Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

349 dómar fundust

Lykilorð: Nauðgun

Landsréttur birt 11. júní 2026 kl. 16:26

763/2025

Ákæruvaldið (Dröfn Kærnested saksóknari) gegn X (Einar Hugi Bjarnason lögmaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir brot gegn 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft samræði við A þar sem hún lá sofandi í rúmi og notfært sér að hún gat ekki spornað við verknaðinum sökum svefndrunga. Með hinum áfrýjaða dómi var X sakfelldur samkvæmt ákæru. Í dómi Landsréttar kom fram að X hefði staðfastlega neitað sök í málinu og skýrt svo frá að hann hefði haft samræði við A umrætt skipti en að það hafi verið með samþykki hennar en að hún hafi verið vakandi. Taldi Landsréttur að framburður X hefði í öllum meginatriðum verið stöðugur og að nánar tilgreindir hnökrar á honum væru ekki þess eðlis að draga úr trúverðugleika hans. Þá var ekki talið að Snapchat skilaboð sem X sendi A gætu falið í sér viðurkenningu X á að hafa brotið gegn A með þeim hætti sem í ákæru greindi. Því taldi Landsréttur að framburður A fengi ekki þá stoð í öðrum gögnum málsins að hann nægði, gegn eindreginni neitun ákærða, til að fella á hann sök. Að þessu virtu var ekki talið að ákæruvaldinu hefði tekist að sanna svo hafið væri yfir skynsamlegan vafa, sbr. 108. og 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála að X hefði gerst sekur um þá háttsemi sem honum var gefin að sök í ákæru. Var X því sýknaður af kröfu ákæruvaldsins og einkaréttarkröfu A vísað frá dómi.

Landsréttur birt 12. júní 2026 kl. 22:06

40/2024

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Guðbjarni Eggertsson lögmaður) (Sigurður Freyr Sigurðsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var sakfelldur fyrir nauðgun og kynferðisbrot gegn barni með því að hafa, án samþykkis og með því að beita ólögmætri nauðung, haft samræði við B, sem þá var 13 ára. Þá var X sakfelldur fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa í nokkur skipti á um sex mánaða tímabili áreitt A kynferðislega með því að þukla að minnsta kosti þrisvar sinnum á brjóstum A innanklæða og reyna í tvígang að færa hönd að kynfærum hennar, rasskellt hana einu sinni og sagt að hún væri með flottan rass. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að X hefði gerst sekur um kynferðisbrot gegn tveimur stúlkum á barnsaldri. Brot hans væru alvarleg og beindust að mikilsverðum hagsmunum. X væri ungur að árum en ætti sér ekki málsbætur að öðru leyti. Var refsing hans ákveðin fangelsi í þrjú ár og sex mánuði. Þá var X gert að greiða A 1.200.000 króna miskabætur og B 2.000.000 króna. Þar sem upplýst var að þær hefðu þegar fengið þær fjárhæðir að fullu greiddar úr ríkissjóði voru ekki efni til að verða við kröfu þeirra um hærri miskabætur og var X því sýknaður af kröfum um greiðslu hærri miskabóta.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 27. maí 2026 kl. 10:04

S-6386/2025

Héraðssaksóknari (Sigurður Ólafsson saksóknari) gegn X (Bjarni Hauksson lögmaður) (Inga Lillý Brynjólfsdóttir lögmaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var sakfelldur fyrir nauðgun og kynferðisbrot gegn barni en sýknaður af öðrum ákæruefnum. Hvorki 15. né 16. gr. almennra hegningarlaga voru taldar eiga við um ákærða og var honum gert að sæta fangelsi í þrjú ár.

Landsréttur birt 26. maí 2026 kl. 17:40

346/2025

Ákæruvaldið (Marín Ólafsdóttir saksóknari) gegn X (Almar Þór Möller lögmaður) (Sigrún Jóhannsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir kynferðisbrot og stórfellt brot í nánu sambandi með því að hafa á árunum 2003 til 2007, með ofbeldi og ólögmætri nauðung, ítrekað brotið kynferðislega gegn systur sinni, A. Í ákæru voru brotin talin varða við 1. mgr. 194. gr., 1. mgr. 202. gr. og 1. mgr., sbr. 2. mgr., 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með hinum áfrýjaða dómi var X sýknaður af kröfum ákæruvaldsins. Í dómi Landsréttar kom fram að framburður brotaþola væri trúverðugur og ætti sér stoð í framburði vitna og málsgögnum. Framburður ákærða var aftur á móti talinn nokkuð óskýr og reikull. Var X sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga. Refsing X var ákveðin fangelsi í fjögur ár en fullnustu hennar frestað skilorðsbundið í tvö ár. Þá var hinn áfrýjaði dómur ómerktur um frávísun einkaréttarkröfu brotaþola og þeim þætti málsins vísað heim í hérað til efnislegrar meðferðar.

Landsréttur birt 21. maí 2026 kl. 16:37

353/2025

Ákæruvaldið (Dröfn Kærnested saksóknari) gegn X (Björgvin Halldór Björnsson lögmaður) (Valgerður Dís Valdimarsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir brot gegn 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa á heimili sínu, án samþykkis og með ólögmætri nauðung, haft samræði og önnur kynferðismök við A. Með hinum áfrýjaða dómi var X sýknaður af kröfum ákæru- valdsins. Landsréttur taldi ósamræmi í framburði X draga nokkuð úr trúverðugleika hans, en að framburður A um atvik málsins hefði verið trúverðugur. Framburður B, vinkonu A sem var viðstödd er atvik gerðust, var talinn hafa takmarkað sönnunargildi þar sem frásögn hennar blandaðist saman við það sem hún sagði að brotaþoli hefði sagt frá eftir á, auk þess sem hún lýsti atvikum sem hún gat með engu móti skynjað af eigin raun. Því yrði sakfelling X ekki reist á framburði hennar. Önnur gögn málsins voru ekki talin fullnægjandi stoð undir sakfellingu X gegn eindreginni neitun hans, en í því tilliti var litið til þess að vafi sem uppi væri í málinu lyti að því hvort og þá hvenær X hefði verið eða mátt vera ljóst að kynmök hans og A hefðu ekki farið fram með samþykki hennar. Ekki væri því hafið yfir skynsamlegan vafa að ásetningur X hafi staðið til þess að brjóta gegn A þannig að það varðaði við 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur um sýknu X.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 19. maí 2026 kl. 9:48

S-5909/2025

Héraðssaksóknari (Karl Ingi Vilbergsson settur varahéraðssaksóknari) gegn Kyle Andrew Tayag (Einar Oddur Sigurðsson lögmaður) (Ólöf Heiða Guðmundsdóttir lögmaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var sakfelldur fyrir nauðgun með því að hafa án samþykkis og með ólögmætri nauðung haft önnur kynferðismök en samræði við brotaþola. Ákærði var dæmdur í fangelsi í tvö ár en hluti refsingarinnar var skilorðsbundinn vegna mikilla tafa á málsmeðferðinni. Þá var hann dæmdur til greiðslu miskabóta.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 11. maí 2026 kl. 10:16

S-6970/2025

Héraðssaksóknari (Arnfríður Gígja Arngrímsdóttir settur saksóknari) gegn Brynjari Leó Hjartarsyni (Ómar Örn Bjarnþórsson lögmaður) (Sigurður Freyr Sigurðsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Ofbeldisbrot

Ákærði sakfelldur fyrir m.a. nauðgun og sifskaparbrot og dæmdur í þriggja ára fangelsi og til greiðslu miskabóta.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 9. apríl 2026 kl. 15:29

S-86/2026

Héraðssaksóknari (Karl Ingi Vilbergsson saksóknari) gegn X (Elimar Hauksson lögmaður) (Ólöf Heiða Guðmundsdóttir lögmaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var sakfelldur fyrir margvísleg kynferðisbrot gegn stúpdóttur sinni. Refsing vegna fyrri dóms dæmd upp og ákærða gert að sæta fangelsi í 13 ár.

