Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

15 dómar fundust

Lykilorð: Stjórnvald

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 13. febrúar 2026

E-6728/2024

Joomjan Kongkham (Sigurður G. Guðjónsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Bragi Dór Hafþórsson lögmaður)
Málaflokkur: Skattaréttur

Hafnað var kröfu einstaklings um að felldar yrðu úr gildi ákvarðanir skattyfirvalda sem leitt höfðu til annars vegar endurákvörðunar opinberra gjalda stefnanda, þ.e. til hækkunar á tekjuskatts- og útsvarsstofni hennar, og hins vegar til álagningar sektar að fjárhæð 47.700.000 krónur á stefnanda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 16. apríl 2025

E-489/2024

S8 ehf (Reimar Snæfells Pétursson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Þorvaldur Hauksson lögmaður)

Stefnandi er félag sem tók þátt í útboði ríkisins um leiguhúsnæði undir starfsemi Skattsins og skattrannsóknarstjóra ríkisins. Tilboð stefnanda var ekki talið hlutskarpast. Höfðaði stefnandi dómsmál og krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu stefnda, ríkisins, vegna annars vegar missis hagnar og hins vegar vegna útlagðs kostnaðar af þátttöku í útboðinu. Héraðsdómur taldi stefnanda ekki hafa tekist að leiða í ljós að mat stefnda á tilboði stefnanda hafi verið óforsvaranlegt eða með öðrum hætti þannig að unnt yrði að líta svo á að stefndi hafi sýnt af sér saknæma og ólögmæta háttsemi. Ekki var því unnt að líta svo á að til skaðabótaskyldu stefnda hefði stofnast. Þegar af þeirri ástæðu bæri að sýkna stefnda af dómkröfum stefnanda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 6. nóvember 2023

E-5866/2022

A (Harpa Rún Glad lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Þorvaldur Hauksson lögmaður)

Stefndi, íslenska ríkið, var sýknaður af skaðabótakröfum stefnda, fyrrum starfsmanns hjá opinberri stofnun, vegna ætlaðs fjártjóns og miska stefnanda, sem leitt hafi af uppsögn stefnenda hjá stofnuninni. Var fallist á það með stefnda að ekki hafi þótt sýnt fram á annað í málinu en að uppsögn stefnanda hafi verið liður í almennum hagræðingaraðgerðum og aðgerðin að öðru leyti uppfyllt skilyrði stjórnsýsluréttar.

Landsréttur birt 12. maí 2023

73/2022

Yellow Mobile B.V (Jón Bjarni Kristjánsson lögmaður) gegn Fjarskiptastofu (Unnur Lilja Hermannsdóttir lögmaður)

Fjarskiptafyrirtækið Y höfðaði mál gegn F og krafðist ógildingar á úrskurði Ú þar sem staðfest var ákvörðun F um afturköllun á tíðniheimild sem Y hafði fengi úthlutað 2017 í kjölfar uppboðs á slíkum heimildum. Þá krafðist Y einnig viðurkenningar á bótaskyldu F vegna ætlaðs ólögmætis fyrrgreindrar ákvörðunar. Í dómi héraðsdóms, sem staðfestur var með vísan til forsendna, var rakið að með skírskotun til atvika og gagna málsins yrði ekki fallist á að rannsókn þess hafi verið ábótavant, að F hafi ekki gætt leiðbeiningarskyldu eða að afturköllunin hafi farið í bága við meðalhófs- eða jafnræðisreglu stjórnsýslulaga nr. 37/1993. Afturköllun á tíðniheimild til Y hafi verið lögmæt og var F því sýknað af öllum kröfum Y.

Héraðsdómur Vesturlands birt 27. apríl 2023

E-133/2021

Móabyggð ehf (Kristján Gunnar Valdimarsson lögmaður) gegn Snæfellsbæ (Sveinn Jónatansson lögmaður)

Umsækjandi um byggingarleyfi til niðurrifs á húsi taldi sig eiga bótarétt gagnvart sveitarfélagi á grundvelli óeðlilegs dráttar á meðferð málsins og þar sem skort hafi á leiðbeiningar honum til handa. Sýkna.

