Dómstólaleit

O var sakfelldur með dómi héraðsdóms 19. maí 2017 fyrir tilraun til stórfellds fíkniefnalagabrots með því að hafa, í félagi við aðra, fjármagnað, skipulagt og staðið að tilraun til innflutnings á samtals 3735 g af amfetamíni til landsins. Þá var hann sakfelldur fyrir fíkniefnalagabrot með því að hafa í eitt skipti haft í vörslum sínum 130,04 g af maríhúana og 14 kannabisplöntur og hafa um skeið ræktað greindar plöntur og með því að hafa í annað skipti haft í vörslum sínum í sölu- og dreifingarskyni 18,74 g af amfetamíni, 59,60 g af ecstasy, 86,94 g af kókaíni, 871, 99 g af maríhúana, 388,64 g af kannabislaufum, 181,57 g af kannabisstönglum og 3 kannabisplöntur auk þess að hafa um skeið ræktað greindar plöntur. Með dómi Landsréttar 16. nóvember 2018 var héraðsdómur staðfestur um sakfellingu O og hann dæmdur til að sæta fangelsi í tvö og hálft ár. Með úrskurði endurupptökudóms 23. janúar 2023 var fallist á beiðni O um endurupptöku fyrrgreinds landsréttarmáls. Í dómi Landsréttar var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sakfellingu O. Við ákvörðun refsingar var litið til 1., 3., 6. og 7. töluliðar 1. mgr. og 2. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Samkvæmt því og kröfugerð ákæruvalds og með hliðsjón af 77. gr. almennra hegningarlaga var refsing O ákveðin fangelsi í tvö ár en vegna mikils dráttar á meðferð málsins og breyttum högum ákærða var fullnustu hennar frestað skilorðsbundið í tvö ár.

Með hinum áfrýjaða dómi var D var sakfelldur fyrir þjófnaðar-, fíkniefnalaga-, lyfjalaga, lögreglulaga- og umferðarlagabrot. Refsing D var hæfilega ákveðin fangelsi í 14 mánuði. Samkvæmt dómvenju og virtum sakarferli D voru ekki forsendur til að skilorðsbinda dæmda refsingu. Með vísan til forsenda hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur.

A var sakfelldur fyrir fjölmörg hegningarlagabrot, umferðarlagabrot, fíkniefnalagabrot og vopnalagabrot. Með hliðsjón af sakarefni málsins, dómvenju og 77. og 78. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 var refsing A ákveðin fangelsi í 20 mánuði. Að auki var áréttuð ævilöng ökuréttarsvipting hans og honum gert að sæta upptöku fíkniefna og vasahnífs.

X var ákærður fyrir brot í nánu sambandi og kynferðisbrot með því að hafa ráðist að þáverandi kærustu sinni, A, með því að beita hana ofbeldi, hótunum og stórfelldum ærumeiðingum og særa blygðunarsemi hennar. Í ákæru voru brot X talin varða við 209. gr. og 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Auk þess var hann ákærður fyrir fíkniefna- og vopnalagabrot með því að hafa á heimili sínu haft í vörslu sinni 1,11 grömm af kókaíni, hnúajárn með föstu hnífsblaði, öxi og fimm kaststjörnur. Landsréttur taldi að ekki hefðu myndast slík tengsl á milli X og A að samband þeirra gæti talist náið í skilningi 1. mgr. 218. gr. b almennra hegningarlaga. Þá var ekki fallist á að háttsemin sem slík uppfyllti áskildar kröfur um alvarleika. Landsréttur taldi ákæruvaldið ekki hafa axlað þá sönnunarbyrði sem á því hvíli eftir 108. gr. og 1. mgr. 109. gr. laga nr. 88/2008 að sýna fram á að X hefði beitt brotaþola ofbeldi með því að slá hana ítrekað í líkamann. Var X því sýknaður af þeim sakargiftum. Var hann jafnframt sýknaður af ákæru um brot gegn 209. gr. almennra hegningarlaga þar sem ekki var fallist á að ummælin væru af kynferðislegum toga. X var aftur á móti sakfelldur fyrir hótanir í garð A. Landsréttur taldi nánar tilgreind ummæli vera til þess fallin að vekja ótta hjá A um velferð og líf hennar og voru þau því talin varða við 233. gr. almennra hegningarlaga. Loks var niðurstaða héraðsdóms um sakfellingu ákærða fyrir vopna- og fíkniefnalagabrot staðfest. Með þeim brotum sem X var sakfelldur fyrir hafði hann rofið skilyrði reynslulausnar og voru eftirstöðvar refsingar teknar upp og dæmdar með í þessu máli, sbr. 1. mgr. 82. gr. laga nr. 15/2016 um fullnustu refsingar. Var refsing X ákveðin samkvæmt 77. gr. almennra hegningarlaga og honum gert að sæta fangelsi í 18 mánuði. Þá var X gert að greiða A 300.000 krónur í miskabætur.

D var sakfelldur fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa staðið að innflutningi á 900 millilítrum af vökva sem innihélt amfetamín. Jafnframt var hann sakfelldur fyrir brot gegn tollalögum og lyfjalögum. Við ákvörðun refsingar var litið til þess að D hafði ekki áður gerst sekur um brot sem varðaði refsingu. Var refsing D ákveðin fangelsi í 20 mánuði auk þess sem nánar tilgreind fíkniefni og lyf voru gerð upptæk.