Hæstiréttur birt 18. mars 2026

34/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Guðbjarni Eggertsson lögmaður) (Eiríkur Gunnsteinsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var meðal annars ákærður fyrir kynferðisbrot gegn barni með því að hafa haft samræði og önnur kynferðismök við A, sem þá var 13 ára gömul, sbr. 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur fyrir brot gegn 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga en ekki var fallist á heimfærslu háttsemi hans til 1. mgr. 194. gr. laganna þar sem samþykki brotaþola hefði legið fyrir og ekkert fram komið um að X hefði nýtt sér yfirburðastöðu gagnvart brotaþola til að ná fram kynferðislegum vilja sínum. Landsréttur komst að öndverðri niðurstöðu og sakfelldi X fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. laganna. Var sú afstaða meðal annars á því reist að af 1. mgr. 202. gr. leiddi að samþykki A til kynmaka hafi aldrei getað verið fyrir hendi. Hæstiréttur vísaði til þess að óhjákvæmilegt væri að Landsréttur mæti sjálfstætt hvort það leiddi af þroska brotaþola sem og atvikum öðrum hvort hún hafi verið bær til þess að veita gilt samþykki fyrir samræði við X. Voru slíkir annmarkar á sönnunarmati og röksemdum í hinum áfrýjaða dómi að hann var ómerktur og málinu vísað til Landsréttar til löglegrar meðferðar og dómsálagningar á ný.

Landsréttur birt 12. mars 2026

316/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Björgvin Jónsson lögmaður) (Jón Bjarni Kristjánsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn A, nauðgun og brot gegn kynferðislegri friðhelgi samkvæmt 2. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 199. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Í dómi Landsréttar kom fram að fallist væri á mat héraðsdóms á trú- verðugleika framburðar X, A og vitnisins B. Svo sem þar væri rakið hafi framburður A verið stöðugur um að samræðið hafi verið gegn vilja hennar og ástand hennar hafi, vegna þreytu og langvarandi fíkniefnaneyslu, verið þannig að hún gat ekki spornað við verknaðinum, en það fái jafnframt stoð í gögnum málsins. Var X gert að sæta fangelsi í tvö ár og níu mánuði og greiða A 2.000.000 króna í miskabætur.

Landsréttur birt 19. febrúar 2026

144/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Almar Þór Möller lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur fyrir endurtekin kynferðisbrot samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa í fjölda skipta á árunum 2016 til 2020 haft samræði og önnur kynferðismök við A sem gat ekki spornað við þeim verknaði sökum andlegrar fötlunar. Þá var hann einnig sakfelldur fyrir að hafa látið A hafa samræði og önnur kynferðismök við aðra menn sem hann átti í samskiptum við á nánar tilgreindri vefsíðu. Með hinum áfrýjaða dómi var X einnig sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn A og syni hennar B með því að hafa látið A hafa við sig munnmök og látið B horfa á undir því yfirskini að hann ætti að læra að stunda kynlíf. Var þessi háttsemi heimfærð undir 209. gr. almennra hegningarlaga um brot gegn blygðunarsemi og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002 um ósiðlegt athæfi gagnvart barni. Jafnframt var X sakfelldur fyrir brot gegn blygðunarsemi gagnvart B og kærustu hans C með því að hafa farið inn í herbergi þar sem þau voru að stunda kynlíf og færa hendi sína mjög nálægt kynfærum C, þar sem hún lá nakin í rúmi, og gefið B leiðbeiningar um hvernig hann ætti að veita henni munnmök. Var þessi háttsemi heimfærð undir 209. gr. almennra hegningarlaga og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga að því er varðaði B. Með dómi Landsréttar var hinn áfrýjaði dómur um sakfellingu staðfestur um þetta atriði að undanskilinni heimfærslu til refsiákvæða vegna þeirrar háttsemi X að fara inn í herbergi B og C þar sem þau voru að stunda kynlíf. Í dómi Landsréttar kom fram að sú háttsemi X hafi verið mjög meiðandi í þeirra garð og ótvírætt til þess fallin að valda B og C ótta í skilningi 199. gr. almennra hegningarlaga. Var háttsemi X sem hann var sakfelldur fyrir í þessum ákærulið því heimfærð til 199. gr. almennra hegningarlaga um kynferðislega áreitni. Refsing X var ákveðin fangelsi í níu ár og honum gert að greiða A, B og C miskabætur.

Hæstiréttur birt 18. febrúar 2026

33/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn Ívari Gísla Vignissyni (Björgvin Jónsson lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var gefin að sök nauðgun með því að hafa haft samræði og önnur kynferðismök við A án hennar samþykkis. Í ákæru var háttsemi hans talin varða við 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Með héraðsdómi var X sýknaður en hann sakfelldur í Landsrétti. Fyrir Hæstarétti krafðist X ómerkingar hins áfrýjaða dóms og byggði meðal annars á því að sönnunarmat hans hefði ekki samrýmst reglum laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Sakfelling hans hefði fyrst og fremst verið byggð á því að Snapchat-skilaboð hefðu stafað frá X en sú úrlausn réttarins verið röng og forsendur dómsins afar óáreiðanlegar. Þá hefði ekki verið reynt að ganga úr skugga um áreiðanleika gagnanna við rannsókn lögreglu. Hæstiréttur taldi ekki efni til að fallast á ómerkingarkröfu X og vísaði einkum til þess að í hinum áfrýjaða dómi hefði verið fjallað með ítarlegum hætti um þessi sönnunargögn og um leið tekin afstaða til varna X þar að lútandi. Niðurstaða um sönnun hefði verið reist á heildarmati allra sönnunargagna málsins, þar á meðal framburði X og vitna. Auk þess hefðu ekki komið fram vísbendingar um uppruna samskiptagagnanna sem sköpuðu skynsamlegan vafa að þessu leyti. Um efnishlið málsins rakti Hæstiréttur að niðurstaða Landsréttar hefði verið reist á heildstæðu mati á öllum sönnunargögnum. Frásögn A hefði þar verið metin trúverðug auk þess sem hún hefði verið talin fá stuðning í framburði vitna en að fyrir hendi væru atriði sem drægju úr trúverðugleika framburðar X. Það mat yrði ekki endurmetið af Hæstarétt, sbr. 2. mgr. 225. gr. laga nr. 88/2008. Samkvæmt því en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sakfellingu X. Með hliðsjón af verulegum og óútskýrðum töfum á rannsókn lögreglu og í ljósi ungs aldurs X þótti mega staðfesta forsendur og niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um refsingu hans sem ákveðin var fangelsi í tvö ár en fullnusta 21 mánaðar bundin almennu skilorði.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 14. janúar 2026

S-1814/2025

Ákæruvaldið (Áslaug Benediktsdóttir saksóknarfulltrúi) gegn Ion Panaghiu (Stefán Þór Eyjólfsson lögmaður)
Lykilorð: Miskabætur. Nauðgun. Sönnun.
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Maður sakfelldur fyrir nauðgun með því að hafa haft samræði við konu án hennar samþykkis og notfært sér það ástand hennar að hún gæti ekki spornað við verknaði hans sökum ölvunar og svefndrunga. Ákærði dæmdur til að sæta fangelsi í tvö ár og sex mánuði og til að greiða brotaþola 2.000.000 króna í miskabætur auk vaxta og sakarkostnaðar.