Landsréttur birt 14. október 2022

250/2022

Míla ehf (Stefán A. Svensson lögmaður) gegn Fjarskiptastofu (Jóhannes Karl Sveinsson lögmaður, Unnur Lilja Hermannsdóttir lögmaður, 3. prófmál)

Með ákvörðun 29. desember 2017 útnefndi forveri F M ehf. sem alþjónustuveitanda og lagði á hann alþjónustukvöð í samræmi við nánar greind „ákvörðunarorð“. Í ákvörðunarorðunum kom meðal annars fram að útnefningin gilti til og með 31. desember 2020 en heimilt væri að framlengja útnefningartímabilið til 31. desember 2022 með tilkynningu F til M ehf. þar að lútandi. Í tilkynningu F til M ehf. 31. ágúst 2020 kom fram að F hefði ákveðið að framlengja gildistíma þeirra alþjónustukvaða sem hvíldu á M ehf. til 31. desember 2022. M ehf. kærði umrædda ákvörðun 31. ágúst 2020 til úrskurðarnefndar fjarskipta- og póstmála sem vísaði kærunni frá með úrskurði. Byggði niðurstaða úrskurðarnefndarinnar á því að í ákvörðun F 31. ágúst 2020 hefði ekki falist stjórnvaldsákvörðun heldur hefði framlenging alþjónustukvaðar sem hvíldi á M ehf. byggst á ákvörðun F 29. desember 2017. Ágreiningur aðila fyrir Landsrétti laut að því hvort framangreind ákvörðun 31. ágúst 2020 um að framlengja gildistíma alþjónustukvaða væri stjórnvaldsákvörðun í skilningi laga sem kæranleg hefði verið til úrskurðarnefndar fjarskipta- og póstmála. Í dómi Landsréttar kom fram að af efni tilkynningar F 31. ágúst 2020 væri ljóst að horft hefði verið til fleiri þátta en þess hvort áform um niðurlagningu PSTN kerfisins hefðu gengið eftir. Þannig hefði F lagt mat á hvort lagabreytingar, sem gerðu alþjónustu tæknilega hlutlausa, hefðu haft þýðingu fyrir þær alþjónustuskyldur sem hvíldu á M ehf, í hvaða mæli framfarir í háhraða farnetsþjónustu og ljósleiðaratenginga í strjálbýli væru komnar fram og hvort þær hefðu þýðingu fyrir þessar sömu alþjónustuskyldur. Á grundvelli þess mats hefði F tekið ákvörðun í málinu sem hafði þýðingu fyrir rétt og skyldur M ehf. og yrði henni þannig öldungis jafnað til nýrrar bindandi stjórnvaldsákvörðunar sem M ehf. hefði sérstaka, verulega og lögvarða hagsmuni af að fá endurskoðaða. Sætti ákvörðunin því kæru til úrskurðarnefndar fjarskipta- og póstmála, sbr. 1. mgr. 13. gr. laga nr. 69/2003 um Póst- og fjarskiptastofnun. Samkvæmt því var úrskurður úrskurðarnefndar fjarskipta- og póstmála felldur úr gildi.

Landsréttur birt 24. júní 2022

452/2020

Sveitarfélagið Hornafjörður (Árni Helgason lögmaður) gegn Ice Lagoon ehf (Jón Þór Ólason lögmaður)

