Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

19 dómar fundust

Lagagrein: 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 — Lög um sjúklingatryggingu

Hæstiréttur birt 18. maí 2026 kl. 15:09

48/2025

A (Björgvin Þórðarson lögmaður) gegn Sjúkratryggingum Íslands (Erla Svanhvít Árnadóttir lögmaður)

A höfðaði mál gegn S og krafðist þess að úrskurður úrskurðarnefndar velferðarmála í máli nr. 319/2017 yrði felldur úr gildi og S dæmt til að greiða honum skaðabætur vegna líkamstjóns af völdum nýrnabilunar á lokastigi sem hann rakti til lyfjameðferðar. Byggði hann á því að það væri að rekja til sjaldgæfs og þungbærs fylgikvilla meðferðar með lyfinu og þar með bótaskylt á grundvelli 4. töluliðar 2. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu. S byggði á því að krafa A væri fyrnd og að tjón hans væri að rekja til eiginleika lyfsins og því ekki bótaskylt, sbr. 3. mgr. 3. gr. laganna. Með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var staðfest að bótakrafa A væri ekki fallin niður fyrir fyrningu. Að teknu tilliti til málatilbúnaðar aðila og niðurstöðu matsgerðar voru ekki talin efni til annars en að leysa úr málinu á þeim grundvelli einvörðungu að áfrýjandi hefði notað lyfið í venjulegum skömmtum. Hæstiréttur vísaði til þess að hvorki í lögum nr. 111/2000 né lögskýringargögnum með þeim væri að finna skilgreiningu eða skýringar á því hvað fælist í hugtakinu eiginleikar lyfs í skilningi 3. mgr. 3. gr. laganna. Hæstiréttur bar saman notkun og skilgreiningu hugtakanna eiginleikar lyfs og aukaverkun í eldri lyfjalögum nr. 93/1994 og núgildandi lyfjalögum nr. 100/2020 svo og reglugerðum settum á grundvelli þeirra. Í öllum reglugerðum væri hugtakið aukaverkun skilgreint sem skaðleg og ótilætluð verkun lyfs sem notað væri í venjulegum skömmtum. Hins vegar væri hugtakið óvænt aukaverkun í öllum reglugerðunum skilgreint sem aukaverkun sem ekki er getið um í samantekt um eiginleika lyfs. Hæstiréttur sló því föstu að hugtakið eiginleikar lyfs í skilningi 3. mgr. 3. gr. laga nr. 111/2000 bæri að skýra með þeim hætti að þar væri átt við þá eiginleika sem fram kæmu í viðurkenndri samantekt um eiginleika lyfsins sem birt væri í sérlyfjaskrá og á fylgiseðli þess. Nýrnabilunar væri aðeins getið sem aukaverkunar vegna ofskömmtunar í lýsingu á eiginleikum lyfsins í sérlyfjaskrá og teldist lokastig nýrnabilunar vegna eðlis, alvarleika og afleiðinga vera óvænt aukaverkun sem ekki félli undir eiginleika lyfsins í skilningi 3. mgr. 3. gr. laga nr. 111/2000. Var tjón A talið meira en svo að sanngjarnt væri að hann þyrfti að þola það bótalaust í skilningi 4. töluliðar 2. gr. laga nr. 111/2000 og voru skilyrði ákvæðisins fyrir greiðslu bóta úr sjúklingatryggingu talin uppfyllt. Var úrskurður úrskurðarnefndar velferðarmála í máli nr. 319/2017 því felldur úr gildi og S gert að greiða A bætur.

