Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

17 dómar fundust

Lykilorð: Þjáningarbætur

Hæstiréttur birt 14. mars 2013

608/2012

A (Jónas Þór Jónasson hrl) gegn Vátryggingafélagi Íslands hf (Hákon Árnason hrl)

A krafði V hf. um bætur vegna líkamstjóns sem hann hlaut í sjóvinnuslysi. Deildu aðilar um það hvort A ætti rétt á þjáningabótum samkvæmt 3. gr. skaðabótalaga og hvernig bæta skyldi varanlegan miska og varanlega örorku vegna tjónsins. Snérist ágreiningurinn um það hvort leggja ætti til grundvallar niðurstöður í álitsgerð örorkunefndar eða niðurstöður dómkvaddra matsmanna. Hæstiréttur taldi að A hefði ekki sýnt fram á að hann fullnægði skilyrðum 3. gr. skaðabótalaga til þess að eiga rétt til þjáningabóta, en hann hefði ekki verið óvinnufær vegna afleiðinga líkamstjónsins. Þá var talið að leggja bæri til grundvallar niðurstöðu örorkunefndar um varanlegan miska A þar sem dómkvaddir matsmenn hefðu m.a. byggt mat sitt á bandarískri miskatöflu. Loks var fallist á að leggja bæri niðurstöðu dómkvaddra matsmanna til grundvallar bótum fyrir varanlega örorku þar sem lýsing í matsgerðinni á aðferð við matið og rökstuðningur fyrir niðurstöðu þess hefði verið vandaðri og ítarlegri en í álitsgerð örorkunefndar.

Hæstiréttur birt 14. mars 2013

583/2012

A (Steingrímur Þormóðsson hrl) gegn Tryggingamiðstöðinni hf (Valgeir Pálsson hrl)

A varð fyrir líkamstjóni er hann slasaðist við vinnu sína um borð í fiskiskipinu B 6. desember 2003. Ekki var deilt um bótaskyldu T hf. sem hafði þegar greitt A bætur vegna tjónsins. Ágreiningur aðila snerist aðallega um hvort A ætti kröfu á hendur T hf. um bætur fyrir tímabundið atvinnutjón, hvaða tekjuviðmið skyldi leggja til grundvallar við ákvörðun bóta fyrir varanlega örorku, tímabil þjáningabóta og annað fjártjón. Þá var ágreiningur um hvort draga bæri frá bótagreiðslu 40% af eingreiðsluverðmæti örorkulífeyris frá lífeyrissjóði. Var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að A hefði ekki tekist að sanna að aðstæður hans síðustu þrjú almanaksár fyrir slysið hafi verið svo óvenjulegar, sbr. 2. mgr. 7. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, að árstekjur hans, eins og þær væru tilgreindar á skattframtölum, væru ekki líklegur mælikvarði á framtíðartekjur hans. Þá var tímabundið atvinnutjón A talið ósannað. Hvað varðar tímabil þjáningabóta var fallist á með T hf. að greiða skyldi þjáningabætur frá slysdegi til 25. apríl 2004 en samkvæmt gögnum málsins um lögskráningu, sem ekki hafði verið hnekkt, hafði A verið skráður lögskráningu á B 26. apríl 2004. Þar sem ekkert var fram komið í málinu af hálfu A sem hnekkti útreikningum varðandi frádrátt eingreiðsluverðmætis örorkulífeyris frá lífeyrissjóði, samkvæmt 4. mgr. 5. gr. laga nr. 50/1993, voru þeir lagðir til grundvallar varðandi frádrátt frá bótum. Var staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu T hf. af kröfu A.

Hæstiréttur birt 24. janúar 2013

542/2012

Þóra Magnea Magnúsdóttir og Vátryggingafélag Íslands hf (Ólafur Eiríksson hrl) gegn Helgu R. Hansen (Steingrímur Þormóðsson hrl)

