Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

19 dómar fundust

Lagagrein: 2. mgr. 84. gr. laga nr. 94/2001 — Lög um opinber innkaup

Landsréttur birt 6. mars 2020

27/2019

EKO eignir ehf (Jóhannes Karl Sveinsson lögmaður) gegn Sveitarfélaginu Árborg (Torfi Ragnar Sigurðsson lögmaður)

S stóð fyrir útboði á sorphirðu í sveitarfélaginu fyrir árin 2012 til 2016 og skiluðu tveir bjóðendur tilboði í verkið. S ákvað að hafna báðum boðunum sökum annmarka á útboðinu sem það taldi til þess fallna að raska jafnræði bjóðenda. G hf. krafði S um skaðabætur þar sem það taldi að S hefði verið skylt að gera verksamning við það í kjölfar útboðsins. Á miðju ári 2017 framseldi G hf. kröfur sínar til E ehf. og tók E ehf. við aðild G hf. að málinu. Kröfugerð E ehf. tók til ætlaðs missis hagnaðar G hf. á árinu 2012 en við úrlausn málsins í héraði lágu fyrir matsgerð og yfirmatsgerð. Í hinum áfrýjaða dómi var meðal annars talið að E ehf. hefði sýnt fram á saknæma háttsemi S við höfnun beggja tilboðanna og að ef ekki hefði komið til hennar, þá hefði verið gengið til samninga við G hf. Á hinn bóginn taldi héraðsdómur að undirmatsgerð gæfi ekki rétta mynd af umfangi verksins og að úr þeim ágöllum hefði ekki verið bætt í yfirmatsgerð. Því var S sýknað af skaðabótakröfu E ehf. Undir rekstri málsins fyrir Landsrétti fékk E ehf. yfirmatsmennina dómkvadda að nýju til viðbótarmats og leitaðist þannig við að bæta úr þeim annmörkum sem héraðsdómur taldi vera á yfirmatsgerðinni. Með dómi Landsréttar var hafnað kröfu S um ómerkingu hins áfrýjaða dóms og vísað til þess að héraðsdómur hefði tekið efnislega afstöðu til málsástæðna aðila hvað varðaði sönnun á meintu tjóni G hf. og komist að niðurstöðu sem ekki væri tilefni til að ómerkja. Þá taldi rétturinn að ekki hefðu verið efnisleg skilyrði samkvæmt þágildandi lögum um opinber innkaup nr. 84/2007 til að hafna tilboðum í verkið og að ákvörðun S þar um hefði af þeirri ástæðu verið ólögmæt, en einnig sökum vanhæfis eins af bæjarstjórnarmönnum S við ákvörðunina, sbr. 5. tölulið 1. mgr. 3. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993. Því var fallist á það með héraðsdómi að ef ekki hefði komið til réttarbrots S hefði verið samið við G hf. og jafnframt að skilyrðum 2. mgr. 101. gr. laga nr. 84/2007 til greiðslu skaðabóta væri fullnægt. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að þær matsgerðir sem lagðar hefðu verið fram í málinu yrðu á hinn bóginn ekki alfarið lagðar til grundvallar niðurstöðu um umfang tjóns G hf. Þrátt fyrir annmarka á matsgerðunum þættu þær leiða fullnægjandi líkum að því að tekjur G hf. af verkinu hefðu orðið mun hærri en kostnaður hans af því og G hf. því orðið af talsverðri framlegð vegna bótaskyldrar háttsemi S. Því þótti nægilegur grundvöllur til að dæma E ehf. bætur að álitum úr hendi S sem ákveðnar voru 11.398.875 krónur að teknu tilliti til fjárhæðar sem S hafði þegar greitt G hf. vegna kostnaðar af þátttöku í útboðinu.

Landsréttur birt 6. mars 2020

26/2019

EKO eignir ehf (Jóhannes Karl Sveinsson lögmaður) gegn Sveitarfélaginu Árborg (Torfi Ragnar Sigurðsson lögmaður)
Lykilorð: Skaðabætur. Útboð. Fyrning.