Héraðsdómur Austurlands birt 16. desember 2025

S-42/2025

Ákæruvaldið (Áslaug Benediktsdóttir saksóknarfulltrúi) gegn X (Gísli M. Auðbergsson lögmaður) (Hlynur Jónsson réttargæslumaður)
Lykilorð: Nauðgun.
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var fundinn sekur um nauðgun og gert að sæta fangelsi í tvö ár. Þá var hann dæmdur til að greiða brotaþola 1.600.000 krónur í miskabætur auk vaxta.

Héraðsdómur Norðurlands vestra birt 11. desember 2025

S-110/2024

Héraðssaksóknari (Hilda Rut Harrysdóttir saksóknarfulltrúi) gegn Andrési Páli Ragnarssyni (Jón Stefán Hjaltalín Einarsson lögmaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var sakfelldur fyrir að hafa áreitt stúlku undir 15 ára aldri kynferðislega og síðar sama kvöld haft við hana samræði án hennar samþykkis. Niðurstaða dómsins var sú að um hefði verið að ræða nauðgun í skilningi 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og kynferðisbrot gegn barni í skilningi 1. og 2. mgr. 202. gr. sömu laga.

Landsréttur birt 11. desember 2025

373/2025

Ákæruvaldið (Dagmar Ösp Vésteinsdóttir saksóknari) gegn Amir Ben Abdallah (Vilhjálmur Hans Vilhjálmsson lögmaður) og Mohamed Ali Chagra (Helgi Þorsteinsson Silva lögmaður) (Sigurður Freyr Sigurðsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

AB og MA voru ákærðir fyrir nauðgun samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa á þáverandi dvalarstað AB haft samræði við A, án hennar samþykkis, beitt hana ólögmætri nauðung og notfært sér ölvunar- ástand hennar, en A hafi ekki getað spornað við þeirri háttsemi sökum ölvunar og svefndrunga sem bæði AB og MA hafi verið fullljóst um. Voru AB og MA báðir sakfelldir í héraði samkvæmt ákæru, gert að sæta fangelsi í tvö og hálft ár og greiða A hvor um sig 1.500.000 krónur í miskabætur. AB viðurkenndi samræði við A en byggði á því að það hefði verið með hennar samþykki og hún ekki verið svo drukkin að hún gæti ekki spornað við því. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að hafið væri yfir skynsamlegan vafa að A hefði allt frá upphafi til loka samskipta hennar við AB og MA verið í því ástandi að hún hefði hvorki verið fær um að veita samþykki né sporna við samræði. Taldi Landsréttur framburð AB ótrúverðugan um að hann hafi talið ástand A venjulegt og eðlilegt, enda hafi honum miðað við fyrirliggjandi gögn hlotið að vera fyrrgreint ástand A ljóst. Var niðurstaða héraðs- dóms um sakfellingu AB því staðfest. Ólíkt AB neitaði MA því að hafa haft samræði við A. Við mat á trúverðugleika framburðar MA var meðal annars litið til þess að hann hafði gert verulegar og ítrekaðar breytingar á framburði sínum undir rannsókn málsins og var hvorki talið að fram hefðu komið trúverðugar skýringar á röngum framburði hjá lögreglu né breyttum framburði fyrir dómi. Var framburður MA um atburði næturinnar metinn mjög ótrúverðugur. Þá hafði AB frá upphafi lýst því að hann hefði séð MA og A nakin í kynferðislegum stellingum í íbúðinni og var það ekki talið fara á milli mála að verið væri að lýsa samræði. Þrátt fyrir að framburður AB um það hvernig hann mat ástand brotaþola hefði verið metinn ótrúverðugur var það ekki talið leiða til þess að framburður hans um hvaðeina í málinu væri ótrúverðugur og gæti engu skipt um sönnun. Samkvæmt því sem nánar er rakið í dóminum taldi Landsréttur framburð AB um háttsemi MA mun trúverðugri en framburð MA um að hann hefði ekki haft samræði við A. Þá var meðal annars vísað til þess að þær takmörkuðu minningar sem A hefði lýst, í afar trúverðugum framburði, lytu að aðkomu tveggja manna að því að notfæra sér ástand hennar. Að öllu virtu taldi Landsréttur hafið yfir skynsamlegan vafa að MA hefði haft samræði við brotaþola auk þess sem honum hafi, í ljósi þeirra gagna sem lágu til grundvallar niðurstöðu réttarins um ástand brotaþola, hlotið að vera ljóst að hún var hvorki fær um að veita samþykki né sporna við samræði. Var niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu MA því staðfest. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að AB og MA notfærðu sér ölvun A og brutu með grófum og sérlega ófyrirleitnum hætti gegn kynfrelsi hennar. Var ásetningur þeirra talinn einbeittur og ættu þeir sér engar málsbætur. Var refsing þeirra beggja ákveðin fangelsi í þrjú ár og þeim gert að greiða A hvor um sig 2.000.000 króna í miskabætur.

Landsréttur birt 27. nóvember 2025

900/2024

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Vilhjálmur Hans Vilhjálmsson lögmaður) (Eva Bryndís Helgadóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir brot gegn 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft önnur kynferðismök en samræði við A á heimili hennar, án hennar samþykkis. Með hinum áfrýjaða dómi var X sýknaður af kröfum ákæruvaldsins. Fyrir Landsrétt voru lögð fram ný gögn, meðal annars um tímasetningu nokkurra atvika málsins. Í dómi Landsréttar kom fram að X og A væru ein til frásagnar um það sem gerðist á milli þeirra í umrætt sinn eftir að gestir, sem komið höfðu í íbúð A um nóttina, voru ýmist farnir eða lagstir til svefns í svefnherbergi íbúðarinnar. Með hliðsjón af þeim sjónarmiðum sem fram kæmu í 108. gr. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, framlagðra gagna fyrir Landsrétti og forsendna hins áfrýjaða dóms var talið að skynsamlegur vafi léki á um að X hefði framið þann verknað sem honum væri gefinn að sök í málinu. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu X og frávísun einkaréttarkröfu A frá dómi því staðfest.

Landsréttur birt 13. nóvember 2025

892/2024

Ákæruvaldið (Hulda María Stefánsdóttir saksóknari) gegn Ion Imanol Franco Costa (Gísli M. Auðbergsson lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

I var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft önnur kynferðismök en samræði við A, án hennar samþykkis, með því að stinga fingri inn í leggöng hennar og sleikja kynfæri hennar. Var I gefið að sök að hafa beitt A ólögmætri nauðung en A hafi ekki getað spornað við verknaðinum sökum ölvunar og svefndrunga. Því var einnig lýst í ákæru að I hafi umrætt sinn haft sáðlát í rúminu þar sem A svaf. Var I sakfelldur í héraði fyrir þá háttsemi sem honum var gefin að sök í ákæru og brotið heimfært til 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga. Var I gert að sæta fangelsi í tvö ár. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að sæði I hafi greinst í átta blettum í laki í rúmi því er A svaf í. Rakinn var framburður I um að hann og vitnið B hefðu viðhaft kynferðislegar athafnir í herbergi því er A svaf í, sem og neitun B á því að nokkuð kynferðislegt hefði átt sér stað milli hennar og I. Voru skýringar I á því hvernig sæði hans greindist í lakinu taldar ósennilegar og ótrúverðugar. Var hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sakfellingu I, heimfærslu til refsiákvæðis og refsingu og honum gert að greiða A 2.000.000 króna í miskabætur.

