Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

4 dómar fundust

Lagagrein: 41. gr. laga nr. 19/1991 — Lög um meðferð opinberra mála

Landsréttur birt 16. september 2022

399/2022

Eyvindartunga ehf (Sigurður Jónsson lögmaður) gegn Vegagerðinni (Reynir Karlsson lögmaður)

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem máli E ehf. var vísað frá dómi. Var frávísunin byggð á því að E ehf. hefði ekki sýnt nægilega fram á að félagið hefði orðið fyrir tjóni í skilningi 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991 og að skilyrði fyrir höfðun máls til viðurkenningar á bótaskyldu væru þar af leiðandi ekki uppfyllt. Í úrskurði Landsréttar kom fram að talið væri að E ehf. hafi leitt að því nægar líkur að hann hafi orðið fyrir fjártjóni yrði fallist á málsástæður hans fyrir bótaskyldu V, sbr. tilvitnað lagaákvæði. Var þar með talið að uppfyllt væru skilyrði fyrir því að taka mætti viðurkenningarkröfu E ehf. til efnislegrar umfjöllunar. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdóm að taka málið til efnismeðferðar.

Héraðsdómur Suðurlands birt 14. júní 2022

E-441/2021

Eyvindartunga ehf (Sigurður Jónsson lögmaður) gegn Vegagerðinni (Reynir Karlsson lögmaður)
Lykilorð: Skaðabótamál.

Málinu var vísað frá dómi, þar sem stefnandi þótti ekki hafa leitt nægilega í ljós að hann hafi orðið fyrir tjóni og hafði því ekki lögvarða hagsmuni af því að fá dóm fyrir viðurkennignarkröfu sinni um skaðabótaskyldu stefnda. Var stefnandi dæmdur til að greiða stefnda málskostnað.

Hæstiréttur birt 5. júní 2008

385/2007

Ákæruvaldið gegn Jóni Ásgeiri Jóhannessyni (Gestur Jónsson hrl), Tryggva Jónssyni (Jakob R. Möller hrl) og Jóni Gerald Sullenberger (Brynjar Níelsson hrl)