Landsréttur birt 13. nóvember 2025

695/2025

A (Steingrímur Þormóðsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Ingvi Snær Einarsson lögmaður)

A höfðaði mál aðallega á hendur SÍ en til vara á hendur Í. Gerði A þær kröfur á hendur SÍ að honum yrði gert að greiða sóknaraðila bætur á grundvelli þágildandi laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu vegna tjóns sem hann varð fyrir vegna afleiðinga læknismeðferðar á Landspítalanum. Þá gerði A þær kröfur á hendur Í, sem varastefnda, að ef SÍ yrði sýknaður af dómkröfu A í héraði yrði hann dæmdur til að greiða A sömu fjárhæð og krafist var úr hendi aðalstefnda SÍ. Varakrafan var gerð svo A gæti sótt skaðabótakröfu á hendur Í að því marki sem A fengi tjón sitt ekki bætt hjá SÍ. Við rekstur málsins nýtti A sér það réttarfarshagræði sem felst í 2. mgr. 19. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála að stefna SÍ aðallega og Í til vara, enda áttu kröfurnar rætur að rekja til sama atviks. Við meðferð málsins í héraði gerðu A og SÍ með sér dómsátt þar sem SÍ viðurkenndi bóta- og greiðsluskyldu vegna tjóns sem A hafði orðið fyrir. Með þeirri greiðslu, auk greiðslu sem hann hafði áður fengið, hafði SÍ greitt A hámarksbætur samkvæmt þágildandi 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000. Í framhaldinu lagði A fram endanlegar dómkröfur á hendur Í þar sem tekið var mið af þeim greiðslum sem SÍ hafði innt af hendi til A. Með úrskurði héraðsdóms 18. september 2025 var máli A gegn Í vísað frá dómi. Í dómi Landsréttar kom fram að eins og samspil krafna á hendur aðal- og varastefnda var háttað í málinu væri ekki efni til að vísa kröfum á hendur Í frá dómi. Þá væri engin ástæða til að efast um að málatilbúnaður A samkvæmt endanlegri kröfugerð hans samrýmdist þágildandi 7. gr. laga nr. 111/2000. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar.

Landsréttur birt 13. nóvember 2025

750/2024

A (Guðbjarni Eggertsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður, Jóhanna Katrín Magnúsdóttir lögmaður, 4. prófmál)

A krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu Í vegna líkamstjóns sem A taldi sig hafa orðið fyrir á L 14. og 16. september 2016 með því að starfsmönnum á bráðamóttöku hefði yfirsést að greina og veita meðferð við blóðtappa í framhaldi af komu hennar þangað. Í dómi Landsréttar var rakið að við úrlausn málsins yrði ekki byggt á álitsgerð, sem gerð hefði verið að beiðni SÍ vegna umsóknar A um bætur úr sjúklingatryggingu, en þar hefði engin afstaða verið tekin til þess hvort tjón A væri að rekja til saknæmrar háttsemi starfsmanna L. Enn fremur taldi rétturinn, sem skipaður var sérfróðum meðdómanda, að með hliðsjón af umkvörtunarefni og ástæðu komu A á bráðamóttöku L 14. og 16. september 2016, einkennum og reglulegum mælingum á lífsmörkum A síðari daginn og þess að endurtekin ómskoðun á vinstri fótlegg A umrædda daga hefði ekki sýnt ummerki um blóðtappa, hefði ekki verið nægilegt tilefni til að álykta að um blóðtappa í lungum væri að ræða. Því hefði ekki verið ástæða til að láta taka sneiðmynd af lungum A. Meðal annars að framangreindu gættu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur. Var Í því sýknað af kröfu A.

Landsréttur birt 22. mars 2024

45/2023

A (Þormóður Skorri Steingrímsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Sonja H. Berndsen lögmaður)

A höfðaði mál á hendur Í og S og krafðist skaðabóta á grundvelli 13. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 vegna missis framfæranda, en eiginmaður hennar lést eftir meðferð á sjúkrahúsi. S greiddi A hámarksbætur samkvæmt 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu. Þá viðurkenndi Í bótaskyldu gagnvart A að tiltekinni fjárhæð en að frádreginni þeirri greiðslu sem S hafði innt af hendi. Snerist ágreiningur aðila um það við hvaða vísitölu ætti að miða framreikning skaðabóta samkvæmt 4. mgr. 7. gr. skaðabótalaga. Héraðsdómur féllst á það með Í að miða ætti við lánskjaravísitölu og var Í gert að greiða A þá fjárhæð sem Í hafði viðurkennt. Í dómi Landsréttar var því slegið föstu með vísan til lögskýringargagna og dóms Hæstaréttar í máli nr. 142/2014 að skýra bæri ákvæði 1. mgr. 15. gr. skaðabótalaga sem svo að hámark skaðabóta samkvæmt 4. mgr. 7. gr. laganna tæki breytingum miðað við lánskjaravísitölu frá og með gildistöku laganna. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms því staðfest.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 15. maí 2023