S stóð fyrir útboði á sorphirðu í sveitarfélaginu fyrir árin 2012 til 2016 og skiluðu tveir bjóðendur tilboði í verkið. S ákvað að hafna báðum boðunum sökum annmarka á útboðinu sem það taldi til þess fallna að raska jafnræði bjóðenda. G hf. krafði S um skaðabætur þar sem það taldi að S hefði verið skylt að gera verksamning við það í kjölfar útboðsins. Á miðju ári 2017 framseldi G hf. kröfur sínar til E ehf. og tók E ehf. við aðild G hf. að málinu. Dómkrafa E ehf. tók til ætlaðs missis hagnaðar G hf. vegna áranna 2013 til 2016 en við úrlausn málsins í héraði lágu fyrir matsgerð og yfirmatsgerð. Héraðsdómur sýknaði S á þeim grunni að krafa G hf. hefði þegar verið fyrnd við málshöfðun en fjallaði í kjölfarið jafnframt um aðrar málsálstæður S fyrir sýknu. Í dómi Landsréttar var hafnað kröfu S um ómerkingu héraðsdóms og skírskotað til þess að enda þótt jafnframt hefði verið tekin afstaða til annarra málsástæðna en fyrningar gæti umfjöllun um þær og afstaða til þeirra ekki leitt til ómerkingar dómsins, enda hefði héraðsdómur áður fjallað um málsástæður er lytu að fyrningu og komist að þeirri niðurstöðu að allar kröfur E ehf. væru fyrndar. Þá vísaði Landsréttur meðal annars til þess að í málinu lægi fyrir að S hefði 16. desember 2011 sent G hf. tilkynningu án rökstuðnings um að hafna öllum tilboðum í umrætt verk og 19. sama mánaðar sent G hf. rökstuðning fyrir þeirri ákvörðun. Fyrningarfrestur skaðabótakrafna byrjaði samkvæmt 1. mgr. 9. gr. laga nr. 150/2007 um fyrningu að líða á þeim degi þegar tjónþoli fengi nauðsynlegar upplýsingar um tjónið og þann sem ábyrgð bæri á því eða bæri að afla sér slíkra upplýsinga. Ákvæðið yrði ekki skilið þannig að upphaf fyrningarfrests miðaðist við það tímamark þegar endanlega væri unnt að meta umfang tjónsins en fyrningarfrestum væri meðal annars ætlað að gefa tjónþola hæfilegt svigrúm til þess að staðreyna umfang tjóns. Þegar G hf. hefði borist tilkynning um að S hefði hafnað tilboði félagsins og rökstuðningur fyrir þeirri ákvörðun hefði félagið þegar haft undir höndum nægar upplýsingar um þær tekjur sem ætla mátti að það færi á mis við á samningstímanum. Jafnframt yrði að ætla að félagið hefði þá einnig haft undir höndum nægilega nákvæmar upplýsingar og útreikninga á væntanlegum kostnaði við verkið og þar með hafi stjórnendur þess getað áttað sig á að félagið hefði orðið fyrir tjóni vegna tapaðrar framlegðar á samningstímanum. Ekki þætti ástæða til að miða við að fyrningarfrestur hefði ekki hafist fyrr en eftir lok fyrirhugaðs samningstíma og var því fallist á með héraðsdómi að allar kröfur G hf. á hendur S hefðu verið fallnar niður fyrir fyrningu þegar málið var höfðað 28. febrúar 2017. Þegar af þeirri ástæðu var niðurstaða héraðsdóms um sýknu staðfest.

Héraðsdómur Suðurlands birt 15. mars 2017

E-61/2017

Fyrir er tekið málið nr. E-61/2017 EKO eignir ehf (Jóhannes Karl Sveinsson lögmaður) gegn Sveitarfélaginu Árborg (Torfi Ragnar Sigurðsson lögmaður)

Stefnda talið hafa brotið gegn lögum um opinber innkaup við útboð á sorphirðu í sveitarfélaginu síðari hluta ársins 2011. Var krafa stefnanda talin fyrnd. Auk þess var stefnandi ekki talinn hafa fært sönnur fyrir ætluðu tjóni sínu og var stefnda sýknað af af skaðabótakröfu stefnanda.