H krafðist skaðabóta úr hendi Þ, ökumanns bifreiðar, og V hf., ábyrgðartryggjanda bifreiðarinnar, vegna líkamstjóns sem hún taldi sig hafa orðið fyrir er Þ ók bifreið sinni aftan á bifreið H. Þ og V hf. héldu því fram að matsgerð, sem H hafði aflað einhliða og reist kröfur sínar á, yrði ekki lögð til grundvallar í málinu, þar sem þau hefðu ekki verið boðuð á matsfund. Talið var að matsgerðin yrði lögð til grundvallar í málinu, enda var upplýst að Þ og V hf. hafði verið boðið að matsfundur yrði endurtekinn að þeim viðstöddum, auk þess sem þau neyttu ekki heimildar skaðabótalaga nr. 50/1993 til að bera matsgerðina undir örorkunefnd eða óska eftir dómkvaðningu matsmanna til að hnekkja henni. Þá var talið sannað að virtum atvikum málsins að H hefði orðið fyrir líkamstjóni umrætt sinn sem Þ og V hf. bæri að bæta henni. Kröfur H voru því teknar til greina að undanskilinni kröfu hennar um þjáningarbætur þar sem skilyrði 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga voru ekki talin uppfyllt.

Hæstiréttur birt 6. október 2011

664/2010

Leonard, Czeslaw og Cimoszko (Ólafur Örn Svansson hrl) gegn Risi ehf (Einar Baldvin Axelsson hrl)

L krafði R ehf. um bætur fyrir líkamstjón sem hann varð fyrir í vinnuslysi. Deildu aðilar málsins um bótafjárhæð L til handa en L krafði R ehf. um bætur vegna tímabundins atvinnutjóns, þjáningabætur, bætur fyrir varanlegan miska og bætur vegna varanlegrar örorku. Í Hæstarétti var fallist á dómkröfur L að öllu leyti. Var talið að R hefði fallist á að tímabundið atvinnutjón L hefði varað í þrjá mánuði með því að fallast á örorkumat vegna líkamstjóns L. Þá hefði R ekki leitast við að sanna hver laun L hefðu orðið á nefndu tímabili og þótti því mega miða við útreikning L. Talið var að við útreikning á þjáningabótum og bótum vegna varanlegs miska mætti samkvæmt 15. gr. skaðabótalaga miða við framreikning samkvæmt vísitölu þann dag sem málið var höfðað svo sem L hafði gert. Loks var fallist á að launatekjur L síðustu þrjú almanaksárin fyrir slysið gætu ekki talist réttur mælikvarði við útreikning á tjóni hans vegna varanlegrar örorku þar sem hann hafði verið atvinnulaus í að minnsta kosti 9 mánuði á tímabilinu. Því bæri að meta árslaun hans sérstaklega. L taldi rétt að miða við launatekjur sínar árið 2004 en R taldi réttara að miða við meðaltekjur í atvinnugrein L. Þar sem R hafði ekki lagt fram nein gögn til að upplýsa hverjar slíkar tekjur hefðu verið þótti rétt að fallast á kröfu L hvað þetta varðar.

Hæstiréttur birt 19. apríl 2011

508/2010

Jóna Magnúsdóttir og Vörður tryggingar hf (Björn Lárus Bergsson hrl) gegn Jóni Óskari Júlíussyni (Ólafur Örn Svansson hrl)

JÓ var farþegi í bifreið sem lenti í árekstri 16. janúar 2004 og hlaut líkamstjón af. Í málinu krafðist hann skaðabóta úr hendi JM, skráðs eiganda bifreiðar sem olli árekstrinum, og V hf., ábyrgðartryggjanda bifreiðarinnar. Deila aðila laut að bótum til handa JÓ fyrir tímabundið atvinnutjón, þjáningarbætur, bætur fyrir varanlega örorku og um frádrátt frá bótafjárhæðum vegna réttar JÓ til örorkubóta almannatrygginga og lífeyris frá lífeyrissjóðum, sbr. 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Héraðsdómur vísaði til þess að JÓ hefði þegar verið 100% óvinnufær er slysið varð og að hann hefði ekki sýnt fram á tekjutap vegna slyssins. Var kröfu hans um bætur fyrir tímabundið atvinnutjón því hafnað og Hæstiréttur staðfesti þá niðurstöðu héraðsdóms. JÓ hafði orðið fyrir öðru slysi skömmu áður en umrætt slys varð og höfðu yfirmatsmenn talið að lokadagur þjáningartímabils samkvæmt 1. mgr. 3. gr. skaðbótalaga hefði verið sá hinn sami vegna beggja slysanna. Hæstiréttur taldi að slasaður maður gæti á sama tímabili ekki talist líða tvöfaldar þjáningar, þó hann hefði orðið fyrir tveimur slysum, og hafnaði því að JÓ ætti rétt umkrafinna þjáningabóta. Hann ætti þó rétt til slíkra bóta þann tíma sem hann var rúmliggjandi og þá að frádregnum þeim bótum fyrir þá draga sem hann ætti rétt til eftir fyrra slysið. Fallist var á kröfu JÓ um bætur vegna varanlegan örorku, sem tók mið af tekjum hans þrjú síðustu árin fyrir slys sem hann varð fyrir í maí 2003, ásamt 6% framlagi vinnuveitanda til lífeyrissjóðs. Þá segir meðal annars í dómi Hæstaréttar um frádrátt frá bótafjárhæðum, sbr. 4. mgr. 5. gr. skaðabótalaga, að óhjákvæmilegt væri að skýra lagaákvæðið þannig að draga beri frá tjónsfjárhæð þann hluta bóta frá þeim aðilum, sem lagaákvæðið greinir, sem talin væru eiga rót að rekja til þess slyss sem bóta væri krafist fyrir, þó að svo stæði á að slysið myndi ekki eitt og sér hafa leitt af sér bótarétt á hendur þeim. Samkvæmt matsgerð dómkvadds manns, sem lögð var fram í héraði áður en málið dómtekið, leiddi þetta til þess að JM og V hf. hefði með óumdeildum greiðslum V hf. til handa JÓ lokið að fullu greiðslu á kröfu hans. Voru JM og V hf. því sýknuð af kröfu JÓ.

