Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

6 dómar fundust

Lykilorð: Þriðjamannslöggerningur

Hæstiréttur birt 8. júní 2020

56/2019

Molden Enterprises Ltd (Einar Hugi Bjarnason lögmaður) gegn 66North Holding Lux S.Á.R.L (Óttar Pálsson lögmaður)

S og E gerðu með sér samning árið 2011 um kaup þess fyrrnefnda á 51% hlutafjár í S hf. Tóku M og 66N síðar hvort um sig yfir réttindi og skyldur kaupanda og seljanda samkvæmt samningnum. Í honum var meðal annars kveðið á um að seljandi ábyrgðist gagnvart kaupanda að kaupréttur fyrrum forstjóra S hf. væri fallinn úr gildi og að forstjórinn ætti ekki kröfur á hendur félaginu. Með dómi Hæstaréttar 25. september 2014 í máli nr. 84/2014 var staðfest að kaupréttur fyrrum forstjóra S hf. hefði ekki verið fallinn úr gildi og félaginu gert að greiða honum tiltekna fjárhæð. S hf. greiddi kröfuna og höfðaði í kjölfarið dómsmál gegn M til endurgreiðslu á fjárhæðinni. Með dómi Hæstaréttar 23. mars 2017 í máli nr. 464/2016 var málinu vísað frá dómi þar sem S hf. hefði ekki verið aðili að fyrrnefndum samningi þótt hann hafi varðað hagsmuni félagsins. Í kjölfar dómsins höfðaði 66N mál þetta til heimtu þess kostnaðar sem féll á S hf. vegna framangreinds dóms Hæstaréttar í máli nr. 84/2014. Í dómi Hæstaréttar kom fram að skuldbindingin samkvæmt samningnum hefði falið í sér eiginlegan þriðjamannslöggerning sem stofnað var til í lögskiptum aðilanna og til hagsbóta fyrir S hf. 66N hefði því verið bær til þess að sækja þá ætluðu hagsmuni sem fælust í samningnum á hendur M en til hagsbóta fyrir S hf. Auk þess hefði málatilbúnaður 66N verið nægilega skýr um þennan grundvöll. Þá taldi Hæstiréttur að 66N hefði átt lögvarða hagmuni af niðurstöðunni enda væri óumdeilt að hann hefði með umræddum samningi keypt 51% hlut í S hf. Í ljósi þess að samningurinn hefði falið í sér eiginlega þriðjamannslöggerning og að fyrir hendi væru lögvarðir hagsmunir 66N var hann með réttu talinn eiga aðild að málinu. Þá var kröfum M um að málið hefði verið höfðað á röngu varnarþingi og að nauðsyn hefði verið til samaðildar 66N og S hf. til sóknar í málinu hafnað. Taldi Hæstiréttur að krafa á grundvelli samningsins hefði stofnast sem M bæri að greiða S hf. með nánar tilgreindum dráttarvöxtum.

Landsréttur birt 18. október 2019

928/2018

Molden Enterprises Ltd (Einar Hugi Bjarnason lögmaður) gegn 66North Holding LUX S.Á.R.L (Óttar Pálsson lögmaður)