Hæstiréttur birt 17. maí 2018

187/2017

Hýsir ehf (Jakob A. Traustason fyrirsvarsmaður) gegn íslenska ríkinu (Björn Jóhannesson lögmaður)

H ehf. krafðist viðurkenningar á skaðabótaskyldu Í vegna tjóns sem félagið taldi sig hafa orðið fyrir vegna tiltekinna ákvarðana Ríkiskaupa og úrskurða kærunefndar útboðsmála í tengslum við nánar tilgreind útboð vegna lyfjakaupa. Hafði kröfum H ehf. á hendur Í vegna sömu atvika tvívegis verið vísað frá dómi með dómum Hæstaréttar í málum nr. 435/2013 og 86/2015. Í niðurstöðu sinni vísaði Hæstiréttur til þess að dómkröfur H ehf. væru bæði óskýrar og framsetning þeirra ómarkviss og í andstöðu við meginreglu einkamálaréttarfars um ákveðna og ljósa kröfugerð. Þá hefði H ehf. með umfjöllun sinni og eigin útreikningum ekki leitt nægar líkur að því að það hefði orðið fyrir tjóni vegna umræddra útboða og þeirra ákvarðana Ríkiskaupa og úrskurða kærunefndar útboðsmála sem félagið vísaði til. Taldi Hæstiréttur jafnframt að þeir sömu annmarkar væru á málatilbúnaði H ehf. og áður að félagið hefði ekki gert nægilega skýra grein fyrir því á hvaða lagagrundvelli það reisti kröfur sínar. Væri málatilbúnaður H ehf. því í heild sinni svo óskýr og ruglingslegur að í bága færi við d.-f. liði 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991. Var málinu því vísað frá héraðsdómi.

Hæstiréttur birt 21. ágúst 2017

352/2017

Sæsteinn ehf (Magnús Pálmi Skúlason hdl) gegn Reykjavíkurborg (Ebba Schram hrl)

S ehf. krafðist viðurkenningar á rétti til skaðabóta úr hendi R vegna missis hagnaðar sem félagið hefði notið hefði ekki komið til ákvörðunar R um að hafna tilboði þess í útboði tiltekins rammasamnings. Í úrskurði héraðsdóms, sem staðfestur var í Hæstarétti með vísan til forsendna, kom meðal annars fram að S ehf. hefði ekki leitt nægar líkur að því að gengið hefði verið til samninga við hann um tiltekna þjónustu, þótt við hann hefði verið gerður rammasamningur á grundvelli útboðsins og að hann hefði þannig orðið fyrir tjóni vegna missis hagnaðar. Hefði S ehf. þannig ekki tekist að leiða nægar líkur að því að hann hefði orðið fyrir tjóni í skilningi 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Hefði S ehf. því ekki lögvarða hagsmuni af því að fá leyst úr viðurkenningarkröfu sinni fyrir dómi á grundvelli þess ákvæðis. Var málinu því vísað frá dómi.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 15. júní 2016

E-435/2014

Guðmundur Tyrfingsson ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)
Lykilorð: Aðild. Skaðabótamál. Sönnun.

Ekki fallist á að stefnandi hefði getað beint kröfu sinni að stefnda vegna ætlaðs hagnaðarmissis. Ósannað var að stefnandi hefði verið undirverktaki H, en stefndi hafði með ólögmætum hætti hafnað tilboði H í akstursútboði.

Hæstiréttur birt 2. júní 2016

600/2015

Íslenska ríkið (Óskar Thorarensen hrl) gegn Hópbílaleigunni ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl)