Opinbert mál var höfðað á hendur JÁ, T og JG með ákæru í 19 liðum. Á fyrri stigum hafði einum lið ákærunnar verið vísað frá héraðsdómi, svo og hluta eins annars. Í 9 af þeim liðum, sem eftir stóðu, var JÁ einn borinn sökum um að hafa brotið gegn 1. og 2. mgr. 104. gr., sbr. 153. gr. laga nr. 2/1995 um hlutafélög með því að hafa látið almenningshlutafélagið B, sem hann var forstjóri fyrir, ýmist veita hluthöfum í félaginu lán eða veita lán til kaupa á hlutum í félaginu. Í 7 liðum voru JÁ og T sakaðir um stórfelld bókhaldsbrot samkvæmt 2. mgr. 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 fyrir að hafa látið rangfæra bókhald B, en í einum af þeim liðum var JG borinn sökum með þeim. Að auki var JÁ sakaður í 6 liðanna um að hafa brotið gegn 1., sbr. 3. mgr. 158. gr. almennra hegningarlaga og 153. gr. og 1. mgr. 154. gr. laga nr. 2/1995 með því að hafa í blekkingarskyni látið senda frá B til Verðbréfaþings Íslands rangar opinberar tilkynningar um hag félagsins, þar sem gætt hafi áhrifa af ætluðum rangfærslum bókhalds þess. Loks voru JÁ og T báðir í einum lið ákærunnar og T einn í öðrum lið bornir sökum um að hafa dregið fé af B. Í héraði var JÁ sýknaður af sakargiftum í fyrstnefndu 9 liðum ákærunnar. Einnig voru JÁ og T sýknaðir af sökum í 3 liðum hennar, sem vörðuðu ætluð bókhaldsbrot, en þeir báðir ásamt JG sakfelldir samkvæmt einum lið og JÁ að auki í því tilviki fyrir að hafa látið senda ranga opinbera tilkynningu um hag B. Þá var T einn sakfelldur fyrir bókhaldsbrot samkvæmt 3 ákæruliðum. JÁ og T voru sýknaðir af sökum um fjárdrátt samkvæmt þeim lið í ákærunni, sem beindist að þeim saman, en T var sakfelldur að hluta fyrir slíkt brot samkvæmt þeim lið, sem sneri að honum einum. Ákærðu lýstu allir yfir áfrýjun varðandi þá liði ákærunnar, sem þeir voru sakfelldir fyrir, en af hálfu ákæruvaldsins var áfrýjað til sakfellingar ákærðu samkvæmt öllum liðum hennar, þó ekki T í því tilviki, þar sem hann hafði verið sakaður ásamt JÁ um fjárdrátt. Fyrir Hæstarétti var ekki tekin til greina krafa JÁ og T um að málinu yrði vísað frá réttinum varðandi nokkra af þeim ákæruliðum, sem þeir höfðu verið sýknaðir af í héraði, enda var ekki fallist á með þeim að ríkissaksóknara hefði borið að tryggja sönnur fyrir því að áfrýjunarstefna hafi í raun verið gefin út á þeim degi, sem hún bar með sér og var lokadagur áfrýjunarfrests gagnvart ákæruvaldinu. Ekki var heldur tekin til greina krafa JÁ og T um að málinu yrði vísað frá héraðsdómi, en hana höfðu þeir einkum reist á því að ríkissaksóknara hafi verið óheimilt að höfða þetta mál sökum þess að fyrra máli á hendur þeim um samsvarandi sakarefni hafði verið vísað frá dómi, svo og að miklar tafir hafi orðið á málinu og rannsókn þess hjá lögreglu hafi í tilteknum atriðum verið áfátt. Varðandi þá 9 liði ákæru, sem beindust að JÁ vegna ætlaðra brota gegn 104., sbr. 153. gr. laga nr. 2/1995, var ekki fallist á þá málsvörn hans að í ákvæðum þessum væri ekki að finna nægilega skýra refsiheimild. Í 6 af þeim tilvikum var talið að B hefði ekki veitt lán í skilningi 104. gr. og var því staðfest niðurstaða héraðsdóms um sýknu JÁ að því leyti. Í 3 tilvikum var á hinn bóginn litið svo á að félagið hefði veitt lán í skilningi ákvæðisins. Í héraðsdómi hafði JÁ verið sýknaður af sökum samkvæmt þeim liðum ákærunnar án þess að afstaða væri tekin til þess hvort sannað væri að hann hafi af ásetningi látið B veita þessi lán, en lánin voru veitt á árunum 1999 og 2001. Með því að litið var svo á að brot þessi, ef sönnuð yrðu, myndu ekki varða þyngri refsingu en sektum þótti sýnt að hugsanleg sök hafi hér verið fyrnd, sbr. 1. tölulið 1. mgr. 81. gr. almennra hegningarlaga. Yrði andstætt rétti JÁ samkvæmt 1. mgr. 70. gr. stjórnarskrárinnar til réttlátrar meðferðar máls innan hæfilegs tíma að ómerkja héraðsdóm til þess eins að láta meta hvort sök hans væri sönnuð samkvæmt þessum ákæruliðum en sýkna hann að því búnu vegna fyrningar. Niðurstaða héraðsdóms um sýknu JÁ var því einnig staðfest um þessa ákæruliði. Varðandi önnur brot, sem ákærðu voru gefin að sök og þeir höfðu verið sýknaðir af í héraði, var ekki fallist á með ákæruvaldinu að fært væri samkvæmt 4. mgr. 159. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála að endurskoða sönnunarmat héraðsdóms á grundvelli skjallegra gagna einna og án tillits til munnlegra skýrslna fyrir héraðsdómi. Í þeim tilvikum þóttu ekki efni til að ómerkja héraðsdóm á grundvelli 5. mgr. sömu lagagreinar, en niðurstöður hans um sakfellingar JÁ, T og JG voru staðfestar, að frátalinni sakfellingu þess fyrstnefnda fyrir að hafa látið senda ranga opinbera tilkynningu um hag B, enda lá slík tilkynning ekki fyrir í málinu. JÁ og JG voru dæmdir til að sæta fangelsi í 3 mánuði og T í 12 mánuði, en refsing þeirra allra var bundin skilorði.

