efni þeirra bandarísku lagareglna sem málatilbúnaður hennar var reistur á. Jafnframt taldi Hæstiréttur að A hefði sannað að til eignarhalds hennar og E á fasteigninni hefði í upphafi stofnast í samræmi við umræddar lagareglur og að eignarréttur E hefði við andlát hans færst óskiptur yfir til hennar samkvæmt sömu reglum. Var krafa A um að fasteignin í Bandaríkjunum félli ekki undir opinber skipti á dánarbúi E því tekin til greina.
Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem krafa barna E heitins um að innstæður á tilteknum bankareikningum í Bandaríkjunum féllu undir opinber skipti á dánarbúi E var tekin til greina. A, eiginkona E, kærði úrskurð Landsréttar til Hæstaréttar og krafðist viðurkenningar á því að innstæður á bankareikningunum féllu ekki undir skipti á dánarbúi E. Ágreiningur aðila laut að því hvort að um eignarhald fjármuna á reikningunum færi eftir ákvæðum íslenskra lagareglna eða laga í Suður Karólínu fylki í Bandaríkjunum um svokallað JTWROS sem fæli í sér að við andlát skammlífari sameiganda ljúki eignarrétti hans og öll eignin falli þar með óskipt til hins langlífari. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt ólögfestum lagaskilareglum væri sú meginregla talin gilda að um erfðir færi eftir reglum þess lands þar sem arfleiðandi átti síðast heimilisfesti. Sé í lögum erlends ríkis, þar sem eign er, mælt fyrir um sérstakar reglur varðandi slíkar eignir, sem komi í stað almennra reglna, víki meginreglan fyrir sérreglunni og beri þá að beita um eignina lögum þess lands þar sem hún er. Þegar sakarefni eða málsaðilar hafi slík tengsl við erlent ríki, að til beitingar reglna þess ríkis komi fyrir íslenskum dómstólum um sakarefnið í heild eða að hluta, þurfi að heimfæra lagareglur um hið erlenda lögfræðilega fyrirkomulag sem um ræðir til réttarsviðs en við slíka heimfærslu beri almennt að styðjast við lög dómstólslandsins. Ef hið erlenda fyrirkomulag sé mjög ólíkt því sem tíðkast í dómstólslandinu eða þekkist jafnvel ekki þar geti þó verið varhugavert eða orkað tvímælis að heimfæra það til annars réttarsviðs en þess sem miðað er við í því erlenda ríki þar sem reglan á uppruna sinn. Geti við þær aðstæður verið réttlætanlegt að víkja frá meginreglunni um að heimfærsla til réttarsviðs lúti lögum dómstólslandsins og láta hana þess í stað ráðast af lögum í hinu erlenda ríki. Taldi Hæstiréttur að A hefði með framlagðri matsgerð dómkvadds manns sannað tilvist og efni þeirra bandarísku lagareglna sem málatilbúnaður hennar var reistur á. Jafnframt taldi Hæstiréttur að umræddir bankareikningar hefðu verið stofnaðir, skráðir og varðveittir í fjármálastofnunum í Suður Karólínu fylki í samræmi við reglur bandarískrar löggjafar um fjármálastofnanir og fyrrnefndar JTWROS-reglur en á grundvelli síðarnefndu reglnanna hefði A við andlát E orðið eini eigandi þeirra. Var krafa A um að innstæður á bankareikningunum í Bandaríkjunum féllu ekki undir opinber skipti á dánarbúi E því tekin til greina.
