Dómstólaleit

Ágreiningur málsins varðaði fjárhæð vátryggingarbóta sem V hf. bæri að greiða P ehf. á grundvelli rekstrarstöðvunartryggingar sem P ehf. tók hjá V hf. Sakarefnið varðaði fyrst og fremst það álitaefni hvort til frádráttar kröfunni skyldi koma launakostnaður sem V hf. byggði á að sparast hefði P ehf. á vátryggingartímabilinu. Í dómi Landsréttar var rakið að horfa bæri til þess hvernig ætla mætti að rekstur P ehf. hefði orðið ef tjónsatburður hefði ekki komið til, þar með talið þess kostnaðar sem fallið hefði til á umræddu tímabili. Ótvírætt væri að ef ekki hefði komið til stöðvunar á rekstri P ehf. hefði hann þurft að standa straum af greiðslu launa og tengdra gjalda vegna þeirra starfsmanna sem þar störfuðu. Var því fallist á það með V hf. að við útreikning raunverulegs tjóns P ehf. væri rétt að draga frá reiknaðri framlegð og tjóni þann launakostnað sem um ræddi. Lagt var til grundvallar að sá kostnaður hefði orðið 52.017.559 krónur, sem var umtalsvert hærri en krafa P ehf. Var niðurstaða héraðsdóms um sýknu V hf. því staðfest.

A var ráðinn til starfa hjá B ehf. með samningi 8. mars 2018 en var sagt upp störfum með skriflegri uppsögn 19. ágúst 2019 miðað við næstu mánaðamót. Að teknu tilliti til sex mánaða uppsagnarfrests stóð til að slit ráðningarsamningsins tækju mið af mánaðamótum febrúar og mars 2020. B ehf. rifti ráðningarsamningnum með bréfi 28. október 2019. A höfðaði mál þetta til heimtu skaðabóta sem tóku mið af fjárhæð launa hans út uppsagnarfrest, bóta vegna ólögmætrar riftunar í 12 mánuði og miskabóta. Með gagnstefnu krafðist B ehf. meðal annars bóta vegna gjaldskrármálefna, kaupa B ehf. án heimildar á líftryggingu fyrir A og fæðiskostnaðar. Í dómi Landsréttar var rakið að stjórn B ehf. hefði verið heimilt samkvæmt ráðningarsamningi A að segja honum upp störfum með sex mánaða fyrirvara. Féllst Landsréttur ekki á að þær ávirðingar sem B ehf. hefði vísað til um grundvöll riftunar hefðu verið þess eðlis að heimilt hefði verið að víkja A fyrirvaralaust úr starfi. Samkvæmt því var fallist á að A ætti rétt á greiðslu bóta sem næmi fjárhæð þeirra launa sem hann hefði notið það sem eftir stóð af uppsagnarfresti ráðningarsamningsins. Var B ehf. sýknað af kröfu um greiðslu frekari skaðabóta enda hefði A ekki sýnt fram á að hann hefði orðið fyrir frekara tjóni. Þá var A talinn eiga rétt á 800.000 króna miskabótum. Loks var A sýknaður af öllum kröfum B ehf. í gagnsök. Var B ehf. því gert að greiða A alls 10.049.003 krónur auk nánar tilgreindra dráttarvaxta.

Ágreiningur aðila í málinu laut að því hvort krafa P ehf. á hendur V hf., til greiðslu bóta úr rekstrarstöðvunartryggingu vegna tjóns sem P ehf. varð fyrir í júlí 2014 vegna eldsvoða í húsnæði verslunarinnar G, hefði verið fyrnd þegar málið var höfðað í júní 2019. Í dómi Landsréttar kom fram að samkvæmt 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga fyrndist krafa um bætur á fjórum árum og hæfist fresturinn við lok þess almanaksárs er vátryggður fékk nauðsynlegar upplýsingar um þau atvik sem væru grundvöllur kröfu hans. Ákvæði laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda giltu að öðru leyti. Þá kom fram að lögskýringargögn að baki ákvæði 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004 gæfu ekki tilefni til annars en að skýra ákvæðið eftir orðanna hljóðan og yrði því að leggja til grundvallar að nægilegt væri að vátryggingartaki hefði þær upplýsingar um atvik að baki bótakröfu sem nauðsynlegar væru til að hann gæti sett kröfuna fram. Í því yrði ekki talið felast að fjárhæð bótakröfunnar þyrfti að liggja endanlega fyrir enda væri fyrningarfresti í lögum meðal annars ætlað að gefa tjónþola hæfilegt svigrúm til að staðreyna umfang tjóns. Þá voru raktir skilmálar rekstrarstöðvunartryggingar þeirrar sem P ehf. hefði tekið hjá V hf. og af þeim og framangreindu ályktað að þau atvik er lægju til grundvallar bótakröfu úr tryggingunni kæmu í fyrsta lagi fram þegar í ljós kæmi hvort rekstur sá er stöðvaðist hæfist að nýju. Af gögnum málsins hefði verið ljóst að í janúar 2015 hefði verið til skoðunar hjá aðilum hvort unnt væri að endurreisa rekstur G og voru nauðsynlegar upplýsingar um þau atvik sem lægju til grundvallar bótakröfu P ehf. því ekki taldar hafa komið fram fyrir þann tíma. Breytti engu í því sambandi þótt P ehf. hefði sett kröfu sína fram með ótímabærum hætti í bréfi til V hf. í desember 2014. Að þessu virtu var fyrningarfrestur kröfu P ehf. ekki talinn hafa hafist fyrr en í árslok árið 2015 og hefði krafan því verið ófyrnd þegar málið var höfðað, sbr. 1. mgr. 15. gr. laga nr. 150/2007.