E-6006/2020

A (Sveinbjörn Claessen lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Ingvi Snær Einarsson lögmaður)

Stefnandi höfðaði mál á hendur íslenska ríkinu vegna tjóns sem hún hefði hlotið af því að bæklunarlækni hefðu orðið á mistök við skurðaðgerð á baki hennar. Fallist var á að saknæm mistök hefðu verið gerð við lok læknisaðgerðarinnar og við eftirmeðferð stefnanda. Með matsgerð dómkvaddra matsmanna var stefnandi talin hafa sýnt fram á tjón sem stæði í orsakatengslum við og væri sennileg afleiðing af saknæmu verklagi starfsmanns sem íslenska ríkið bæri skaðabótaábyrgð.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 22. desember 2022

E-5528/2021

A (Steingrímur Þormóðsson lögmaður) gegn Sjúkratryggingum Íslands (Erla Svanhvít Árnadóttir lögmaður) og og íslenska ríkinu (Rakel Jensdóttir lögmaður)

Eiginmaður stefnanda lést í kjölfar aðgerðar eftir slys og voru greiddar út bætur samkvæmt lögum nr. 111/2000 en í málinu beindi stefnandi frekari kröfum til skaðabóta að stefndu SÍ og íslenska ríkinu. Var í málinu deilt um rétt bótaviðmið eða útreikningsaðferð, sbr. 13. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 og var úr því leyst og stefnanda tildæmdar bætur úr hendi stefnda íslenska ríkinu samkvæmt varakröfu stefnanda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 27. september 2021

E-5792/2019

A (Kolbrún Garðarsdóttir lögmaður) gegn Sjúkratryggingum Íslands (Erla Svanhvít Árnadóttir lögmaður) og íslenska ríkinu (María Thejll lögmaður)

Stefnanda og S greindi á um hvort henni hefðu þegar verið greiddar hámarksbætur samkvæmt 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu og hvernig skýra bæri ákvæðið. Fallist var á að hámarksfjárhæð bóta skyldi taka mið af því ári sem hið bótaskylda atvik varð og var S sýknað af kröfunni. Í var jafnframt sýknað af kröfu stefnanda þar sem ekki var talið sýnt fram á að hið bótaskylda atvik hefði valdið henni varanlegri örorku.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 21. desember 2020

E-932/2014

A (Steingrímur Þormóðsson lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen lögmaður)

Fallist var á bótakyldu stefnda íslenska ríkisins sem dreifingaraðila samkvæmt lögum um skaðsemisábyrgð vegna tjóns sem talið var sannað að stefnandi hefði orðið fyrir vegna galla í bjargráðsleiðslu.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 17. desember 2020

E-5178/2019

A (Guðbjörg Benjamínsdóttir lögmaður) gegn íslenska ríkinu (Ólafur Helgi Árnason lögmaður)

Íslenska ríkið var sýknað af bótakröfu einstaklings vegna tjóns af völdum bólusetningar gegn svokallaðri svínaflensu, en einstaklingurinn hafði áður fengið greiddar bætur samkvæmt lögum um sjúklingatryggingu.