Með dómi Landsréttar 1. apríl 2022 var vísað frá héraðsdómi kröfu I ehf. um viðurkenningu á skaðabótaskyldu S vegna ólögmætra aðgerða S sem byggt hefðu á ákvörðunum S 20. maí 2010, 27. janúar og 15. ágúst 2014 og 10. mars 2015, sem og kröfu I ehf. um viðurkenningu á skaðabótaskyldu S vegna tjóns í rekstri I ehf. sem hlaust af ákvörðun S 20. maí 2010. S var að öðru leyti sýknaður af kröfum I ehf. Með dómi Hæstaréttar 1. júní 2022 var fellt úr gildi ákvæði dóms Landsréttar um frávísun frá héraðsdómi á viðurkenningarkröfu I ehf. á skaðabótaskyldu S vegna ætlaðs tjóns í rekstri I ehf. Landsréttur taldi að þegar málið var höfðað væri fallin niður, fyrir fyrningu, sú fjárkrafa sem I ehf. hefði getað haft uppi í kjölfar viðurkenningar á skaðabótaskyldu vegna tjóns sem leitt kynni að hafa af umdeildri ákvörðun S 20. maí 2010. Þá hefði S verið sýknaður af viðurkenningarkröfu I ehf. vegna ákvarðana S 27. janúar og 15. ágúst 2014 og 10. mars 2015. Væri sú niðurstaða bindandi um úrslit sakarefnisins milli aðila og fyrir réttinn. Var S því sýknaður af kröfum I ehf.

Hæstiréttur birt 1. júní 2022

26/2022

Ice Lagoon ehf (Jón Þór Ólason lögmaður) gegn Sveitarfélaginu Hornafirði (Jón Jónsson lögmaður)

I ehf. kærði ákvæði í dómi Landsréttar um að vísa frá héraðsdómi tilgreindum kröfum félagsins á hendur sveitarfélaginu H. Í dómi Hæstaréttar kom fram að með viðurkenningarkröfu sinni leitaðist I ehf. við að fá dóm um skaðabótaskyldu H vegna ætlaðs tjóns félagsins vegna tilgreindra ákvarðana H en frávísun Landsréttar á kröfu hans vegna ákvörðunar 20. maí 2010 var reist á því að lögvarðir hagsmunir væru ekki fyrir hendi vegna fyrningar. Hæstiréttur rakti að það væri meginregla samkvæmt 24. gr. laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda að þegar krafa fyrnist falli hún niður og kröfuhafi glati rétti sínum til efnda. Væri þar um að ræða efnisástæðu sem leiddi til sýknu og gilti einu hvort um væri að ræða fjárkröfu eða viðurkenningarkröfu um tilvist kröfuréttinda. Því til samræmis hefði í dómum Hæstaréttar verið sýknað af kröfu um viðurkenningu bótaskyldu þegar fallist væri á að krafa teldist fyrnd. Var hið kærða ákvæði í dómi Landsréttar um frávísun frá héraðsdómi á viðurkenningarkröfu I ehf. vegna ákvörðunar H 20. maí 2010 fellt úr gildi og lagt fyrir Landsrétt að taka hana til úrlausnar. Þá voru engin efni talin til að vísa frá dómi sem sjálfstæðri kröfu þeim hluta viðurkenningarkröfu félagsins sem laut að ætlaðri bótaskyldu H vegna ólögmætra aðgerða sveitarfélagsins.

Landsréttur birt 1. apríl 2022

452/2020

Sveitarfélagið Hornafjörður (Árni Helgason lögmaður) gegn Ice Lagoon ehf (Jón Þór Ólason lögmaður)

