Dómstólaleit

Í auglýsti til sölu í lokuðu útboði 39,86% eignarhlut sinn í ÍA hf. Meðal bjóðenda voru JB ehf. og TSH ehf. sem skiluðu sameiginlegu boði, en gengið var til samninga við AV ehf. Töldu JB ehf. og TSH ehf. að sala hlutafjárins hefði verið ólögmæt vegna margvíslegra ágalla á undirbúningi og framkvæmd hennar. Kröfðust þeir þess að viðurkennd yrði skaðabótaskylda Í annars vegar vegna kostnaðar sem þeir hafi orðið fyrir við að taka þátt í útboðinu og gera tilboð og hins vegar vegna tapaðs hagnaðar af því að Í tók ekki tilboði þeirra.Talið var að stjórnendur ÍA hf., sem fruminnherjar í merkingu þágildandi laga nr. 13/1996 um verðbréfaviðskipti, hafi ekki virt ríkar skyldur sem lagðar voru á fruminnherja skv. 32. og 33. gr. laganna vegna viðskipta þeirra með verðbréf félagsins. Hafi jafnræði þeirra sem tekið hafi þátt í útboðinu því ekki verið tryggt eða réttra samskiptareglna gætt. Var framkvæmd útboðsins því talin ólögmæt. JB ehf. og TSH ehf. voru þó ekki taldir hafa sýnt fram á að við þá hefði verið samið eða þeir átt raunhæfa möguleika á að verða valdir af Í hefði ekki verið brotið gegn lögum. Var Í því sýknað af kröfum JB ehf. og TSH ehf.

R krafði S hf. um greiðslu skaðabóta úr ábyrgðartryggingu fyrirtækis sem tekið hafði verið til skipta samkvæmt reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Með vísan til þess að ekkert lá fyrir um að skaðabótaskyldan hefði verið staðreynd, þótt fjárhæð kröfu R hefði verið viðurkennd af skiptastjóra á öðrum grundvelli, og að S hf. þyrfti ekki að vera bundið af þeirri ákvörðun skiptastjóra þar sem hann hefði hafnað bótaskyldu, voru skilyrði 1. mgr. 95. gr. laga nr. 20/1954 um vátryggingarsamninga ekki talin vera fyrir hendi. Þá var ekki það samband með vátryggingartaka og S hf. að félagið hefði fyrirsvar fyrir þann fyrrnefnda. Samkvæmt þessu og með vísan til 1. mgr. 26. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála var kröfum R vísað frá héraðsdómi.

Kærumál. Félagsslit. Verðbréfafyrirtæki. Ógilding samnings. Skaðabætur. Vanreifun. Frávísun máls frá héraðsdómi. Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var að viðurkenna kröfu Á við félagsslit B. Samkvæmt gögnum málsins virtist B hafa í mars 2000 sent dreifibréf, meðal annars til Á, þar sem honum var boðið að kaupa takmarkað magn hlutabréfa í erlendu félagi, A. Í dreifibréfinu sagði meðal annars, að A hafi ákveðið að stofan nýtt félag, D, og hafi gengi hlutabréfa í A hækkað mikið vegna þessara ráðagerða. Þá var tekið fram að um áhættufjárfestingu væri að ræða. Gekk Á að tilboði B. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá Á, aðallega um endurgreiðslu vegna viðskiptanna, en til vara um greiðslu skaðabóta. Skiptastjóri B hafnaði kröfum Á. Meðal gagna, sem skiptastjóri sendi héraðsdómi með kröfu um úrlausn ágreinings vegna skiptanna, voru ýmis erlend gögn sem virtist óumdeilt að vörðuðu hin umdeildu hlutabréfakaup. Í ýmsum atriðum var ósamræmi milli þessara erlendu gagna og fyrrnefnds dreifibréfs. Var talið, að mjög skorti á að nægilega lægi fyrir hvaða gögn B hafi haft undir höndum þegar félagið sendi út dreifibréf sitt í mars 2000, hvort og þá hvaða gögn önnur eða munnlegar upplýsingar Á kynni að hafa fengið áður en hann gekk til kaupanna og hvert hann hefði sjálfur getað leitað frekari upplýsinga. Vegna þessara atriða, auk annarra, var málið svo vanreifað að ófært var að fella efnisdóm á það.