Árið 2011 gerðu S slhf. og E Inc. með sér samning um kaup þess fyrrnefnda á 51% hlutafjár í S hf., en M Ltd. og 66 S.Á.R.L. tóku síðar hvort um sig yfir réttindi og skyldur kaupanda og seljanda samkvæmt þeim samningi. Í samningnum var meðal annars ákvæði þess efnis að seljandi ábyrgðist gagnvart kaupanda að kaupréttur fyrrum forstjóra S hf. væri fallinn úr gildi og að forstjórinn ætti ekki kröfur á hendur S hf. Með dómi Hæstaréttar 25. september 2014 í málinu nr. 84/2014 var staðfest að kaupréttur fyrrum forstjórans hefði ekki fallið úr gildi og var félaginu gert að greiða honum tiltekna fjárhæð auk vaxta og málskostnaðar. S hf. gerði kröfuna upp í kjölfarið og höfðaði af því tilefni dómsmál gegn M Ltd. Með dómi Hæstaréttar 23. mars 2017 í málinu nr. 464/2016 var því máli vísað frá héraðsdómi þar sem S hf. væri ekki aðili að kaupsamningnum og gæti því ekki höfðað mál í skjóli varnarþingsákvæðis hans. Að svo búnu höfðaði 66 S.Á.R.L. mál þetta til heimtu þess kostnaðar sem á S hf. féll vegna framangreinds dóms Hæstaréttar í málinu nr. 84/2014. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að málið væri ekki vanreifað af hálfu 66 S.Á.R.L. þótt ekki hefði verið vísað til fræðilegra hugtaka á borð við þriðjamannsloforð eða þriðjamannslöggerning í stefnu og að héraðsdómari hefði ekki farið út fyrir heimildir sínar samkvæmt 2. mgr. 111. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála með því að vísa til þess að um þriðjamannsloforð hefði verið að ræða. Þá væri að lögum ekkert sem kæmi í veg fyrir að tveir aðilar gerðu samning sín á milli í því skyni að veita þriðja aðila, sem ekki væri aðili að samningnum, tiltekin réttindi. Þar sem 66 S.Á.R.L. hefði yfirtekið réttindi og skyldur kaupanda samkvæmt þeim samningsákvæðum sem á reyndi í málinu hefði 66 S.Á.R.L. augljósa lögvarða hagsmuni af því að láta reyna á efndir þeirra fyrir dómi og skorti því hvorki slíka hagsmuni né með réttu aðild að dómsmáli um kröfu þar um. Af því leiddi einnig að 66 S.Á.R.L. hefði getað höfðað mál um hagsmuni S hf. á grundvelli varnarþingsákvæðisins. Þá væri engin lagastoð fyrir því að nauðsynlegt hefði verið að gefa S hf. kost á að gæta hagsmuna sinna í málinu og ekki væri um óskipt réttindi 66 S.Á.R.L. og S hf. að ræða þótt 66 S.Á.R.L. gæti á grundvelli samningsins, til hagsbóta fyrir S hf. sem þriðja aðila, haft uppi kröfu sína í málinu. Því var kröfu M Ltd. um ómerkingu héraðsdóms, frávísun málsins frá héraðsdómi og sýknu á grundvelli aðildarskorts hafnað. Loks vísaði Landsréttur meðal annars til þess að túlka yrði kaupsamninginn á þann veg að umþrætt ákvæði hans lyti í heild sinni að því að tryggja kaupanda skaðleysi vegna deilna S hf. við fyrrum forstjóra félagsins. Því var staðfest niðurstaða héraðsdóms um greiðsluskyldu M Ltd. gagnvart S hf.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 24. september 2019

E-2983/2018

Gísli Sævar Valtýsson (Guðmundína Ragnarsdóttir lögmaður) gegn Sveindísi Ýr S. Sveinsdóttur (Höskuldur Þór Þórhallsson lögmaður)