AB var sakfelldur fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás, sbr. 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, með því að hafa slegið A fjórum sinnum með sleggju með nánar tilgreindum afleiðingum. Þá var hann sakfelldur fyrir eignaspjöll, sbr. 1. mgr. 257. gr. sömu laga með því að hafa slegið með sleggjunni í afturhurð bifreiðar þannig að rúða í hurðinni brotnaði. Loks var hann sakfelldur fyrir lyfja- og tollalagabrot með því að hafa haft í vörslum sínum og flutt ólöglega til landsins nánar tilgreint magn lyfja. Refsing AB var ákveðin fangelsi í níu mánuði en þar af var fullnustu sex mánaða af refsingunni frestað skilorðsbundið í tvö ár. Þá var honum gert að greiða A miskabætur og sæta upptöku framangreindrar sleggju og lyfja.

I var sakfelldur fyrir hótunarbrot gagnvart starfsmönnum dýralæknamiðstöðvar með því að hafa ritað og birt tiltekin ummæli á Facebook-síðu sinni. Þá var I sakfelldur fyrir tollalagabrot og brot gegn lyfsölu- og lyfjalögum með því að hafa flutt hingað til lands og reynt að komast hjá því að greina tollyfirvöldum frá sjö ampúlum af lyfseðilsskyldu lyfi sem hann hafði ekki innflutningsleyfi fyrir. Í III. kafla ákæru var I jafnfram gefið að sök brot gegn tolla- og vopnalögum með því að hafa flutt hingað til lands skammbyssu, riffil, magasín ætlað fyrir riffil, tvo brúsa af piparúða og sjö pakka af skotfærum. Héraðsdómur lagði til grundvallar að um eftirlíkingar væri að ræða en ekki raunveruleg vopn, að piparúðanum undanskildum. Með dómi héraðsdóms var vísað frá dómi þeim þætti III. kafla ákæru er laut að ætluðu vopnalagabroti I vegna innflutnings á öðru en piparúða. Með dómi Landsréttar var einnig vísað frá héraðsdómi þeim þætti III. kafla ákæru er laut að ætluðu tollalagabroti I þar sem verknaðarlýsing í ákæru var talin í ósamræmi við heimfærslu til refsiákvæða og málatilbúnað ákæruvaldsins að öðru leyti. Við ákvörðun refsingar var litið til 1. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þá var einnig litið til þess að dráttur hefði orðið á málinu án þess að I yrði um kennt. Var refsing I ákveðinn fangelsi í 60 daga en fullnustu hennar frestað skilorðsbundið í tvö ár. Einnig var I gert að sæta upptöku á sjö ampúlum af lyfseðilsskyldu lyfi og tveim brúsum af piparúða, en kröfu ákæruvaldsins um upptöku var að öðru leyti vísað frá héraðsdómi.

A voru gefin að sök ýmis brot með tveimur ákæruskjölum. Við meðferð málsins í héraði játaði hann þær sakargiftir samkvæmt fyrri ákærunni að hafa gerst sekur um fíkniefnalagabrot, vopnalagabrot, lyfja- og tollalagabrot og umferðarlagabrot. Með síðari ákærunni voru A gefin að sök í fjórum liðum meiri háttar brot gegn skatta- og bókhaldslögum í sjálfstæðri atvinnustarfsemi hans. Hann játaði þá háttsemi að hluta en neitaði að öðru leyti sök. Krafðist hann meðal annars frávísunar síðari ákærunnar í heild eða að hluta, þar á meðal vegna málsmeðferðar sem hann taldi í andstöðu við 4. gr. 7. viðauka Mannréttindasáttmála Evrópu, sbr. lög nr. 62/1994, þar sem honum hefði með úrskurði ríkisskattstjóra þegar verið gert að greiða álag á skattstofna vegna sömu tekjuára og sakargiftir tækju til. Héraðsdómur komst að þeirri niðurstöðu að við rekstur mála A hjá skattyfirvöldum annars vegar og ákæruvaldi og dómstólum hins vegar, sem sakargiftir samkvæmt öðrum og þriðja tölulið síðari ákærunnar lutu að, hafi verið brotið gegn ákvæðum 1. mgr. 4. gr. 7. samningsviðauka sáttmálans. Tali dómurinn því rétt að vísa þeim ákæruliðum frá dómi sem A hefði ekki gengist við en gera honum refsingu fyrir þann hluta sakargifta sem hann hefði játað. Með dómi Landsréttar var fallist á það mat héraðsdóms að skilyrðum 1. mgr. 4. gr. 7. samningsviðaukans hefði ekki verið fullnægt við rekstur mála A hjá skattyfirvöldum annars vegar og ákæruvalds og dómstólum hins vegar. Í því fælist nánar tiltekið að ekki væri unnt að líta svo á að rekstur málanna hefði verið nægjanlega samþættur í tíma, sbr. einkum dóm Hæstaréttar Íslands 21. september 2017 í máli nr. 283/2016. Þessir ágallar tækju til umræddra sakargifta í heild og stæðu engin rök til þess að undanskilja í frávísun þann hluta þeirra sem A hefði játað. Var þannig öðrum og þriðja tölulið síðari ákærunnar vísað frá héraðsdómi í heild. Þá féllst Landsréttur á það mat héraðsdóms að sakfella A fyrir þau brot sem honum væru gefin að sök í fyrsta og fjórða lið sömu ákæru enda stæðu ekki efni til þess að þeim yrði vísað frá héraðsdómi á sama grunni eða af öðrum ástæðum. Var A því sakfelldur fyrir þau brot og fyrrgreind brot samkvæmt fyrri ákærunni. Refsing hans þótti hæfilega ákveðin fangelsi í fimm mánuði en fullnustu fjögurra mánaða þeirrar refsingar var frestað skilorðsbundið í tvö ár. Þá skyldi A sæta upptöku á rafmagnsvopni, fíkniefnum og lyfjum.