Hæstiréttur birt 12. nóvember 2025

14/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn Ásbirni Þórarni Sigurðssyni (Magnús Óskarsson lögmaður) og Bessa Karlssyni (Unnsteinn Örn Elvarsson lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Á og B voru ákærðir fyrir nauðgun með því að hafa í félagi og með ofbeldi og ólögmætri nauðung haft önnur kynferðismök en samræði við A án hennar samþykkis með því að Á hefði haldið höndum hennar föstum, rifið endurtekið í hár hennar og tekið hana hálstaki og slegið nokkrum sinnum í andlitið en Á og B skipst á að stinga fingrum sínum í munn hennar, sett getnaðarlimi sína í munn hennar og þvingað hana til að hafa munnmök við þá báða. Héraðsdómur hafði sýknað Á og B af sakargiftum en með hinum áfrýjaða dómi voru þeir sakfelldir fyrir þá háttsemi sem þeim var gefin að sök í ákæru og refsing þeirra ákveðin fangelsi í þrjú ár. Hæstiréttur komst að þeirri niðurstöðu að skýrsla A fyrir Landsrétti um fjarfundarbúnað í hljóði og mynd þar sem hún var stödd erlendis hefði farið fram í samræmi við heimild 4. mgr. 116. gr. laga nr. 88/2008. Var ekki fallist á að með þessu hefði verið brotið gegn rétti Á og B til réttlátrar málsmeðferðar samkvæmt 1. mgr. 70. gr. stjórnarskrárinnar og 1. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu. Var ómerkingu á þessum grundvelli því hafnað. Jafnframt var höfð uppi krafa um ómerkingu dóms Landsréttar á þeim grunni að ekki hefði verið tekin afstaða til allra varna þeirra. Hæstiréttur tók fram að sá annmarki væri á dómi Landsréttar að ekki væri vikið að vörnum Á og B sem lutu að niðurstöðum greiningar á DNA-sniði í stroksýnum sem tekin voru af getnaðarlimum þeirra þar sem ekkert DNA-snið sem svaraði til brotaþola fannst. Hæstiréttur komst að þeirri niðurstöðu að ekki væri um að ræða slíkt atriði við sönnunarmatið að það leiddi þegar til þeirrar niðurstöðu að sök væri ósönnuð. Var ekki talið um slíkan annmarka á rökstuðningi dómsins að ræða að varðað gæti ómerkingu hans. Þá var ekki talið að aðrir annmarkar væru á hinum áfrýjaða dómi sem leitt gætu til ómerkingar hans. Hæstiréttur tók fram að niðurstaða Landsréttar um sakfellingu Á og B væri reist á heildstæðu mati á öllum sönnunargögnum og þá einkum sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi sem ekki yrði endurmetið af Hæstarétti. Var hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sakfellingu Á og B og um refsingu þeirra.

Hæstiréttur birt 14. október 2025

12/2025

Ákæruvaldið (Hrafnhildur M. Gunnarsdóttir saksóknari) gegn Finni Inga Einarssyni (Karl Georg Sigurbjörnsson lögmaður) (Einar Gautur Steingrímsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

F var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa með ólögmætri nauðung og með því að neyta aflsmunar haft önnur kynferðismök en samræði við A án samþykkis með því að hafa stungið getnaðarlim sínum í munn hennar þar sem hún sat á salerni og gat ekki spornað við verknaðinum sökum ölvunar. Héraðsdómur hafði sýknað F af sakargiftum en með hinum áfrýjaða dómi var hann sakfelldur fyrir þá háttsemi sem honum var gefin að sök í ákæru og refsing hans ákveðin fangelsi í tvö ár og sex mánuði. Hæstiréttur taldi enga þá ágalla hafa verið á rannsókn lögreglu að ákæranda hafi ekki með réttu verið fært að ákveða hvort sækja skyldi F til sakar og byggja á henni fyrir dómi, sbr. 1. mgr. 53. gr. laga nr. 88/2008. Í dómi Hæstaréttar kom fram að nægilega yrði ráðið af dómi Landsréttar að niðurstaða um sakfellingu hefði verið byggð á heildstæðu mati á sönnunargögnum og við það mat farið að meginreglum 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008. Væri ekkert komið fram um að ágallar hefðu verið á aðferð Landsréttar við mat á sönnun. Þá lægju ekki fyrir aðrir annmarkar á meðferð málsins í Landsrétti eða samningu dómsins sem leitt gætu til ómerkingar hans. Væri niðurstaða Landsréttar um sakfellingu F reist á heildstæðu mati á sönnunargögnum, meðal annars sönnunargildi munnlegs framburðar fyrir dómi sem ekki yrði endurskoðað fyrir Hæstarétti. Var niðurstaða Landsréttar staðfest um þá háttsemi sem F var þar sakfelldur fyrir, heimfærslu hennar til refsiákvæða og refsingu F. Um einkaréttarkröfu brotaþola sem dæmd hafði verið efnislega í Landsrétti tók Hæstiréttur fram að samkvæmt 2. málslið 3. mgr. 196. gr. laga nr. 88/2008 hefði krafa brotaþola fyrir Landsrétti á grundvelli 5. mgr. 193. gr. laganna ekki getað tekið til annars en ómerkingar og heimvísunar ákvæðis héraðsdóms um frávísun einkaréttarkröfunnar. Einkaréttarkrafan hefði því verið dæmd efnislega í Landsrétti í andstöðu við lagafyrirmæli og því óhjákvæmilegt að ómerkja dóminn að því leyti. Með hliðsjón af sjónarmiðum að baki 2. mgr. 208. gr. og 4. mgr. 225. gr. laga nr. 88/2008 var jafnframt ómerkt ákvæði héraðsdóms um frávísun kröfunnar og henni vikið til meðferðar í héraðsdómi í sérstöku einkamáli í samræmi við 175. gr. laga nr. 88/2008.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 14. október 2025

S-2840/2025

Héraðssaksóknari (Vilhjálmur Reyr Þórhallsson aðstoðarsaksóknari) gegn Bjarka Fjarka Rúnari Gunnarssyni (Arnar Kormákur Friðriksson lögmaður) (Valgerður Dís Valdimarsdóttir réttargæslumaður)
Lykilorð: Fangelsi. Miskabætur. Nauðgun.
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Ákærði var sakfelldur fyrir nauðgun og dæmdur í fimm ára fangelsi og til greiðslu miskabóta. Brot ákærða var talið ítrekað.

Héraðsdómur Reykjaness birt 6. október 2025

S-1653/2025

Málið nr. S-1653/2025 Ákæruvaldið (Arnfríður Gígja Arngrímsdóttir settur saksóknari) gegn X (Guðmundur Njáll Guðmundsson lögmaður) (Gunnhildur Pétursdóttir réttargæslumaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var dæmdur í tveggja og hálfs árs fangelsi fyrir kynferðisbrot samkvæmt 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga, með því að hafa í febrúar 2023 haft samræði við þáverandi kærustu sína á meðan hún var sofandi. Jafnframt var X dæmdur til að greiða stúlkunni 2.500.000 króna miskabætur.

Landsréttur birt 25. september 2025

855/2023

Ákæruvaldið (Guðrún Sveinsdóttir saksóknari) gegn Philip Dugay Acob (Bjarni Hauksson lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

P var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa með ólögmætri nauðung og án samþykkis haft önnur kynferðismök en samræði við A á hótelherbergi, með því að hafa sem starfsmaður á hóteli þar sem A dvaldi, farið í heimildarleysi inn í herbergið þar sem A hafði lagst til svefns, kysst hann á háls og geirvörtur og sett getnaðarlim A í munn sinn og haft við hann munnmök. Var P gefið að sök að hafa nýtt sér yfirburði sína og aðstöðumun gagnvart A, sem væri með þroskahömlun og hafi ekki getað skilið þýðingu verknaðarins, auk þess sem A hafi verið undir áhrifum lyfja og fíkniefna. Var P sakfelldur í héraði samkvæmt ákæru og gert að sæta fangelsi í þrjú ár. Í dómi Landsréttar var talið sannað að P hefði án samþykkis sett getnaðarlim A í munn sinn og þannig viðhaft önnur kynferðismök en samræði í skilningi 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga um nauðgun. Var P því sakfelldur fyrir brot gegn ákvæðinu eins og háttsemi hans var lýst í ákæru, að öðru leyti en því að ekkert var fram komið í málinu um að P hefði viðhaft háttsemi sem félli undir ólögmæta nauðung. Þá var talið að P hefði hlotið að vera ljóst að A glímdi við andlega fötlun og að hann hefði notfært sér þá fötlun A. Var P því einnig sakfelldur fyrir brot gegn 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga með því að hafa notfært sér yfirburði sína og aðstöðumun gagnvart A en ekki var talið sannað að A hefði ekki getað skilið þýðingu verknaðarins. Við ákvörðun refsingar P var litið til alvarleika háttsemi hans og þess að hann hafi brotið gróflega gegn kynfrelsi A en einnig til þess dráttar sem orðið hafði á meðferð málsins og P yrði ekki kennt um. Var refsing P ákveðin fangelsi í tvö og hálft ár og honum gert að greiða A 2.000.000 króna í miskabætur.