Hæstiréttur birt 30. september 2004

81/2004

Háborg ehf (Hákon Árnason hrl) gegn Garðari Sveinbirni Ottesen (Björn Lárus Bergsson hrl)

G slasaðist þegar hann var að aðstoða vinnufélaga sinn, sem var að saga stórar plastplötur í hjólsög á verkstæði H ehf. Féll G um rör, sem lá frá söginni þvert yfir gangveginn, er hann var að bera allþunga plötu frá söginni. Rörið, sem var um 10 cm í þvermál, var í 4-7 cm hæð frá gólfi og var samlitt gólfinu. Hafði G áður unnið við sambærilegt verk og skömmu áður átt þátt í að flytja fyrirtækið á þann stað, þar sem það var starfrækt á umræddum tíma. Talið var að lega rörsins í gangvegi þeirra, sem þurftu að fara um verkstæðið, meðal annars með þungar byrðar, hafi almennt verið til þess fallin að skapa slysahættu og hafi H ehf. borið að fara eftir 6. gr. reglna nr. 499/1994 um öryggi og hollustu þegar byrðar eru handleiknar, sbr. 38. gr. laga nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum. Var H ehf. talið bera skaðabótaábyrgð á slysi G. Óhjákvæmilegt væri hins vegar að líta til þess að G hafði áður unnið við þessar aðstæður og átti því að þekkja þær. Verkið sem hann vann að hafi verið einfalt og með eðlilegri aðgæslu hafi hann getað komið í veg fyrir slysið. Þótti hann því sjálfur eiga talsverða sök á slysinu og eðlilegt að hann bæri tjón sitt að hálfu. Aftur á móti var ekki fallist á kröfu H ehf. um að lækka þjáningabætur til G á grundvelli sérstakrar heimildar lokamálsliðar 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga.

Hæstiréttur birt 23. september 2004

59/2004

Hlöðver Sigurðsson (Einar Gautur Steingrímsson hrl) gegn Tryggingamiðstöðinni hf (Guðmundur Pétursson hrl)