Árið 2005 efndu Ríkiskaup fyrir hönd V til útboðs um áætlunar- og skólaakstur á fimm tilteknum landsvæðum. H ehf. bauð í tvær leiðir en fékk hvorugt verkið. Í október sama ár gerði V samning við K ehf. um akstur á Suðurnesjum sem átti að gilda í þrjú ár frá árinu 2006 til og með 2008 með „heimild til framlengingar um tvö ár ef um semst á milli verkkaupa og verktaka.“ Með dómi Hæstaréttar í máli nr. 450/2007 var viðurkennd bótaskylda Í gagnvart H ehf. á grundvelli þágildandi 2. mgr. 84. gr. laga nr. 94/2001 um opinber innkaup vegna missis hagnaðar sem H ehf. kynni að hafa notið, ef ekki hefði komið til ákvarðana V um að hafna tilboðum hans í umræddu útboði. Þá voru H ehf. með dómi Hæstaréttar í máli nr. 436/2013 dæmdar skaðabætur vegna þess tjóns sem hann varð fyrir á árunum 2006 til og með 2008 af fyrrgreindri ástæðu. Í máli þessu krafðist H ehf. þess að sér yrðu dæmdar bætur vegna áranna 2009 og 2010, en fyrir lá að samningurinn við K ehf. frá október 2005 var framlengdur um tvö ár. Í dómi Hæstaréttar kom fram að hin bótaskylda háttsemi Í miðaðist við árið 2005 þegar V tók ákvörðun um að hafna tilboðum H ehf., en ekki árið 2008 þegar samningur K ehf. var framlengdur um tvö ár. Breytti engu í því tilliti þótt í samningnum frá 2008 hefði verið vísað til fyrri samningsins frá 2005 og framangreinds útboðs. Með hliðsjón af fyrirliggjandi skilmálum í útboðs- og verklýsingu hefði einungis verið um að ræða skyldu til að gera samning við H ehf. til þriggja ára, en meira hefði þurft að koma til ef samningssambandið ætti að vara í tvö ár til viðbótar. Hefði H ehf. því einungis þurft að gera ráðstafanir sem miðuðust við að uppfylla samningsskyldur sínar næstu þrjú árin. Var því talið að ákvæði útboðsskilmálanna um heimild til framlengingar samningsins hefði ekki verið svo afdráttarlaust að H ehf. hefði árið 2005 mátt reikna með því að gengið yrði til samnings við hann þremur árum síðar. Vegna óvissu um tjón H ehf. af þessum sökum og möguleika hans til að takmarka það með svo löngum fyrirvara var talið að skort hefði á að skilyrðum skaðabótaskyldu um saknæmi vegna síðara tímabilsins og sennilega afleiðingu hefði verið fullnægt við slíkar aðstæður, sbr. 2. mgr. 84. gr. laga nr. 94/2001. Var Í sýknað af kröfu H ehf.

Hæstiréttur birt 12. desember 2013

436/2013

Hópbílaleigan ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)
Lykilorð: Útboð. Skaðabætur. Vextir.

H ehf. höfðaði mál gegn Í og krafðist bóta vegna missis hagnaðar sem H ehf. kynni að hafa notið ef ekki hefði komið til ákvarðana Vegagerðarinnar um að hafna tilboðum H ehf. við útboð á áætlunar- og skólaakstri á tilteknum landsvæðum. Hæstiréttur hafði áður viðurkennt bótaskyldu Í gagnvart H ehf. vegna synjunar Vegagerðarinnar. Talið var að H ehf. hefði ekki átt kost á að taka að sér samsvarandi verkefni og málið laut að. Ákvörðun fjárhæðar skaðabóta var reist á yfirmatsgerð. Í dómi Hæstaréttar var miðað við að krafa H ehf. bæri vexti samkvæmt 1. mgr. 8. gr. laga nr. 38/2001 um vexti og verðtryggingu frá nánar tilteknum dagsetningum í samræmi við það sem fram kom í yfirmatsgerð. Þá bar heildarfjárhæð skaðabóta dráttarvexti samkvæmt 1. mgr. 6. gr. sömu laga frá þeim degi er mánuður var liðinn frá því að yfirmatsgerð lá fyrir.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 27. mars 2013

E-3678/2011

Hópbílaleigan ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)
Lykilorð: Skaðabætur. Sönnun.

Stefndi var dæmdur til að greiða stefnanda skaðabætur vegna missis hagnaðar sem talið var sannað að hefði verið tjón hans vegna ákvarðana stefnda um að hafna tilboðum stefnanda í tiltekin verk. Voru stefnanda dæmdar skaðabætur á grundvelli yfirmatsgerðar.