LP og E gerðu samning um hönnun, smíði og uppsetningu E á pökkunarvél fyrir LP. Jafnframt gerðu E og S ehf. með sér verksamning um tiltekna verkþætti sem S ehf. skyldi annast við smíði vélarinnar sem undirverktaki. Gallar komu fram á vélinni sem LP taldi S ehf. bera ábyrgð á og höfðaði LP mál á hendur S ehf. til heimtu skaðabóta á grundvelli bandarískra réttarreglna um þriðjamannsáhrif og ábyrgð undirverktaka. Hélt LP því fram að skaðabótakrafan hefði þegar verið staðfest með dómi alríkisdómstóls í Minnesota-ríki í Bandaríkjunum. Í dómi Landsréttar kom fram að LP hefði ekki fært fram rök sem leiddu til þeirrar niðurstöðu að samningur S ehf. og E teldist hafa sterkust tengsl við Bandaríkin í skilningi 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar. Taldi rétturinn því að um grundvöll skaðabótakröfu LP færi eftir íslenskum lögum. Um áhrif hins bandaríska dóms á sönnun atvika í málinu var í dómi Landsréttar skírskotað til þeirrar meginreglu samkvæmt íslenskum rétti að erlendir dómar hefðu ekki réttaráhrif hér á landi nema svo væri fyrir mælt í lögum. Þar sem svo væri ekki varðandi dóma sem kveðnir væru upp af dómstólum í Bandaríkjunum væru áhrif þeirra takmörkuð þegar leyst væri úr málum sem rekin væru fyrir íslenskum dómstólum. Þá hefði erlendur dómur enn takmarkaðri þýðingu en ella væri ef aðila máls gæfist ekki kostur á að taka til varna áður en dómur væri upp kveðinn. Í dómi réttarins kom fram að skaðabótaákvörðun hins bandaríska dómstóls hefði byggst á einhliða reifun LP um ætlað tjón hans, án þess að eiginleg sönnunarfærsla hefði átt sér stað fyrir dómi, þar sem S ehf. hefði fært fram efnislegar varnir í málinu. Hefði hinn bandaríski dómur því ekki neitt sönnunargildi um atvik málsins eða umfang tjóns LP. Var S ehf. því sýknað af kröfum LP.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem viðurkennd var krafa G að fjárhæð 30.256.237 bandaríkjadalir við slit L. Ágreiningur aðila laut að því með hvaða hætti skyldi gera upp annars vegar þrjá gjaldeyrisafleiðusamninga og hins vegar 16 vaxtaafleiðusamninga sem í gildi voru milli aðila þegar skilanefnd var skipuð af Fjármálaeftirlitinu hjá L með þeim afleiðingum að G sagði samningunum upp með heimild í svokölluðum rammasamningi málsaðila. Ekki var fallist á að krafa G væri svo vanreifuð að henni bæri að hafna eða vísa frá dómi. Þá var niðurstaða Landsréttar sú að við útreikning á tapi hefði varnaraðila borið að notast við gengi Seðlabanka Íslands eins og það var skráð daginn sem samningunum var sagt upp, 9. október 2008, sbr. 2. málslið 19. gr. laga nr. 36/2001. Ekki hefði þýðingu í því sambandi þótt sóknaraðili hafi samþykkt aðra gengisviðmiðun þar sem engin lagastoð hefði verið fyrir þeirri ákvörðun hans, sbr. til hliðsjónar dóm Hæstaréttar 10. nóvember 2014 í máli nr. 707/2014. Ákvæði 2. málsliðar 19. gr. laga nr. 36/2001 fæli í sér ófrávíkjanlega reglu þegar samningsaðilar hefðu ekki samið um hver gengisviðmiðunin ætti að vera. Þar sem um ófrávíkjanlega reglu væri að ræða hefði ekki þýðingu þótt málsaðilar hefðu samið um að ensk lög ættu að gilda um samningssambandið, sbr. 2. mgr. 7. gr. laga nr. 43/2000. Auk þess var ekki talið að G hafi borið skylda til að jafna mótstæðum greiðslum út milli einstakra vaxtaafleiðusamninga þar sem ekki hafi verið samið um slíkt og ekki hafði verið sýnt fram á að slíkt væri skylt samkvæmt breskum réttarreglum. Krafa G var viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991, um gjaldþrotaskipti, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki, að fjárhæð 24.644.429 bandaríkjadalir.