Landsréttur birt 29. nóvember 2019

39/2019

Íslenska ríkið (Óskar Thorarensen lögmaður) gegn A (Steingrímur Þormóðsson lögmaður)

A höfðaði mál aðallega á hendur SÍ en til vara á hendur Í. Gerði A þær kröfur á hendur SÍ að ákvörðun SÍ 22. janúar 2010 yrði felld úr gildi sem og úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga 28. janúar 2011 og að SÍ yrði dæmt til þess að greiða A nánar tilgreinda fjárhæð. Þá gerði A þær kröfur á hendur Í, sem varastefnda, að ef SÍ yrði sýknað af síðari dómkröfu A yrði Í dæmt til að greiða A sömu fjárhæð og krafist var úr hendi aðalstefnda SÍ. Kröfur A á hendur SÍ voru meðal annars byggðar á því að A hefði orðið fyrir líkamstjóni vegna bilunar eða galla í bjargráði og að hann ætti rétt á bótum frá SÍ á grundvelli ákvæða laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu. Kröfu sína á hendur Í byggði A einkum á því að hann ætti rétt til skaðabóta á grundvelli ákvæða laga nr. 25/1991 um skaðsemisábyrgð þar sem A hefði orðið fyrir tjóni af völdum gallaðs bjargráðs sem Landspítalinn hefði flutt inn og dreift. Við rekstur málsins fyrir héraðsdómi var ákveðið að skipta sakarefni þess á þann hátt að fyrst yrði leyst úr kröfu A um að felld yrði úr gildi ákvörðun SÍ 22. janúar 2010 og úrskurður úrskurðarnefndar almannatrygginga 28. janúar 2011. Við upphaf aðalmeðferðar um fyrri dómkröfu A var bókað í þingbók að héraðsdómari hefði kvatt tvo lækna sem sérfróða meðdómsmenn til setu í dóminum. Jafnframt var bókað að lögmaður Í viki úr sal þar sem hlutur Í í málinu hvíldi á meðan leyst væri úr fyrri dómkröfu A. Þá komu vitni fyrir dóminn og gáfu skýrslu. Dómur var kveðinn upp í málinu 28. febrúar 2017 þar sem dómkrafa A var tekin til greina. Í kjölfarið tók SÍ ákvörðun um að greiða Á hámarksbætur samkvæmt 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 og í þinghaldi 16. október 2017 var því lýst yfir af hálfu SÍ að fallist væri á kröfugerð A, þar á meðal um dráttarvexti. Í þinghaldinu var bókað að lögmaður Í teldi að fara þyrfti fram sönnunarfærsla að nýju sambærileg þeirri sem þegar hefði farið fram. Sjónarmið Í voru áréttuð bókun í þinghaldi 23. mars 2018, þar á meðal um nauðsyn þess að dómurinn yrði eins skipaður við meðferð málsins sem fram undan væri. Í bókun dómsformannsins var tekið fram að Í hefði fallist á sakarskiptingu og átt þess kost að láta fyrri hluta málsins til sín taka, auk þess sem dómi í fyrri hluta málsins hefði ekki verið áfrýjað og niðurstaða hans væri því bindandi. Þá væri ekki þörf á sérþekkingu í þeim hluta málsins sem eftir stæði þar sem ágreiningur þar lyti að greiðsluskyldu Í. Bókað var af hálfu Í í þinghaldi 5. júlí 2018 það sjónarmið að vísa ætti málinu frá þar sem ekki reyndi á aðild varastefnda nema aðalstefndi hefði verið sýknaður. Í dómi Landsréttar kom fram að eins og samspili krafna á hendur aðal- og varastefnda var háttað í þessu máli hefði ekki verið skylt að vísa kröfum á hendur Í frá dómi eftir að því hafði verið lýst yfir í þinghaldi að málinu væri lokið að því er varðaði SÍ. Þá sagði að þótt sakarefni málsins hefði verið skipt á grundvelli 1. mgr. 31. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála væri áfram um eitt og sama dómsmálið að ræða. Af ákvæðum 4. gr. og 2. mgr. 115. gr. laga nr. 91/1991 leiddi að hinir sérfróðu meðdómsmenn, sem tekið höfðu sæti með dómsformanni í málinu, hefðu eftir uppkvaðningu dóms um fyrri hluta málsins áfram átt að taka þátt í aðalmeðferð og samningu dóms um þær kröfur sem dómurinn átti þá eftir að taka afstöðu til. Því til viðbótar var tekið fram að sakarefni á hendur Í voru að hluta til önnur en á hendur SÍ og enn væri í málinu deilt um atriði sem sérkunnáttu þyrfti til að leysa úr. Í stað þess að dómurinn yrði áfram fjölskipaður kaus dómsformaður að annast málsmeðferðina einn og kveða einn upp dóm í málinu, að hluta til á grundvelli forsendna fyrri dóms í málinu, þó að Í hefði ekki átt aðild að þeirri málsmeðferð. Með vísan til þessa taldi Landsréttur svo alvarlega annmarka vera á meðferð málsins í héraði að ekki yrði hjá því komist að ómerkja hinn áfrýjaða dóm af sjálfsdáðum og vísa málinu heim í hérað til löglegrar meðferðar á ný.