Hæstiréttur birt 20. september 2012

416/2011

Íslenskir aðalverktakar hf, NCC, International og AS (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl, Baldvin Björn Haraldsson hdl)

Í hf. og N voru lægstbjóðendur í útboði V um gerð Héðinsfjarðarganga árið 2003. Eftir opnun tilboða ákvað V að fresta gerð ganganna, með vísan til yfirvofandi þenslu í þjóðfélaginu. Svo fór að efnt var til nýs útboðs um sama verkefni árið 2006 og stóðu framkvæmdir við það allt fram til ársins 2011. Með dómi Hæstaréttar 17. nóvember 2005 í máli nr. 182/2005 var viðurkennd skaðabótaskylda V gagnvart Í hf. og N vegna missis hagnaðar, sem félögin kynnu að hafa notið ef ekki hefði komið til fyrrgreindrar ákvörðun V. Höfðuðu Í hf. og N nýtt mál á hendur Í til heimtu skaðabótanna. Aðalkrafa Í hf. og N var reist á forsendum útboðsgagna útboðsins 2003, en varakrafa tók mið af niðurstöðu matsgerðar dómkvaddra manna þar sem tekið var tillit til áhættu af ófyrirséðum kostnaði í auknum mæli. Hæstiréttur taldi, þrátt fyrir takmarkaðar upplýsingar um einstök verkefni N, unnt að draga þá ályktun af gögnum málsins að umfang rekstrar félaganna hefði verið slíkt að þau hefðu getað framkvæmt verkið um gerð jarðganganna samhliða öðrum verkefnum sem þau unnu á verktímanum. Af þeim sökum sló rétturinn því föstu að tjón Í hf. og N vegna missis hagnaðar af verkinu svaraði til framlegðar, sem verkið hefði skilað til reksturs þeirra, og hafnaði því að við ákvörðun bóta yrði að líta til þess að Í hf. og N hefðu ekki gripið til sérstakra aðgerða til að takmarka tjón sitt. Hæstiréttur taldi Í hf. og N hafa axlað sönnunarbyrði á því að áætlanir félaganna hefðu ekki verið reistar á óraunhæfum forsendum, með vísan til þess að Í hf. og N hefði lagt fram ítarlega og sundurliðaða útreikninga sem tilboð þeirra í útboðinu var reist á, sem bornir hefðu verið saman við kostnaðaráætlun V, og sumir kostnaðarliðir hefðu að auki verið studdir samtímagögnum. Fallist var á varakröfu Í hf. og N sem tók mið af matsgerð dómkvaddra manna, sem ekki var hnekkt með yfirmati.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 28. júní 2011

E-7123/2007

Íslenskir aðalverktakar hf og NCC International AS (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)

Stefnendur kröfðust skaðabóta úr hendi stefnda vegna missis hagnaðar í tilefni af ákvörðun stefnda um að hafna tilboði þeirra í gerð Héðinsfjarðarganga. Var krafa þeirra annars vegar byggð á mismun á tilboði þeirra og áætluðum verkkostnaði, en hins vegar á matsgerð dómkvaddra matsmanna. Dómurinn taldi framlögð gögn ófullnægjandi sem sönnunargögn fyrir meintu tjóni stefnenda og var stefndi því sýknaður.

Hæstiréttur birt 4. febrúar 2011

718/2010

Íslenskir aðalverktakar hf og NCC International AS (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli Í hf. og N gegn Í var vísað frá dómi. Í málinu kröfðust Í hf. og N skaðabóta úr hendi Í vegna missis hagnaðar er Í hafnaði tilboði þeirra í tiltekið verk. Í héraðsdómi var talið að Í hf. og N byggju báðir yfir upplýsingum sem máli skiptu og ætla mættu að væru til þess fallnar að styðja við kröfur þeirra og málatilbúnað. Hefði þeim verið í lófa lagið að afla þeirra gagna og leggja fram. Það hafi Í hf. og N á hinn bóginn ekki gert heldur byggt mál sitt á fyrirliggjandi gögnum sem dómurinn taldi ófullnægjandi til þess að efnisdómur yrði lagður á málið. Hæstiréttur taldi rök þau sem héraðsdómur lagði til grundvallar niðurstöðu sinni snerta efnisúrlausn málsins en ekki geta leitt til frávísunar þess frá dómi. Var hann kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 9. desember 2010