I ehf. höfðaði mál á hendur sveitarfélaginu H og krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu H vegna ætlaðs tjóns I ehf. á ferðaþjónustustarfsemi hans við austurbakka Jökulsárslóns í landi jarðarinnar Fells vegna ákvarðana H 20. maí 2010, 27. janúar og 15. ágúst 2014 og 10. mars 2015. Í dómi Landsréttar kom fram að I ehf. hefði höfðað málið 28. maí 2018 og væru skaðabótakröfur sem leiða kynni af ákvörðun H 20. maí 2010 fallnar niður fyrir fyrningu. Hefði I ehf. því ekki lögvarða hagsmuni af því að fá dóm um viðurkenningu á skaðabótaskyldu vegna hennar og var þessum hluta kröfugerðar I ehf. því vísað frá héraðsdómi án kröfu. Tók Landsréttur næst til skoðunar hvort H hefði með ákvörðunum sínum 27. janúar og 15. ágúst 2014 og 10. mars 2015 bakað sér skaðabótaábyrgð á ætluðu tjóni I ehf. af því að hafa ekki fengið útgefið stöðuleyfi vegna starfsemi sinnar frá austurbakka Jökulsárlóns. Í öllum tilvikum hefðu ákvarðanirnar lotið að því að skilyrði fyrir veitingu stöðuleyfis væru ekki fyrir hendi þar sem samþykki allra eigenda jarðarinnar Fells fyrir útgáfu stöðuleyfis lægi ekki fyrir. Leiða mætti af niðurstöðu meiri hluta Hæstaréttar Íslands í máli nr. 44/2016 að það hafi verið ólögmætt en þessi afstaða dómstóla leiddi ekki sjálfkrafa til skaðabótaskyldu H heldur þyrfti skilyrði skaðabótaréttar um saknæmi jafnframt að vera fullnægt. Fyrir lægi að H hefði byggt neitun sína á veitingu stöðuleyfis á grein 2.6.1 í byggingarreglugerð nr. 112/2012 sem kvæði á um að samþykki eiganda eða lóðarhafa þeirrar lóðar, sem fyrirhugað væri að lausafjármunir stæðu á, skyldi fylgja umsókn um stöðuleyfi. Af gögnum málsins mætti ráða að við túlkun H á ákvæðinu hefði hann haft að leiðarljósi þá meginreglu eignaréttar að samþykki allra sameigenda að óskiptri sameign þyrfti til óvenjulegra ráðstafana og ráðstafana sem væru meiriháttar þótt venjulegar gætu talist. Þótt H hefði metið það svo að slík ráðstöfun jarðarinnar teldist til óvenjulegra eða meiriháttar ráðstafana á óskiptri sameign og krefðist af þeim sökum samþykkis allra sameigenda jarðarinnar yrði ekki fallist á að það eitt gæti talist saknæm háttsemi þannig að bótaskyldu varðaði. Af forsendum meiri hluta Hæstaréttar Íslands í fyrrnefndu máli nr. 44/2016 yrði ráðið að áðurnefnd meginregla eignaréttarins væri mjög matskennd regla og af því leiddi að játa yrði H nokkurt svigrúm til mats á umræddri beiðni. I ehf. hefði hvorki reifað eða rökstutt að mat H hefði verið bersýnilega rangt eða í andstöðu við venjuhelgaða framkvæmd né heldur bent á stjórnsýsluframkvæmd frá þeim tíma sem H hafði beiðnir I ehf. um stöðuleyfi til afgreiðslu sem gæfi slíkt til kynna. Var ekki fallist á að I ehf. hefði fært sönnur á, að sú ákvörðun H að binda umrætt stöðuleyfi skilyrði um samþykki allra sameigenda Fells teldist saknæm. Þá fengist ekki annað séð en að umþrættar ákvarðanir H hefðu verið teknar að athuguðu máli og á grundvelli gagna sem lögð voru fram eða var aflað við meðferð málsins. Að öðru leyti hefði I ehf. ekki rökstutt með viðhlítandi hætti að H hefði brotið gegn tilvísuðum ákvæðum stjórnsýslulaga eða stjórnsýsluréttarins. Ekki var heldur fallist á að þáverandi bæjarstjóri H hefði verið vanhæfur til að taka þátt í og afgreiða erindi I ehf. Aðrar málsástæður I ehf. voru ekki taldar hafa neina þýðingu í málinu. Var H sýknaður af kröfum I ehf.