Í málinu krafði stefnandi stefndu í fyrsta lagi um greiðslu kostnaðar af framkvæmdum sem hann stóð fyrir í stigagangi sem taldist sameign sumra, þ.e. íbúða aðila einvörðungu, en málsaðilar eiga hvort sína íbúð í litlu fjöleignarhúsi. Stefnandi byggði á því að stefnda hefði, með undirritun kaupsamnings um íbúð sína, gefið eiginlegt þriðjamannsloforð, sem hann gæti byggt rétt á gagnvart henni, um að bera ein kostnað við að koma sameigninni í upprunalegt horf samkvæmt teikningum. Það taldist ósannað. Einnig var málsástæðum stefnanda sem byggðu á lögum nr. 26/1994 um fjöleignarhús hafnað sem bæði vanreifuðum og ósönnuðum. Í öðru lagi krafðist stefnandi skaðabóta úr hendi stefndu vegna tjóns sem hann kvað hafa hlotist af í íbúð hans vegna leka frá lögn í íbúð stefndu. Óumdeilt var að leki frá lögn átti sér stað í íbúð stefndu snemma árs 2014 og dró stefnda ekki í efa að eitthvert tjón kynni að hafa hlotist af íbúð stefnda, en hún hefði talið um tryggingamál að ræða. Deilt var um umfang tjónsins og hvort stefnda bæri skaðabótaábyrgð vegna þess. Enda þótt í 51. gr. laga nr. 26/1994 felist regla um hlutlæga ábyrgð fasteignareiganda vegna leka frá lögnum, þ.e. ábyrgð óháð sök, var það ekki talið hagga skyldum stefnanda samkvæmt almennum reglum til þess að takmarka tjón sitt og færa sönnur á það og umfang þess. Næg sönnun um umfang tjóns stefnanda af völdum lekans í íbúð stefndu var ekki talin felast í reikningum iðnaðarmanna og skýrslu sérfræðings sem stefnandi aflaði einhliða um mat á ástandi íbúðarinnar og kostnað af úrbótum. Þá lá fyrir að stefnandi hafði afþakkað tryggingabætur sem honum buðust úr eigin vátryggingu, að frádregnu tjónagjaldi. Vegna ákvæðis 19. gr. skaðabótalaga og skyldu tjónþola samkvæmt almennum reglum til að takmarka tjón sitt var tjón hans ekki talið geta numið hærri fjárhæð en upphæð tjónagjaldsins. Óupplýst var um fjárhæð þess. Var dómkrafan að því leyti talin svo vanreifuð að varðað gæti frávísun hennar án kröfu, en þar sem umfang tjóns af völdum lekans var talið ósannað og krafan auk þess fyrnd, var stefnda sýknuð af skaðabótakröfu stefnanda.

Hæstiréttur birt 23. september 2013

490/2013

SPRON verðbréf hf (Hildur Sólveig Pétursdóttir hrl) gegn Kaupþingi hf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var að viðurkenna kröfu S hf. á hendur K hf. sem almenna kröfu samkvæmt 113. gr. laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Reisti S hf. kröfu sína á endurfjármögnunarsamningi G ehf. og K hf. og byggði í fyrsta lagi á því að í honum hefði falist skuldbindandi og óskilyrt greiðsluloforð K hf. gagnvart S hf., í öðru lagi að K hf. væri bundinn af samningnum gagnvart S hf. á grundvelli reglna samningaréttarins um eiginlega þriðjamanns löggerninga og í þriðja lagi að K hf. hefði tekið á sig kröfuábyrgð á skuld G ehf. við S hf. Um ágreining aðila um gildi endurfjármögnunarsamningsins sagði í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti með vísan til forsendna hans, að það hvíldi á K hf. að gera trúverðuga grein fyrir mun á texta þeirra fundargerða sem lægju fyrir í málinu. K hf. hefði ekki kvatt nein vitni fyrir dóminn. Þar sem bæði fulltrúar G ehf. og starfsmenn K hf. sem að málinu komu hafi talið formsatriði frágengin yrði að ganga út frá því að samningurinn hefði tekið gildi. Hann hefði þó einn og sér hvorki veitt S hf. beinan og sjálfstæðan rétt á hendur K hf. né væri unnt að túlka orðalag hans þannig að hann veitti S hf. slíkan rétt. Þá yrði S hf. ekki talið eiga fjárkröfu á hendur K hf. með því að K hf. hefði tekið á sig kröfuábyrgð gagnvart S hf. Var kröfu S hf. því hafnað.

Hæstiréttur birt 26. mars 2009

526/2008

Frjálsi fjárfestingarbankinn hf (Friðjón Örn Friðjónsson hrl) gegn Húsasmiðjunni hf (Tómas Jónsson hrl)