L ehf. höfðaði mál á hendur T til heimtu skuldar á grundvelli ábyrgðar T á láni til S, en L ehf. hafði fengið kröfuna framselda frá LL samkvæmt framsalssamningi. T krafðist meðal annars frávísunar á þeim grundvelli að krafa L ehf. um grunn samningsvaxta í lánssamningi væri vanreifuð en héraðsdómur hafði vísað frá dómi kröfu um dráttarvexti frá tilgreindum degi vegna vanreifunar. Í dómi Hæstaréttar kom fram að engin grein hefði verið gerð fyrir því í málinu hvaða vextir þetta væru sem tilgreindir væru í samningnum, né hvort og þá hvernig þeir hefðu verið kynntir af LL, hvorki á meðan hann starfaði né heldur eftir að hann var tekinn til slita og hætti reglulegri starfsemi. Var því fallist á þá kröfu T um að vísa þessum hluta vaxtakröfunnar frá héraðsdómi en að öðru leyti var kröfum hans um frávísun málsins hafnað. Þá var, með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms, staðfest niðurstaða hans um að hafna kröfu T um sýknu. Loks var tekið fram að hið sama ætti við um forsendur héraðsdóms fyrir því að hafna bæri öðrum varakröfum T að því leyti sem það leiddi ekki af frávísun á kröfu um samningsvexti að hluta.
Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á kröfu RZ og RB um dómkvaðningu matsmanns. Í dómi Hæstaréttar sagði að þegar beðið væri um mat dómkvadds manns á grundvelli viðeigandi ákvæða laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála til að freista þess að leiða í ljós efni erlendrar réttarreglu bæri matsmanni, í samræmi við 1. og 2. mgr. 60. gr. og 1. mgr. 63. gr. laganna, að lýsa reglunni og láta í ljós rökstutt álit á efni hennar án þess að fjalla um hvort og þá hvernig henni yrði beitt um atvik þess máls sem til úrlausnar væri.
K hf. höfðaði mál á hendur B til riftunar á nánar tilgreindum greiðslum sem K hf. innti af hendi árið 2008 og eftir að hafa lýst yfir riftun þeirra í maí 2012. Við meðferð málsins í héraði fór B fram á að dómkvaddur yrði maður til að meta réttaráhrif viðskipta málsaðila samkvæmt enskum rétti þar sem hann taldi að þarlendar réttarreglur ættu að hafa þýðingu fyrir úrslit málsins, sbr. síðari málslið n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og 30. gr. tilskipunar nr. 2001/24/EB um endurskipulagningu og slit lánastofnana. Í fyrrgreindu ákvæðinu er tekið fram að löggerningur verði ekki ógiltur ef sá sem hag hefur af því að slíkur löggerningur haldi gildi sínu leggur fram fullnægjandi sönnun um að um löggerninginn eigi að gilda lög annars ríkis og að þar sé ekki að finna ógildingarreglu sem tekur til þess tilviks sem um ræðir. Í hinum kærða úrskurði héraðsdóms var fallist á beiðni B varðandi 1. spurningu beiðninnar og 4. spurningu hennar, að því marki sem hún skírskotaði til 1. spurningarinnar, en henni hafnað að öðru leyti þar sem fyrrgreindu ákvæði laga nr. 161/2002, sem leitt hefði verið í lög með 1. gr. laga nr. 78/2011, yrði ekki beitt með afturvirkum hætti um réttarstöðu aðilanna sem hefði verið fullmótuð og komin í endanlegt horf eftir að K hf. hafði verið skipuð slitastjórn í maí 2009. Því væri við úrlausn málsins bersýnilega óþarft að færa sönnur á efni reglnanna sem getið væri í 2. og 3. spurningu beiðninnar, sbr. 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í dómi Hæstaréttar kom fram að þótt K hf. hefði eftir maí 2009 verið heimilt samkvæmt 4. mgr. 103. gr. laga nr. 161/2002 að krefjast riftunar á umræddum ráðstöfunum eftir reglum XX. kafla laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. hefði skort lagaheimild til þess á þeim tíma að höfða mál í því skyni á hendur B hér á landi, þannig að óvíst hefði verið að riftunin hefði fengist staðfest fyrir dómi. Slík heimild hefði fyrst verið lögfest með lögum nr. 146/2011 sem tóku gildi tæpum fjórum mánuðum eftir að síðari málsliður n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 hafði verið leiddur í lög. Væri ekki í lögum kveðið á um lagaskil gilti sú meginregla samkvæmt íslenskum rétti að réttarstaða manna réðist af lögum eins og þau væru hverju sinni. Með vísan til framangreinds yrði litið svo á að síðastgreindu ákvæði laga nr. 161/2002 yrði eftir atvikum beitt um heimild K hf. til umræddrar riftunar. Af þeim sökum stæðu hvorki rök til þess að hafna beiðni B um dómkvaðningu matsmanns til að svara 2. og 3. spurningu í matsbeiðni hans né 4. spurningunni að því leyti sem hún vísaði til þeirra. Loks var staðfest niðurstaða héraðsdóms að fallast á dómkvaðningu matsmanns til að svara 1. spurningu matsbeiðninnar og 4. spurningu að því marki sem hún skírskotaði til hennar.
