Kærður var úrskurður Landsréttar þar sem hafnað var kröfum A og B um að viðurkennt yrði að þær væru erfingjar J. A og B reistu kröfur sínar á því að sýnt hefði verið fram á með mannerfðafræðilegri rannsókn að faðir þeirra, K sem lést 2006, hefði í raun verið sonur J. Þær væru því niðjar J og bæri arfur eftir hann á grundvelli 1. töluliðar 1. gr. erfðalaga nr. 8/1962. Í dómi Hæstaréttar kom fram að með hliðsjón af skýrum texta 1. töluliðar 1. gr. erfðalaga, lögskýringargögnum og lögbundnum skilyrðum um feðrun barna samkvæmt 1. mgr. 3. gr. barnalaga leiddi að niðurstaða mannerfðafræðilegra rannsókna nægi ekki ein og sér til viðurkenningar erfðatilkalls. Ekki var því talið tækt, hvað sem liði sönnunargildi og tölfræðilegum líkindum fyrirliggjandi mannerfðafræðilegrar rannsóknar, að leggja hana til grundvallar erfðarétti A og B. Var hinn kærði úrskurður staðfestur.
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var kröfum A og B um að viðurkennt yrði að þær væru erfingjar J. Dánarbú J var tekið til opinberra skipta og eru C o.fl. á meðal lögerfingja í dánarbúinu. Byggðu A og B kröfur sínar á því að sýnt hefði verið fram á með mannerfðafræðilegri rannsókn að faðir þeirra, K sem lést 2006, hefði í raun verið sonur J en ekki S sem hann var kenndur við. Þær væru því niðjar J og bæri arfur eftir hann á grundvelli 1. töluliðar 1. gr. erfðalaga nr. 8/1962. Í byrjun árs 2018 höfðuðu A og B faðernismál á hendur lögerfingjum J og kröfðust þess að viðurkennt yrði að J hefði verið faðir föður þeirra, K. Áður hafði faðerni S verið vefengt með dómi. Lauk áðurgreindu faðernismáli A og B með dómi Hæstaréttar 6. október 2021 í máli nr. 17/2021 þar sem því var vísað frá héraðsdómi á þeim grundvelli að sóknaraðilar uppfylltu ekki skilyrði 1. mgr. 10. gr. barnalaga nr. 76/2003 um að eiga aðild að umræddu faðernismáli. Í úrskurði Landsréttar var vísað til röksemda í fyrrgreindum dómi Hæstaréttar um að skýr vilji löggjafans stæði til að einskorða málsaðild í faðernismálum við þá aðila sem tilgreindir væru í 1. mgr. 10. gr. barnalaga nr. 76/2003. Þar sem þeir aðilar sem átt gætu aðild að slíku máli væru allir látnir yrði faðerni K ekki staðfest með dómi að gildandi rétti úr því sem komið væri. Lægi þannig fyrir að faðir A og B hefði ekki verið feðraður eins og áskilið væri í lögum, hvorki með faðernisviðurkenningu né dómsúrlausn þar sem kveðið hefði verið á um að J væri faðir hans. Af því leiddi að A og B teldust ekki niðjar J í skilningi 1. töluliðar 1. gr. erfðalaga og væru því ekki erfingjar hans.
Áður en J og I gengu í hjúskap gerðu þau með sér kaupmála þar sem tilteknar eignir voru gerðar að séreign J. Eftir andlát J skiptu I og stefnendur, börn J, með sér séreignum hennar í réttum hlutföllum en að öðru leyti sat I áfram í óskiptu búi eftir J. Við andlát I gengu börn hans, stefndu, frá einkaskiptum án þess að skipt væri móðurarfi eftir J til barna hennar. Stefnendur höfðuðu því mál þetta gegn stefndu til heimtu réttmæts móðurarfs. Fallist var á aðalkröfu stefnenda í málinu og voru stefndu dæmd til að greiða stefnendum óskipt áður ógreiddan arfshluta eftir J, eins og hann stóð við lok einkaskipta á dánarbúi I. Ekki var fallist á að stefndu hefðu verið í vondri trú þegar þau skiptu ranglega dánarbúi I, en fundið var að aðgæsluleysi sýslumanns við samþykkt leyfis til einkaskipta á dánarbúi I án aðkomu réttmætra erfingja J.
