Dómstólaleit

P var sakfelldur fyrir brot gegn 4. mgr. 210. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 fyrir að hafa haft í vörslum sínum 14.713 ljósmyndir og 207 hreyfimyndir sem sýndu börn á kynferðislegan og klámfenginn hátt. Með brotinu rauf hann skilorð dóms frá 3. desember 2004 þar sem hann hlaut sjö mánaða skilorðsbundið fangelsi fyrir brot gegn 1. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga. Í samræmi við 60. gr. almennra hegningarlaga var sá dómur tekinn upp og bæði málin dæmd í einu lagi, sbr. 77. gr. sömu laga. Að þessu virtu var refsing P ákveðin fangelsi í 15 mánuði en ekki þóttu efni til að skilorðsbinda refsinguna að neinu leyti.

Á var ákærður fyrir tollalagabrot með því að hafa við innflutning á búslóð sinni frá Kaupmannahöfn til Reykjavíkur ekki tilgreint í aðflutningsskýrslu tiltekna muni sem í sendingunni voru að fjárhæð 368.917 krónur. Hann var einnig ákærður fyrir að hafa ekki lagt fram vörureikninga vegna tiltekinna muna er tilgreindir voru í ákæru. Var háttsemi hans talin varða við 1. mgr. 172. gr. tollalaga nr. 88/2005. Fyrirtækið Jónar transport hf. útfyllti aðflutningsskýrslu í samræmi við yfirlýsingu ákærða á eyðublaði tollstjórnarinnar sem hann hafði sjálfu fyllt út, undirritað og afhent starfsmanni fyrirtækisins. Brot ákærða var talið fullframið er aðflutningsskýrsla var afhent í samræmi við upplýsingar hans og tekið fram að ákærði gæti ekki borið fyrir sig vanþekkingu á þeim reglum sem um innflutning gilda. Þá áttu ákvæði 110. gr. tollaga nr. 88/2005 hér ekki við um refsiábyrgð ákærða þar sem þau gilda eingöngu um endurálagningu aðflutningsgjalda. Héraðsdómur var staðfestur um refsingu ákærða og sakarkostnað en ákæruvaldið hafði ekki krafist þyngingar refsingar með nægilega skýrum hætti. Samkvæmt þessu var héraðsdómur staðfestur um refsingu ákærða og sakarkostnað. Með vísan til 1. mgr. 181. gr. tollalaga var ákærði látinn sæta upptöku á þeim varningi sem í ákæru greindi.

V var ákærður fyrir brot á umferðarlögum auk fjögurra brota á almennum hegningarlögum. Voru brotin framin á fyrri hluta árs 2004. Ákæra var gefin út 19. september 2005 og birt V með fyrirkalli 9. júní 2006. Ákærði kom fyrir dóm 15. júní 2006 og játaði sök og var málið þá dómtekið sem játningarmál. Dómur var kveðinn upp 6. mars 2007. V var í Hæstarétti sýknaður af tveimur brotanna vegna fyrningar, en sakfelldur vegna þriggja brota. Þar sem seinagangur í meðferð málsins þótti í andstöðu við grundvallarreglur 70. gr. stjórnarskrárinnar, 1. mgr. 6. gr. mannréttindasáttmála Evrópu og 133. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála um málshraða var V ekki gerð refsing.

(Sveinn Andri Sveinsson hrl. Þórður Bogason hdl.) Virūnas Kavalčiukas (Björgvin Jónsson hrl. Ávana- og fíkniefni. Upptaka. S og V voru sakfelldir fyrir að hafa staðið saman að innflutningi á tæplega 12 kílóum af mjög sterku amfetamíni ætluðu til söludreifingar. Samkvæmt fyrirliggjandi matsgerð hefði verið unnt að drýgja efnið og fá úr því um eða yfir 30 kíló af amfetamíni, með ríflega 20% styrkleika. Í niðurstöðu héraðsdóms, sem staðfest var í Hæstarétti, segir að engum vafa sé undirorpið hverjir hættueiginleikar efnisins séu. Brot S og V séu þaulskipulögð og að þeir hafi frá upphafi gert sér far um að villa fyrir rannsóknaraðilum. Þótti refsing S og V hæfilega ákveðin fangelsi í sjö ár.

