Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem staðfest var sú afstaða skiptastjóra þrotabús S að viðurkenna kröfu sem C lýsti við gjaldþrotaskipti þrotabúsins sem forgangskröfu að tilgreindri fjárhæð samkvæmt 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. en hafna kröfunni að öðru leyti. Í úrskurði Landsréttar var vísað til þess að krafa C væri miðuð við áætlaða vinnutíma hans á uppsagnarfresti ef mið væri tekið af meðaltali þeirra vinnutíma sem hann hefði unnið á síðustu þremur mánuðum í starfi fyrir uppsögn sína. Rétturinn leit til þess að C hafði ekki lagt fram nein gögn um að föst yfirvinna hafi verið hluti af ráðningarkjörum sem hann hefði átt tilkall til óháð vinnuframlagi. Í ljósi þessa og atvika að öðru leyti var ekki talið að C hefði átt rétt til greiðslu yfirvinnulauna í uppsagnarfresti. Var málatilbúnaði C um að hann ætti rétt til bóta vegna slita á vinnusamningi við S, sem félli undir 2. tölulið 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991, því hafnað. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem staðfest var sú afstaða skiptastjóra þrotabús S að viðurkenna kröfu sem M lýsti við gjaldþrotaskipti þrotabúsins sem forgangskröfu að tilgreindri fjárhæð samkvæmt 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. en hafna kröfunni að öðru leyti. Í úrskurði Landsréttar var vísað til þess að krafa M væri miðuð við áætlaða vinnutíma hans á uppsagnarfresti ef mið væri tekið af meðaltali þeirra vinnutíma sem hann hefði unnið á síðustu þremur mánuðum í starfi fyrir uppsögn sína. Rétturinn leit til þess að M hafði ekki lagt fram nein gögn um að föst yfirvinna hafi verið hluti af ráðningarkjörum sem hann hefði átt tilkall til óháð vinnuframlagi. Í ljósi þessa og atvika að öðru leyti var ekki talið að M hefði átt rétt til greiðslu yfirvinnulauna í uppsagnarfresti. Var málatilbúnaði M um að hann ætti rétt til bóta vegna slita á vinnusamningi við S, sem félli undir 2. tölulið 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991, því hafnað. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Launþegi krafðist viðurkenningar á forgangi vegna krafna í þrotabú. Launþeginn byggði á því að raunverulegt tjón sem samþykkja ætti sem forgangskröfu tæki einnig til yfirvinnu sem hann hefði að jafnaði unnið fyrir félagið fyrir gjaldþrot þess. Staðfest niðurstaða skipastjóra um að samþykkja einungis föst laun á uppsagnarfresti sem miðuðust við dagvinnu, en kröfu vegna yfirvinnu sem ágreiningslaust var að var ekki unnin, hafnað.
Launþegi krafðist viðurkenningar á forgangi vegna krafna í þrotabú. Launþeginn byggði á því að raunverulegt tjón sem samþykkja ætti sem forgangskröfu tæki einnig til yfirvinnu sem hann hefði að jafnaði unnið fyrir félagið fyrir gjaldþrot þess. Staðfest niðurstaða skipastjóra um að samþykkja einungis föst laun á uppsagnarfresti sem miðuðust við dagvinnu, en kröfu vegna yfirvinnu sem ágreiningslaust var að var ekki unnin, hafnað.
Seljandi bifreiðar taldi sig tryggðan á grundvelli söluveðs, eignarréttarfyrirvara eða sambærilegrar tryggingar í henni þar til kaupverð væri að fullu greitt og nyti af þeim sökum stöðu samkvæmt 111. gr. laga nr. 21/1991 við gjaldþrotaskipti á félaginu sem keypti bifreiðina. Talið að ekki hafi verið stofnað til söluveðs eða ígildi þess með fullnægjandi hætti samkvæmt lögum um samningsveð nr. 75/1997 auk þess sem þinglýsa hefði þurft slíkum löggerningi til að öðlast vernd gagnvart skuldheimtumönnum.
G, sem hafði starfað á skipum N ehf. frá árinu 2012, krafðist þess að viðurkennt yrði að hann ætti launakröfu í þrotabúi N ehf. samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. að fjárhæð 4.544.000 króna. Byggði G á því að þrátt fyrir að hann hefði árið 2014 gert ráðningarsamning við Sp/f N, tengt færeyskt félag, hefði N ehf. verið raunverulegur útgerðaraðili skipsins sem G starfaði á og bæri hann því ábyrgð á ógreiddum launum hans. Í úrskurði Landsréttar var rakið að óumdeilt væri að gerður hefði verið ráðningarsamningur milli G og Sp/f N árið 2014 og að G fékk laun frá Sp/f N frá 2014 og þar til hann hætti störfum. Þótti G því ekki hafa sýnt fram á að hann hefði öðlast kröfu um vangoldin laun á hendur N ehf. Var kröfu G á hendur þrotabúi N ehf. því hafnað.
Sýkna vegna aðildarskorts af kröfu um vangreidd laun og laun á uppsagnarfresti.
Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem krafa S að fjárhæð 14.345.323 krónur var viðurkennd með stöðu í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við gjaldþrotaskipti á þb. W hf. S hafði verið framkvæmdastjóri fjármálasviðs W hf. frá júlí 2015 og þar til bú félagsins var tekið til gjaldþrotaskipa í mars 2019. Ágreiningur aðila laut að því hvort S hefði verið nákominn W hf. í skilningi 4. töluliðar 3. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 112. gr. laganna. Taldi Hæstiréttur með vísan til gagna málsins að S hefði talist til lykilstjórnenda W hf. og hefði sem framkvæmdastjóri fjármálasviðs haft yfirsýn yfir fjármál þess á hverjum tíma. Þá taldi rétturinn meðal annars í ljósi stöðu S í skipuriti félagsins, stærðar þess og eðlis rekstrarins, heimilda S til að skuldbinda félagið, yfirsýnar hans yfir fjárhagsstöð þess auk stjórnunarheimilda yfir starfsfólki að S hefði stýrt daglegum rekstri félagsins og teldist nákominn í skilningi fyrrnefndra ákvæða. Jafnframt taldi rétturinn engu breyta um þá niðurstöðu þótt eigandi félagsins og á tímabili aðstoðarforstjóri hefði jafnframt stýrt daglegum rekstri þess né að launakröfur annarra framkvæmdastjóra hefðu verið viðurkenndar sem forgangskröfur við gjaldþrotaskiptin. Var því kröfu S um viðurkenningu á að krafa hans nyti stöðu í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við gjaldþrotaskipti á þb. W hf. hafnað.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem krafa sem S lýsti við gjaldþrotaskipti þrotabús W hf. var viðurkennd sem forgangskrafa í þrotabúinu samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Í úrskurði Landsréttar kom fram að þrátt fyrir S hefði gegnt starfi framkvæmdastjóra fjármálasviðs hins gjaldþrota félags og átt sæti í framkvæmdastjórn þess, félli hann ekki undir hugtakið nákomnir í skilningi 3. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991, enda hefði hann ekki stýrt daglegum rekstri félagsins og þannig haft raunverulegar valdheimildir til að hafa áhrif á ákvarðanir sem teknar hefðu verið innan félagsins. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Staðfestur var úrskurður héraðsdóms um að hafna kröfu P um forgang við gjaldþrotaskipti samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Synjað var kröfu sóknaraðila um að lýst krafa hennar í þrotabú varnaraðila nyti stöðu í réttindaröð sem forgangskrafa.
Hafnað var kröfu fyrrum framkvæmdastjóra einkahlutafélags um að vangoldin laun skyldu njóta forgangs við gjaldþrotaskipti félagsins.
Með nánar tilgreindum héraðsdómi var A hf. gert að greiða Ó tiltekna fjárhæð vegna ólögmætrar riftunar á ráðningarsamningi þeirra. Félagið áfrýjaði dóminum en bú þess var síðan tekið til gjaldþrotaskipta. Með dómi Hæstaréttar var málinu sjálfkrafa vísað fá réttinum þar sem þb. A hf. hafði ekki sett tryggingu fyrir greiðslu málskostnaðar í samræmi við ákvörðun réttarins um að verða við kröfu Ó um slíka tryggingu. Á grundvelli framangreindra dóma lýsti Ó kröfu við gjaldþrotaskipti á A hf., samtals að fjárhæð 8.996.327 krónur, og krafðist þess að henni yrði skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Skiptastjóri hafnaði því að krafan fengi notið slíks forgangsréttar og taldi hana almenna kröfu samkvæmt 113. gr. laganna. Með úrskurði héraðsdóms var niðurstaða skiptastjóra staðfest en með hinum kærða úrskurði komst Landsréttur að gagnstæðri niðurstöðu og tók kröfu Ó til greina. Ágreiningur aðila fyrir Hæstarétti laut einungis að því hvernig beita ætti 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 við ákvörðun um stöðu kröfu Ó í réttindaröð. Nánar tiltekið var deilt um það hvort dómur í skilningi ákvæðisins þyrfti að fela í sér úrlausn um efni máls, eins og þb. A hf. lagði til grundvallar, eða hvort þar gæti einnig átt undir dómur, sem kvæði aðeins á um niðurfellingu máls eða frávísun þess frá æðri dómi, eins og Ó hélt fram að ætti við um kröfu hans. Í dómi Hæstaréttar kom fram að tilgangur 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 væri að sporna við því að forgangsréttur fyrir kröfu félli niður ef kröfuhafi væri knúinn til að höfða mál til heimtu hennar, enda gerði hann það innan tilskilinna tímamarka. Að gengnum fyrrgreindum dómi Hæstaréttar, þar sem málinu var sjálfkrafa vísað frá réttinum vegna atvika sem eingöngu vörðuðu þb. A hf., hefði fyrst legið fyrir sú endanlega niðurstaða um kröfu Ó að héraðsdómur stæði óhaggaður. Talið var að þótt í dómi Hæstaréttar hefði ekki verið fjallað efnislega um kröfuna yrði að skýra niðurlagsorð 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 svo að krafa ætti undir ákvæðið ef dómur um frávísun máls um hana frá æðri dómi gengi innan sex mánaða fyrir frestdag eða síðar, enda fæli önnur niðurstaða í sér að skuldari gæti haft í hendi sér að láta forgangsrétt fyrir kröfu líða undir lok með því að búa svo um hnúta að máli ljúki fyrir æðri dómi án þess að efnisdómur gengi um hana. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Kröfu launþega um forgang við gjaldþrotaskipti samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 var hafnað.