Verktakafyrirtækið FH reisti sjö hús við L. Fyrirtækið gerði tvo samninga við F 17. mars 2005, fjármögnunarsamning og lánssamning. Fólst í fyrrnefnda samningnum skuldbinding F til að lána með ákveðnum skilyrðum fé til að fjármagna kaup á eignunum og til byggingarframkvæmda á þeim. FH gáfu út yfirlýsingu 7. apríl 2005 um „framsal greiðslu úr fjármögnunarsamningi“. Þar sagði að félagið heimilaði F að greiða beint til H úr fjármögnunarsamningi aðila. Kom fram að yfirlýsingin væri óafturkræf nema með samþykki H. Sagði síðan: „Greiðslur eru háðar verkstöðu og úttektum [F], og stöðu fjármögnunar, en greiðast um leið og fyrsta útborgun frá [F] héðan í frá fer fram til [FH] og síðan af hverri útborgun sem nemur 20% af þeirri fjárhæð sem [F] greiðir til [FH].“ Skjalið var undirritað fyrir hönd FH og F. Við undirritun fyrir hönd F var skrifað „án ábyrgðar“. Hlutfall það, 20%, sem tilgreint var í yfirlýsingunni var 30. janúar 2006 hækkað í 30% að beiðni FH. F tilkynnti H 21. september 2006 að ábyrgð fyrir FH sem nam 20% væri fallin niður. Með hinum áfrýjaða dómi var F gert að greiða H 7.684.432 krónur, sem var skuld FH auk vaxta. Hæstiréttur féllst hvorki á að málið væri svo vanreifað að frávísun varðaði né kröfu F um að vísa ætti málinu heim í hérað því að í héraðsdómi væri byggt á málsástæðum sem ekki kæmu fram í stefnu. Krafa H var talin fela í sér að í yfirlýsingu F og FH og síðari samskiptum þeirra hefði falist þriðjamannsloforð í hans þágu sem hann gæti reist á sjálfstæðan rétt gagnvart F. Meginefni yfirlýsingarinnar var að FH heimilaði F að inna af hendi greiðslur samkvæmt fjármögnunarsamningi beint til H. Hæstiréttur féllst ekki á að H gæti reist rétt á yfirlýsingunni og síðari samskiptum við F. Yfirlýsingin mælti hvorki beinlínis fyrir um að H hefði beinan og sjálfstæðan rétt til að krefjast efnda á fjármögnunarsamningi H og F né yrði túlkuð með þeim hætti. Þá var ekki fallist á að H gæti átt rétt til skaðabóta vegna meintra vanefnda á þeim samningi. Loks var ekki talið sannað að F hefði hlotið óréttmæta auðgun, við það að vörur sem teknar voru út í reikning hjá H og nýttar til byggingarframkvæmda hefðu aukið verðmæti veða sem stóðu til tryggingar kröfu hans á hendur FH. Gæti H því þegar af þeirri ástæðu ekki byggt kröfu sína á þessum sjónarmiðum. Var F sýknaður af kröfu H.

Hæstiréttur birt 14. febrúar 2008

230/2007

Kross ehf (Marteinn Másson hrl) gegn Ný-fiski ehf (Bjarni S. Ásgeirsson hrl)

Útgerðin K ehf. krafðist þess að fiskverkunarfyrirtækið N ehf. greiddi sér andvirði 3007 kílóa af fiski sem landað hafði verið á Höfn í Hornafirði 27. og 28. febrúar 2004 og fiskverkandinn F ehf. tók við skömmu áður en síðastgreinda félagið var úrskurðað gjaldþrota. Fyrir lá að N ehf. og F ehf. höfðu gert með sér samning, sem hafði fyrirsögnina „samningur um verktöku“, þar sem mælt var fyrir um að F ehf. skyldi sjá um löndun á fiski af þeim bátum sem F ehf. hefði áður haft í viðskiptum og að N ehf. skyldi sjá um „að afreikna bátana á umsömdum verðum“. Bátur K ehf. var meðal þeirra sem tilgreindir voru sérstaklega í samningnum. Mun samningurinn hafa verið gerður til að forða útgerðum bátanna frá tjóni. Talið var að skýra bæri þennan samning svo að hann veitti K ehf. beinan og sjálfstæðan rétt til að krefjast greiðslu á umsömdu verði þess afla sem bátur hans landaði 27. og 28. febrúar 2004 á Höfn í Hornafirði og sendur var til N ehf. 2. mars 2004, þó að fyrir lægi að ekki hefði verið við samningsgerðina send sérstök tilkynning til K ehf. um tilvist samningsins og skuldbindingu N ehf. Ekki var talið að N ehf. hefði fært fram viðhlítandi gögn um að fiskurinn hefði verið haldinn galla. Krafa K ehf. var því tekin til greina.