Dómstólaleit

Með eignaskiptayfirlýsingu í desember 2006 var eigninni R, sem áður hafði verið skipt í sjö eignarhluta, nú skipt í átta eignarhluta. Sex þeirra voru auðkenndir með sömu fastanúmerum og í fyrri eignaskiptayfirlýsingu, en þar af höfðu tveir eignarhlutar verið sameinaðir í einn. Þá urðu til tveir nýir eignarhlutar sem fengu ný fastanúmer. Þegar hinni nýju eignaskiptayfirlýsingu var þinglýst voru veðréttindi fyrir skuldarbréfum í eigu V hf., sem áður höfðu hvílt á eldri eignarhlutum, ekki færð yfir á nýju eignarhlutina. Að kröfu V hf. voru þessi mistök síðar leiðrétt og bréfunum einungis þinglýst á nýju eignarhlutina. Á höfðaði mál gegn V hf. og krafðist þess að staðfest yrði með dómi að veðskuldabréfin tækju ekki til hinna nýju eignarhluta og að afmá skyldi þau úr þinglýsingarbókum. Í dómi Hæstaréttar er meðal annars vísað til þess að samkvæmt þeim veðskuldabréfum sem krafa Á ehf. laut að þá hefði verið samið um að trygging V hf., myndi aukast ef veðandlagið yrði endurbætt eða við það aukið. V hf. hefði því haft réttmæta ástæðu til að ætla að hinir nýju eignarhlutar yrðu hluti veðandlagsins, sbr., b. lið 1. mgr. 16. gr. laga nr. 75/1997 um samningsveð. Var V hf. því sýknað af kröfum Á ehf. í málinu.

Kaupsamningur. Fasteignakaup. Húsaleiga. Afnotaréttur. Viðskeyting. Auðgunarkrafa. Frávísun frá héraðsdómi að hluta. Málsaðilar deildu um hvort kaupsamningur hefði stofnast vorið 2004 milli Ó og A sem kaupenda og G sem seljanda um fasteignina Lónsbraut 6. E fékk eigninni afsalað 16. júní 2005. Atvik voru þau að Ó tók að sér að annast viðgerðir á bifreið fyrir fyrirtækið F. D, einn fyrirsvarsmanna F, afhenti Ó lykla að fasteigninni Lónsbraut 6, sem var í eigu G og D hafði afnotarétt að. Nýtti Ó húsnæðið í framhaldinu til viðgerða. Óumdeilt var að Ó og D sömdu um að Ó myndi greiða G 800.000 krónur, og innti A greiðsluna af hendi 30. júní 2004. Aðilar deildu um hvort sú greiðsla hefði verið innborgun á kaupverð fasteignarinnar, eins og A og Ó héldu fram, eða greiðsla fyrir afnot húsnæðisins, eins og G, E og O héldu fram. A og Ó byrjuðu að stækka milliloft sem var í fastegininni og innréttuðu þar litla íbúð. Umtalsverðir fjármunir fóru í þessa viðskeytingu en óumdeilt var að ekki hefði verið aflað leyfis byggingaryfirvalda fyrir henni. Talið var ósannað að náðst hefði samkomulag um kaupverðið. Ó og A gerðu ekki skriflegt tilboð í fasteignina, þrátt fyrir ábendingar fyrirsvarsmanna G. Var ósannað að komist hefði á kaupsamningur milli aðila vorið 2004, sbr. 1. mgr. 7. gr. laga nr. 40/2002, og var héraðsdómur því staðfestur um sýknu G af kröfu Ó og A, um að viðurkennt yrði að kaupsamningur hefði stofnast um fasteignina. Jafnframt var hafnað kröfu þeirra um að G yrði dæmdur til að gefa út afsal fyrir fasteigninni gegn greiðslu á 6.000.000 krónum eða hærri fjárhæð. Í samræmi við framangreinda niðurstöðu var einnig hafnað kröfu A og Ó um greiðslu skaðabóta vegna afnotamissis, vegna þess að lokað var fyrir rafmagn til fasteignarinnar og þeir hefðu orðið fyrir tjóni sökum þess, þar sem krafan var reist á þeirri forsendu að Ó og A hefðu verið rétt komnir að umráðum fasteignarinnar. Til vara kröfðust Ó og A greiðslu skaðabóta vegna kostnaðar þeirra af fyrrnefndri viðskeytingu á eigninni. Ekki var talið að Ó og A hefðu leitt sönnur að því að O hefði með gáleysislegu framferði sínu, sem stjórnamaður bæði í G og E, valdið þeim tjóni við að viðskeytingin hefði tapast hjá þeim. Þá var síðast nefnda krafan á hendur E einnig reist á því að um sé að ræða kröfu um endurgreiðslu óréttmætrar auðgunar. Ekki var talið unnt að dæma þá kröfu þar sem matið er lagt var fram um verðmæti viðskeytingarinnar var ekki reist á þeim forsendum að leyfi byggingaryfirvalda lá ekki fyrir til viðskeytingarinnar og beiðni um það yrði líklega hafnað samkvæmt framburði byggingarfulltrúa fyrir dómi. E gerði í gagnstefnu í héraði kröfu um greiðslu húsaleigu fyrir fasteignina vegna fyrstu tíu mánaða ársins 2005. E gerði kröfu um húsaleigu vegna fyrstu 10 mánuði ársins 2005 og lagði fram matsgerð kröfu sinni til stuðnings. Þótt í matsbeiðninni hafði, samkvæmt þeim skýringum sem hafðar voru þar eftir matsbeiðandi, verið óskað eftir mati á því hvað væri hæfilegt leigugjald fyrir eignina, eftir að búið væri að loka fyrir rafmagn til hennar, varð ekki ráðið af niðurstöðu matsmanns að álit hans á hæfilegri húsaleigu hefði verið miðað við þessar forsendur. Varð því ekki dæmt um kröfu um húslegu á svo óljósum forsendum. Niðurstaða héraðsdóms um að A og Ó skyldu rýma fasteignina og að hafnað yrði kröfu G, E og O um að það skyldi gert að viðlögðum dagsetum var staðfest.

Ó ehf. rak hótel í fasteign í eigu fyrirsvarsmanns félagsins. Svo fór að fasteignin var seld nauðungarsölu. Í kjölfarið reis ágreiningur um veðsetningu lausafjár í eigu Ó ehf., sem staðsett var í fasteigninni. Með dómi Hæstaréttar 27. maí 1997 í máli nr. 213/1997 var fallist á að veðsetning umrædds lausafjár samkvæmt þar til gerðum lista væri andstæð ákvæðum 2. mgr. 4. gr. laga nr. 18/1887 um veð. Að gengnum dómi Hæstaréttar gerðu nokkrir kröfuhafar Ó ehf. fjárnám í ýmsu því lausafé, sem tilgreint var á nefndum lista. Voru þeir munir síðan seldir nauðungarsölu. Á árinu 2001 krafðist Ó ehf. innsetningar í muni, sem voru enn staðsettir í fasteigninni og höfðu verið tilgreindir á áðurnefndum lista. Litið var svo á að umræddir munir hefðu verið í eigu Ó ehf. þegar fasteignin var seld nauðungarsölu. Talið var að munirnir væru lausafé, en ekki fast fylgifé fasteignarinnar. Með vísan til þessa og að munirnir væru eign Ó ehf. var fallist á kröfu félagsins um að því yrði með beinni aðfarargerð heimilað að taka munina í sínar vörslur.