Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

12 dómar fundust

Lykilorð: Skuldaraskipti

Landsréttur birt 21. maí 2026 kl. 16:22

352/2025

Kjartan Ólafsson (Hilmar Garðars Þorsteinsson lögmaður) gegn Viðhaldsmönnum ehf (Páll Ágúst Ólafsson lögmaður)

V ehf. og K deildu um hvort greiðsluskylda hvíldi á K vegna framkvæmda sem V ehf. vann að fasteign hans. V ehf. hafði árið 2019 gefið út reikning á hendur E ehf. vegna framkvæmda á fasteigninni sem ekki hafði fengist greiddur að fullu. Höfðaði V ehf. mál gegn E ehf. til innheimtu á reikningnum og var E ehf. dæmt árið 2021 til að greiða V ehf. samtals 1.526.470 krónur. Byggði niðurstaða þess dóms á því að E ehf. hefði verið viðsemjandi V ehf. vegna framkvæmdanna. Bú E ehf. var skömmu síðar tekið til gjaldþrotaskipta og lýsti V ehf. kröfu í þrotabúið en engar greiðslur komu upp í þá kröfu. Í kjölfarið höfðaði V ehf. mál á hendur K vegna kröfu sem byggð var á sama reikningi og V ehf. hafði gefið út áður á E ehf. Byggði V ehf. á því að K væri hinn eiginlegi verkkaupi og viðskiptamaður félagsins vegna framkvæmdanna. Með hinum áfrýjaða dómi var fallist á greiðsluskyldu K og vísað til þess að framkvæmdirnar hefðu verið unnar í þágu K og að tölvupóstsamskipti aðila bentu ótvírætt til þess að þeir hefðu litið svo á að greiðsluskylda hvíldi á K þótt E ehf. hefði haft milligöngu um greiðslurnar og aðila hefði greint á um fjárhæðir. Í dómi Landsréttar kom fram að gögn málsins bæru engin merki um að V ehf. hefði á sínum tíma litið á K sem viðsemjanda sinn. Að virtu heildstæðu mati bæru gögnin merki um að samningssamband V ehf. hefði verið við E ehf. en ekki K. Málatilbúnaður V ehf. væri auk þess í ósamræmi við þau reikningsviðskipti sem upphaflega fóru fram milli V ehf. og E ehf. og þær forsendur sem lagðar voru til grundvallar í dómi héraðsdóms í máli V ehf. gegn E ehf. um að V ehf. hefði átt í beinu samningssambandi við E ehf. Þá taldi Landsréttur að ekki yrði séð af tölvupóstsamskiptum sem lágu fyrir í málinu að K hefði tekist á herðar greiðsluskyldu gagnvart V ehf. vegna framkvæmdanna. Var því hvorki talið að V ehf. hefði fært sönnur á að K hefði í reynd verið viðsemjandi félagsins um verkið né sýnt fram á annan sjálfstæðan lagagrundvöll fyrir því að K bæri greiðsluskyldu vegna kröfu V ehf. í málinu. Var K því sýknaður af kröfu V ehf. 2

Landsréttur birt 3. apríl 2025

261/2024

Þórunn Margrét Jónasdóttir og Óli Vignir Jónsson (Daði Ólafsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja Þ og Ó um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfa, er lánin voru greidd upp. Þ og Ó urðu skuldarar að kröfum að baki umræddum veðbréfum með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfin voru upphaflega gefin út fyrir gildistöku laganna. Byggðu Þ og Ó á því að ákvæði veðbréfanna um uppgreiðslugjald væru ólögmæt og víkja ætti ákvæðunum til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningarnir að baki veðbréfunum væru ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli Þ og Ó og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða ný lán til handa Þ og Ó heldur hefðu Þ og Ó aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittum lánum. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfum sem gefin voru út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 voru umrædd ákvæði ÍLS-veðbréfanna lögmæt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum Þ og Ó.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

260/2024

Vilborg Jónsdóttir og Hjörtur Snær Þorsteinsson (Þórir Skarphéðinsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja V og H um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. V og H urðu skuldarar að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggðu V og H á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli V og H og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa V og H heldur hefðu V og H aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS- veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum V og H.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