K hf. höfðaði mál á hendur M til riftunar á nánar tilgreindum greiðslum sem K hf. innti af hendi árið 2008 og eftir að hafa lýst yfir riftun þeirra í maí 2012. Við meðferð málsins í héraði fór M fram á að dómkvaddur yrði maður til að meta réttaráhrif viðskipta málsaðila samkvæmt enskum rétti þar sem hann taldi að þarlendar réttarreglur ættu að hafa þýðingu fyrir úrslit málsins, sbr. síðari málslið n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og 30. gr. tilskipunar nr. 2001/24/EB um endurskipulagningu og slit lánastofnana. Í fyrrgreindu ákvæðinu er tekið fram að löggerningur verði ekki ógiltur ef sá sem hag hefur af því að slíkur löggerningur haldi gildi sínu leggur fram fullnægjandi sönnun um að um löggerninginn eigi að gilda lög annars ríkis og að þar sé ekki að finna ógildingarreglu sem tekur til þess tilviks sem um ræðir. Í hinum kærða úrskurði héraðsdóms var fallist á beiðni M varðandi 1. spurningu beiðninnar og 4. spurningu hennar, að því marki sem hún skírskotaði til 1. spurningarinnar, en henni hafnað að öðru leyti þar sem fyrrgreindu ákvæði laga nr. 161/2002, sem leitt hefði verið í lög með 1. gr. laga nr. 78/2011, yrði ekki beitt með afturvirkum hætti um réttarstöðu aðilanna sem hefði verið fullmótuð og komin í endanlegt horf eftir að K hf. hafði verið skipuð slitastjórn í maí 2009. Því væri við úrlausn málsins bersýnilega óþarft að færa sönnur á efni reglnanna sem getið væri í 2. og 3. spurningu beiðninnar, sbr. 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í dómi Hæstaréttar kom fram að þótt K hf. hefði eftir maí 2009 verið heimilt samkvæmt 4. mgr. 103. gr. laga nr. 161/2002 að krefjast riftunar á umræddum ráðstöfunum eftir reglum XX. kafla laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. hefði skort lagaheimild til þess á þeim tíma að höfða mál í því skyni á hendur M hér á landi, þannig að óvíst hefði verið að riftunin hefði fengist staðfest fyrir dómi. Slík heimild hefði fyrst verið lögfest með lögum nr. 146/2011 sem tóku gildi tæpum fjórum mánuðum eftir að síðari málsliður n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 hafði verið leiddur í lög. Væri ekki í lögum kveðið á um lagaskil gilti sú meginregla samkvæmt íslenskum rétti að réttarstaða manna réðist af lögum eins og þau væru hverju sinni. Með vísan til framangreinds yrði litið svo á að síðastgreindu ákvæði laga nr. 161/2002 yrði eftir atvikum beitt um heimild K hf. til umræddrar riftunar. Af þeim sökum stæðu hvorki rök til þess að hafna beiðni M um dómkvaðningu matsmanns til að svara 2. og 3. spurningu í matsbeiðni hans né 4. spurningunni að því leyti sem hún vísaði til þeirra. Loks var staðfest niðurstaða héraðsdóms að fallast á dómkvaðningu matsmanns til að svara 1. spurningu matsbeiðninnar og 4. spurningu að því marki sem hún skírskotaði til hennar.