Leyst úr ágreiningi um rétthæð kröfu sem lýst var í þrotabú
Krafa G um greiðslu launaauka viðurkennd sem almenn krafa samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991 við slitameðferð G hf. en því hafnað að krafan teldist forgangskrafa skv. 1. tl. 1. mgr. 112. gr. sömu laga.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem kröfum E var skipað í réttindaröð við slitin sem forgangskröfu samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Málsatvik voru þau að G hf. og dótturfélag hans í Noregi veittu þremur norskum fyrirtækjum lán til skipasmíða. Síðar urðu kröfuhafaskipti að lánunum með því að E keypti kröfur af G hf. á hendur skuldurunum. Samhliða aðilaskiptum að lánssamningunum gerðu E og G hf. meðal annars með sér sérstakan umboðssamning sem fól í sér að G hf. kæmi fram fyrir hönd E gagnvart skuldurunum og hefði milligöngu um greiðslur afborgana og vaxta samkvæmt samningunum. Þegar Fjármálaeftirlitið vék stjórn G hf. til hliðar í október 2008 og skipaði yfir hann skilanefnd átti E þar innstæðu vegna fyrrgreinds samningssambands. Ágreiningur aðila sneri að því hvort innstæða E hjá G hf. teldist innlán í merkingu 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta, eins og ákvæðið hljóðaði fyrir setningu laga nr. 79/2012, og þar með hvort krafa E nyti forgangs við slit, eða hvort féð væri undanskilið tryggingarvernd laganna og yrði þar með skipað í réttindaröð sem almennri kröfu við slitin. Fyrir Hæstarétti sneri ágreiningur aðila að því annars vegar hvort krafa E á hendur G hf. væri í formi verðbréfs og hins vegar hvort E teldist aðildarfyrirtæki í merkingu 9. g. laga nr. 98/1999, en hvoru tveggja hefði þau réttaráhrif í för með sér að krafa E væri þar með undanskilin tryggingarvernd laga nr. 98/1999, sbr. síðari málslið 3. mgr. 9. gr. laganna og 6. mgr. sömu greinar. Því var hafnað að svo væri og var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem krafa B við slit fjármálafyrirtækisins S hf. var viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Deilt var um hvort krafa B væri til komin vegna innstæðu B hjá S hf. sem nyti tryggingarverndar laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta og þar með forgangs við slit S hf. Í dómi Hæstaréttar var meðal annars vísað til þess að B væri ekki aðildarfélag í skilningi 3. gr. og 6. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og væri B því ekki undaskilið tryggingarvernd af þeim sökum. Að virtu ráðgefandi áliti EFTA-dómstólsins um skýringu hugtaksins „innstæða“ í skilningi tilskipunar 94/19/EB var talið að fé sem B hefði látið S hf. í té hefði verið innstæða í skilningi þágildandi laga nr. 98/1999. Var hinn kærði úrskurður því staðfestur.
Krafa bankans D vegna peningamarkaðsinnláns var viðurkennd sem forgangskrafa við slitameðferð bankans G.
Reykjavíkur þriðjudaginn 14. maí 2013 í máli nr. X-69/2012: og Conseq Invest plc. og Conseq Investment Management AS og CVI GVF (Lux) Master S.a.r.l. og Fondo Latinoamericano de Resevas og LMN Finance Ltd. og Ohio National Life Assurance Corporation og Värde Fund LP og Värde Fund V-B LP og Värde Fund VI-A LP og Värde Fund VII-B LP og The Värde Fund VIII LP og The Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP og Värde Investment Partners LP og Värde Investment Partnes (Offshore) Master LP (
Kári Hólmar Ragnarsson hdl) og
Bayerische Landesbank og Commerzbank AG og Die Sparkasse Bremen AG (
Fanney Hrund Hilmarsdóttir hdl)
gegn
Morgan Stanley Senior Funding Inc (
Heiðar Ásberg Atlason hrl)
Staðfest var ákvörðun slitastjórnar L um að krafa M skuli hafa stöðu forgangskröfu samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991, sbr. 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002, við slitameðferð L.
Fallist var á að krafa B sem hann lýsti við slitameðferð S teldist forgangskrafa samkvæmt 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl.
Krafa R um greiðslu eftirstöðva kaupsamnings tekin til greina sem almenn krafa við slitameðferð S en því hafnað að krafan gæti talist forgangskrafa. Ekki var því fallist á með S að í viðskiptunum fælist gjafagerningur í skilningi 131. gr. laga nr. 21/1991.
Fallist á aðra kröfu sóknaraðila við slitameðferð varnaraðila um að úttekt af bankareikningi hans hafi verið án heimildar. Var sú krafa samþykkt sem forgangskrafa við slit varnaraðila skv. 112. gr. laga nr. 21/1991. Hinni kröfu sóknaraðilans vegna heimildarlausrar úttektar var hafnað.
Talið var að í kröfulýsingu M hefði ekki falist lýsing á forgangskröfu. Var því staðfest sú afstaða slitastjórnar G að krafan teldist almenn krafa.
Hafnað kröfu sóknaraðila um að krafa hans við slitameðferð Kaupþings hf. teljist innstæða sem njóta skuli forgangs skv. 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Var staðfest sú afstaða slitastjórnar varnaraðila að samþykkja kröfuna sem almenna kröfu skv. 113. gr. sömu laga að undanskildri kröfu vegna innheimtukostnaðar, en þeirri kröfu var hafnað.
Fallist var á að krafa sóknaraðila vegna launa og orlofs væri forgangskrafa við gjaldþrotaskipti á búi varnaraðila.
Lögbundin ábyrgð vinnuveitanda gagnvart lífeyrissjóði á hækkun lífeyris ekki talin forgangskrafa við slit fjármálafyrirtækis.
Stefndi, íslenska ríkið, sýknað af bótakröfu stefnanda vegna ætlaðs tjóns stefnanda við fall Glitnis haustið 2008.
G hf. kærði úrskurð héraðsdóms þar sem krafa S vegna umsaminna greiðslna samkvæmt ráðningarsamningi var viðurkennd við slit G hf. sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Deila aðila fyrir Hæstarétti laut að aðild málsins og réttmæti einstakra liða kröfu S við slit G hf. Fallist var á að S hefði réttilega beint kröfum sínum að G hf. Þá var kröfu S um orlof samkvæmt ráðningarsamningi skipað í réttindaröð sem forgangskröfu samkvæmt 3. tölul. 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Kröfu S um greiðslur vegna kaupauka auk dráttarvaxta þar af, húsnæðiskostnaðar og skólagjalda barna hans var hins vegar skipað í réttindaröð sem almennri kröfu samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991, enda teldust þær ekki laun eða annað endurgjald í merkingu 1. tölul. 1. mgr. 112 gr. sömu laga, en það ákvæði hefði að geyma undantekningu frá meginreglu laganna um jafnræði lánardrottna við gjaldþrotaskipti sem yrði ekki skýrt á rýmri veg en leiddi af orðanna hljóðan
Í málinu var deilt um rétthæð kröfu sóknaraðila við slit varnaraðila. Var kröfum sóknaraðila um að viðurkennt væri að krafa hans væri sértökukrafa, eða til vara forgangskrafa, hafnað.
Krafa S var viðurkennd að hluta og skipað sem forgangskröfu við slit G.