Landsréttur birt 12. júní 2025

629/2024

Ákæruvaldið (Hrafnhildur M. Gunnarsdóttir saksóknari) gegn Gunnari Magnússyni (Björgvin Jónsson lögmaður) (Guðrún Björg Birgisdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

G var ákærður í tveimur ákæruliðum, annars vegar fyrir brot gegn 4. mgr. 202. gr. laga nr. 19/1940 með því að hafa í samskiptum við A í skilaboðum í síma tilgreint kvöld mælt sér mót við A í því skyni að hafa við hann önnur kynferðismök en samræði og hins vegar brot gegn 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. sömu laga með því að hafa haft við A önnur kynferðismök með nánar tilgreindum hætti og með því að nýta sér yfirburðastöðu sína gagnvart A vegna aldurs- og þroskamunar og þess að hann var einn á ferð með A. Með dómi héraðsdóms var G sakfelldur í báðum ákæruliðum og gert til að sæta 18 mánaða fangelsi og greiða A 1.000.000 króna í miskabætur. Ómerkingarkröfu G var hafnað þar sem ekki voru taldir vera ágallar á aðferð héraðsdóms við sönnunarmatið. Um fyrri lið ákæru kom fram að ekkert væri fram komið um að G hafi, þrátt fyrir að A hafi velt því upp í umræddum samskiptum að hann væri 14 ára, gert nokkurn reka að því að ganga úr skugga um réttan aldur A. Að því gættu og með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var fallist á að G hafi látið það sér í léttu rúmi liggja að A gæti verið 14 ára þegar samskiptin áttu sér stað umrætt sinn. Um síðari lið ákæru kom fram að telja yrði að framburður A fengi nokkurn stuðning í niðurstöðu DNA-rannsóknar, hljóðupptöku af Neyðarlínusímtali og símasamskiptum milli G og A umrætt kvöld. Var talið að framburður brotaþola fengi stuðning í gögnum málsins og væri trúverðugur en framburður G ótrúverðugur. Gegn neitun G var fallist á með héraðsdómi að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum var gefin að sök í báðum ákæruliðum. Var G gert að sæta tveggja ára óskilorðsbundnu fangelsi og greiða A 1.800.000 krónur í miskabætur

Hæstiréttur birt 11. júní 2025

2/2025

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn Najeb Mohammad Alhaj Husin (Guðbrandur Jóhannesson lögmaður) (Saga Ýrr Jónsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir nauðgun og kynferðisbrot gegn barni með því að hafa ítrekað haft samræði og önnur kynferðismök við A, sem þá var 14 ára, sbr. 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá var honum gefin að sök kynferðisleg áreitni, samkvæmt 2. mgr. 202. gr. laganna, með því að hafa í tvígang kysst A, og káfað á brjóstum hennar og kynfærum utanklæða. Að endingu var X gefið að sök að hafa haft barnaníðsefni í vörslum sínum, sbr. 1. mgr. 210. gr. a sömu laga. Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur samkvæmt ákæru að því undanskildu að ekki var fallist á heimfærslu háttsemi hans til 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga. Landsréttur taldi X hafa beitt A ólögmætri nauðung í skilningi 3. málsliðar 1. mgr. 194. gr. sömu laga og var hann því einnig sakfelldur fyrir brot gegn því ákvæði. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu Landsréttar um sakfellingu og heimfærslu brota til 1. mgr. 202. gr. og 1. mgr. 210. gr. a almennra hegningarlaga. Þá var fallist á með Landsrétti að háttsemi X samkvæmt öðrum ákærulið svaraði til hugtaksins „annars konar ólögmæt nauðung“ í skilningi 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga og því teldist samþykki brotaþola, gefið af frjálsum vilja í skilningi málsgreinarinnar, ekki hafa legið fyrir þegar X viðhafði þá háttsemi sem honum var gefin að sök í þeim ákærulið. Niðurstaða Landsréttar um heimfærslu háttseminnar til beggja refsiákvæðanna og um fimm ára fangelsisrefsingu var því staðfest.

Landsréttur birt 22. maí 2025

409/2024

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Bjarni Hauksson lögmaður) (Þorbjörg Inga Jónsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur fyrir tvær nauðganir samkvæmt 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft samræði við A, án hennar samþykkis, þar sem hún lá sofandi eða meðvitundarlítil í rúmi, og notfært sér að hún gat ekki spornað við verknaðinum sökum áhrifa áfengis og svefndrunga. Einnig var X sakfelldur samkvæmt 3. lið ákæru fyrir að hafa í sömu skipti útbúið myndskeið af samförunum, án samþykkis og vitneskju A, sett myndskeiðið á minnislykil og sett hann í póstkassa á heimili A, en háttsemi hans var heimfærð til 209. gr. almennra hegningarlaga. Með dómi Landsréttar var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu X fyrir tvær nauðganir staðfest með vísan til forsendna. Landsréttur taldi sannað að X hefði gerst sekur um þá háttsemi sem honum var gefin að sök í 3. ákærulið og var háttsemi hans heimfærð til 1. mgr. 199. gr. a almennra hegningarlaga, sbr. áður 209. gr. sömu laga, sbr. einnig 1. mgr. 2. gr. laganna. Refsing X var ákveðin fangelsi í fjögur ár og honum gert að greiða A miskabætur.

Héraðsdómur Reykjaness birt 30. apríl 2025

S-144/2025

Málið nr. S-144/2025 Ákæruvaldið (Klara Dögg Thorarensen aðstoðarsaksóknari) gegn X (Elías Kristjánsson lögmaður) (Ingi Freyr Ágústsson réttargæslumaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Karlmaður á áttræðisaldri var sýknaður af kynferðisbrotum gegn barnabarni sínu; annars vegar fyrir meint brot framið 2015 og hins vegar fyrir meint brot framið 2019. Við úrlausn máls stóðu fyrst og fremst orð gegn orði um þau tvö tilvik sem ákært var fyrir. Gegn stöðugri og eindreginni sakarneitun ákærða þótti ekki lögfull sönnun fram komin um að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi sem hann var borinn í ákæru. Í samræmi við þá niðurstöðu var miskabótakröfu vísað frá dómi.

Héraðsdómur Reykjaness birt 11. apríl 2025

S-2166/2024

Málið nr. S-2166/2024 Ákæruvaldið (Arnfríður Gígja Arngrímsdóttir aðstoðarsaksóknari) gegn X (Stefán Karl Kristjánsson lögmaður) (Karólína Finnbjörnsdóttir réttargæslumaður brotaþola)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Karlmaður var sakfelldur fyrir fjölmög kynferðisbrot gagnvart barnungri frænku sinni, auk annarra kynferðisbrota og dæmdur í 3 ára óskilorðsbundið fangelsi. Horfði til refsilækkunar að ákærði var ekki orðinn 18 ára þegar hann braut gegn stúlkunni. Ákærði var jafnframt dæmdur til að greiða stúlkunni 4.000.000 króna miskabætur.