Hæstiréttur birt 21. mars 2002

306/2001

Jón Steinar Gunnlaugsson (Hákon Árnason hrl) gegn X (Sif Konráðsdóttir hrl)

Tjáningafrelsi. Friðhelgi einkalífs. Lögmenn. Málsbætur. Aðild. Kröfugerð. Frávísun máls að hluta frá héraðsdómi. X höfðaði mál fyrir héraðsdómi gegn J vegna ummæla sem hann lét falla í opinberri umræðu um dóm Hæstaréttar í máli nr. 286/1999 en með þeim dómi var faðir X sýknaður af ákæru um kynferðisbrot gegn X er hún var barn. Héraðsdómur taldi J hafa með ummælum sínum gert á hlut X í sjö tilvikum og ógilti úrskurð úrskurðarnefndar lögmanna, sem hafði hafnað því að J hafi brotið góða lögmannshætti. Kröfu X, um að viðurkennt yrði að J hafi brotið góða lögmannshætti „með háttsemi sinni og ummælum í fjölmiðlum“ á tilteknu tímabili um umrætt hæstaréttarmál, var vísað frá dómi, þar sem krafan þótti í senn of óljós og óákveðin til þess að efnisdómur yrði lagður á hana. Þá var tekið fram að X hefði ekki með réttu átt að beina dómkröfu um ógildingu úrskurðar úrskurðarnefndar lögmanna að henni, heldur eingöngu að J, sem gagnaðila X fyrir nefndinni. Talið var að þegar leyst væri úr því hvort einstök ummæli J skyldu varða hann bótaábyrgð og valda því að úrskurður nefndarinnar yrði felldur úr gildi yrði að meta tjáningarfrelsi J gagnvart rétti X til friðhelgi einkalífs og æruverndar. Var talið að tiltekin ummæli J yrðu ekki skilin öðru vísi en svo að hann hafi með þeim borið X á brýn að hafa gegn betri vitund sett fram rangar sakir á hendur föður sínum. Í umræddum sýknudómi Hæstaréttar væri því hins vegar ekki slegið föstu að ásakanir X á hendur föður sínum hafi verið efnislega rangar. Þá hafi orðfæri J um kvartanir X yfir ósæmilegu atferli kennara er hún var 15 eða 16 ára gömul gefið til kynna að ásakanir X hafi varðað annars konar og alvarlegri athafnir en var í reynd. Þótti J hafa brotið gegn X með þessum ummælum og var hann dæmdur til greiðslu miskabóta vegna þeirra. Ekki var talið að J hafi gert á hlut X með ummælum sínum er vörðuðu efni bréfs er X hafði skrifað föður sínum þegar hann dvaldist í útlöndum haustið 1995. Við ákvörðun á fjárhæð miskabóta var tekið tillit til þeirra aðstæðna sem voru ríkjandi þegar J lét ummæli sín falla og markmiðs hans með þátttöku í umræðunni, en jafnframt til þess að þau bitnuðu á X, sem hafi á engan hátt gefið honum réttmætt tilefni til að vega að persónu sinni og æru. Þá var úrskurður úrskurðarnefndar lögmanna felldur úr gildi að því leyti sem hann varðaði ummæli sem voru talin fela í sér ólögmæta meingerð gagnvart X.