Hafnað var kröfu sóknaraðila um að krafa hans við slit varnaraðila teldist sértökukrafa á grundvelli 109. gr. laga nr. 21/1991 eða forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laganna.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und,
Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
De Nederlandsche Bank N.V,
Landsbanki Íslands hf (
Kristinn Bjarnason hrl) og
De Nederlandsche Bank N.V (
Heiðar Ásberg Atlason hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa hollenska seðlabankans DNB, sem byggði á kröfum innstæðueigenda sem DNB hafði leyst til sín í framhaldi af falli bankans LÍ hf., var viðurkennd að stærstum hluta og sá hluti hennar talinn forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Sóknaraðila og DNB greindi einnig á um hvort hluti kröfu DNB sem var til kominn vegna 26 svokallaðra heildsöluinnlána gæti talist innstæða í skilningi 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Í dómi Hæstaréttar var rakið efni staðfestingar hollenska miðlarans I á innláni nánar tilgreinds sveitarfélags hjá útibúi LÍ hf. í Amsterdam. Sú staðfesting ásamt gögnum málsins að öðru leyti benti ekki til annars en að þau 26 heildsöluinnlán, sem DNB hefði leyst til sín og um væri fjallað í þessu máli, hefðu öll sömu einkenni og heildsöluinnlán það sem um ræddi í máli nr. 300/2011, en samkvæmt dómi Hæstaréttar sem kveðinn hefði verið upp sama dag í því máli teldist heildsöluinnlán hollenska sveitarfélagsins GAR innstæða í skilningi 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og nyti tryggingarverndar þeirra laga. Þá væri og til þess að líta, að heildsöluinnlán sveitarfélagsins KCC sem um væri fjallað í máli nr. 311/2011, en dómur í því máli hefði einnig verið kveðinn upp sama dag, hefði í aðalatriðum sömu einkenni og heildsöluinnlán þess máls sem hér væri til úrlausnar. Samkvæmt þessu og að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar yrði staðfest sú niðurstaða hans að umrædd 26 heildsöluinnlán sem varnaraðilinn DNB hefði leyst til sín væru eins og Icesve-innlánin innstæður í skilningi 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og nytu tryggingarverndar þeirra laga. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. DNB og LÍ hf. kærðu úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti vegna ágreinings sín á milli um vexti á svokölluð Icesave-innlán og áðurnefnd 26 heildsöluinnlán. Varðandi Icesave-innlánin sagði í dómi réttarins að með vísan til c. liðar 3. mgr. 10. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar yrði staðfest sú niðurstaða hans að reglur hollenskra laga giltu um rétt DNB til að krefjast dráttarvaxta af kröfu hans vegna Icesave-innlána, þótt um meðferð og rétthæð krafna við slitameðferðina og innstæðutryggingarvernd færi að íslenskum lögum. Undir rekstri málsins hefðu DNB og LÍ hf. lagt fram gögn um ákvæði hollenskra laga um vexti. Kæmi til beitingar þeirra lagaákvæða í máli þessu greindi varnaraðila ekki á um efni þeirra heldur einungis hvort fullnægt væri þeim skilyrðum fyrir ákvörðun dráttarvaxta sem þar kæmu fram. Samkvæmt þessu og að virtum gögnum málsins teldust bæði tilvist og efni þeirra reglna nægilega í ljós leidd í skilningi 2. mgr. 44. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Þegar virt væri efni tilkynningar sem útibú LÍ hf. í Amsterdam hefði birt á heimasíðu sinni 8. október 2008, litið væri til aðdraganda þess að hún hefði birst á heimasíðunni og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar, væri staðfest sú niðurstaða hans að vegna Icesave-innlána sem DNB hefði leyst til sín ætti hann sem kröfuhafi á grundvelli gr. 6:119 í hollensku einkamálalögunum (Burgerlijk Wetboek) rétt til 6% dráttarvaxta á kröfur sínar til og með 22. apríl 2009 með þeim hætti sem nánar greindi í hinum kærða úrskurði. Varðandi áðurnefnd 26 heildsöluinnlán sagði í dómi Hæstaréttar að ágreiningslaust væri með DNB og LÍ hf., að bankinn og innstæðueigendurnir hefðu ekki samið berum orðum um hvers lands lögum skyldi beita um réttarágreining sem kynni að leiða af samningi þeirra, og lagaval yrði heldur ekki með vissu talið leiða af samningunum sjálfum eða öðrum atvikum, sbr. 1. mgr. 3. gr. laga nr. 43/2000. Af þessu leiddi að beita bæri lögum þess lands sem samningarnir um innstæðurnar hefðu sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laganna. Niðurstaða Hæstaréttar var að þessir samningar hefðu sterkust tengsl við Holland og bæri því að beita lögum þess lands um það ágreiningsefni sem hér væri til úrlausnar. Þá sagði í dómi réttarins að af c. lið 1. mgr. 10. gr. laga nr. 43/2000 leiddi, að þau lög giltu einnig um afleiðingar vanefnda LÍ hf. á skuldbindingunum gagnvart eigendum innlánanna. Þegar virt væri efni fyrrnefndrar tilkynningar frá 8. október 2008, sbr. og það sem segði um hana í dómi Hæstaréttar í máli nr. 300/2011 sem kveðinn hefði verið upp fyrr sama dag, litið væri til aðdraganda þess að hún birtist á heimasíðu útibús bankans í Hollandi og að öðru leyti með skírskotun til forsendna héraðsdóms væri staðfest sú úrlausn hans, að DNB ætti vegna heildsöluinnlánanna 26 rétt til 6% dráttarvaxta á kröfur sínar til og með 22. apríl 2009 á grundvelli gr. 6:119 Burgerlijk Wetboek. Loks hafnaði Hæstiréttur kröfu DNB um áfallinn kostnað til 22. apríl 2009 með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa DNB að fjárhæð 282.301.014.008 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und,
Kommunalkreditbank,
AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse,
Oder-Spree,
Skiki,
ehf,
Blomstra,
ehf,
Íslenska,
útflutningsmiðstöðin hf,
Óttar,
Yngvason (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Rakel (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Óttarsdóttir (
Óttar Yngvason hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur G. Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf og The Financial Services Compensation Scheme Ltd (
Herdís Hallmarsdóttir hrl, Andri Árnason hrl, Baldvin Björn Haraldsson hdl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska tryggingarsjóðsins FSCS, sem byggði á kröfum eigenda innstæðna svonefndra Icesave-reikninga sem FSCS hafði leyst til sín í framhaldi af falli bankans LÍ hf., var viðurkennd að stærstum hluta og sá hluti hennar talinn forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Í dómi Hæstaréttar sagði að óumdeilt væri að eftir mikinn vöxt íslenska hagkerfisins í nokkur ár, sem tengdist ekki síst útþenslu stærstu viðskiptabanka landsins eftir einkavæðingu þeirra á fyrstu árum þessarar aldar, hefðu orðið umskipti til hins verra á árinu 2007, sem komið hefðu fram snöggt og af fullum þunga í lok septembermánaðar og fyrstu dagana í október 2008. Jafnframt lægi ljóst fyrir að skammur aðdragandi hefði verið að því, eða einungis fáeinir dagar, að meginhluti frumvarps, sem varð að lögum nr. 125/2008, hefði verið saminn. Hæstiréttur gerði grein fyrir lögskýringargögnum að baki lögunum og benti á að það væri á valdi dómstóla að skera úr um hvort tiltekin lagafyrirmæli, sem deilt væri um, færu í bága við ákvæði stjórnarskrár og bæri ekki réttarfarsnauðsyn til að íslenska ríkið væri aðili að málinu. Hæstiréttur rakti þær aðstæður sem ríktu hér á landi haustið 2008 og gáfu tilefni til setningar laga nr. 125/2008. Síðan sagði í dóminum að þegar virtur væri sá mikli og fordæmalausi vandi, sem við hefði verið að etja, og þau skýru markmið sem stefnt hefði verið að, yrði við úrlausn um lögmæti ákvarðana löggjafans að játa honum ríku svigrúmi við mat á því hvaða leiðir skyldu farnar til að bregðast við því flókna og hættulega ástandi sem upp hefði verið komið. Hæstiréttur féllst á með sóknaraðilum að kröfuréttindi þeirra teldust vera eign í merkingu stjórnarskrár og 1. viðauka mannréttindasáttmála Evrópu. Hvað varðaði sjónarmið um réttmætar væntingar benti rétturinn þó á að löggjafinn hefði margoft áður gengið út frá því að honum væri heimilt að breyta rétthæð krafna við búskipti án þess að stjórnskipunarlög takmörkuðu svigrúm til þess. Því næst rakti Hæstiréttur dæmi um slíka löggjöf en í dómi réttarins kom fram að þegar þetta væri virt yrði ekki fallist á með sóknaraðilum að þeir hefðu með réttu getað skapað sér væntingar um að löggjafinn myndi ekki aðhafast að þessu leyti þeim til óhags, og ætti það alveg sérstaklega við um þá úr hópi sóknaraðila, sem eignuðust kröfur sínar eftir 6. október 2008, en þeim hefði þá verið fullljós sú áhætta sem þeir tækju. Sóknaraðilar hefðu einnig haldið því fram að með lögum nr. 125/2008 hefðu réttindi þeirra verið skert með afturvirkum hætti, sem ekki fengi staðist í ljósi nánar tilgreindra ákvæða stjórnarskrár og fjölþjóðlegra samninga. Um þetta sagði í dómi Hæstaréttar að