Landsréttur birt 27. mars 2025

769/2023

Ákæruvaldið (Anna Barbara Andradóttir saksóknari) gegn X (Kristrún Elsa Harðardóttir lögmaður) (Guðmundur Njáll Guðmundsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa stungið fingrum ítrekað í leggöng A og sleikt kynfæri hennar án samþykkis hennar er hún lá sofandi í sófa og gat ekki spornað við verknaðnum sökum ölvunar og svefndrunga. Var X sakfelldur samkvæmt ákæru í héraði og gert að sæta fangelsi í 18 mánuði. X bar því við að A hefði verið samþykk kynmökunum í upphafi og haft frumkvæði að þeim, en síðan sofnað. Þegar X hefði orðið þess var hefði hann hætt. Vitnið B, sem sofnað hafði í sófanum við hlið ákærða og brotaþola og vaknað við einhver hljóð skömmu síðar bar um að hafa þá séð X hafa kynmök við brotaþola með áðurgreindum hætti án þess að brotaþoli bærði á sér. Hann hefði skömmu síðar stöðvað háttsemi ákærða og þá séð þannig að ekki fór á milli mála að brotaþoli var sofandi en hún hefði ekki vaknað fyrr en seint daginn eftir. Fyrir lá framburður A og vitna um að A hefði verið mjög ölvuð umrædda nótt. Með vísan til þess og trúverðugs framburðar B, sem einnig var í samræmi við framburð A, þótti sannað að ákærði hefði haft í frammi þá háttsemi sem í ákæru greinir. Þá þóttu samskipti X og A á samskiptamiðlum eftir atvikið og orðaskipti B og X meðan á verknaði X stóð bera með sér að ákærði gerði sér grein fyrir að brotaþoli var ekki meðvituð um það sem fram fór. Fyrir Landsrétti voru dómkvaddir tveir sérfróðir matsmenn til að meta sakhæfi X og hvort refsing myndi bera árangur. Var það niðurstaða þeirra að X hefði verið fær um að stjórna gerðum sínum er hann braut gegn A og því sakhæfur. Var hinn áfrýjaði dómur því staðfestur um sakfellingu X. Hvað síðara matsatriðið varðaði töldu matsmenn að vegna víðtækra skerðinga ákærða myndi refsing í hans tilviki ekki bera árangur. Með hliðsjón af þeirri niðurstöðu og því að leitt hefði verið í ljós með framlagðri matsgerð að ákærði væri haldinn margháttuðum skerðingum og að almennum skilningi hans og vitsmunalegri getu væri mjög ábótavant þótti rétt að gera X ekki refsing í málinu. Honum var á hinn bóginn gert að greiða A miskabætur.

Hæstiréttur birt 26. mars 2025

47/2024

Ákæruvaldið (Hrafnhildur M. Gunnarsdóttir saksóknari) gegn X (Bjarni Hauksson lögmaður) (Stefán Karl Kristjánsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir kynferðisbrot gegn barni, dóttur þáverandi sambýliskonu sinnar, og stórfellt brot í nánu sambandi á árunum 2016 til 2019. Í ákæru voru brot hans talin varða við 1. mgr. 194. gr., 1. mgr. 202. gr., 209. gr., 1. mgr. 210. gr. a og 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Héraðsdómur hafði sýknað X af sakargiftum en með hinum áfrýjaða dómi var hann sakfelldur fyrir þau brot sem tilgreind voru ákæru og refsing hans ákveðin fangelsi í þrjú ár og sex mánuði. Hæstiréttur taldi niðurstöðu hins áfrýjaða dóms hafa byggt á heildstæðu mati á sönnunargögnum málsins, þar á meðal rökstuddu mati á trúverðugleika X og brotaþola. Ekkert hefði komið fram um ágalla á þeirri aðferð sem beitt hefði verið við mat á sönnun á háttsemi X sem hann var sakfelldur fyrir með hinum áfrýjaða dómi. Þá var ekki fallist á röksemdir ákærða um að sönnunarbyrði um sekt hans hefði verið aflétt af ákæruvaldinu í andstöðu við 108. gr. laga nr. 88/2008 svo og 2. mgr. 70. gr. stjórnarskrárinnar og 2. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um sakfellingu X með vísan til forsendna og ákvað refsingu hans fangelsi í fimm ár.

Landsréttur birt 20. mars 2025

551/2024

Ákæruvaldið (Marín Ólafsdóttir saksóknari) gegn X (Eva Dís Pálmadóttir lögmaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir brot gegn 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa, eftir að hann og A hófu samfarir með vilja beggja, beitt A ofbeldi og ólögmætri nauðung er hann hafði við hana, án hennar samþykkis, samræði og önnur kynferðismök. Með hinum áfrýjaða dómi var X sýknaður af kröfum ákæruvaldsins. Í dómi Landsréttar kom fram að ágreiningslaust væri að A hefði verið samþykk því að stunda kynlíf með X. Ágreiningur ríkti hins vegar um hvort A hefði verið samþykk því að stunda harkalegt kynlíf. Framburður X var talinn hafa verið stöðugur um að A hefði samþykkt strax í upphafi að stunda harkalegt kynlíf en framburður A var ekki talinn hafa verið alveg skýr og stöðugur um það atriði. Rakið var að í ákvæði 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga fælist að sá sem hefur samþykkt að taka þátt í samræði eða öðrum kynferðismökum geti hvenær sem er skipt um skoðun en á hinn bóginn verði að koma þeim skoðanaskiptum á framfæri með orðum eða annarri tjáningu þannig að annar eða aðrir þátttakendur verði þess áskynja. Var ekki talið skýrlega ráðið af framburði A fyrir dómi að hún hefði látið X vita af því að hún hefði verið ósátt við kynferðismökin þegar á þau leið eða að hún hefði skipt um skoðun og viljað hætta kynmökunum. Að því virtu og að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var ekki talið að ákæruvaldinu hefði, gegn eindreginni neitun X, tekist að sanna svo hafið væri yfir skynsamlegan vafa að X hefði gerst sekur um þá háttsemi sem honum var gefin að sök í ákæru. Var X því sýknaður af kröfum ákæruvaldsins og kröfu A um ómerkingu á niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um frávísun einkaréttarkröfu hennar hafnað.

Landsréttur birt 13. mars 2025

729/2024

Ákæruvaldið (Dröfn Kærnested saksóknari) gegn X (Unnsteinn Örn Elvarsson lögmaður) (Ólafur V. Thordersen réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa haft samræði við A, gegn hennar vilja, með því að beita hana nánar tilgreindu ofbeldi og ólögmætri nauðung. Í dómi Landsréttar kom fram að X væri ekki til frásagnar um samskipti sín við A er þau voru komin niður í herbergi A en hann hefði borið við minnisleysi vegna ölvunar. A hefði aftur á móti gefið skýra lýsingu á háttsemi X eftir að samfarir þeirra hefðu byrjað og viðbrögðum hennar eftir að X hafi byrjað að beita hana ofbeldi. Tók Landsréttur undir það mat héraðsdóms að frásögn A um þessi atriði væri trúverðug, auk þess sem hún fengi stoð í öðrum sönnunargögnum. Var það niðurstaða réttarins að nægileg sönnun væri fram komin um þá refsiverðu háttsemi X sem A hefði lýst og var héraðsdómur staðfestur um sakfellingu hans. Við refsingu X var til þyngingar refsingar litið til 1., 2., 3. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga en brot hans hefði verið gróft, haft alvarlegar afleiðingar fyrir A og með því hefði hann brotið gróflega gegn kynfrelsi hennar. Til málsbóta kom dráttur sem orðið hafði á meðferð málsins. Með vísan til þessa og með hliðsjón af sakaferli X, sbr. 5. tölulið 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga, var refsing hans ákveðin fangelsi í þrjú ár, auk þess sem honum var gert að greiða A miskabætur.

