Dómstólaleit

RA og H höfðuðu mál gegn sveitarfélaginu R og gerðu kröfur er lutu að því að R greiddi þeim nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að þau skiluðu tveimur lóðum undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á það með RA og H að Almennar reglur um úthlutun íbúðarhúsalóða í Reykjavík, sem samþykktar voru í borgarstjórn 15. maí 2007 og kváðu á um skilaskyldu lóða, giltu um samningssamband aðila, þar sem borgarráð hefði samþykkt að víkja frá efni þeirra með sérstökum útboðsskilmálum vegna úthlutunar lóðanna. Var ekki talið að réttmætar væntingar eða að almenn venja stæði til þess RA og H gætu skilað R réttindum sínum yfir lóðunum gegn endurgreiðslu þess sem greitt hefði verið eða að R hefði brotið jafnræðisreglu í málinu. Ennfremur var hvorki fallist á að á grundvelli 1. mgr. 1. gr. eða 2. gr. laga nr. 86/1943 um ákvörðun leigumála og söluverðs lóða og landa Reykjavíkurkaupstaðar hefði R verið að óheimilt að ráðstafa byggingarétti á lóðum með útboði áður en lóðarleigusamningur hefði verið gerður né að um óheimila gjaldtöku hefði verið að ræða af hálfu R. Þá var ekki talið að R hefði brotið gegn meðalhófsreglu eða að skilaréttur lóðanna yrði leiddur af ákvæðum laga nr. 153/2006 um gatnagerðagjald. Loks var ekki fallist á að ógilda bæri kaup RA og H á byggingaréttinum með vísan til 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Var R því sýknað af kröfum RA og H.

Að fenginni umsögn Skipulagsstofnunar tók sveitarfélagið H ákvörðun 5. nóvember 2008 um að taka tiltekið land Á eignarnámi. Var sú ákvörðun tilkynnt Á með bréfi næsta dag. Í kjölfar ábendinga til Skipulagsstofnunar um að umsögn hennar hefði verið byggð á ófullkomnum gögnum dró hún umsögn sína til baka og veitti nýja, þar sem fallist var á eignarnám á hluta þess lands sem um ræddi. Tók H aftur ákvörðun 7. janúar 2009 um eignarnám á landi Á á grundvelli nýrrar umsagnar Skipulagsstofnunar og var ákvörðunin tilkynnt Á með bréfi 2. mars 2009. Í niðurstöðu héraðsdóms, sem staðfest var í Hæstarétti með vísan til forsendna hans, sagði meðal annars að verulegir annmarkar hefðu verið á málsmeðferð hreppsnefndar H. Þannig hefði Á ekki verið kynnt ný umsögn Skipulagsstofnunar. Fyrri ákvörðun H hefði ekki verið afturkölluð þó fyrir lægi að hún stæðist ekki skilyrði þágildandi skipulags- og byggingarlaga. Á hefði ekki verið tilkynnt um að mál hans væri á ný til meðferðar hjá H, sbr. 14. gr. stjórnsýslulaga. Þá hefði H ekki leitað eftir að ná samkomulagi við Á eftir að ný umsögn Skipulagsstofnunar lá fyrir. Loks hefði Á ekki verið gefinn kostur á að tjá sig um málið áður en ný ákvörðun hefði verið tekin á grundvelli nýrra gagna og upplýsinga og hefði þannig verið brotið gegn andmælarétti hans samkvæmt 13. gr. stjórnsýslulaga. Var því fallist á kröfu Á um ógildingu ákvörðunar H frá 7. janúar 2009 um að taka land hans eignarnámi.

B ehf. höfðaði mál gegn sveitarfélaginu R og var fyrir Hæstarétti leyst úr kröfu B ehf. er laut að því að R greiddi því tiltekna fjárhæð gegn því að fyrirtækið skilaði lóð undir atvinnuhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á með B ehf. að samkvæmt skilmálum R hefði fyrirtækið átt einhliða rétt á að skila lóðinni gegn endurgreiðslu lóðagjalda. Þá var hvorki fallist á að slíkur réttur hefði verið til staðar á grundvelli venjuhelgaðrar framkvæmdar R né að bréf frá R til B ehf. hefði leitt af sér réttmætar væntingar B ehf. um að það gæti hvenær sem væri og án tillits til aðstæðna tekið einhliða ákvörðun um skil á lóðinni gegn endurgreiðslu lóðagjalda.