L hf. höfðaði mál á hendur M til riftunar á nánar tilgreindum greiðslum sem L hf. innti af hendi árið 2008. Við meðferð málsins í héraði fór M fram á að dómkvaddur yrði maður til að meta réttaráhrif viðskipta málsaðila samkvæmt enskum rétti þar sem hann taldi að þarlendar réttarreglur ættu að hafa þýðingu fyrir úrslit málsins, sbr. síðari málslið n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og 30. gr. tilskipunar nr. 2001/24/EB um endurskipulagningu og slit lánastofnana. Í fyrrgreindu ákvæðinu er tekið fram að löggerningur verði ekki ógiltur ef sá sem hag hefur af því að slíkur löggerningur haldi gildi sínu leggur fram fullnægjandi sönnun um að um löggerninginn eigi að gilda lög annars ríkis og að þar sé ekki að finna ógildingarreglu sem tekur til þess tilviks sem um ræðir. Í hinum kærða úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti með vísan til forsendna hans og að teknu tilliti til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 228/2015, var fallist á beiðni M um dómkvaðningu matsmanns.
K hf. höfðaði mál á hendur M og C til riftunar á nánar tilgreindum greiðslum sem K hf. innti af hendi árið 2008 og eftir að hafa lýst yfir riftun þeirra í júní 2012. Við meðferð málsins í héraði fór M fram á að dómkvaddur yrði maður til að meta réttaráhrif viðskipta málsaðila samkvæmt enskum rétti þar sem hann taldi að þarlendar réttarreglur ættu að hafa þýðingu fyrir úrslit málsins, sbr. síðari málslið n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki og 30. gr. tilskipunar nr. 2001/24/EB um endurskipulagningu og slit lánastofnana. Í fyrrgreindu ákvæðinu er tekið fram að löggerningur verði ekki ógiltur ef sá sem hag hefur af því að slíkur löggerningur haldi gildi sínu leggur fram fullnægjandi sönnun um að um löggerninginn eigi að gilda lög annars ríkis og að þar sé ekki að finna ógildingarreglu sem tekur til þess tilviks sem um ræðir. Í hinum kærða úrskurði héraðsdóms var fallist á beiðni M varðandi 1. spurningu beiðninnar og 4. spurningu hennar, að því marki sem hún skírskotaði til 1. spurningarinnar, en henni hafnað að öðru leyti þar sem fyrrgreindu ákvæði laga nr. 161/2002, sem leitt hefði verið í lög með 1. gr. laga nr. 78/2011, yrði ekki beitt með afturvirkum hætti um réttarstöðu aðilanna sem hefði verið fullmótuð og komin í endanlegt horf eftir að K hf. hafði verið skipuð slitastjórn í maí 2009. Því væri við úrlausn málsins bersýnilega óþarft að færa sönnur á efni reglnanna sem getið væri í 2. og 3. spurningu beiðninnar, sbr. 3. mgr. 46. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Í dómi Hæstaréttar kom fram að þótt K hf. hefði eftir maí 2009 verið heimilt samkvæmt 4. mgr. 103. gr. laga nr. 161/2002 að krefjast riftunar á umræddum ráðstöfunum eftir reglum XX. kafla laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. hefði skort lagaheimild til þess á þeim tíma að höfða mál í því skyni á hendur M og C hér á landi, þannig að óvíst hefði verið að riftunin hefði fengist staðfest fyrir dómi. Slík heimild hefði fyrst verið lögfest með lögum nr. 146/2011 sem tóku gildi tæpum fjórum mánuðum eftir að síðari málsliður n. liðar 2. mgr. 99. gr. laga nr. 161/2002 hafði verið leiddur í lög. Væri ekki í lögum kveðið á um lagaskil gilti sú meginregla samkvæmt íslenskum rétti að réttarstaða manna réðist af lögum eins og þau væru hverju sinni. Með vísan til framangreinds yrði litið svo á að síðastgreindu ákvæði laga nr. 161/2002 yrði eftir atvikum beitt um heimild K hf. til umræddrar riftunar. Af þeim sökum stæðu hvorki rök til þess að hafna beiðni M um dómkvaðningu matsmanns til að svara 2. og 3. spurningu í matsbeiðni hans né 4. spurningunni að því leyti sem hún vísaði til þeirra. Loks var staðfest niðurstaða héraðsdóms að fallast á dómkvaðningu matsmanns til að svara 1. spurningu matsbeiðninnar og 4. spurningu að því marki sem hún skírskotaði til hennar.