E-7123/2007

Íslenskir aðalverktakar hf og NCC International AS (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Einar Karl Hallvarðsson hrl)

Stefnendur kröfðust skaðabóta úr hendi stefnda vegna missis hagnaðar í tilefni af ákvörðun stefnda um að hafna tilboði þeirra í gerð Héðinsfjarðarganga. Var krafa þeirra annars vegar byggð á mismun á tilboði þeirra og áætluðum verkkostnaði, en hins vegar matsgerð. Dómurinn taldi að gögn þessi yrðu ekki lögð til grundvallar sem sönnunargögn fyrir tjóni stefnenda. Var málinu vísað frá dómi.

Hæstiréttur birt 8. maí 2008

450/2007

Íslenska ríkið (Óskar Thorarensen hrl, Sigurður Gísli Gíslason hdl) gegn Hópbílaleigunni ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl)

Ríkiskaup efndi fyrir hönd V og fleiri til útboðs um áætlunarakstur og skólaakstur á fimm þjónustusvæðum sem skiptust í nánar tilgreindar leiðir. H ehf. bauð í tvær leiðir en gengið var til samninga við Þ ehf. um aðra leiðina en K ehf. um hina. Taldi H ehf. höfnun V á að semja við það hafa verið ólögmæta þar sem það hafi átt lægsta og hagstæðasta boð í báðar leiðirnar. Krafðist H ehf. viðurkenningar á skaðabótaskyldu Í vegna tjóns sem fælist í missi hagnaðar sem félagið kunni að hafa notið hefði ekki komið til ákvarðana V um að hafna tilboðum þess. Í krafðist aðallega frávísunar málsins frá héraðsdómi en til vara sýknu. Ekki var fallist á kröfu um frávísun málsins. Talið var að ekkert hafi komið fram um að H ehf. hafi skort fjárhagslegt eða tæknilegt hæfi og hafi það því verið með hagstæðasta tilboðið þannig að V hafi verið óheimilt að hafna tilboði þess, sbr. þágildandi lög nr. 94/2001 um opinber innkaup. Þá var ekki talið að skilyrði V um að undirverktaki gengi með skuldbindandi hætti gagnvart verkkaupa inn í samning aðila hafi verið í samræmi við útboðsgögn. Var H ehf. talið hafa leitt nægar líkur að því að það hafi orðið fyrir tjóni og var því viðurkenndur réttur þess til skaðabóta úr hendi Í.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 13. apríl 2007

E-3903/2006

Hópbílaleigan ehf (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn íslenska ríkinu (Óskar Thorarensen hrl)

Í máli þessu var viðurkenndur réttur stefnanda til skaðabóta úr hendi stefnda vegna missis hagnaðar sem stefnandi hefði notið ef ekki hefði komið til ákvörðunar Vegagerðar ríkisins að hafna tilboðum stefnanda í sérleyfisakstur og skólaakstur á Suðurlandi og Suðurnesjum.

Hæstiréttur birt 17. nóvember 2005

182/2005

Íslenskir aðalverktakar hf og NCC International AS (Jóhannes Karl Sveinsson hrl) gegn Vegagerðinni (Einar Karl Hallvarðsson hrl)