Héraðsdómur Vesturlands birt 24. mars 2022

E-132/2021

Móabyggð ehf (Kristján Gunnar Valdimarsson lögmaður) gegn Snæfellsbæ (Sveinn Jónatansson lögmaður)

Fallist á bótaskyldu stjórnvalds vegna kostnaðar aðila við að fá ólögmætri ákvörðun stjórnvaldsins hnekkt fyrir æðra stjórnvaldi

Hæstiréttur birt 2. febrúar 2017

250/2016

Íslenska ríkið (Einar Karl Hallvarðsson hrl) gegn Stjörnugrís hf (Reimar Snæfells Pétursson hrl, Sigurður Kári Kristjánsson hdl, 3. prófmál)
Málaflokkur: Skattaréttur

Í málinu krafðist S hf. endurgreiðslu búnaðargjalds sem hann greiddi á árunum 2010 til 2014, en fyrir lá að gjaldinu var ráðstafað til Svínaræktarfélags Íslands, Bjargráðasjóðs, Bændasamtaka Íslands og Búnaðarsambands Kjalarnesþings. Reisti S hf. kröfu sína á því að álagning og innheimta gjaldsins samkvæmt lögum nr. 84/1997 um búnaðargjald væri ólögmæt hvað hann varðaði, auk þess sem gjaldtakan stangaðist á við ákvæði stjórnarskrárinnar um félagafrelsi og skattlagningu og bryti í bága við ákvæði Mannréttindasáttmála Evrópu. Talið var að lög nr. 84/1997 mæltu ótvírætt fyrir um að S hf. bæri að greiða búnaðargjald sem næmi veltu af sölu hans á afurðum sínum að teknu tilliti til frádráttar samkvæmt nánar greindum matsreglum ríkisskattstjóra. Hvað varðaði Bjargráðasjóð var litið svo á að hann væri stjórnvald en ekki félag og félli því ekki undir 74. gr. stjórnarskrárinnar. Var Í því sýknað af kröfu S hf. um endurgreiðslu búnaðargjalds, sem hann hafði greitt á framangreindu tímabili, að því leyti sem nam þeim hluta gjaldsins er rann til sjóðsins. Vísað var til þess að þótt reglur um ákvörðun búnaðargjalds og álagningu þess væri í samræmi við fyrirmæli 40. og 77. gr. stjórnarskrárinnar og fullnægði því að formi til kröfum sem gerðar væru til skattlagningar leiddi það eitt og sér ekki til þess að hafnað yrði kröfu S hf. um endurgreiðslu búnaðargjalds að því leyti sem það hefði runnið til Svínaræktarfélags Íslands, Bændasamtaka Íslands og Búnaðarsambands Kjalarnesþings. Talið var að ekki yrði réttlætt að leggja þá skyldu á S hf. að greiða gjald sem ráðstafað hafði verið til þessara þriggja félaga óháð vilja hans með vísan til þess að slíkt hefði verið nauðsynlegt vegna almannahagsmuna eða vegna réttinda annarra, sbr. 2. mgr. 74. gr. stjórnarskrárinnar. Var því fallist á með S hf. að sá hluti gjaldsins hefði farið í bága við það frelsi sem honum væri tryggt í áðurnefndu stjórnarskrárákvæði til að standa utan félaga, sbr. einnig 11. gr. mannréttindasáttmála Evrópu. Með vísan til 1. mgr. 1. gr. laga nr. 29/1995 um endurgreiðslu oftekinna skatta og gjalda var Í gert að endurgreiða S hf. þann hluta búnaðargjaldsins.

Hæstiréttur birt 15. desember 2016

212/2016

Fíton ehf (Daníel Isebarn Ágústsson hrl) gegn Íslandsstofu (Lilja Jónasdóttir hrl) og íslenska ríkinu (Soffía Jónsdóttir hrl)

