Dómstólaleit

A krafðist þess að viðurkennd yrði skaðabótaskylda DK ehf. og O vegna heilsutjóns sem hún hefði orðið fyrir á tímabilinu júní 2016 til mars 2017 sökum myglu í húsnæði O þar sem hún vann sem starfsmaður DK ehf. Auk þess krafðist A viðurkenningar á greiðsluskyldu úr ábyrgðartryggingu DK ehf. hjá V hf. Með dómi Landsréttar var lagt til grundvallar, með vísan til matsgerðar og annarra gagna sem lutu að heilsufari A, að hún hefði orðið fyrir varanlegu heilsutjóni vegna viðveru í húsnæði O vegna áhrifa myglu. Við mat á háttsemi O og DK ehf. í kjölfar þess að mygla greindist í húsnæðinu haustið 2015 var talið að miða yrði við þær aðstæður sem þá voru fyrir hendi, þar með talda þá þekkingu sem fyrir lá um hættueiginleika myglu fyrir heilsu manna. Að teknu tilliti til aðgerða O, ráðgjafar sem hann fékk og þeirrar vitneskju sem lá fyrir um áhrif myglu á heilsufar fólks var það ekki metið honum til sakar að hafa ekki gripið til frekari ráðstafana en gert var. Var niðurstaða hins áfrýjaða dóms um sýknu O af kröfum A því staðfest. Við mat á háttsemi DK ehf. sem vinnuveitanda A var miðað við að félagið hefði haft sömu upplýsingar um möguleg áhrif myglu á heilsu fólks og O. Að virtri þeirri vitneskju og þeim upplýsingum sem A miðlaði til DK ehf. var það ekki metið félaginu til sakar að hafa ekki útvegað henni aðra vinnuaðstöðu eða gripið til frekari aðgerða til að vernda heilsu hennar á því tímabili sem um ræddi. Þá var ekki talið að DK ehf. hefði láðst að miðla upplýsingum sem hefðu þýðingu frá O til starfsmanna eða að félagið hefði brotið gegn ákvæðum laga nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum eða reglugerða sem vísað var til þannig að áhrif hefði á sakarmat í málinu. Var því ekki talið að heilsutjón A væri að rekja til saknæmrar háttsemi DK ehf. eða starfsmanna félagsins og var félagið sýknað af kröfum A. Jafnframt var V hf. sýknað af kröfu A um viðurkenningu á greiðsluskyldu úr ábyrgðartryggingu vinnuveitanda hennar.

A höfðaði mál gegn V hf. og krafðist viðurkenningar á bótaskyldu úr ábyrgðartryggingu B hjá V hf. vegna líkamstjóns sem hún hafði orðið fyrir í kennslustund þar sem verið var að gera efnafræðitilraun. Etanól var notað í tilrauninni og samnemandi A tók brúsann með etanólinu og skvetti yfir tilraunina með þeim afleiðingum að eldur blossaði upp og barst að kviði A. Afleiðingar slyssins voru metnar til 10% læknisfræðilegrar örorku A. Í dómi Landsréttar kom fram að með vísan til 3. og 5. mgr. 20. gr. laga nr. 91/2008 um grunnskóla og reglugerðar nr. 657/2009 um gerð og búnað grunnskólahúsnæðis og skólalóða bæri að kosta kapps um að ýtrasta öryggis væri gætt í skólum til verndar nemendum gegn slysahættu. Væri sérstaklega rík nauðsyn þess að allar tiltækar varúðarráðstafanir væru gerðar þegar hættuleg efni væru notuð í kennsluhúsnæði meðan á kennslu stæði. Þótt kennaranum hefði einum verið ætlað að meðhöndla etanólið í efnafræðitilrauninni og meðhöndlun nemenda á því bönnuð, tengdist notkun þess svo efnafræðitilrauninni að hætta gat verið á því að etanólið freistaði þeirra til fikts, svo sem raun varð á í umræddu tilviki. Eins og hér stæði á yrði ekki fallist á að fullnægjandi hefði verið að láta við það sitja að banna öðrum að nota efnið, í ljósi þess að hættan hefði verið fyrirsjáanleg og hættueiginleikar efnisins mjög miklir. Þá vísaði Landsréttur til þess að þrátt fyrir að kennarinn hefði lagt bann við því að nemendur handléku etanólið yrði ekki af gögnum málsins ráðið að í aðvörunarorðum hans hefði falist útskýring á því að viðlíka sprenging gæti orðið, svo sem raunin varð á. Að því leyti skorti af hans hálfu leiðbeiningar um hættuna af efninu. Þá hefði kennarinn snúið baki við nemendahópnum sem um ræddi þegar nemandinn greip etanólflöskuna en af því aðgæslu- og eftirlitsleysi leiddi að ekkert ráðrúm hefði gefist fyrir hann til að grípa inn í atburðarásina og varna því að slysið yrði. Loks væri til þess að líta að áhættumat sem gera hefði átt í samræmi við lög nr. 46/1980 um aðbúnað, hollustuhætti og öryggi á vinnustöðum og reglugerð á grundvelli laganna, hefði ekki verið framkvæmt. Það, ásamt verklagsreglum um meðferð hættumerktra efna í eðlis- og efnafræðistofum, hefði getað leitt til þess að etanólið í tilrauninni hefði verið meðhöndlað á annan veg en gert hefði verið og slysi A þannig afstýrt. Var því fallist á að líkamstjón A væri að rekja til saknæmrar háttsemi af hálfu B þannig að viðurkennd var bótaskylda úr ábyrgðartryggingu B hjá V hf.