Landsréttur birt 6. mars 2025

123/2024

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn Ívari Gísla Vignissyni (Guðrún Björg Birgisdóttir lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Í var gefin að sök nauðgun samkvæmt 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Gegn eindreginni neitun Í taldi héraðsdómur ekki sannað að hann hefði gerst sekur um þá háttsemi sem í ákæru greindi og var hann því sýknaður. Landsréttur taldi framburð A mun trúverðugri en framburð Í, að hann væri stöðugur og skýr um þau atriði sem máli skiptu og fengi nægilegan stuðning í öðrum gögnum til að hann yrði lagður til grundvallar sakfellingu. Taldi rétturinn því hafið yfir skynsamlegan vafa að Í hefði gerst sekur um þá háttsemi sem greindi í ákæru, að því frátöldu að hann var sýknaður af því að hafa stungið fingri inn í leggöng A. Við ákvörðun refsingar var horft til 1., 2., 4., 6. og 7. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningar- laga, auk a-liðar 195. gr. laganna, sem og þess verulega dráttar sem orðið hafði á meðferð málsins. Refsing Í var ákveðin fangelsi í tvö ár en hluti hennar bundinn almennu skilorði.

Landsréttur birt 20. febrúar 2025

40/2024

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn X (Guðbjarni Eggertsson lögmaður) (Sigurður Freyr Sigurðsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður annars vegar fyrir nauðgun og kynferðisbrot gegn barni með því að hafa, án samþykkis og með því að beita ólögmætri nauðung, haft samræði við B, sem þá var 13 ára, ásamt því að láta hana hafa við sig munnmök. Var háttsemi X í ákæru talin varða við 1. mgr. 194. gr. og 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Hins vegar var X ákærður fyrir kynferðislega áreitni með því að hafa í nokkur skipti á um sex mánaða tímabili áreitt A kynferðislega með því að þukla að minnsta kosti fjórum sinnum á brjóstum A innanklæða og reyna tvisvar að færa hönd að kynfærum hennar, rasskellt hana einu sinni og sagt að hún væri með flottan rass. Var háttsemi X í ákæru talin varða við 199. gr. almennra hegningarlaga. Með dómi héraðsdóms var X sakfelldur fyrir þau brot sem honum voru gefin að sök að því undanskildu að hann var sýknaður af þeirri háttsemi að hafa látið B hafa við sig munnmök og jafnframt, þrátt fyrir að talið hefði verið hafið yfir skynsamlegan vafa að X og B hefðu stundað samfarir og X vitað að B hefði verið 13 ára, var X sýknaður af nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga. Í dómi Landsréttar var staðfest með vísan til forsendna sú niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu X af þeirri háttsemi að hafa látið B hafa við sig munnmök. Þá var einnig tekið undir niðurstöðu um að sannað væri að X hefði framið það brot sem honum var gefið að sök gagnvart B í samræmi við þá verknaðarlýsingu sem þar væri að finna, að frátöldum munnmökum. Taldi Landsréttur hins vegar að óhjákvæmilegt væri að leggja til grundvallar að X hefði nýtt sér yfirburðarstöðu gagnvart B vegna aldurs- og þroskamunar og þess að hún hefði verið ein með honum fjarri öðrum. Hafi því verið um ólögmæta nauðung að ræða í skilningi 3. málsliðar 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga og var ákærði sakfelldur samkvæmt því ákvæði en einnig 1. mgr. 202. gr. laganna. Þá staðfesti Landsréttur niðurstöðu hins áfrýjaða dóms um sakfellingu X fyrir háttsemi sína gegn A en í því sambandi var byggt á þeim fjölda tilvika sem A greindi frá, sem ekki var að öllu leyti í samræmi við ákæru málsins. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að X hefði gerst sekur um kynferðisbrot gegn tveimur stúlkum á barnsaldri og væru brot hans alvarleg og beindust að mikilsverðum hagsmunum. Var refsing X ákveðin fangelsi í þrjú ár og sex mánuði. Þá var X gert að greiða A 1.200.000 króna í miskabætur og B 2.000.000 króna.

Landsréttur birt 30. janúar 2025

201/2024

Ákæruvaldið (Einar Tryggvason saksóknari) gegn Sigmari Hirti Jónssyni (Arnar Kormákur Friðriksson lögmaður) (Þórdís Bjarnadóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

S var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa með ofbeldi og ólögmætri nauðung haft samræði við A með nánar tilgreindum hætti. Með dómi héraðsdóms var S sakfelldur fyrir háttsemina og gert að sæta fangelsi í tvö ár. Þá var honum gert að greiða A 2.000.000 króna í miskabætur. S neitaði sök og að hafa hitt A umrædda nótt. Í dómi Landsréttar voru meðal annars raktar niðurstöður lífsýnarannsóknar og framburður réttarrannsóknar- fræðings í héraði og í viðbótarskýrslu fyrir Landsrétti. Fram kom að talið yrði sannað að S hafi hitt A þegar ætlað brot átti sér stað og átt við hana samskipti sem leiddu til þess að umtalsvert DNA af aðilum greindust í lífsýnum sem tekin voru af þeim daginn eftir. Væri sérstaklega horft til þess að DNA úr A fannst í sýnum sem tekin voru af getnaðarlim S og úr nærbuxum hans. Af því leiddi að meta yrði framburð S ótrúverðugan. Í því ljósi yrði lagt til grundvallar að framburður A væri rétt lýsing af samskiptum aðila umrætt sinn. Að því gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sakfellingu ákærða, refsingu, sakarkostnað og einkaréttarkröfu brotaþola.

Hæstiréttur birt 29. janúar 2025

33/2024

Ákæruvaldið (Sigríður J. Friðjónsdóttir ríkissaksóknari) gegn Inga Val Davíðssyni (Vilhjálmur Hans Vilhjálmsson lögmaður) (Unnsteinn Örn Elvarsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa á þáverandi heimili sínu haft samræði við A gegn vilja hennar. Brotinu var lýst þannig að X hefði dregið niður um A buxurnar og haft við hana samræði þótt hún hefði ítrekað látið hann vita að hún vildi þetta ekki og beðið hann um að stoppa. X krafðist ómerkingar hins áfrýjaða dóms og vísaði til meðferðar Landsréttar á framburði tveggja vitna sem gáfu fyrst skýrslu fyrir Landsrétti. X taldi þögn Landsréttar um efni framburðar vitnanna vera í andstöðu við rétt hans til réttlátrar málsmeðferðar. Hæstiréttur tók fram að við meðferð málsins fyrir Landsrétti hefðu verið heimilaðar viðbótarskýrslutökur, sem að mati X hefðu þýðingu um trúverðugleika brotaþola. Því hefði verið tilefni fyrir Landsrétt að víkja að efni og afstöðu hans til þeirra með skýrari hætti en gert var í hinum áfrýjaða dómi. Hæstiréttur taldi þetta þó ekki hagga því að ekkert væri fram komið um að ágallar hefðu verið á aðferð Landsréttar við mat á sönnun um þá háttsemi X sem lýst var í ákæru og máli gátu skipt við hið heildstæða sönnunarmat sem niðurstaðan var reist á. Féllst Hæstiréttur því ekki kröfu X um ómerkingu hins áfrýjaða dóms sem var staðfestur.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 9. janúar 2025

S-3300/2024

Ákæruvaldið (Þorbjörg Sveinsdóttir saksóknari) gegn Sigurjóni Ólafssyni (Bjarni Hauksson lögmaður) (Ólöf Heiða Guðmundsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