F framkvæmdastjóri N ehf. og A stjórnarformaður sama félags voru sakfelldir fyrir brot gegn 1. mgr. 40. gr. laga nr. 50/1988 og 2. mgr. 30. gr. laga nr. 45/1987 með því að hafa ekki staðið réttilega skil á 17.863.609 krónum í virðisaukaskatt og 21.852.701 krónu í staðgreiðslu opinberra gjalda. Greitt hafði verið inn á skuldir félagsins og kom því til álita hvort staðin hefði verið skil á verulegum hluta skattfjárhæðanna í skilningi 2. málsl. greinanna, eins og þeim var breytt með lögum nr. 134/2005, þannig að fyrirmæli þeirra um fésektarlágmark ætti ekki við. Af þeim 17.863.609 krónum sem ákæran laut að vegna vanskila á virðisaukaskatti töldust 11.333.359 krónur greiddar að fullu eða verulegu leyti. Af þeim 21.852.701 krónu sem ákæran laut að vegna vanskila á staðgreiðslu opinberra gjalda töldust 7.598.464 krónur greiddar að fullu eða verulegu leyti. Fyrir héraðsdómi lá yfirlýsing tollstjóra um að unnt hefði verið að lýsa í þrotabú N ehf. forgangskröfu vegna fjárnáms tollstjórans 13. ágúst 2002 í tilgreindar eignir N ehf. Það var hins vegar ekki gert. Í fylgiskjali Á í greinargerð sinni til Hæstaréttar var gengið út frá því að jafna skyldi til greiðslu þeirri fjárhæð sem hefði fengist greidd við skiptin ef kröfunni hefði verið lýst sem forgangskröfu. Hefði þannig allur vangreiddur virðisaukaskatti og stærsti hluti hinna vangreiddu staðgreiðslu opinberra gjalda F og A fengist greiddur. Við munnlegan flutnings málsins fyrir Hæstarétti kom fyrst fram, að fjárnámið hefði verið fallið niður á þeim tíma er bú N ehf. var tekið til gjaldþrotaskipta, sbr. 60. gr. laga nr. 90/1989. Krafðist Á þess því að refsing F og A væri ákveðin án tillits til fjárnámsins og líklegra áhrifa þess. Í niðurstöðu Hæstaréttar segir að ekki beri að jafnaði að taka tillit til þess hversu skilvirk innheimta opinberra gjalda hafi verið þegar við ákvörðun refsinga er metið hversu mikið af skuldum virðisaukaskatts eða staðgreiðslu opinberra gjalda hafi verið til skila haldið. Hins vegar verði eins og atvikum er háttað að líta til þeirrar afstöðu sem fram kom hjá Á í greinargerð þess til Hæstaréttar. Tilgangur 2. mgr. og 3. mgr. 155. gr. laga nr. 19/1991 sé að tryggja að málatilbúnaður aðila sé eins skýr og kostur er og að þeim sé unnt að átta sig á málatilbúnað gagnaðilans. Sérstaklega sé mikilvægt að málatilbúnaður Á sé svo skýr að tryggt sé að ákærðu hafi tækifæri til að undirbúa vörn sína með fullnægjandi hætti. Með hliðsjón af þessu var Á talið bundið af málatilbúnaði sínum í greinargerð sinni fyrir Hæstarétti og fylgiskjölum með henni. Ekki var talið eins og atvikum var háttað að brot F og A yrði talin meiri háttar í skilningi 262. gr. almennra hegningarlaga. Voru A og F hvor um sig dæmdir til að greiða 3.240.000 krónur í sekt en sæta ella fangelsi í 76 daga.

Með hinum áfrýjaða dómi var S fundinn sekur um brot á 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með því að hafa á veitingahúsi í Keflavík slegið F hnefahöggi með þeim afleiðingum að hann hlaut bana af. S játaði sök. Við ákvörðun refsingar varð ekki litið fram hjá hversu alvarlegar afleiðingar hlutust af broti S. Ekki var talið að framkoma hins látna hafi gefið tilefni til árásarinnar, en S kvaðst hafa talið að F hafi gerst nærgöngull við unnustu sína. Á hinn bóginn varð ekki talið að S hafi beitt sérlega hættulegri aðferð við atlöguna og var ljóst að afleiðingar af hnefahöggi hans urðu mun alvarlegri en við mátti búast. Talið var að S hafi framið brotið í skammvinnri geðshræringu. Hann hafði frá upphafi játað brot sitt og verið samvinnufús. Gögn málsins báru með sér að brotið hafði verið honum þungbært og hann hafði gert það sem í hans valdi stóð til að bæta fyrir það. Hann hafði ekki fyrr hlotið refsingu. Var staðfest refsiákvörðun héraðsdóms um átján mánaða fangelsi, þar af fimmtán mánuðir skilorðsbundnir.

X var í héraðsdómi sakfelldur fyrir kynferðisbrot gegn þremur börnum. Fallist var á niðurstöðu héraðsdóms um sakhæfi ákærða og refsingu hans, en sakarmat dómsins sætti ekki endurskoðun fyrir Hæstarétti. Með hliðsjón af áliti tilkvaddra sérfræðinga og högum X þótti rétt að skilorðsbinda fullnustu refsingar hans í fimm ár. Með sömu rökum þótti nauðsynlegt, að X sætti á skilorðstímanum sérstöku eftirliti og umsjón samkvæmt 1. tl. 3. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 1. mgr. 58. gr. sömu laga og 3. og 4. tl. 1. mgr. 2. gr. laga nr. 48/1988 um fangelsi og fangavist.