H, sem rak veitingarekstur í eigin nafni, lenti í umferðarslysi á árinu 1995. Að því er snerti bætur til H fyrir varanlega örorku taldi Hæstiréttur að við ákvörðun árslauna samkvæmt 7. gr. þágildandi skaðabótalaga væri óraunhæft að miða við þau verðmæti sem kynnu að hafa orðið til í einkarekstri H á árunum 1987 til 1995, enda réðist eignamyndun í slíkum rekstri af mörgum öðrum þáttum en vinnuframlagi H einu. Þá tókst H heldur ekki að sýna fram á að miða bæri við hærri árslaun en héraðsdómur hafi lagt til grundvallar, þ.e. meðallaun iðnaðarmanna. Var niðurstaða héraðsdóms, sem unað var við af stefnda, T hf., því staðfest. Jafnframt var staðfest niðurstaða héraðsdóms um að hafna kröfu H um bætur fyrir tímabundið atvinnutjón þar sem hann hafi ekki sýnt fram á að hann hafi orðið fyrir tekjuskerðingu á því tímabili sem um var að ræða. Þá hafnaði Hæstiréttur kröfu T hf. um lækkun þjáningabóta til H á grundvelli sérstakrar heimildar lokamálsliðar 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga. Að því er snerti vexti af kröfu H tók Hæstiréttur fram að T hf. hafi ekki tilgreint sérstaklega er tilteknar greiðslur voru inntar af hendi til H til hvers þær skyldu ganga. Við þær aðstæður hafi H verið rétt að ráðstafa hverri greiðslu fyrst til greiðslu áfallinna vaxta, en því sem þá hafi staðið eftir til lækkunar á höfuðstól kröfunnar. Var enginn hluti vaxtakröfu H því talinn fyrndur og krafa hans um vexti frá slysdegi tekin til greina.

Hæstiréttur birt 19. maí 2004

296/2003

Sigríður Hrefna Sigurðardóttir (Reimar Snæfells Pétursson hrl) gegn Lloyd´s of London (Baldvin Hafsteinsson hrl)

S slasaðist alvarlega í umferðarslysi. Varanleg örorka hennar var metin 100%, en varanlegur miski 90%. Kröfu S um bætur fyrir tímabundna örorku var hafnað þar sem S þótti ekki hafa sýnt fram á að hún hafi misst af launatekjum á því tímabili sem um ræddi. S krafðist 50% álags á miskabætur á grundvelli 3. mgr. 4. gr. laga nr. 50/1993. Með sérstakri hliðsjón af alvarlegum afleiðingum slyssins fyrir andlegt heilsufar S, var talið að bætur fyrir 90% miska næðu ekki að bæta varanlegan miska hennar og var því krafa um álag tekin til greina. Þá var ekki á það fallist með S, að skilyrði væru fyrir hendi til að beita undantekningarákvæði 2. mgr. 7. gr. laganna, en talið að ákveða ætti árslaun hennar samkvæmt 3. mgr. 7. gr. Um fjárhæð bótanna sem tildæmdar voru S á þeim grundvelli var ekki ágreiningur.

Hæstiréttur birt 5. febrúar 2004

234/2003

Íslenska ríkið (Skarphéðinn Þórisson hrl) gegn Sjöfn Jóhannsdóttur (Ástráður Haraldsson hrl)

S, starfsmaður á sambýlinu S, tilkynnti lögreglu um tilefnislausa líkamsárás sem hún hafi orðið fyrir af hálfu vistmanns stofnunarinnar. Síðar tilkynnti hún jafnframt bótanefnd, sem starfar á grundvelli laga nr. 69/1995 um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota, um atvikið. Nefndin tók umsókn S um bætur tvisvar sinnum til efnislegrar meðferðar, en gaf S ekki tilefni til að kæra tjónvald og setja fram kröfu um skaðabætur, eins og þótti mega ætla að S hefði ella gert. Samkvæmt þessu og með hliðsjón af lögskýringargögnum þóttu skilyrði 1. mgr. 6. gr. laga nr. 69/1995 ekki standa í vegi fyrir greiðslu bóta til S.

Hæstiréttur birt 4. desember 2003

171/2003

Alþjóðlegar bifreiðatryggingar á Íslandi sf (Ingvar Sveinbjörnsson hrl) gegn Ragnhildi Ólafsdóttur (Karl Axelsson hrl)

R slasaðist í umferðarslysi 2. júlí 1996 þegar hún var 13 ára gömul. Varanlegur miski R var metinn 75% en varanleg örorka 100%. Viðurkenndi A bótaskyldu vegna slyssins og greiddi bætur en í málinu var deilt um hvort R ætti rétt á frekari bótum fyrir varanlega örorku, álagi á bætur fyrir varanlegan miska, þjáningabótum, og bótum fyrir annað fjártjón. Ekki var talin lagaheimild til að víkja frá skýru ákvæði 8. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 um útreikning bóta vegna örorku barna og voru þær því ákvarðaðar á grundvelli miskastigs eins og það hafði verið metið af örorkunefnd og matsmönnum. Þótti þessi aðferð ekki brjóta gegn 72. gr. sbr. 65. gr. stjórnarskrárinnar. R hafði hlotið umtalsverða vitræna skerðingu við slysið og var bundin hjólastól til ferða utan dyra. Þótti ljóst að hún væri og yrði verulega háð aðstoð annarra við helstu athafnir daglegs lífs og að slysið hefði haft varanleg og afgerandi áhrif á tækifæri hennar til að njóta frístunda og hvers kyns lífsgæða um ókomna framtíð. Því þótti rétt að hækka miskabætur til hennar um 30%. Fallist var á kröfu R um að greiða bæri henni þjáningabætur í samræmi við matsgerð. Því var hafnað að hugtakið annað fjártjón í 1. mgr. 1. gr. skaðabótalaga næði til áætlaðs kostnaðar við endurhæfingu, þjálfun og sérkennslu af ýmsu tagi sem R yrði fyrirsjáanlega fyrir í framtíðinni.