Landsréttur birt 1. mars 2019

401/2018

Íslenska ríkið (Soffía Jónsdóttir lögmaður) gegn A (Helgi Bragason lögmaður)

Árið 2013 fékk A brjóstverk er hann var við störf á fiskiskipi suður af Reykjanesi. Síðar kom í ljós að kransæð hafði lokast og hlaut hann útbreitt hjartadrep sem hefur haft alvarlegar og varanlegar heilsufarslegar afleiðingar. Við meðferð málsins fyrir dómi greindi aðila á um hvort og að hvaða leyti tjón A mætti rekja til rangrar sjúkdómsgreiningar vakthafandi læknis og læknis á bakvakt og eftirfarandi tilhögunar á sjúkraflutningi A. Undir rekstri málsins fyrir Landsrétti aflaði Í matsgerðar dómkvadds matsmanns um hvort ráðgjöf læknanna hefði verið ábótavant. Í dómi Landsréttar var með vísan til matsgerðarinnar meðal annars skírskotað til þess að með réttri sjúkdómsgreiningu og réttum viðbrögðum í kjölfarið, hefði mátt stytta þann tíma sem leið frá því að hjartadrep hófst og þar til hjartaþræðing gat hafist, úr tæplega níu klukkustundum í rúmlega sex og hálfa klukkustund. Jafnframt að stytta hefði mátt þann tíma sem leið frá því að hjartadrep hófst og þar til A hefði fengið magnýl úr rúmlega sjö og hálfri klukkustund í um fjórar klukkustundir. Þá vísaði rétturinn jafnframt til þess að af niðurstöðu matsgerðarinnar yrði sú ályktun á hinn bóginn dregin að þrátt fyrir rétta greiningu og skjót viðbrögð í kjölfarið, þar á meðal ráðgjöf um töku magnýls og að kallað hefði verið á þyrlu, hefði hjartadrep verið orðið svo útbreitt þegar A hefði í fyrsta lagi komist í hjartaþræðingu að hann hefði samt sem áður orðið fyrir verulegum hluta þess líkamstjóns sem hann varð fyrir. Enda þótt hinn dómkvaddi matsmaður hafi beðist undan því að taka afstöðu til þess í hve miklum mæli hlutfallslega Í bæri ábyrgð á tjóni A, yrði ekki talið útilokað, á grundvelli þeirra upplýsinga sem fyrir lægju og kynni að vera hægt að afla síðar, að meta hversu miklu viðbótarheilsutjóni mistök starfsmanna Í hefðu valdið A svo og miska og fjártjón sem af mistökunum hefði hlotist. Með hliðsjón af því hvernig Í axlaði sönnunarbyrði sína þótti ekki unnt að fallast á kröfu A um viðurkenningu á bótaábyrgð Í á öllu því líkamstjóni sem hann varð fyrir af völdum hjartadrepsins. Því var einungis viðurkennd bótaábyrgð Í vegna þess viðbótarheilsutjóns A sem kynni að hafa leitt af mistökum starfsmanna Í.