R og H höfðuðu skaðabótamál á hendur G og C fyrir dómstól í Georgíuríki í Bandaríkjunum vegna ætlaðra vanefnda G og C á persónulegum skuldbindingum þeirra samkvæmt munnlegu samkomulagi um þarlent sameignarfélag. Bandaríski dómstóllinn tók kröfur R og H til greina með dómi að undangenginni einfaldri málsmeðferð. Höfðuðu R og H síðar mál á hendur G og C á Íslandi til heimtu dómkrafna þeirra samkvæmt hinum erlenda dómi, eftir að innheimtutilraunir þeirra höfðu ekki borið árangur. Undir meðferð málsins í héraði féll H frá kröfum sínum á hendur G og C sem að virtum atvikum málsins var ekki talið koma að sök. Í dómi Hæstaréttar var vísað til þess að sú meginregla gilti samkvæmt íslenskum rétti að erlendir dómar hefðu ekki réttaráhrif hér á landi nema svo væri fyrir mælt í lögum. Þar sem svo væri ekki varðandi dóma sem kveðnir væru upp af dómstólum í Bandaríkjunum væru áhrif þeirra takmörkuð þegar leyst væri úr málum sem rekin væru fyrir íslenskum dómstólum. Í dómaframkvæmd hefði einkum verið horft til slíkra dóma við skýringu á bandarískum réttarreglum þegar ljóst væri að þeim reglum bæri að beita um lögskipti aðila sem til úrlausnar væru auk þess sem þeir gætu haft visst sönnunargildi um málsatvik sem um væri deilt. Hæstiréttur dró þá ályktun af 2. tölul. 34. gr. Lúganósamningsins, sbr. lög nr. 7/2011, að erlendur dómur hefði enn takmarkaðri þýðingu en ella væri ef stefnda í málinu hefði ekki gefist kostur á að taka til varna áður en dómurinn var kveðinn upp. Taldi rétturinn að virtri málsmeðferðinni fyrir hinum bandaríska dómstóli umrætt sinn að aðstaðan hefði verið hliðstæð þeirri sem vísað væri til í 3. mgr. 96. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Við úrlausn málsins lagði Hæstiréttur til grundvallar tilgreindar niðurstöður bandaríska dómstólsins, sbr. 2. mgr. 44. gr. laga nr. 91/1991, og taldi að þau G og C hefðu ekki hnekkt þeirri niðurstöðu hans að komist hefði á samkomulag milli R og þeirra um stofnun sameignarfélags um rekstur annars félags og að G og C hefðu þar með skuldbundið sig persónulega til að bera 51% af tapi sameignarfélagsins. Á hinn bóginn taldi rétturinn að niðurstaða bandaríska dómstólsins um skaðabótakröfu R hefði ekki sönnunargildi hér á landi. Um þá kröfu vísaði Hæstiréttur til þess að heildarskuldbindingar bandaríska sameignarfélagsins væru í héraðsstefnu taldar upp í ellefu nánar tilgreindum kröfuliðum og að R héldi því fram að G og C bæru ábyrgð á 51% þeirra. Var þessi málatilbúnaður R talinn svo vanreifaður að ekki yrði dómur á hann lagður og vísaði Hæstiréttur málinu frá héraðsdómi með skírskotun til meginreglu einkamálaréttarfars um ákveðna og ljósa kröfugerð og skýran málatilbúnað af hálfu stefnanda.