Hæstiréttur birt 12. júní 2003

558/2002

Árni Jens Valgarðsson (Björgvin Þorsteinsson hrl) gegn Sigurði Frey Péturssyni og Friðrik Guðmundssyni (Sigurður Jónsson hrl)

Í opinberu máli þar sem S og F voru ákærðir fyrir líkamsárás á Á, krafðist Á þess að S og F yrðu dæmdir til að greiða sér skaðabætur vegna vinnutaps, miska, þjáninga og kostnaðar af lögmannsaðstoð. Héraðsdómari vísaði frá dómi þeim hluta kröfu Á sem snerti vinnutap, féllst á bætur fyrir þjáningar, en hafnaði þeim hluta kröfunnar sem laut að bótum fyrir miska og kostnað af lögmannsaðstoð. Á áfrýjaði niðurstöðu héraðsdóms um tvo síðastgreindu liðina til Hæstaréttar. Talið var að atlögur S og F hafi verið fólskulegar og tilefnislausar og að fyrir hendi væru skilyrði a. liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga til að dæma þá til að greiða miskabætur. Þá var talið að krafa Á um greiðslu lögmannskostnaðar væri í hóf stillt og hún því tekin til greina.

Hæstiréttur birt 22. maí 2003

514/2002

Ólafur Rúnar Þórarinsson (Sigurður Sigurjónsson hrl) gegn Eri ehf (Guðmundur Pétursson hrl)

Ó varð fyrir slysi við störf sín sem skipverji á fiskiskipi sem E ehf. gerði út til veiða. Vann hann ýmist á skipinu sem háseti eða 2. vélstjóri, en til síðastgreinds starfs hafði hann ekki aflað sér menntunar. Hóf Ó aftur störf um það bil tveimur mánuðum síðar. Ábyrgð E ehf. á slysinu var óumdeild, en félagið hafði ábyrgðartryggingu hjá T hf. ásamt slysatryggingu skipverja í þjónustu sinni samkvæmt 172. gr. siglingalaga. Ó leitaði álits örorkunefndar sem komast að þeirri niðurstöðu að varanlegur miski og varanleg örorka hans væri 15%. Ó náði ekki samkomulagi við T hf. um alla liði bótakröfu sinnar, en í uppgjöri lýstu aðilar sig sammála um að boð um greiðslu úr slysatryggingu sjómanna ásamt vöxtum og á bótum fyrir 15% varanlegan miska yrði innt af hendi. Var tekið fram að greiðslurnar fælu í sér lokauppgjör bóta úr slysatryggingu sjómanna og miskabóta. Nokkru síðar leitaði Ó að nýju til örorkunefndar sem taldi nú að varanlegur miski hans væri 20%, en varanleg örorka 33%. Bauðst T hf. nú til að greiða Ó bætur fyrir varanlega örorku á grundvelli niðurstöðu nefndarinnar svo og þjáningabætur. Ó höfðaði í kjölfarið mál á hendur E ehf. Eftir höfðu málsins þáði Ó boð T hf. með fyrirvara. Undir rekstri málsins fékk E ehf. dómkvadda matsmenn sem mátu hvort tveggja varanlegan miska og varanlega örorku Ó 15%. Yfirmatsmenn mátu hins vegar varanlegan miska 20%, en varanlega örorku 25%. Talið var að eftir að Ó hóf aftur störf á skipi E ehf. hafi hann ekki lengur talist veikur af völdum slyssins í skilningi 3. gr. skaðabótalaga. Var kröfu hans um greiðslu á frekari þjáningabótum því hafnað. Þá var hann talinn bundinn af uppgjörinu við T hf. að því er snerti bætur fyrir varanlegan miska og að 5% breyting á miskastigi væri ekki veruleg í skilningi 11. gr. laganna. Að því er snerti bætur Ó fyrir varanlega örorku var ekki talið unnt að meta árslaun hans sérstaklega á grundvelli 2. mgr. 7. gr. skaðabótalaga þar sem hann hafði ekki aflað sér menntunar til starfa sem vélstjóri. Var E ehf. því sýknað af kröfu Ó.