getið hefði verið að framan margvíslegra breytinga á lögum um röðun krafna eftir rétthæð sem skyldi gilda við skipti upp frá því. Með lögum nr. 125/2008 hefði verið mælt fyrir um réttindaröð krafna á hendur fjármálafyrirtækjum, sem tekin yrðu til slita eftir gildistöku laganna. Með þeim hefði ekki verið mælt fyrir um nýja skipan við slit sem þegar væru hafin eða lokið. Málsástæðu sóknaraðila, sem að þessu lyti, væri samkvæmt því hafnað. Einnig sagði í dóminum að lög nr. 125/2008 tækju samkvæmt efni sínu til allra fjármálafyrirtækja, en við setningu laganna hefðu verið miklar líkur á greiðsluþroti þriggja stærstu viðskiptabankanna. Fram væri komið í málinu að lýstar kröfur við slit þessara banka væru hátt í 50.000 talsins, þar af um 12.000 við slit varnaraðilans LÍ hf., en ekki lægi nánar fyrir hve stór hluti þeirra allra hefði stöðu í réttindaröð samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991. Þá væri fram komið að líkur stæðu til að meira fengist upp í almennar kröfur við slit annarra banka en varnaraðilans LÍ hf. Lögin hefðu ekki verið sett til að gilda tímabundið heldur fælu þau í sér nýja skipan til frambúðar. Yrði samkvæmt þessu að leggja til grundvallar að með lögunum hefði verið ákveðið með almennum hætti hvernig skipað skyldi réttindaröð krafna við slit fjármálafyrirtækja, sem gæti raskað réttindum mjög margra kröfuhafa íslenskra fjármálafyrirtækja en ekki sóknaraðila einna. Rakið var í dóminum að fyrir setningu laga nr. 125/2008 hefði verið hafið áhlaup á bankana vegna vantrausts innstæðueigenda. Nýir bankar hefðu verið stofnaðir hér á landi í beinu framhaldi af gildistöku laganna á grunni þeirra gömlu og innstæður í þeim á Íslandi fluttar í hina nýju. Til að ná markmiði um starfhæft banka- og greiðslukerfi hefði það verið mat löggjafans að veita yrði innstæðum forgang við slit fjármálafyrirtækja og skapa þannig traust innstæðueigenda á nýju bönkunum og stöðva með því þegar hafið bankaáhlaup. FSCS og LÍ hf. hefðu bent á að með þessu hefði bankaáhlaup verið stöðvað og það síðan fjarað út í bönkum hér á landi á næstu tveimur til þremur vikum. Stæði óhrakin sú staðhæfing þeirra að náðst hefðu þau markmið laga nr. 125/2008 að halda uppi bankastarfsemi og greiðslukerfum í landinu og að innstæður í bönkum á Íslandi stæðu öruggar. Fallist væri á með þeim að málefnalegar ástæður hefðu legið að baki þeirri ákvörðun löggjafans að skipa innstæðum í forgangsröð, sbr. 6. gr. laga nr. 125/2008. Þá hafnaði Hæstiréttur því að forgangur innstæðukrafna takmarkaðist við 20.887 evrur. Því næst sagði í dómi réttarins að þegar virt væru nánar tilgreind töluleg gögn, en efni þeirra hefði að því leyti ekki verið dregið í efa undir rekstri málsins, yrði að telja í ljós leitt að til þess að ná markmiðum löggjafans um að afstýra bankaáhlaupi og hruni hefði verið nauðsynlegt að vernda innstæður þeirra innlendu aðila sem átt hefðu innstæður umfram 20.887 evrur, en takmörkun forgangsréttar við þá fjárhæð hefði verið líkleg til að vinna gegn markmiðum löggafans um að skapa stöðugleika og traust á nýju bönkunum á Íslandi. Að þessari niðurstöðu fenginni hefði það verið skylda löggafans að tryggja jafnframt svo sem auðið var að erlendir innstæðueigendur nytu sambærilegrar stöðu. Þegar hið alvarlega efnahagsástand væri haft í huga og skyldur ríkisins gagnvart íslensku samfélagi og fjölþjóðlegum samningum yrði ekki fallist á að brotið hefði verið gegn meðalhófi með setningu laga nr. 125/2008. Í dómi Hæstaréttar sagði að við úrlausn um stjórnskipulegt gildi laganna hefði að framan verið vísað til víðtæks svigrúms löggjafans við mat á nauðsyn þeirra ákvarðana, sem í lögunum fólust, við aðstæður þar sem stórfelld hætta hefði ógnað tilvist alls samfélagsins vegna keðjuverkandi áhrifa falls stærstu viðskiptabankanna, sem hefði getað endað með hruni efnahagslífs í landinu. Löggjafanum hefði við þessar aðstæður ekki aðeins borið réttur heldur fyrst og fremst stjórnskipuleg skylda til að gæta velferðar almennings og fjárhagslegt uppgjör vegna falls bankanna hefði fyrst og fremst hlotið að verða innbyrðis á milli þeirra, sem ættu beinna hagsmuna að gæta gagnvart þeim. Sú staðhæfing LÍ hf. og FSCS væri óhrakin að engin önnur leið hefði verið fær, sem í raun hefði falið í sér líkur á að markmið laganna næðust og komið jafnar niður en sú sem valin hefði verið. Vísan sóknaraðila til þess að með lögum nr. 44/2009 hefði á ný verið brotið gegn þeim væri órökstudd og haldlaus, en með þeim hefði orðalagi 6. gr. laga nr. 125/2008 verið hnikað lítillega til án þess að það hefði áhrif á efni þeirra. Samkvæmt öllu, sem fram væri komið, væri sýnt að löggjafinn hefði með þeim aðgerðum, sem ágreiningur málsaðila stæði um, ekki gengið lengra en heimilt hefði verið að virtum þeim réttarheimildum, sem áður hefði verið getið. Málsástæðum sóknaraðila, sem á þessu væru reistar, væri því hafnað. FSCS og LÍ hf. kærðu úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti vegna ágreinings sín á milli um vexti og hvort hluti kröfu FSCS, sem átti rætur að rekja til krafna 76 viðskiptamanna LÍ hf., gæti talist til kominn vegna innlána sem þar með nytu forgangs við slitameðferð þess síðarnefnda. Hæstiréttur féllst á að viðurkenna bæri kröfu FSCS sem forgangskröfu vegna 76 viðskiptamanna, sem afhent hefðu LÍ hf. fjármuni til stofnunar innlánsreikninga þegar bankinn féll. Í úrskurði héraðsdóms hafði á hinn bóginn verið hafnað að viðurkenna kröfu vegna umræddra 76 viðskiptamanna LÍ hf. Þá krafðist FSCS dráttarvaxta samkvæmt lögum nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu vegna óbundinna innstæðna frá 8. október 2008 til og með 22. apríl 2009, sem var sá dagur þegar bankinn var tekinn til slita, og vegna bundinna innstæðna með gjalddaga eftir 8. október 2008 frá gjalddaga þeirra til 22. apríl 2009. Slitastjórn LÍ hf. hafði hafnað tilkalli FSCS til þeirra vaxta en viðurkennt samningsvexti á kröfu hans til og með 22. apríl 2009. Í dómi Hæstaréttar sagði að með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar væri staðfest sú úrlausn hans að bresk lög giltu um samningsskuldbindingar Icesave-innstæðueigendanna og útibús LÍ hf. í London. Samkvæmt því og með vísan til c. liðar 3. mgr. 10. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar væri og staðfest sú úrlausn hins kærða úrskurðar að reglur breskra laga giltu um rétt varnaraðilans FSCS til að krefjast vaxta af hinum framseldu kröfum. Af þessu leiddi að hvorki yrði fallist á aðalkröfu FSCS um íslenska dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. laga nr. 38/2001 né fyrstu varakröfu hans um vexti samkvæmt grunnvöxtum Englandsbanka að viðbættu vanefndaálagi samkvæmt 6. gr. laga nr. 38/2001. Því næst sagði í dómi réttarins að ágreiningslaust væri með FSCS og LÍ hf. að kæmi til beitingar breskra réttarreglna um dráttarvexti í máli þessu ættu þar við ákvæði í gr. 4.93 í breskum reglum um ógjaldfærni frá árinu 1986 (The Insolvency Rules 1986). Ljóst væri af almennum skilmálum og skilyrðum Icesave-reikninga LÍ hf. að innstæður á þeim bæru vexti „fram að síðasta degi fyrir úttekt“ samkvæmt því sem segði í gr. 10j skilmálanna. Bæri því að fallast á það sjónarmið LÍ hf. að fullnægt væri skilyrðum 1. töluliðar gr. 4.93 bresku gjaldþrotareglnanna. Þegar af þeirri ástæðu og þar sem FSCS hefði ekki leitt að því rök að hann ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til dráttarvaxta af kröfu sinni yrðu slíkir vextir ekki dæmdir. Af þessu leiddi að hafna bæri annarri varakröfu FSCS og yrði tekin til greina sú krafa LÍ hf. að vextir samkvæmt Icesave-skilmálum skyldu gilda tímabilið 8. október 2008 til 22. apríl 2009, en það væru þeir vextir sem slitastjórn LÍ hefði samþykkt að krafan bæri og nytu forgangsréttar eins og höfuðstóll hennar. Í úrskurði héraðsdóms hafði á hinn bóginn verið fallist á kröfu FSCS um greiðslu 8% dráttarvaxta á nefndu tímabili samkvæmt breskum rétti. Loks hafnaði Hæstiréttur kröfu FSCS um áfallinn kostnað til 22. apríl 2009 með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa FSCS að fjárhæð 852.130.797.089 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins N var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 27. apríl 2007 til 21. apríl 2009 að frádregnum vöxtum að fjárhæð 295.108,22 sterlingspund hinn 27. apríl 2008. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti N og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa AVDC að fjárhæð 1.010.713.733 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur G. Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
Aylesbury Vale District Council (
Kristinn Bjarnason hrl) og
Landsbanki Íslands hf (