Hæstiréttur birt 6. apríl 2017

525/2016

A (Steingrímur Þormóðsson hrl) gegn Sjúkratryggingum Íslands (Erla Svanhvít Árnadóttir hrl)

A krafðist þess að felldur yrði úr gildi sá hluti ákvörðunar S sem laut að því að bætur til hans samkvæmt lögum nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu skertust samkvæmt þeim fyrirmælum 2. mgr. 5. gr. laganna að hámarksbætur væru 5.000.000 króna. Reisti hann þá kröfu á því að fyrrgreint ákvæði bryti gegn jafnræðisreglu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 og stjórnarskrárinnar, auk þess sem í því fælist skerðing eignarréttinda samkvæmt 72. gr. stjórnarskrárinnar. Í dómi héraðsdóms kom meðal annars fram að þar sem lög nr. 111/2000 mæltu fyrir um rétt sem óvíst væri hvort sjúklingar ættu annars en sviptu þá ekki rétti væri ekki um að ræða brot gegn eignaréttarákvæði 1. mgr. 72. gr. stjórnarskrárinnar. Þá styddist það við málefnaleg sjónarmið að setja þak á fjárhæð bóta eftir lögunum. Loks væri hvorki um að ræða brot gegn jafnræðisreglu 11. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/19931. mgr. 65. gr. stjórnarskrárinnar. Var kröfu A því hafnað. Í dómi Hæstaréttar sagði að þar sem ákvörðun S ætti stoð í skýru og ótvíræðu ákvæði 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 væri ekki um að ræða brot á jafnræðisreglu 11. gr. stjórnsýslulaga. Um eignarréttarákvæði stjórnarskrárinnar sagði síðan að því hefði verið slegið föstu í dómaframkvæmd að löggjafinn hefði nokkurt svigrúm til að takmarka fjárhæð bóta vegna skerts aflahæfis væru slíkar takmarkanir reistar á efnislegum ástæðum og jafnræðis gætt. Þar sem málefnaleg sjónarmið lægju að baki 2. mgr. 5. gr. laga nr. 111/2000 og reglan tæki jafnt til allra tjónþola samkvæmt lögunum fæli hún ekki í sér brot gegn 1. mgr. 65. gr. stjórnarskrárinnar. Var S því sýknaður af kröfu A.

Hæstiréttur birt 1. desember 2016

17/2016

A (Vilhjálmur Hans Vilhjálmsson hrl, Hildur Ýr Viðarsdóttir hdl, 1. prófmál) gegn Sjúkratryggingum Íslands og íslenska ríkinu (Erla Svanhvít Árnadóttir hrl, Óskar Thorarensen hrl, Agnar Þór Guðmundsson hdl, 3. prófmál)

Ágreiningur aðila laut að því hvort S og Í bæru bótaábyrgð á líkamstjóni sem A taldi að rekja mætti til afleiðinga læknismeðferðar sem hann hlaut árið 2003, annars vegar á Ítalíu þar sem hann var fyrst lagður inn í kjölfar þess að hann varð fyrir heilablóðfalli og hins vegar á Landspítala sem tók við meðferð A eftir komu hans til Íslands um viku síðar. Í dómi Hæstaréttar kom fram að A hefði sjálfur leitað á umrætt sjúkrahús á Ítalíu án þess að vist hans þar hefði komið til eftir reglum þágildandi 35. gr. laga nr. 117/1993 um almannatryggingar, sbr. nú 1. mgr. 23. laga nr. 112/2008 um sjúkratryggingar, hvorki að því er varðaði ástæðu fyrir henni né aðdraganda hennar. Af þessum sökum gæti hann ekki krafið S um bætur vegna tjóns, sem rekja mætti til meðferðarinnar þar ytra. Kröfu um bætur fyrir slíkt tjón yrði enn síður beint að Í á grundvelli almennra reglna um sakarábyrgð starfsmanna Landspítala og vinnuveitandaábyrgð Í á þeim. Kom því einungis til skoðunar hvort A ætti rétt til bóta vegna tjóns af þeirri meðferð sem hann fékk á Landspítala á nánar tilgreindu tímabili. Með hliðsjón af niðurstöðum tveggja matsgerða var talið að ýmis mistök hefðu verið gerð við meðferð A frá því að hann var lagður inn á Landspítala, þar á meðal að ekki hefði verið gætt að því að afla upplýsinga frá ítalska sjúkrahúsinu um greiningu á sjúkdómi hans og meðferð þar, ekki hefði verið bætt úr þessu með viðhlítandi rannsóknum og A hefði vegna mistaka þurft að sæta einangrun vegna smithættu lengur en þörf hefði verið. Þá hefði honum verið gefið lyf sem yki hættu á því að hann fengi á ný blóðtappa í heila, sem síðar varð raunin. Var því lagt til grundvallar að uppfyllt væru skilyrði 1. töluliðar 2. gr. laga nr. 111/2000 um sjúklingatryggingu til að A öðlaðist rétt til bóta úr sjúklingatryggingu. Í samræmi við niðurstöðu yfirmatsgerðar var jafnframt lagt til grundvallar að tjón A af völdum meðferðarinnar á Landspítala á umræddu tímabili svaraði til fjórðungs af heildartjóni hans. Loks var ekki fallist á með S að krafa A hefði verið fallin niður fyrir fyrningu samkvæmt 1. mgr. 19. gr. laga nr. 111/2000. Samkvæmt framansögðu var S gert að greiða A tilgreinda fjárhæð.