Kristrún Ólöf Jónsdóttir Þorsteinn Hjaltested Vilborg Björk Hjaltested Marteinn Þ. Hjaltested Sigurður Kristján Magnússon Hjaltested (
Sigurbjörn Ársæll Þorbergsson hrl)
gegn
Markúsi Ívari Hjaltested Sigríði Hjaltested,
Karli Lárusi Hjaltested Sigurði Kristjáni Sigurðssyni Hjaltested (
Valgeir Kristinsson hrl),
Hansínu Sesselju Gísladóttur dánarbúi Finnborgar Bettýjar Gísladóttur Guðmundi Gíslasyni Margréti Margrétardóttur Gísla Finnssyni (
Sigmundur Hannesson hrl) og
Elísu Finnsdóttur (
Óskar Sigurðsson hrl)
Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem leyst var úr nánar greindum ágreiningi málsaðila sem reis við opinber skipti á dánarbúi S. Í dómi Hæstaréttar kom fram að ekki hafi verið kveðið á um það í erfðaskrá M að eignaréttur að fasteigninni Vatnsenda skyldi vera séreign S þótt sá réttur hafi verið bundinn margvíslegum kvöðum. Að því virtu og að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar var staðfest sú niðurstaða hans að beinn eignarréttur að fasteigninni hefði verið hjúskapareign S og við fráfall hans hefði M, eftirlifandi eiginkona hans, eignast helming af eigninni að viðbættum 1/3 hluta af hinum helmingnum á grundvelli 1. mgr. 2. gr. erfðalaga nr. 8/1962. Þá kom fram í dómi Hæstaréttar að þegar skiptum á dánarbúi M var lokið hefði þessum eignarhluta ekki verið skipt milli erfingja hennar og því einungis unnt í þessu máli að kveða á um það að hann skyldi koma í hlut dánarbúsins.
A og B kærðu úrskurð héraðsdóms þar sem tekin var til greina krafa C um að hún stæði ein til lögerfða eftir D við opinber skipti á dánarbúi hans. D var íslenskur ríkisborgari er hann lést og átti hér lögheimili. A og B, synir látinnar systur D, töldu sig standa eina til lögerfða eftir hann vegna skyldleika. C sem var japanskur ríkisborgari hélt því fram að hún hefði á árinu 2004 í heimalandi sínu stofnað til hjúskapar við D, sem enn hefði staðið við andlát hans og taldi hún sig þannig rýma út lögerfðarétti A og B. Í Hæstarétti var fallist á með héraðsdómi að C hefði nægilega í ljós leitt efni japanskra réttarreglna um stofnun hjúskapar að því leyti sem á þær reyndi í málinu. Leggja yrði til grundvallar að C hefði í málinu sýnt nægilega fram á að hún hefði stofnað á þann hátt til hjúskapar við D að gilt hefði verið að japönskum lögum. Eftir meginreglum íslensks sifjaréttar yrði viðurkenndur hér á landi hjúskapur sem stofnað hefði verið til erlendis svo gilt væri eftir löggjöf hlutaðeigandi ríkis enda hefði það ekki verið á neinn þann hátt sem stríddi gegn íslenskri réttarskipan. Við það yrði að miða að C hefði eftir japönskum lögum stofnað til hjúskapar við D með því að afhenda sameiginlega skriflega yfirlýsingu þeirra um það efni sem þar til bært stjórnvald hefði metið gilda og skráð á viðeigandi hátt. Því hefði ekki verið borið við að hjúskap þeirra hefði verið slitið að íslenskum eða erlendum lögum fyrir andlát D. Var C því talin standa ein til lögerfða gagnvart A og B við skipti á dánarbúi látins eiginmanns hennar. Var hinn kærði úrskurður staðfestur um annað en málskostnað.
Með hinum kærða úrskurði var fallist á kröfu A um að ákvörðun skiptastjóra í dánarbúi C yrði hrundið og staðfest að A nyti erfðaréttar eftir C. Í málinu voru lagðar fram tvær yfirlýsingar prests þar sem hann staðfesti að C hefði viðurkennt fyrir sér að vera faðir A. Samkvæmt 1. tl. 1. gr. erfðalaga erfir óskilgetið barn föður sinn ef það er feðrað með þeim hætti, sem segir í löggjöf um óskilgetin börn. Áður hafði verið lagt til grundvallar að A teldist ekki vera feðraður samkvæmt ákvæðum I. kafla barnalaga á grundvelli þeirra gagna sem fyrir lágu í því máli, sbr. dóm Hæstaréttar í máli nr. 183/2008. Samkvæmt 8. gr. barnalaga nr. 9/1981 var faðernisviðurkenning fyrir presti fullnægjandi til feðrunar óskilgetinna barna. Það ákvæði var numið úr lögum 1. júlí 1992 með gildistöku barnalaga nr. 20/1992. Í málinu naut engra samtímaheimilda um þessa ætluðu faðernisviðurkenningu C fyrir prestinum. Samkvæmt þessu var talið að yfirlýsing prestsins, sem dagsett var tæpum 16 árum eftir að úr lögum voru numdar lögfylgjur faðernisviðurkenninga fyrir presti, gæti engu breytt um það að A teldist ekki feðraður samkvæmt ákvæðum barnalaga um feðrun óskilgetinna barna. Þar sem önnur gögn sem lögð voru fram í málinu gátu ekki bætt úr því og í ljósi þess að hægt var um vik fyrir A að leggja til gögn, sem gátu skorið úr um faðerni hans, var hinn kærði úrskurður felldur úr gildi og staðfest ákvörðun skiptastjóra í dánarbúi C að A nyti ekki erfðaréttar í dánarbúinu.