Ólafur Eiríksson hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins AVDC var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 29. september 2008 til 17. mars 2009 en með 8% ársvöxtum frá 18. mars 2009 til 22. apríl sama ár. LÍ hf. kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti þar sem hann taldi að hafna bæri kröfu um 8% ársvexti frá 18. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti AVDC og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að ágreiningi AVDC og LÍ hf. um vexti frá 18. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Í dómi Hæstaréttar var fallist á með AVDC og LÍ hf. að beita bæri lögum þess lands sem samningur aðila hefði sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar, en rétturinn taldi að samningurinn hefði í þessum skilningi sterkust tengsl við Bretland. Þá sagði í dómi réttarins að ágreiningur AVDC og LÍ hf. hvað vexti varðaði lyti fyrst og fremst að því hvort fullnægt væri því skilyrði 3. töluliðar gr. 4.93 breskra reglna frá 1986 um ógjaldfærni, að innstæðuskuldbinding bankans gagnvart sveitarfélaginu hefði gjaldfallið samkvæmt skriflegum gerningi (written instrument) svo sem það hugtak bæri að túlka samkvæmt breskum rétti. Ef því skilyrði teldist fullnægt væru varnaraðilar sammála um að af ákvæðum 6. töluliðar sama ákvæðis leiddi réttur sveitarfélagsins til 8% dráttarvaxta á ári á fjárhæð innstæðunnar frá 18. mars 2009 til 22. apríl sama ár, og sú hefði verið niðurstaða héraðsdóms svo sem fyrr greindi. Niðurstaða Hæstaréttar að þessu leyti var sú að þegar virt væri efni og orðalag 3. töluliðar gr. 4.93 og litið væri til þeirra dóma breskra dómstóla sem áður hefðu verið raktir, yrði ekki talið að staðfesting LÍ hf. á innláni til AVDC gæti samkvæmt formi sínu og efni talist skriflegur gerningur í skilningi bresks réttar. Yrðu dráttarvextir frá gjalddaga innstæðunnar til upphafsdags slitameðferðar LÍ hf. því ekki dæmdir með vísan til þess ákvæðis. Þá væri óumdeilt, að sveitarfélagið hefði ekki sent bankanum kröfu um greiðslu höfuðstóls og vaxta samkvæmt 4. tölulið gr. 4.93 bresku reglnanna, og yrðu dráttarvextir frá gjalddaga þegar af þeirri ástæðu heldur ekki dæmdir á grundvelli þess ákvæðis. Af framangreindu leiddi að hafna bæri kröfu sveitarfélagsins um 8% dráttarvexti á grundvelli 6. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 bresku reglnanna. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu AVDC til þrautavara um viðurkenningu 6,43% samningsvaxta frá 18. mars 2009 til 22. apríl sama ár með þeim rökum að með vísan til orðalags 1. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 væru umsamdir vextir ekki hluti skuldar eftir upphafsdag skipta. Samkvæmt þessu og þar sem sveitarfélagið þætti ekki hafa leitt að því rök að það ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta á innstæðuskuldbindinguna eftir gjalddaga hennar yrðu slíkir vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa AVDC að fjárhæð 393.604.907 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
Wiltshire Council (
Kristinn Bjarnason hrl) og
Landsbanki Íslands hf (
Ólafur Eiríksson hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins W var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 4. júní 2008 til og með 1. mars 2009 en með 8% ársvöxtum frá 2. mars 2009 til 22. apríl sama ár. LÍ hf. kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti þar sem hann taldi að hafna bæri kröfu um 8% ársvexti frá 2. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti W og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að ágreiningi W og LÍ hf. um vexti frá 2. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Í dómi Hæstaréttar var fallist á með W og LÍ hf. að beita bæri lögum þess lands sem samningur aðila hefði sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar, en rétturinn taldi að samningurinn hefði í þessum skilningi sterkust tengsl við Bretland. Þá sagði í dómi réttarins að ágreiningur W og LÍ hf. hvað vexti varðaði lyti fyrst og fremst að því hvort fullnægt væri því skilyrði 3. töluliðar gr. 4.93 breskra reglna frá 1986 um ógjaldfærni, að innstæðuskuldbinding bankans gagnvart sveitarfélaginu hefði gjaldfallið samkvæmt skriflegum gerningi (written instrument) svo sem það hugtak bæri að túlka samkvæmt breskum rétti. Ef því skilyrði teldist fullnægt væru varnaraðilar sammála um að af ákvæðum 6. töluliðar sama ákvæðis leiddi réttur sveitarfélagsins til 8% dráttarvaxta á ári á fjárhæð innstæðunnar frá 2. mars 2009 til 22. apríl sama ár, og sú hefði verið niðurstaða héraðsdóms svo sem fyrr greindi. Niðurstaða Hæstaréttar að þessu leyti var sú að þegar virt væri efni og orðalag 3. töluliðar gr. 4.93 og litið væri til þeirra dóma breskra dómstóla sem áður hefðu verið raktir, yrði ekki talið að staðfesting LÍ hf. á innláni til W gæti samkvæmt formi sínu og efni talist skriflegur gerningur í skilningi bresks réttar. Yrðu dráttarvextir frá gjalddaga innstæðunnar til upphafsdags slitameðferðar LÍ hf. því ekki dæmdir með vísan til þess ákvæðis. Þá væri óumdeilt, að sveitarfélagið hefði ekki sent bankanum kröfu um greiðslu höfuðstóls og vaxta samkvæmt 4. tölulið gr. 4.93 bresku reglnanna, og yrðu dráttarvextir frá gjalddaga þegar af þeirri ástæðu heldur ekki dæmdir á grundvelli þess ákvæðis. Af framangreindu leiddi að hafna bæri kröfu sveitarfélagsins um 8% dráttarvexti á grundvelli 6. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 bresku reglnanna. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu W til þrautavara um viðurkenningu 6,1% samningsvaxta frá 2. mars 2009 til 22. apríl sama ár með þeim rökum að með vísan til orðalags 1. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 væru umsamdir vextir ekki hluti skuldar eftir upphafsdag skipta. Samkvæmt þessu og þar sem sveitarfélagið þætti ekki hafa leitt að því rök að það ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta á innstæðuskuldbindinguna eftir gjalddaga hennar yrðu slíkir vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa W að fjárhæð 599.202.275 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse,
Oder-Spree,
Skiki,
ehf,
Blomstra,
ehf,
Íslenska,
útflutningsmiðstöðin hf,
Óttar,
Yngvason (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Rakel (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Óttarsdóttir (
Óttar Yngvason hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
Kent County Council (
Kristinn Bjarnason hrl) og
Landsbanki Íslands hf (
Ólafur Eiríksson hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins K var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 22. apríl 2008 til 21. apríl 2009 en með 8% ársvöxtum einn dag, það er 22. apríl 2009. LÍ hf. kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti þar sem hann taldi að hafna bæri kröfu um 8% ársvexti 22. apríl 2009. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls sem væru hinir sömu og í því máli sem hér væri til úrlausnar, fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti K og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að ágreiningi K og LÍ hf. um vexti þann 22. apríl 2009. Í dómi Hæstaréttar var fallist á með K og LÍ hf. að beita bæri lögum þess lands sem samningur aðila hefði sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar, en rétturinn taldi að samningurinn hefði í þessum skilningi sterkust tengsl við Bretland. Þá sagði í dómi réttarins að ágreiningur K og LÍ hf. hvað vexti varðaði lyti fyrst og fremst að því hvort fullnægt væri því skilyrði 3. töluliðar gr. 4.93 breskra reglna frá 1986 um ógjaldfærni, að innstæðuskuldbinding bankans gagnvart sveitarfélaginu hefði gjaldfallið samkvæmt skriflegum gerningi (written instrument) svo sem það hugtak bæri að túlka samkvæmt breskum rétti. Ef því skilyrði teldist fullnægt væru varnaraðilar sammála um að af ákvæðum 6. töluliðar sama ákvæðis leiddi réttur sveitarfélagsins til 8% dráttarvaxta á ári á fjárhæð innstæðunnar 22. apríl 2009, og sú hefði verið niðurstaða héraðsdóms svo sem fyrr greindi. Niðurstaða Hæstaréttar að þessu leyti var sú að þegar virt væri efni og orðalag 3. töluliðar gr. 4.93 og litið væri til þeirra dóma breskra dómstóla sem áður hefðu verið raktir, yrði ekki talið að staðfesting LÍ hf. á innláni til K gæti samkvæmt formi sínu og efni talist skriflegur gerningur í skilningi bresks réttar. Yrðu dráttarvextir frá gjalddaga innstæðunnar til upphafsdags slitameðferðar LÍ hf. því ekki dæmdir með vísan til þess ákvæðis. Þá væri óumdeilt, að sveitarfélagið hefði ekki sent bankanum kröfu um greiðslu höfuðstóls og vaxta samkvæmt 4. tölulið gr. 4.93 bresku reglnanna, og yrðu dráttarvextir frá gjalddaga þegar af þeirri ástæðu heldur ekki dæmdir á grundvelli þess ákvæðis. Af framangreindu leiddi að hafna bæri kröfu sveitarfélagsins um 8% dráttarvexti 22. apríl 2009 á grundvelli 6. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 bresku reglnanna. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu K til þrautavara um viðurkenningu 6% samningsvaxta 22. apríl 2009 með þeim rökum að með vísan til orðalags 1. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 væru umsamdir vextir ekki hluti skuldar eftir upphafsdag skipta. Samkvæmt þessu og þar sem sveitarfélagið þætti ekki hafa leitt að því rök að það ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta á innstæðuskuldbindinguna eftir gjalddaga hennar yrðu slíkir vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa K að fjárhæð 1.012.724.000 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