Hæstiréttur birt 4. desember 2014

762/2014

Birgir Pétursson (Steingrímur Þormóðsson hrl) gegn Sjúkratryggingum Íslands (Erla Svanhvít Árnadóttir hrl) og íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)

B krafðist skaðabóta, aðallega úr hendi S en til vara Í, vegna líkamstjóns sem hann kvaðst hafa orðið fyrir vegna mistaka í læknismeðferð sem hann sætti í framhaldi af slysi sem hann hefði orðið fyrir. Var málinu vísað frá héraðsdómi sökum vanreifunar, en í niðurstöðu Hæstaréttar var m.a. vísað til þess að verulegur misbrestur hefði verið á því af hálfu B að hann tilgreindi til fullnaðar frá dómkröfu sinni í héraðsdómsstefnu, auk þess sem í málsástaæðum hans hefði ekki verið tekin bein afstaða til þess hvort einstakir liðir ættu að koma kröfunni til frádráttar.

Hæstiréttur birt 21. nóvember 2013

377/2013

A krafðist þess að viðurkennd yrði skaðabótaskylda Í vegna líkamstjóns sem hún varð fyrir í kjölfar læknismeðferðar á Landspítala – háskólasjúkrahúsi. Héraðsdómur sýknaði Í með vísan til þess að þótt standa hefði mátt betur að málum en gert var umrætt sinn væri ekki unnt að fullyrða að hvaða leyti draga hefði mátt úr heilsutjóni A með markvissari aðgerðum. Hæstiréttur vísaði til þess að A hefði verið nauðsynlegt að afla matsgerðar þegar á frumstigum málatilbúnaðar síns, en A fékk dómkvadda tvo matsmenn eftir áfrýjun héraðsdóms. Hefðu matsmennirnir ekki staðið saman að rökstuddri matsgerð svo sem þeim hefði borið samkvæmt 1. mgr. 63. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála heldur hefðu þeir skilað tveimur ólíkum og innbyrðis misvísandi álitsgerðum, sem ekki gætu haft það sönnunargildi sem stefnt hefði verið að með dómkvaðningu matsmanna. Þá hefðu matsgerðirnar verið svo seint fram komnar að Í hefði hvorki gefist færi til andmæla fyrr en við munnlegan flutning málsins né hefði hann getað leitast við að fá þeim hnekkt. Þótt aðilum einkamáls væri almennt heimilt að afla nýrra sönnunargagna undir áfrýjun héraðsdóms hefði málatilbúnaður A hvað þetta varðaði farið verulega úrskeiðis. Með vísan til þessa taldi Hæstiréttur að málið væri svo vanreifað af hálfu A að ekki væri hægt að leggja dóm á það og því óhjákvæmilegt að vísa því frá héraðsdómi.