Við opnun tilboða í gerð Héðinsfjarðarganga kom í ljós að Í hf. og N AS áttu lægsta tilboð í verkið, en boð þeirra var 3,2% yfir kostnaðaráætlun V. Áður en V hafði lýst afstöðu til tilboðanna var samþykkt á fundi ríkisstjórnarinnar 1. júlí 2003 að fresta verkinu þannig að framkvæmdir gætu „hafist haustið 2006 og nýtt útboðsferli miðað við það“. Að því loknu tilkynnti V bjóðendum í verkið að öllum boðum í það væri hafnað þar sem þensluástand væri í þjóðfélaginu og að stofnunin fengi ekki nauðsynlegt fé til framkvæmdanna. Í hf. og N AS kærðu þessa ákvörðun til kærunefndar útboðsmála. Komst hún að þeirri niðurstöðu að ákvörðunin hefði verið ólögmæt og áleit að V bæri skaðabótaskyldu gagnvart félögunum, sbr. 2. mgr. 84. gr. laga nr. 94/2001, en taldi ekki tilefni til að taka afstöðu til kröfu þeirra um efndabætur. Þá var V gert að greiða félögunum kostnað við að hafa kæruna uppi. Félögin höfðuðu þá mál til viðurkenningar á rétti þeirra til skaðabóta vegna missis hagnaðar, sem rakinn yrði til ákvörðunarinnar. Í gagnsök krafðist V á hinn bóginn ógildingar á tilteknum liðum í úrskurði kærunefndarinnar. Vísað var til þess að ekki væri sýnt fram á að forsendur þær, sem útboðið hvíldi á, hefðu brostið eftir að það hófst og áður en ákveðið var að hafna öllum tilboðum, sem bárust í verkið, eða að þær ástæður, sem höfnun allra tilboða í verkið byggðist á, hefðu mátt vera bjóðendum ljósar þegar þeir buðu í verkið. Var því fallist á að óheimilt hefði verið að hafna öllum tilboðum í verkið á grundvelli þeirra atriða, sem vísað hafði verið til í bréfi V til bjóðenda. Þá var ekki talið að V hefði sýnt fram á að ekki hefði verið samið við Í hf. og N AS ef orðið hefði af verkinu. Að þessu leyti væri skilyrðum fyrir skaðabótaskyldu V við félögin samkvæmt 2. mgr. 84. gr. laga nr. 94/2001 fullnægt. Enn fremur var talið að þótt óveruleg gögn hefðu verið lögð fyrir um ætlað tjón félaganna væru þau næg til að taka mætti til greina kröfu þeirra um viðurkenningu á skaðabótaskyldu V gagnvart þeim vegna missis hagnaðar. Var því fallist á kröfu Í hf. og N AS í málinu. Varðandi kröfur V í gagnsök var talið hún hefði einungis lögvarða hagsmuni af því að leita ógildingar á ákvörðun kærunefndar um málskostnað og var öðrum atriðum, er kröfugerðin laut að, vísað frá héraðsdómi. Þá var ekki á það fallist að þeir annmarkar hefðu verið á meðferð málsins fyrir kærunefnd útboðsmála að varðað gætu ógildingu á úrskurði hennar að þessu leyti.

Hæstiréttur birt 26. febrúar 2004

347/2003

Fimmtudaginn 26. febrúar 2004 Lykilorð Útboð Verksamningur Skaðabætur Aðfinnslur Fimmtudaginn 26 Fimmtudaginn 26. febrúar 2004. Nr. 347/2003. Nýherji hf. Steinar Þór Guðgeirsson hdl.) (Tómas Jónsson hrl) gegn íslenska ríkinu Útboð. Verksamningur. Skaðabætur. Aðfinnslur. Ekki var fallist á að Í hefði bakað sér skaðabótaskyldu gagnvart N með því að velja S sem samningsaðila í kjölfar útboðs á „nýjum fjárhagskerfum fyrir ríkissjóð og stofnanir hans“. Var talið að þó að nokkrir hnökrar hefðu verið á því mati sem val á samningsaðila byggðist á hefði ekki verið sýnt fram á að Í hefði farið út fyrir það svigrúm sem verði að ætla honum til heildarmats á gæðum tilboða og skipti þá verulegu máli að samkvæmt mati Í var verð þeirrar lausnar sem N bauð 31,5% hærra en boð það sem tekið var. (Guðrún Margrét Árnadóttir hrl)

Ekki var fallist á að Í hefði bakað sér skaðabótaskyldu gagnvart N með því að velja S sem samningsaðila í kjölfar útboðs á „nýjum fjárhagskerfum fyrir ríkissjóð og stofnanir hans“. Var talið að þó að nokkrir hnökrar hefðu verið á því mati sem val á samningsaðila byggðist á hefði ekki verið sýnt fram á að Í hefði farið út fyrir það svigrúm sem verði að ætla honum til heildarmats á gæðum tilboða og skipti þá verulegu máli að samkvæmt mati Í var verð þeirrar lausnar sem N bauð 31,5% hærra en boð það sem tekið var.