University of Oxford (
Kristinn Bjarnason hrl) og
Landsbanki Íslands hf (
Ólafur Eiríksson hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska háskólans UO var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 10. janúar 2007 til og með 11. janúar 2009 en með 8% ársvöxtum frá 12. janúar 2009 til 22. apríl sama ár. LÍ hf. kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti þar sem hann taldi að hafna bæri kröfu um 8% ársvexti frá 12. janúar 2009 til 22. apríl sama ár. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti UO og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti háskólans og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem háskólinn átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram, sbr. einnig dóm Hæstaréttar í máli nr. 311/2011 sem kveðinn hefði verið upp sama dag, og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að háskólinn hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa háskólans nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að ágreiningi UO og LÍ hf. um vexti frá 12. janúar 2009 til 22. apríl sama ár. Í dómi Hæstaréttar var fallist á með UO og LÍ hf. að beita bæri lögum þess lands sem samningur aðila hefði sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar, en rétturinn taldi að samningurinn hefði í þessum skilningi sterkust tengsl við Bretland. Þá sagði í dómi réttarins að ágreiningur UO og LÍ hf. hvað vexti varðaði lyti fyrst og fremst að því hvort fullnægt væri því skilyrði 3. töluliðar gr. 4.93 breskra reglna frá 1986 um ógjaldfærni, að innstæðuskuldbinding bankans gagnvart háskólanum hefði gjaldfallið samkvæmt skriflegum gerningi (written instrument) svo sem það hugtak bæri að túlka samkvæmt breskum rétti. Ef því skilyrði teldist fullnægt væru varnaraðilar sammála um að af ákvæðum 6. töluliðar sama ákvæðis leiddi réttur háskólans til 8% dráttarvaxta á ári á fjárhæð innstæðunnar frá 12. janúar 2009 til 22. apríl sama ár, og sú hefði verið niðurstaða héraðsdóms svo sem fyrr greindi. Niðurstaða Hæstaréttar að þessu leyti var sú að þegar virt væri efni og orðalag 3. töluliðar gr. 4.93 og litið væri til þeirra dóma breskra dómstóla sem áður hefðu verið raktir, yrði ekki talið að staðfesting LÍ hf. á innláni til UO gæti samkvæmt formi sínu og efni talist skriflegur gerningur í skilningi bresks réttar. Yrðu dráttarvextir frá gjalddaga innstæðunnar til upphafsdags slitameðferðar LÍ hf. því ekki dæmdir með vísan til þess ákvæðis. Þá væri óumdeilt, að háskólinn hefði ekki sent bankanum kröfu um greiðslu höfuðstóls og vaxta samkvæmt 4. tölulið gr. 4.93 bresku reglnanna, og yrðu dráttarvextir frá gjalddaga þegar af þeirri ástæðu heldur ekki dæmdir á grundvelli þess ákvæðis. Af framangreindu leiddi að hafna bæri kröfu háskólans um 8% dráttarvexti á grundvelli 6. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 bresku reglnanna. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu UO til þrautavara um viðurkenningu 5,85% samningsvaxta frá 12. janúar 2009 til 22. apríl sama ár með þeim rökum að með vísan til orðalags 1. töluliðar áðurnefndrar gr. 4.93 væru umsamdir vextir ekki hluti skuldar eftir upphafsdag skipta. Samkvæmt þessu og þar sem háskólinn þætti ekki hafa leitt að því rök að það ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta á innstæðuskuldbindinguna eftir gjalddaga hennar yrðu slíkir vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa UO að fjárhæð 1.067.641.177 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
und,
Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
Gemeente Dordrecht (
Herdís Hallmarsdóttir hrl) og
Gemeente Dordrecht (
Andri Árnason hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa hollenska sveitarfélagsins GD var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 6. júlí 2008 til og með 22. apríl 2009. GD kærði úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti þar sem hann taldi að fallast bæri kröfu sína um viðurkenningu áfallins kostnaðar sem forgangskröfu. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti GD og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að kröfu GD um að áfallinn kostnaður sveitarfélagsins yrði samþykktur sem forgangskrafa við slit LÍ hf. Hafnaði rétturinn þeirri kröfu með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa GD að fjárhæð 1.402.348.118 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Arrowgrass,
Distressed Opportunities Fund Limited,
Arrowgrass,
Master Fund Ltd,
CIG,
& Co,
Conseq,
Invest plc,
Conseq,
Investment Management AS,
CVI GVF,
Master S.a.r.l,
Fondo,
Latinoamericano de Reservas,
GLG,
European Distressed Fund,
GLG,
Market Neutral Fund,
ING Life,
Insurance and Annuity,
ING USA,
Annuity and Life Insurance Co,
LMN,
Finance Ltd,
Lyxor/Third,
Point Fund Limited,
Monumental,
Life Insurance Company,
National,
Bank of Egypt Limited,
Ohio,
National Life Assurance Corporation,
PHL,
Variable Insurance Company,
Phoenix,
Life Insurance Company,
Reliastar,
Life Insurance Company,
Security,
Life of Denver Insurance,
Sun Life,
Assurance Company of Canada,
Third,
Point Partners LP,
Third,
Point Offshore Master Fund LP,
Third,
Point Partners Qualified LP,
Third,
Point Ultra Master Fund LP,
Värde,
Fund LP,
Värde,
Fund V-B LP,
Värde,
Fund VI-A LP,
Värde,
Fund VII-B LP,
The Värde,
Fund VIII LP,
The,
Värde Fund IX LP/The Värde Fund IX-A LP,
Värde,
Investment Partners LP,
Värde,
Investment Partners Master LP,
Bayerische,
Landesbank,
Bremer,
Landesbank,
Commerzbank,
AG,
Commerzbank,
International S.A,
Erste,
Europäische Pfandbrief- und,
Kommunalkreditbank AG,
Eurohypo,
AG,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale,
DekaBank,
Deutsche Girozentrale Luxembourg S.A,
Deutsche,
Postbank International S.A,
Düsseldorfer,
Hypothekenbank AG,
DZ BANK,
AG Deutsche Zentral Genossenschaftsbank,
Landesbank,
Baden-Württemberg,
LBBW,
Luxembourg SA,
Deutsche,
Hypothekenbank AG,
Raiffeisenbank,
International AG,
Österreichische,
Volksbanken AG,
Sparkasse,
Oberhessen,
Taunus-Sparkasse,
Sparkasse,
Pforzheim Calw,
Sparkasse-Jena-Saale-Holzland,
Sparkasse,
Hannover,
Nassauische,
Sparkasse Anstalt des öffentlichen Rechts,
Kreissparkasse,
Peine,
Die,
Sparkasse Bremen AG,
Sparkasse (
Ragnar Aðalsteinsson hrl),
Oder-Spree (
Arnar Þór Jónsson hrl),
Deutsche Bank Trust Company Americas (
Eyvindur Sólnes hrl) og
Landsbanki Guernsey Ltd (
Gunnar Jónsson hrl)
gegn
Landsbanka Íslands hf,
Gemeente Alphen aan den Rijn,
Landsbanki Íslands hf (
Herdís Hallmarsdóttir hrl) og
Gemeente Alphen aan den Rijn (
Andri Árnason hrl)
A og fleiri kærðu úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa hollenska sveitarfélagsins GAR var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit bankans LÍ hf. Var krafan viðurkennd með samningsvöxtum frá 28. ágúst 2008 til 10. október sama ár en með 6% dráttarvöxtum á ári af 3.017.630 evrum frá þeim degi til 7. apríl 2009 en af 2.996.743 evrum frá þeim degi til 22. apríl sama ár. GAR og LÍ hf. kærðu úrskurð héraðsdóms fyrir sitt leyti vegna ágreinings um vexti og kostnað. Ýmsum málsástæðum var teflt fram af hálfu sóknaraðila, þar á meðal að þeir hefðu beðið tjón vegna setningar laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl. og að ákvæði í þeim fengju ekki staðist gagnvart stjórnarskránni og nánar tilgreindum fjölþjóðlegum samningum, sem Ísland hefði undirgengist. Um þann þátt sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, héldu sóknaraðilar þess máls fram sömu málsástæðum og gert væri í þessu máli um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í áðurnefndum dómi Hæstaréttar væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna, þar á meðal varnaraðilans LÍ hf., og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem skipti máli við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sóknaraðila sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli sem hér væri til úrlausnar og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli. Samkvæmt því væri hafnað málsástæðum sóknaraðila þessa máls sem reistar væru á því að lögin samrýmdust ekki stjórnarskrá og fjölþjóðlegum samningum. Hæstiréttur vék því næst að því hvort viðskipti GAR og LÍ hf. gætu talist innstæða í skilningi laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta. Samkvæmt 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki giltu við slit fjármálafyrirtækis sömu reglur og um rétthæð krafna á hendur þrotabúi. Þó skyldu kröfur um innstæður samkvæmt lögum nr. 98/1999 njóta rétthæðar samkvæmt 1. og 2. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991. Með innstæðu samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 væri samkvæmt 3. mgr. ákvæðisins átt við innstæðu sem væri tilkomin vegna innláns eða millifærslu í hefðbundinni almennri bankastarfsemi og viðskiptabanka eða sparisjóði bæri að endurgreiða samkvæmt skilmálum er giltu samkvæmt lögum eða samningum. Hæstiréttur rakti lögskipti sveitarfélagsins og LÍ hf. í tengslum við fjármuni þá sem sveitarfélagið átti hjá bankanum og taldi rétturinn að samkvæmt því sem þar kæmi fram og að öðru leyti með skírskotun til forsendna hins kærða úrskurðar bæri að staðfesta þá niðurstöðu hans, að sveitarfélagið hefði átt hjá bankanum innlán sem telja bæri innstæðu samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 og að sú innstæða nyti tryggingarverndar samkvæmt ákvæðum þeirra laga. Af því leiddi að hin lýsta krafa sveitarfélagsins nyti forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 við slit bankans. Þá væri og með skírskotun til forsendna dóms Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 sem og forsendna hins kærða úrskurðar í þessu máli fallist á þá niðurstöðu, að lágmarkstryggingarvernd sú sem mælt væri fyrir um í 1. mgr. 10. gr. laga nr. 98/1999 breytti engu um að tryggð innstæða nyti í heild sinni forgangs samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Þá vék Hæstiréttur að ágreiningi GAR og LÍ hf. um vexti. Í dómi Hæstaréttar var fallist á að beita bæri lögum þess lands sem samningur aðila hefði sterkust tengsl við, sbr. 1. mgr. 4. gr. laga nr. 43/2000 um lagaskil á sviði samningaréttar, en rétturinn taldi að samningurinn hefði í þessum skilningi sterkust tengsl við Holland. Útibú LÍ hf. í Amsterdam hefði birt tilkynningu á heimasíðu sinni 8. október 2008, eða tveimur dögum áður en útibúinu hefði borið að endurgreiða sveitarfélaginu innstæðuna. Þar segði meðal annars að leitt þætti að tilkynna að „Icesave“ gæti ekki lengur staðið við skuldbindingar sínar „sem sparisjóður“ eftir að móðurfyrirtæki þess, LÍ hf., hefði lent í alvarlegum vandræðum. Tilkynningu útibús LÍ hf. í Amsterdam hefði samkvæmt ávarpsorðum sínum að sönnu verið beint til þeirra viðskiptavina útibúsins sem þar hefðu átt innstæður á svokölluðum Icesave-reikningum. Starfsemi útibúsins hefði hins vegar falist bæði í því að veita viðtöku smásölu- og heildsöluinnlánum. Þegar þetta væri haft í huga, litið væri til aðdraganda þess að tilkynningin birtist á heimasíðunni og efni hennar væri virt í heild sinni í ljósi starfsemi og starfsheimilda útibúsins, yrði að líta svo á að öllum innstæðueigendum í útibúinu, þar með töldum eigendum heildsöluinnlána, hefði mátt vera ljóst af þeim skilaboðum sem fólust í tilkynningunni, að bregðast myndi að útibú bankans gæti staðið við skuldbindingar sínar gagnvart þeim þegar að gjalddaga kæmi. Yrði því lagt til grundvallar, að GAR ætti með vísan til (c) liðar gr. 6:83 hollensku einkamálalaganna (Burgerlijk Wetboek), sbr. (b) lið 1. mgr. gr. 6:80 sömu laga, rétt til dráttarvaxta á kröfu sína á grundvelli gr. 6:119 í sömu lögum frá 10. október 2008 til og með 22. apríl 2009, enda yrði ekki talið að sú málsástæða sveitarfélagsins væri of seint fram komin að rétt hans til dráttarvaxta mætti styðja við gr. 6:83 téðra laga. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu GAR um að áfallinn kostnaður sveitarfélagsins yrði samþykktur sem forgangskrafa við slit LÍ hf. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkennd var krafa GAR að fjárhæð 523.480.019 krónur og var henni skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Bankinn G hf. kærði úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins N var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit G hf. Í dómi Hæstaréttar sagði að aðila málsins greindi ekki á um stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl., en við flutning málsins í héraði hefði lögmaður sóknaraðila vakið máls á því að hann teldi dómstólum skylt að fjalla um stjórnskipulegt gildi ákvæðisins, sbr. einnig lög nr. 44/2009 um breyting á lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki, til dæmis varðandi eignarrétt, jafnræði og meðalhóf. Í samræmi við þetta væri í hinum kærða úrskurði fjallað um stjórnskipulegt gildi laganna og þau ekki talin fara í bága við stjórnarskrána að þessu leyti. Þá sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki sem í september 2011 hefðu verið flutt fyrir Hæstarétti, ýmist munnlega eða skriflega, reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, væri haldið fram málsástæðum um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í nefndum dómi væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila í því máli stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem máli skipti við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli, sem hér væri til úrlausnar, og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli og samkvæmt því færu lögin ekki í bága við stjórnarskrá og fjölþjóðlega samninga. Í dómi Hæstaréttar sagði að ágreiningur aðila sneri einkum að því hvort viðskipti þeirra gætu talist innstæður samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta og nytu þar með forgangs við slit G hf. Meðal þeirra málsástæðna sem G hf. hefði fært fram til stuðnings þeirri afstöðu sinni að viðskipti hans og CDC hefði verið lánssamningur eða verðbréf en ekki innstæða væri að G hf. hefði ekki bókfært umrædd viðskipti líkt og um innstæður væri að ræða. Þá hefði G hf. ekki innt af hendi þær greiðslur til Tryggingasjóðs innstæðueigenda og fjárfesta sem honum hefði borið ef um innstæður væri að ræða. Í dómi Hæstaréttar sagði að þess væri að gæta að afstaða fjármálafyrirtækis við bókfærslu einstakra viðskipta og ákvörðun þess um greiðslur í Tryggingasjóð innstæðueigenda og fjárfesta gæti ekki ráðið úrslitum um það hvort viðskipti þau sem deilt væri um teldust innstæður í skilningi íslensks réttar. Að þessu virtu, sbr. einnig dóm Hæstaréttar í máli nr. 311/2011, sem kveðinn hefði verið upp fyrr sama dag, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar yrði staðfest sú niðurstaða hans að kröfur N á hendur G hf. ættu rætur að rekja til innstæðna og njóti forgangs við slit G hf. samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 og að sá forgangur takmarkaðist ekki við 20.887 evrur, sbr. einnig til hliðsjónar fyrrnefndan dóm Hæstaréttar í máli nr. 340/2011. Þá greindi málsaðila á um hvort kröfur sem N hefði lýst við slit sóknaraðila að skyldu bera 8% dráttarvexti frá gjalddaga til 22. apríl 2009. Um þetta sagði í dómi Hæstaréttar að með fyrrnefndum dómi réttarins í máli nr. 311/2011 hefði verið leyst úr sambærilegu ágreiningsefni, en þar hefði sams konar málsástæðum verið teflt fram varðandi þetta atriði. Með vísan til forsendna dóms Hæstaréttar í því máli, sem ættu að þessu leyti við um það mál sem hér væri til úrlausnar, yrði hafnað þeirri kröfu N að fyrrgreindar kröfur skyldu bera 8% dráttarvexti frá gjalddaga til 22. apríl sama ár. Samkvæmt þessu og þar sem N þætti ekki hafa sýnt fram á að hann ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta frá og með gjalddaga umfram 5,34% samningsvexti í tilviki fyrri kröfunnar og 6,0% samningsvexti í tilviki þeirrar seinni, sem slitastjórn G hf. hefði þegar fallist á að ættu við á þessu tímabili, yrðu frekari vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkenndar voru kröfur N samtals að fjárhæð 1.528.501.760 krónur og var þeim skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Bankinn G hf. kærði úrskurð Héraðsdóms Reykjavíkur þar sem krafa breska sveitarfélagsins CDC var talin innstæða og viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. við slit G hf. Í dómi Hæstaréttar sagði að aðila málsins greindi ekki á um stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008 um heimild til fjárveitingar úr ríkissjóði vegna sérstakra aðstæðna á fjármálamarkaði o.fl., en við flutning málsins í héraði hefði lögmaður sóknaraðila vakið máls á því að hann teldi dómstólum skylt að fjalla um stjórnskipulegt gildi ákvæðisins, sbr. einnig lög nr. 44/2009 um breyting á lögum nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki, til dæmis varðandi eignarrétt, jafnræði og meðalhóf. Í samræmi við þetta væri í hinum kærða úrskurði fjallað um stjórnskipulegt gildi laganna og þau ekki talin fara í bága við stjórnarskrána að þessu leyti. Þá sagði í dómi Hæstaréttar að í máli þessu og tíu öðrum að auki sem í september 2011 hefðu verið flutt fyrir Hæstarétti, ýmist munnlega eða skriflega, reyndi á stjórnskipulegt gildi 6. gr. laga nr. 125/2008. Í einu þeirra, hæstaréttarmálinu nr. 340/2011, væri haldið fram málsástæðum um annmarka á lögum nr. 125/2008, en dómur í því hefði verið kveðinn upp fyrr sama dag. Í kafla II í nefndum dómi væri gerð grein fyrir efni laga nr. 125/2008 og tilfærð orðrétt 6. gr. þeirra, sem ágreiningur málsaðila í því máli stæði einkum um, en með henni hefði réttindaröð krafna við skipti á búum fjármálafyrirtækja verið breytt þannig að innstæðukröfum væri skipað sem forgangskröfum samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991. Í sama kafla dómsins væri getið um yfirtöku Fjármálaeftirlitsins á þremur stærstu viðskiptabönkum landsins í beinu framhaldi af setningu laganna og stofnun nýrra banka á grunni þeirra eldri. Loks væru í þessum kafla dómsins rakin sjónarmið sóknaraðila um stjórnskipulega annmarka á lögum nr. 125/2008, sem ættu að leiða til þess að þau yrðu virt að vettugi við úrlausn málsins og gagnstæð sjónarmið varnaraðila þess máls, sem teldu að lögin samræmdust bæði stjórnarskránni og fjölþjóðlegum samningum sem Ísland hefði undirgengist. Í kafla III í áðurnefndum dómi væri gerð grein fyrir lögskýringargögnum með frumvarpi, sem orðið hefði að lögum nr. 125/2008, að því marki sem máli skipti við úrlausn um ágreining aðilanna. Þar greindi ennfremur frá því að í lok árs 2008 hefðu verið sett lög nr. 142/2008 um rannsókn á aðdraganda og orsökum falls íslensku bankanna 2008 og tengdra atburða og þeim niðurstöðum rannsóknarnefndar á vegum Alþingis sem skiptu máli hér. Í kafla IV í áðurnefndum dómi væri síðan leyst úr ágreiningi um stjórnskipulegt gildi laga nr. 125/2008 þar sem hafnað væri málsástæðum sem reistar væru á því að lögin færu í bága við stjórnarskrána og fjölþjóðlega samninga. Umfjöllun í köflum II og III í dómi Hæstaréttar í máli nr. 340/2011 ætti jafnt við í því máli, sem hér væri til úrlausnar, og jafnframt niðurstöður í kafla IV í dóminum. Ættu almenn sjónarmið sem þar væru rakin einnig við í þessu máli og samkvæmt því færu lögin ekki í bága við stjórnarskrá og fjölþjóðlega samninga. Í dómi Hæstaréttar sagði að ágreiningur aðila sneri einkum að því hvort viðskipti þeirra gætu talist innstæður samkvæmt 3. mgr. 9. gr. laga nr. 98/1999 um innstæðutryggingar og tryggingakerfi fyrir fjárfesta og nytu þar með forgangs við slit G hf. Meðal þeirra málsástæðna sem G hf. hefði fært fram til stuðnings þeirri afstöðu sinni að viðskipti hans og CDC hefði verið lánssamningur eða verðbréf en ekki innstæða væri að G hf. hefði ekki bókfært umrædd viðskipti líkt og um innstæður væri að ræða. Þá hefði G hf. ekki innt af hendi þær greiðslur til Tryggingasjóðs innstæðueigenda og fjárfesta sem honum hefði borið ef um innstæður væri að ræða. Í dómi Hæstaréttar sagði að þess væri að gæta að afstaða fjármálafyrirtækis við bókfærslu einstakra viðskipta og ákvörðun þess um greiðslur í Tryggingasjóð innstæðueigenda og fjárfesta gæti ekki ráðið úrslitum um það hvort viðskipti þau sem deilt væri um teldust innstæður í skilningi íslensks réttar. Að þessu virtu, sbr. einnig dóm Hæstaréttar í máli nr. 311/2011, sem kveðinn hefði verið upp fyrr sama dag, en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar yrði staðfest sú niðurstaða hans að kröfur CDC á hendur G hf. ættu rætur að rekja til innstæðna og njóti forgangs við slit G hf. samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 og að sá forgangur takmarkaðist ekki við 20.887 evrur, sbr. einnig til hliðsjónar fyrrnefndan dóm Hæstaréttar í máli nr. 340/2011. Þá greindi málsaðila á um hvort ein af þremur kröfum sem CDC hefði lýst við slit sóknaraðila að höfuðstól 2.500.000 sterlingspund skyldi bera 8% dráttarvexti frá 30. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Um þetta sagði í dómi Hæstaréttar að með fyrrnefndum dómi réttarins í máli nr. 311/2011 hefði verið leyst úr sambærilegu ágreiningsefni, en þar hefði sams konar málsástæðum verið teflt fram varðandi þetta atriði. Með vísan til forsendna dóms Hæstaréttar í því máli, sem ættu að þessu leyti við um það mál sem hér væri til úrlausnar, yrði hafnað þeirri kröfu CDC að fyrrgreind krafa skyldi bera 8% dráttarvexti frá 30. mars 2009 til 22. apríl sama ár. Samkvæmt þessu og þar sem CDC þætti ekki hafa sýnt fram á að hann ætti á öðrum lagagrundvelli rétt til vaxta frá og með gjalddaga umfram 6,30% samningsvexti, sem slitastjórn G hf. hefði þegar fallist á að ættu við á þessu tímabili, yrðu frekari vextir ekki dæmdir. Samkvæmt öllu framangreindu var niðurstaða málsins sú að viðurkenndar voru kröfur CDC samtals að fjárhæð 1.394.769.728 krónur og var þeim skipað í réttindaröð samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991.
Sóknaraðili lýsti forgangskröfu á hendur varnaraðila á grundvelli ráðningarsamnings, þar sem kveðið var á um að hann skyldi fá greiddan kaupauka fyrir árið 2008. Var kröfunni hafnað sem forgangskröfu þar sem kaupaukagreiðslan var óháð vinnuframlagi sóknaraðila. Var krafan viðurkennd sem almenn krafa.
M krafðist þess að fá tvö börn sín afhent sér með beinni aðfarargerð, á grundvelli laga nr. 160/1995 um viðurkenningu og fullnustu erlendra ákvarðana um forsjá barna, afhendingu brottnuminna barna o.fl. M og K höfðu verið búsett ásamt börnum sínum tveimur í Þýskalandi. Árið 2009 skildu M og K að borði og sæng og sama ár gerðu þau sátt fyrir dómstól þar í landi á þann veg að forsjá barnanna yrði sameiginleg en þau skyldu þó búa hjá K innan vissrar fjarlægðar við þýsku borgina X. Í lok árs 2010 fór K með börnin til Íslands. Héraðsdómur féllst á kröfu M í málinu um að börnin skyldu færð aftur til Þýskalands. K kærði þá niðurstöðu til Hæstaréttar sem komst að þeirri niðurstöðu að börnin skyldu færð aftur til Þýskalands. Hefði K ekki gert það innan tveggja mánaða frá dómsuppsögu væri M heimilt að fá börnin tekin úr umráðum K og afhent sér með beinni aðfarargerð.
B o.fl. kærðu úrskurð héraðsdóms þar sem máli þeirra á hendur S hf. var vísað frá dómi. B o.fl. lýstu kröfum við slit SB hf. og samþykkti slitastjórn þær sem forgangskröfur samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. B o.fl. mótmæltu þeirri afstöðu. Eignir SB hf. nægðu ekki til fullrar greiðslu krafna og var leitað nauðasamnings við kröfuhafa í samræmi við 3. mgr. 103. gr. a. laga nr. 161/2002 um fjármálafyrirtæki. Var nauðasamningurinn staðfestur 18. ágúst 2010. Í dómi Hæstaréttar sagði m.a. að réttur kröfuhafa eftir ákvæðum 1. mgr. 120. gr. laga nr. 21/1991 til að mótmæla afstöðu skiptastjóra til viðurkenningar kröfu sem annar kröfuhafi hefði gert væri samkvæmt orðum ákvæðisins háður þeirri forsendu að niðurstaða um hana hefði áhrif við skiptin á hagsmuni þess sem hefði uppi mótmælin. Nauðasamningur bindi lánadrottna og þá sem kæmu í þeirra stað. Engin frávik væri að finna í lögum nr. 21/1991 frá reglum í 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála um að sá sem leiti dóms þurfi að eiga lögvarða hagsmuni af því að fá skorið úr kröfu sinni. Var hinn kærði úrskurður staðfestur með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hans.
Deilt um rétt sóknaraðila til að fá greidd laun í uppsagnarfresti er miða skyldi við meðaltal heildarlauna á tilteknu tímabili, þar með talið greiðslur sem tengdar voru afköstum. Þá var deilt um hvort orlof hefði verið innifalið í greiddum launum og einnig hvort sóknaraðili hefði fengið greidd lágmarkslaun vegna tilgreindra mánaða
Deilt um rétt til launa í uppsagnarfresti sem tækju mið af meðaltali heildarlauna, þar á meðal vegna greiðslna sem tengdar voru afköstum. Þá var deilt um greiðslu orlofslauna, og hvort þau hefðu þegar verið greidd.
Hafnað kröfu sóknaraðila við slitameðferð Landsbanka Íslanda, sem byggðist á kaupréttarsamningi aðila, þar sem ekki var talið að um fjárkröfu væri að ræða.
Krafa hollenska Seðlabankans (De Nederlansche Bank N.V.), sem lýst var sem innstæðu á grundvelli framsala á kröfum innstæðueigenda Icesave reikninga í Hollandi, var viðurkennd sem forgangskrafa samkvæmt 112. gr. laga nr. 21/1991, ásamt dráttarvöxtum, við slitameðferð Landsbanka Íslands hf. Ekki var fallist á að ákvæði 6. gr. laga nr. 125/2008 (neyðarlög) um forgang innstæðna, sbr. nú 3. mgr. 102. gr. laga nr. 161/2002, bryti í bága við ákvæði stjórnarskrár eða mannréttindasáttmála Evrópu.