Árið 2011 efndi Í til rammasamningsútboðs er nefndist Ísland allt árið og hafði verkefnið þann tilgang að jafna árstíðarsveiflu í komu ferðamanna til landsins. Í kjölfar sérstakrar kynningar þriggja auglýsingastofa, sem tilboð bárust frá, á hugmyndum sínum gerði Í rammasamninga við F ehf. og ÍA ehf. Öll kaup Í á þjónustu á grundvelli samninganna voru gerð við ÍA ehf. en engum viðskiptum var beint til F ehf. Í málinu krafðist F ehf. viðurkenningar á skaðabótaskyldu Í og ÍR vegna tjóns sem hann taldi sig hafa orðið fyrir vegna þessa. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt rammasamningi Í við ÍA ehf. hefði tímagjald stofunnar verið umtalsvert lægra en tímagjald F ehf. Þá hafði sú stofa fengið hærri einkunn valnefndar en F ehf. fyrir kynningu sína og í samræmi við það hefði henni verið falið að móta grunnhugmyndafræði og hönnun verkefnisins, en í útboðsskilmálum hafði verið gert ráð fyrir að gengið yrði til samninga við einn af bjóðendum um það verk. Með skírskotun til þessa hvors tveggja var talið að Í hefði sýnt nægjanlega fram á, með hliðsjón af meginreglum stjórnsýsluréttar og ákvæðum þágildandi laga nr. 84/2007 um opinber innkaup, að þær ákvarðanir hans að fela þessari sömu auglýsingastofu önnur verk, sem rammasamningarnir hefðu tekið til, hefðu verið málefnalegar og ekki falið í sér ólögmæta mismunun í garð F ehf. Voru Í og ÍR því sýknuð af kröfu F ehf.

Hæstiréttur birt 14. mars 2002

397/2001

Öryrkjabandalag Íslands (Ragnar Aðalsteinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Skarphéðinn Þórisson hrl)

Ö krafðist þess í málinu að fá aðgang að minnisblaði, sem fylgt hafði skipunarbréfi forsætisráðuneytisins um skipun starfshóps í kjölfar dóms Hæstaréttar í öryrkjamálinu svokallaða. Í umræddu skipunarbréfi, sem ráðuneytið hafði veitt Ö aðgang að, var vitnað til hjálagðs minnisblaðs. Talið var að minnisblaðið hefði verið gert að hluta erindisbréfs til starfshópsins og þannig myndað grundvöll að starfi hans. Forsætisráðuneytið hefði engan fyrirvara gert í skipunarbréfinu um meðferð minnisblaðsins þegar það var sent til aðila utan stjórnarráðsins. Að svo búnu hefði ráðuneytið ekki lengur getað vænst þess að minnisblaðið hefði stöðu skjals sem tekið hefði verið saman fyrir ráðherrafund og nyti af þeim ástæðum einum verndar gagnvart upplýsingarétti almennings, sbr. 1. tl. 4. gr. upplýsingalaga. Þá þótti ekki mega gagnálykta svo frá 3. tl. 4. gr. laganna, sem geymir sérstaka reglu um vinnuskjöl stjórnvalda til eigin afnota, að takmörkun á aðgangi að skjali samkvæmt 1. tl. gæti ekki fallið niður við breyttar aðstæður. Samkvæmt þessu þótti undanþáguregla 1. tl. 4. gr. upplýsingalaga ekki lengur eiga við um minnisblaðið eftir að stjórnvöld höfðu í verki fengið því annað hlutverk og þannig í raun veitt að því ríkari aðgang en upphaflega var ætlunin. Bæri því að beita meginreglu 3. gr. laganna um rétt almennings til aðgangs að gögnum í opinberri stjórnsýslu og viðurkenna rétt Ö til að fá minnisblaðið afhent.

Hæstiréttur birt 15. september 1999

345/1999

Samtök fiskvinnslustöðva án útgerðar (Sigurður Gizurarson hrl) gegn Samkeppnisstofnun og viðskiptaráðherra (Jón G. Tómasson hrl)

Talið var að í áliti samkeppnisráðs nr. 6/1996 hefði falist ákvörðun um að grípa ekki til aðgerða í samræmi við erindi S. Þar sem ákvörðun samkeppnisráðs hafði ekki verið skotið til áfrýjunarnefndar samkeppnismála var málinu vísað sjálfkrafa frá héraðsdómi, sbr. 55. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993.