A, B og G höfðuðu mál gegn sveitarfélaginu R og gerðu ýmiss konar kröfur er lutu að því að R greiddi A, B og G nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að A, B og G skiluðu lóð undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Hvorki var fallist á að brotið hefði verið gegn jafnræðisreglu á grundvelli mismunandi aðferða við sölu byggingarréttar né mismunandi fjármögnunarleiða eða vanefnda lóðarhafa. Þá var ekki talið að viðbrögð R við úrskurði samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneytisins hefðu verið ómálefnaleg eða að R hefði sýnt af sér valdníðslu í kjölfar hans. Loks var ekki fallist á að R hefði vanefnt skyldur sínar um uppbygginu í hverfi lóðar A, B og G. Var R því sýknað af kröfum A, B og G.

A og G höfðuðu mál gegn sveitarfélaginu R og gerðu ýmiss konar kröfur er lutu að því að R greiddi A og G nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að A og G skiluðu lóð undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Hvorki var fallist á að brotið hefði verið gegn jafnræðisreglu á grundvelli mismunandi aðferða við sölu byggingarréttar né mismunandi fjármögnunarleiða eða vanefnda lóðarhafa. Þá var ekki talið að viðbrögð R við úrskurði samgöngu- og sveitarstjórnarráðuneytisins hefðu verið ómálefnaleg eða að R hefði sýnt af sér valdníðslu í kjölfar hans. Loks var ekki fallist á að R hefði vanefnt skyldur sínar um uppbygginu í hverfi lóðar A og G. Var R því sýknað af kröfum A og G.

H starfaði sem sjúkaraliði á A, sem var hluti af Sjúkrahúsi Reykjavíkur og rekið af Reykjavíkurborg. Á árinu 2000 var Sjúkrahús Reykjavíkur sameinað ríkisspítölum og eftir það rekið af Í undir nafninu Landspítali háskólasjúkrahús. H var boðuð á fund með yfirmönnum sínum 31. maí 1997 sem hún mætti ekki á. Taldi H fundarefnið þess eðlis að ástæða væri fyrir hana að hafa fulltrúa stéttarfélags með sér á fundinn. Þar sem henni tókst ekki að ná sambandi við viðkomandi fulltrúa mætti hún ekki til fundarins en yfirmenn hennar samþykktu ekki að fresta honum. Í kjölfarið var henni veitt skrifleg áminning. Félagsmálaráðuneytið felldi áminninguna úr gildi með úrskurði 3. mars 2000 þar sem ekki hefði verið gætt meginreglna um málsmeðferð í stjórnsýslunni þegar hún var veitt. H höfðaði mál þetta til heimtu miska- og skaðabóta vegna ólögmætrar áminningar og vegna þess að henni hefði í kjölfarið verið mismunað við úthlutun aukavakta á vinnustað sínum. Þá krafðist hún greiðslu lögmannskostnaðar sem hún hefði orðið fyrir við málarekstur fyrir stjórnvöldum er hún freistaði þess að fá áminninguna fellda úr gildi. Hæstiréttur staðfesti niðurstöðu héraðsdóms um að umrædd áminning hefði verið ólögmæt bæði að formi og efni. Einnig var það staðfest að H hefði fært fram fullnægjandi sönnur fyrir því að henni hafi í kjölfar áminningarinnar verið mismunað varðandi úthlutun aukavakta og að framkoma yfirmanna H gagnvart henni hafi falið í sér brot gegn persónu hennar. H þótti á hinn bóginn ekki hafa sýnt fram á fjártjón sitt vegna fyrrnefndrar mismununar og var Í því sýknað af kröfu hennar um skaðabætur vegna missis atvinnutekna. Í dómi Hæstaréttar voru H dæmdar 300.000 krónur í miskabætur en kröfu hennar um bætur vegna lögmannskostnaðar við málarekstur fyrir stjórnvöldum var hafnað.