259/2024

Sigurlaug Lilja Jónasdóttir (Daði Ólafsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja S um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. S varð skuldari að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggði S á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli S og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa S heldur hefði S aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS-veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum S.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

258/2024

Ívar Logi Birgisson og Guðfinna Gróa Pétursdóttir (Daði Ólafsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja ÍL og G um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. ÍL og G urðu skuldarar að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggðu ÍL og G á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli ÍL og G og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa ÍL og G heldur hefðu ÍL og G aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS- veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum ÍL og G.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

257/2024

Gunnar Anton Njáll Gunnarsson og Vala María Kristjánsdóttir (Þórir Skarphéðinsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja G og V um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. G og V urðu skuldarar að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggðu G og V á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli G og V og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa G og V heldur hefðu G og V aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS- veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum G og V.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

256/2024

Freyr Bjarnason og Sigurbjörg Ósk H. Sigurðardóttir (Þórir Skarphéðinsson lögmaður) gegn ÍL-sjóður (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja F og S um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. F og S urðu skuldarar að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggðu F og S á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli F og S og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa F og S heldur hefðu F og S aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS- veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum F og S.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

255/2024

Friðrik Róbert Eiríksson (Daði Ólafsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja F um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. F varð skuldari að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggði F á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli F og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa F heldur hefði F aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS-veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum F.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

254/2024

Bjarni Hrafnsson (Daði Ólafsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja B um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. B varð skuldari að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggði B á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli B og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa B heldur hefði B aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS-veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum B.

Landsréttur birt 3. apríl 2025

253/2024

Agnes Björnsdóttir og Ragnar Ingvarsson (Þórir Skarphéðinsson lögmaður) gegn ÍL-sjóði (Áslaug Árnadóttir lögmaður)

Í málinu var deilt um heimild Í til að krefja A og R um uppgreiðslugjald á grundvelli skilmála ÍLS-veðbréfs, er lánið var greitt upp. A og R urðu skuldarar að kröfu að baki umræddu veðbréfi með skuldskeytingu eftir gildistöku laga nr. 33/2013 um neytendalán en veðbréfið var upphaflega gefið út fyrir gildistöku laganna. Byggðu A og R á því að ákvæði veðbréfsins um uppgreiðslugjald væri ólögmætt og víkja ætti ákvæðinu til hliðar á grundvelli meginreglna samningaréttar eftir gildistöku laga nr. 33/2013 en lögin hefðu sett fjárhæð uppgreiðslugjalds skorður væri greitt fyrir gjalddaga. Í dómi Landsréttar var rakið að lögum nr. 33/2013 hefði ekki verið ætlað að gilda afturvirkt nema í tilviki opinna lánasamninga, en samningur að baki veðbréfinu væri ekki af þeim toga. Þó að nýtt skuldarasamband hefði stofnast milli A og R og Í með aðildarbreytingu þessari hefði það verið á sama grunni og réttarsamband fyrri skuldara og Í. Hefði því ekki verið um að ræða nýtt lán til handa A og R heldur hefðu A og R aðeins komið í stað fyrri skuldara að þegar veittu láni. Lögum nr. 33/2013 hafi ekki verið ætlað að taka til þeirra samninga sem hér um ræddi og voru í gildi fyrir gildistöku laganna. Voru lögin því ekki talin gilda um samningssamband málsaðila. Með vísan til þess að réttarsamband málsaðila byggðist á veðbréfi sem gefið var út fyrir gildistöku laga nr. 33/2013 var umrætt ákvæði ÍLS- veðbréfsins lögmætt, sbr. dóma Hæstaréttar 27. maí 2021 í máli nr. 3/2021 og 15. febrúar 2023 í máli nr. 37/2022. Var því staðfest niðurstaða hins áfrýjaða dóms um að sýkna Í af kröfum A og R.