Hæstiréttur birt 22. maí 2003

447/2002

Björn Vignir Björnsson (Björn Ólafur Hallgrímsson hrl) gegn Rögnu Hámundardóttur og Sjóvá-Almennum tryggingum hf (Ingvar Sveinbjörnsson hrl)

B, sem var farþegi í bifreið R, slasaðist þegar bifreiðinni var ekið í veg fyrir bifhjól á árinu 1994. Var bifreiðin skylduvátryggð hjá S hf. Örorkunefnd mat varanlegan miska B 20% og varanleg örorku 20%. Í máli sem hann höfðaði á hendur R og S hf. krafðist hann bóta vegna slyssins. Töldu dómkvaddir matsmenn varanlegan miska B 45% og varanlega örorku 45%. Í tilefni af því fékk S hf. dómkvadda yfirmatsmenn sem komust að þeirri niðurstöðu að varanlegur miski væri 50%, en varanleg örorku 35%. Tók B við greiðslu frá S hf. á grundvelli yfirmatsgerðarinnar en með fyrirvara og án viðurkenningar á forsendum bótaútreikningsins. Í dómi Hæstaréttar var yfirmatið lagt til grundvallar bótum fyrir þjáningar og tekið fram að almennt verði maður ekki talinn veikur í merkingu áðurgildandi 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga nema hann hafi verið óvinnufær. Þá var yfirmatið lagt til grundvallar bótum fyrir varanlegan miska og varanlega örorku. Var í því sambandi miðað við að B hafi verið í 75% starfi á næstliðnu ári fyrir slysdag, en upplýsingar um lægra starfshlutfall þóttu of óljósar til að unnt væri að leggja þær til grundvallar. Voru B dæmdir 2% ársvextir af kröfu sinni frá slysdegi fram til þess dags að krafan bar dráttarvexti, en sá dagur var miðaður við einn mánuð frá þeim degi að B tilkynnti S hf. um niðurstöðu undirmats. Var S hf. því gert að greiða honum bætur samkvæmt framansögðu að frádregnum greiðslum sem félagið hafði þegar innt af hendi.

Hæstiréttur birt 23. maí 2002

434/2001

Áburðarverksmiðjan hf (Jakob R. Möller hrl) gegn Sigurjóni Eysteinssyni (Gylfi Thorlacius hrl)

S, verkstjóri hjá Á hf., hlaut veruleg meiðsl þegar stigi, sem hann stóð í, rann undan honum. Talið var að yfirmanni S, sem falið hafði honum að vinna verkið, hefði mátt vera fullljóst að stórfelld hætta fylgdi verktilhögun S. Vegna vanrækslu um að stuðla að því að S beitti verklagi, sem tryggt gæti öryggi hans, þótti Á hf. bera skaðabótaábyrgð á tjóni S. Með hliðsjón af menntun S og reynslu hans, var talið að honum hefði ekki síður átt að vera ljóst hversu háskalegri aðferð hann beitti. Að öllu virtu þótti hæfilegt að S bæri helming tjónsins sjálfur. Undir rekstri málsins fyrir héraðsdómi fékk Á hf. dómkvadda tvo lækna til að hnekkja niðurstöðu örorkunefndar um varanlegan miska og varanlega örorku S. Reyndist niðurstaða matsmanna hærri en örorkunefndar og breytti S kröfu sinni til samræmis við hana. Að gengnum héraðsdómi, sem reistur var á niðurstöðu hinna dómkvöddu matsmanna, innti V hf., vátryggingafélag Á hf., af hendi til S greiðslu úr slysatryggingu launþega á grundvelli hennar. Við munnlegan flutning málsins fyrir Hæstarétti lýsti Á hf. því yfir að hann gerði engan greinarmun á sér og V hf. í þessum efnum. Að virtum þessum gerðum Á hf. var ekki annað tækt en að leggja matsgerð dómkvaddra matsmanna til grundvallar dómi. Kröfu Á hf. um að leggja bæri lægri niðurstöðu örorkunefndar til grundvallar var samkvæmt þessu hafnað.