X var ákærður fyrir meiri háttar brot gegn skattalögum með því að hafa látið undir höfuð leggjast að telja fram fjármagnstekjur að fjárhæð 120.026.444 krónur sem voru tekjur X af uppgjöri tveggja framvirkra skiptasamninga. Kröfu X um frávísun málsins var hafnað. Vísað var til þess að í dómaframkvæmd Hæstaréttar hefði ekki verið talið að það færi í bága við bann við endurtekinni málsmeðferð þótt stjórnvöld hefðu áður gert manni að greiða skatt af álagi á skattstofn og sama manni væri síðan í öðru máli gerð viðurlög vegna sömu málsatvika. Þá varðaði það ekki frávísun málsins þótt skattrannsóknarstjóri eða sérstakur saksóknari hefði tjáð sig með almennum hætti um fyrirhugaða lagasetningu á sviði skattaréttar, enda væri slík umfjöllun saksókninni óviðkomandi. Ekki var heldur fallist á að tilteknir annmarkar á samningu héraðsdóms yllu því að ómerkja bæri dóminn. Í dómi Hæstaréttar var tekið fram að þótt lögum hefði síðar verið breytt um skattlagningu fjármagnstekna breytti það engu um refsinæmi þess að skýra rangt eða villandi frá því sem máli skipti við álagningu tekjuskatts. Var málið því dæmt eftir gildandi skattalögum á þeim tíma er ákærði aflaði teknanna. Talið var að hagnaður X af gerð umræddra framvirkra skiptasamninga hefði falið í sér skattskyldar fjármagnstekjur og að ekki hefði staðið heimild til að draga frá þeim tap af öðrum sams konar samningum eða beinan kostnað við öflun teknanna. Ekki var fallist með X að um hefði verið að ræða tekjur í sjálfstæðri atvinnustarfsemi. Þá leysti það X ekki undan refsiábyrgð þótt samningsaðili hans hefði vanrækt skyldu sína til að standa skil á skattinum eftir lögum nr. 94/1996 um staðgreiðslu skatts á fjármagnstekjur. X var fundinn sekur um brot gegn 1. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 sbr. og 1. mgr. 109. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt. Var hann dæmdur í þriggja mánaða skilorðsbundið fangelsi. Þá var honum gert að greiða 21.000.000 krónur í sekt og skyldi átta mánaða fangelsi koma í stað sektarinnar yrði hún ekki greidd.
Með samningi 9. nóvember 2007 skuldbatt D sig til að veita K hf. lausafjárfyrirgreiðslu gegn greiðslu árlegrar þóknunar. Í samningnum var meðal annars tiltekið að hraða skyldi greiðslu þóknunarinnar í því tilviki að breyting yrði á yfirráðum K hf., sem þá skyldi greiða þóknunina þegar í stað. F tók yfir vald hluthafafundar K hf. 9. október 2008, vék stjórn hans frá og skipaði honum skilanefnd. Með bréfi þann sama dag tilkynnti D K hf. að vegna breytinga á yfirráðum K hf. væri D laus undan skuldbindingum sínum samkvæmt samningnum. Samhliða þessu gerði D kröfu um að K hf. greiddi tafarlaust árlega þóknun samkvæmt fyrirmælum samningsins. D lýsti síðar kröfu við slit K hf. til heimtu þóknunarinnar. Með úrskurði héraðsdóms var hafnað að viðurkenna kröfu D við slit K hf. þar á meðal með skírskotun til þess að samkvæmt gögnum málsins lægi fyrir að D hefði áður talið að eftir atvikin 9. október 2008 mætti jafna stöðu K hf. til þess að hafin væru gjaldþrotaskipti á búi hans. Samkvæmt því hefði ekki orðið breyting á yfirráðum K hf. í merkingu hins umþrætta samnings er atvikin gerðust og D ætti þar af leiðandi ekki kröfu á hendur K hf. til heimtu þóknunar á grundvelli samningsins. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu hins kærða úrskurðar. Í dómi Hæstaréttar var meðal annars tekið fram að D hefði fyrir réttinum haft uppi nýja málsástæðu, þess efnis að yrði ekki fallist á að breytt yfirráð K hf. hefðu átt sér stað og réttur D til þóknunar úr hendi K hf. stofnast af þeim sökum, hefði krafa D fallið í gjalddaga við töku K hf. til slita á grundvelli 1. mgr. 99. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Þessi málsástæða kom ekki til álita fyrir réttinum samkvæmt 2. mgr. 163. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, sbr. 4. mgr. 150. gr. sömu laga og 2. mgr. 179. gr. laga nr. 21/1991.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem fallist var á að C væri heimilt að leiða A fyrir dóm til skýrslugjafar við aðalmeðferð í máli þess gegn K hf. Talið var að sönnunarskyldu um efni og tilvist erlendrar réttarreglu samkvæmt 2. mgr. 44. gr. laga nr. 91/1991 yrði ekki fullnægt með því að afla álits hjá erlendum málflytjendum eða öðrum sjálfstætt starfandi sérfræðingum. Þá lá fyrir að A var ekki vitni að málsatvikum. Samkvæmt þessu og með vísan til 3. mgr. 46. gr. sömu laga var úrskurðurinn felldur úr gildi og kröfu C um vitnaleiðsluna synjað.