Landsréttur birt 3. júní 2022

273/2021

Staðarfjall ehf (Einar Þór Sverrisson lögmaður) gegn K Apartments ehf (Sveinn Andri Sveinsson lögmaður)
Málaflokkur: Leiguréttur

Málið var höfðað til innheimtu ógreiddrar húsaleigu samkvæmt leigusamningi sem gerður var á milli SS ehf. og KA ehf. S ehf. varð síðar leigusali samkvæmt samningnum í stað SS ehf. Ágreiningurinn í málinu laut að framsali KA ehf. á sínum réttindum og skyldum samkvæmt samningnum til KP ehf. með yfirlýsingu dagsettri 26. október 2015. S ehf. byggði á því að framsalið sem KA ehf. hafi tilkynnt um hefði aldrei raungerst og KA ehf. bæri að standa skil á leiguskuldinni, en KA ehf. bar fyrir sig aðildarskort. Í dómi Landsréttar var rakið að fyrirliggjandi samskipti bæru með sér að báðir málsaðilar hefðu litið svo á að yfirlýsingin 26. október 2015 hefði falið í sér framsal til KP ehf. Meðal annars yrði að líta svo á að riftun S ehf. á leigusamningnum hefði beinst að KP ehf. auk þess sem S ehf. hefði knúið fram gjaldþrotaskipti á KP ehf. á þeim grundvelli að félagið skuldaði leigu samkvæmt samningnum. Framsal hefði því átt sér stað og réttindi og skyldur leigutaka eftir það tilheyrt KP ehf. en ekki KA ehf. en S ehf. hefði ekki rökstutt sérstaklega hvernig KP hf. og KA hf. gætu talist óskipt ábyrgir fyrir leiguskuldinni. Var því KA ehf. sýknaður af kröfu S ehf. vegna aðildarskorts.

Hæstiréttur birt 4. maí 2020

51/2019

ALM Fjármögnun ehf (Bjarni Þór Óskarsson lögmaður) gegn Línulögnum ehf (Einar Hugi Bjarnason lögmaður)

Ágreiningur aðila laut að því hvort A ehf. bæri greiðsluskyldu gagnvart L ehf. vegna ofgreiddra vaxta af skuldabréfi, sem S ehf. hafði upprunalega gefið út til D hf., en A ehf. síðar eignast og L ehf. tekið að sér greiðslu með skuldskeytingu. Í dómi Hæstaréttar kom fram að við framsal viðskiptabréfa væri gerð undantekning frá þeirri meginreglu kröfuréttar við kröfuhafaskipti að framsalshafi öðlist ekki betri rétt á hendur skuldara en framseljandi átti. Skuldari viðskiptabréfs geti þannig glatað mótbáru gegn grandlausum framsalshafa, ef hún kemur ekki fram á bréfinu, en markmið reglunnar er að auðvelda viðskipti með viðskiptabréf og gera réttarstöðu framsalshafa tryggari en almennar reglur kröfuréttarins mæla fyrir um. Í ljósi þess að reglurnar um viðskiptabréf fela í sér veruleg frávik frá almennum reglum verði að gera þann áskilnað að ótvírætt sé að krafa sé viðskiptabréfskrafa. Taldi Hæstiréttur að til þess að þessu skilyrði væri fullnægt hefði hinn nýi skuldari þurft að lýsa því yfir einhliða og skilyrðislaust að hann lofaði að greiða kröfuna og hefði sú skriflega yfirlýsing þurft að koma fram á bréfinu sjálfu til þess að það gæti talist skuldabréf eftir skuldaraskiptin. Var ekki talið nóg að L ehf. hafi undirritað sérstaka yfirlýsingu á öðru skjali þess efnis að hann gengist undir öll ákvæði viðkomandi bréfs og skuldbindingar samkvæmt því. Af þessum sökum var talið að krafan hafi breyst við skuldaraskiptin úr því að vera krafa samkvæmt viðskiptabréfi í almenna fjárkröfu. Var L ehf. því ekki talinn hafa glatað mótbárum við framsal kröfunnar og gat þar af leiðandi haft uppi frekari kröfur vegna ofgreiðslu vaxta af skuldabréfinu gagnvart A ehf.