Hæstiréttur birt 1. mars 2001

365/2000

Íslenska ríkið (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl) gegn Adolf Steinssyni (Gylfi Thorlacius hrl)

A krafði Í um bætur vegna fjárhagslegs og ófjárhagslegs tjóns sem hann taldi sig hafa orðið fyrir. Opinbert mál hafði verið höfðað gegn A vegna gruns um að hann hefði dregið sér fé en hann verið sýknaður. Taldi A að Í hefði bakað sér tjón með rannsóknaraðgerðum lögreglu og málsmeðferð í sakamálinu sem hefði verið höfðað án nægjanlegs tilefnis. Fallist var á að Í hefði ekki fært fram viðhlítandi rök fyrir því að nauðsyn hefði borið til að halda A í gæslu í rúmar tvær klukkustundir á rannsóknarstigi hins opinbera máls. Þá var fallist á að ekki hefði verið ástæða til að endurtaka leit á heimili A og í sameign fjöleignarhúss, sem hann bjó í. Voru honum dæmdar miskabætur vegna þessa. Þá var fallist á að A bæru skaðabætur vegna skyrtu sem lögregla hafði lagt hald á við rannsókn málsins en ekki skilað. Hins vegar var hafnað að ákvæði XXI. kafla laga nr. 19/1991 fælu í sér heimild til að dæma bætur vegna þess að A hefði verið sóttur til sakar án nægjanlegs tilefnis. Þótti ekki sýnt að skilyrði væru til slíkra bóta á grundvelli sakarreglunnar. Þá var hafnað kröfu A um bætur vegna mismunar á lögmannskostnaði samkvæmt gjaldskrá og tildæmdum málsvarnarlaunum í sakamálinu.

Hæstiréttur birt 9. mars 2000

443/1999

Rúnar Pálmarsson (Páll Arnór Pálsson hrl) gegn Bjarka Þór Arnarsyni (Bjarni Þór Óskarsson hrl)
Málaflokkur: Ofbeldisbrot

R var sakfelldur fyrir líkamsárás samkvæmt 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa veitt B högg í andlitið með höfði sínu, en af því hlaut B þverbrot í miðjum rótum beggja framtanna í efri gómi. R undi ákvæði héraðsdóms um sakfellinguna, refsingu og sakarkostnað, en áfrýjaði niðurstöðu dómsins um einkaréttarkröfu B og krafðist þess að bætur hans vegna þjáninga, miska og lögmannskostnaðar yrðu lækkaðar verulega. Þótt í málinu nyti ekki við læknisfræðilegra gagna um að B hefði talist veikur í skilningi 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 var talið nægilega fram komið, að hann hefði mátt þola þjáningar svo að fullnægt væri skilyrðum 2. málsliðar 1. mgr. 3. gr. skaðabótalaga til að dæma honum þjáningabætur vegna samtals 23 daga, svo sem hann hefði verið veikur án þess að vera rúmliggjandi. R þótti hafa gerst sekur um ólögmæta meingerð gegn persónu B með fólskulegri og tilefnislausri árás og væri þannig fullnægt skilyrðum 26. gr. skaðabótalaga til að dæma hann til greiðslu miskabóta, sem ákveðnar voru með hliðsjón af dómvenju. Bætur til B vegna þjáninga og miska voru lækkaðar, en fallist á niðurstöðu héraðsdómara um fjárhæð bóta vegna lögmannskostnaðar.

Hæstiréttur birt 14. október 1999

138/1999

Ragnheiður Gísladóttir og Sjóvá-Almennar tryggingar hf (Ólafur Axelsson hrl) gegn Hansínu Magnúsdóttur (Stefán Geir Þórisson hrl)

Deilt var um uppgjör slysabóta. Talið var ósannað að H hefði verið veik án þess að vera rúmliggjandi í meira en 150 daga, enda var ekkert komið fram um í hverju þau veikindi hefðu falist. Þá var því hafnað að upphaflegt ákvæði skaðabótalaga um skerðingu bóta fyrir varanlegan miska vegna aldurs fæli í sér ólögmæta mismunun.