Endurtekin kynferðisbrot og brot gegn barnaverndarlögum

Hæstiréttur birt 18. desember 2024

27/2024

Ákæruvaldið (Hrafnhildur M. Gunnarsdóttir saksóknari) gegn Gareese Joshua Gray (Björgvin Jónsson lögmaður) (Ólafur Rúnar Ólafsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa sest klofvega ofan á brotaþola, haldið henni niðri og nuddað getnaðarlim sínum við andlit hennar þar til hann fékk sáðlát yfir það. Héraðsdómur taldi að heimfæra ætti brot X undir 209. gr. laga nr. 19/1940. Landsréttur taldi hins vegar brot X falla undir „önnur kynferðismök“ í 1. mgr. 194. gr. laga nr. 19/1940. Hæstiréttur tók fram að dómaframkvæmd hefði ekki verið fyllilega einhlít um heimfærslu háttsemi af þessu tagi. Rétturinn taldi að líta yrði til atvika í heild og aðstæðna hverju sinni. Horfa yrði til þess að X hefði verið klofvega yfir brotaþola og varnað henni undankomu samtímis því að fróa sér nærri andliti hennar þangað til hann hafði sáðlát yfir það. Háttsemin fæli í sér misnotkun á líkama brotaþola og væri til þess fallin að veita honum kynferðislega útrás. Var því talið að um hafi verið að ræða önnur kynferðismök í skilningi 1. mgr. 194. gr. laga nr. 19/1940. X var dæmdur í tveggja ára fangelsi og til þess að greiða brotaþola 2.000.000 króna í miskabætur.

Landsréttur birt 12. desember 2024

190/2024

Ákæruvaldið (Dröfn Kærnested saksóknari) gegn Vilhelm Norðfjörð Sigurðssyni (Vilhjálmur Hans Vilhjálmsson lögmaður) (Berglind Svavarsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

V var sakfelldur fyrir nauðgun, brot í nánu sambandi í þremur ákæruliðum, þar af eitt stórfellt, og húsbrot, einnig í þremur ákæruliðum. Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var niðurstaða hans um sakfellingu V staðfest. Í dómi Landsréttar kom fram að ekki yrði litið svo á að ákvæði 218. gr. b almennra hegningarlaga tæmdi sök gagnvart ákvæði 231. gr. sömu laga. Þá taldi Landsréttur brot V samkvæmt 1. lið ákæru, þar sem honum var einnig gefin að sök nauðgun, stórfellt og yrði það því heimfært undir 1. mgr., sbr. 2. mgr. 218. gr. b, almennra hegningarlaga, auk 1. mgr. 194. gr. sömu laga, en að öðru leyti voru brot ákærða heimfærð til 1. mgr. 218. gr. b og 231. gr. almennra hegningarlaga. Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var refsing V, fangelsi í fimm ár, staðfest auk þess sem honum var gert að greiða A 3.000.000 króna í miskabætur.

Landsréttur birt 5. desember 2024

845/2023

Ákæruvaldið (Margrét Unnur Rögnvaldsdóttir saksóknari) gegn Ásbirni Þórarni Sigurðssyni (Magnús Óskarsson lögmaður, Hrafnkell Oddi Guðjónsson lögmaður, 3. prófmál) og Bessa Karlssyni (Unnsteinn Örn Elvarsson lögmaður) (Guðmundur Ágústsson réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

ÁS og BK voru ákærðir fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa á þáverandi heimili ÁS, í félagi og með nánar tilgreindu ofbeldi og ólögmætri nauðung, haft önnur kynferðismök en samræði við A án hennar samþykkis. Með dómi héraðsdóms voru ÁS og BK sýknaðir. Í dómi Landsréttar var rakið að framburður A hefði frá upphafi verið skýr, stöðugur og án mótsagna um þau atriði sem máli skiptu. Þá fengi framburður A stoð í gögnum málsins, þar á meðal fyrstu lýsingum vitna á vettvangi og niðurstöðum rannsókna á fatnaði BK og lífsýnum af sama fatnaði. Var framburður A talinn afar trúverðugur. Framburður ÁS og BK væri aftur á móti um margt ótrúverðugur, enda fengi hann takmarkaða stoð í trúverðugum framburðum annarra vitna sem og gögnum málsins. Var það niðurstaða réttarins að fram væri komin nægileg sönnun um að ÁS og BK hefðu gerst sekir um þá háttsemi sem þeim var gefin að sök í ákæru. Við refsingu ÁS og BK var litið til þess að brot þeirra hefðu verið alvarleg og beinst að ungri stúlku sem stödd var ein og ölvuð um nótt á heimili annars þeirra. Þá var litið til 1. og 2. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga, ásamt 2. mgr. 70. gr. sömu laga. Einnig var litið til tafa sem urðu á meðferð málsins. Var ÁS og BK hvorum um sig gert að sæta fangelsi í þrjú ár.

Landsréttur birt 5. desember 2024

780/2023

Ákæruvaldið (Guðrún Sveinsdóttir saksóknari) gegn X (Þorbjörg Inga Jónsdóttir lögmaður) (Inga Lillý Brynjólfsdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var ákærður fyrir nauðgun samkvæmt 1. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa með ólögmætri nauðung og án samþykkis haft endaþarmsmök við A og ekki sinnt því þó A hefði margsinnis beðið hann um að hætta. Með dómi héraðsdóms var X sakfellur fyrir þá háttsemi sem honum var gefin að sök og gert að sæta fangelsi í tvö ár og var refsingin bundin skilorði með tilgreindum hætti. Þá var X gert að greiða A miskabætur. Með dómi Landsréttar var hinn áfrýjaði dómur staðfestur um sakfellingu X fyrir það brot sem í ákæru greindi, miskabætur og sakarkostnað. Við ákvörðun refsingar X var litið til þess að tafir höfðu orðið á rannsókn og ákvörðun um saksókn. Einnig var litið til 1., 2. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga. Var X gert að sæta fangelsi í tvö ár en ekki þóttu efni til að binda refsingu hans skilorði.

Landsréttur birt 28. nóvember 2024

129/2024

Ákæruvaldið (Hrafnhildur M. Gunnarsdóttir saksóknari) gegn X (Karl Georg Sigurbjörnsson lögmaður) (Gunnhildur Pétursdóttir réttargæslumaður)
Málaflokkur: Kynferðisbrot

X var sakfelldur fyrir brot gegn 1. og 2. mgr. 194. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa með ólögmætri nauðung og með því að neyta aflsmunar stungið getnaðarlim sínum í munn A, án samþykkis hennar, þar sem hún sat á salerni og notfært sér jafnframt að hún gat ekki spornað við verknaðinum sökum ölvunar. Í dómi Landsréttar var rakið að misræmis gætti í framburði X hjá lögreglu og fyrir dómi, og var framburður hans metinn ótrúverðugur. Framburður brotaþola um aðalatriði málsins, sem studdur var framburði vitna sem gáfu sig á tal við brotaþola, var stöðugur og skýr frá upphafi og því metinn trúverðugur. Í DNA-rannsókn fundust lífsýni úr brotaþola á getnaðarlim X og á innanverðum nærbuxum hans. Bar X því við að um snertismit væri að ræða. Eftir að hann snerti höku A hafi hann haft þvaglát og þannig hafi lífsýni færst frá höku A á getnaðarlim X. Þær skýringar X komu fyrst fram í síðari skýrslu hans hjá lögreglu, mörgum vikum eftir að lífsýni frá honum voru send til rannsóknar. Að því gættu og með hliðsjón af niðurstöðum DNA-rannsóknar og framburðum tveggja sérfræðinga var talið að skýringar X væru ósennilegar og að ekki yrði á þeim byggt í málinu. Var refsing X ákveðin tvö ár og sex mánuðir. Þá var X gert að greiða A 2.000.000 króna í miskabætur.

Hleð fleiri dómum…