Kærumál. Félagsslit. Verðbréfafyrirtæki. Ógilding samnings. Skaðabætur. Vanreifun. Frávísun máls frá héraðsdómi. Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var að viðurkenna kröfu V við félagsslit B. Samkvæmt gögnum málsins virtist B hafa í mars 2000 sent dreifibréf, meðal annars til V, þar sem V var boðið að kaupa takmarkað magn hlutabréfa í erlendu félagi, A. Í dreifibréfinu sagði meðal annars, að A hafi ákveðið að stofan nýtt félag, D, og hafi gengi hlutabréfa í A hækkað mikið vegna þessara ráðagerða. Þá var tekið fram að um áhættufjárfestingu væri að ræða. Gekk V að tilboði B. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá V, aðallega um endurgreiðslu vegna viðskiptanna, en til vara um greiðslu skaðabóta. Skiptastjóri B hafnaði kröfum V. Meðal gagna, sem skiptastjóri sendi héraðsdómi með kröfu um úrlausn ágreinings vegna skiptanna, voru ýmis erlend gögn sem virtist óumdeilt að vörðuðu hin umdeildu hlutabréfakaup. Í ýmsum atriðum var ósamræmi milli þessara erlendu gagna og fyrrnefnds dreifibréfs. Var talið, að verulegur misbrestur væri á því af hendi beggja málsaðila, að nægilega lægi fyrir hvaða gögn B hafi haft undir höndum þegar félagið sendi út dreifibréf sitt í mars 2000, hvaða upplýsingar og gögn V hafi fengið þegar gengið var til kaupanna og hvert V hefði sjálft getað leitað frekari upplýsinga. Vegna þessara atriða, auk annarra, var málið svo vanreifað að ófært var að fella efnisdóm á það.

Kærumál. Félagsslit. Verðbréfafyrirtæki. Kröfulýsing. Málsástæður. Lögvarðir hagsmunir. Frávísun máls frá héraðsdómi. Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem viðurkennd var við félagsslit B skaðabótakrafa S. S hafði gert samning árið 1995 við forvera B um þjónustu við svonefnda fjármunastjórnun, þar sem B var veitt umboð til að kaupa og selja verðbréf fyrir S. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá S þar sem lýst var sem almennri kröfu „kröfu skv. Burnhamsvíxli“. Í síðara bréfi S til skiptastjóra reisti S sömu kröfu einnig á þeirri málsástæðu að B væri skaðabótaskylt gagnvart sér. Á skiptafundi í apríl 2002 viðurkenndi skiptastjóri kröfu S sem almenna kröfu, en hafnaði bótaábyrgð B vegna viðskiptanna. Var talið að S gæti ekki nú haldið kröfu sinni, sem þegar hafði verið viðurkennd, til streitu með málsókn fyrir dómi til þess eins að fá úr því leyst hvort það skyldi gert á grundvelli einnar málsástæðu sinnar fremur en annarrar, sbr. meginreglu 1. mgr. 98. gr. laga um meðferð einkamála. Hafði S því ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn málsins, svo sem það hafði verið lagt fyrir dómstóla, og var málinu vísað sjálfkrafa frá héraðsdómi.

Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem hafnað var að viðurkenna við félagsslit B kröfu BV. Samkvæmt málatilbúnaði BV hafði B boðið honum að taka þátt í lokuðu útboði á hlutafé í bandarísku félagi. Hafi BV ákveðið að ráðast í þessi kaup en fé til þeirra hafi hann fengið af erlendum bankareikningi félags í sinni eigu, A. Fór svo að lögmaður BV krafðist þess að kaupin gengju til baka og kaupverðið yrði endurgreitt með vöxtum og kostnaði, þar sem brugðist hafi sú meginforsenda BV fyrir þeim að unnt yrði að selja hlutabréfin ef gengi þeirra myndi lækka. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá BV þar sem lýst var kröfu vegna fyrrgreindra viðskipta. Á skiptafundi í apríl 2002 hafnaði skiptastjóri kröfunni. Talið var að BV hafi ekki gegn andmælum B sýnt fram á að hann hafi í eigin nafni átt þau viðskipti við B, sem hann rakti kröfu sína í málinu til. Gat þar engu breytt að BV virtist skráður eigandi umræddra hlutabréfa, enda gæti hann ekki eingöngu með hugsanlegu framsali hlutabréfanna frá A hafa eignast skaðabótakröfu á hendur B vegna umræddra viðskipta. Var því staðfest niðurstaða hins kærða úrskurðar um að hafna kröfu sóknaraðila, með því að hann væri ekki réttur aðili að málinu.

Kærumál. Félagsslit. Verðbréfafyrirtæki. Kröfulýsing. Málsástæður. Lögvarðir hagsmunir. Frávísun máls frá héraðsdómi. Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem viðurkennd var við félagsslit B skaðabótakrafa R. R hafði gert samning árið 2000 við forvera B um þjónustu við fjárvörslu, þar sem B var veitt umboð til að kaupa og selja verðbréf fyrir R. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá R þar sem lýst var sem forgangskröfu samkvæmt 7. tölulið 1. mgr. 112. gr. laga nr. 21/1991, kröfu samkvæmt víxli án ábyrgðamanna, sem stafaði frá B sjálfu. Í síðara bréfi F til skiptastjóra reisti F sömu kröfu einnig á þeirri málsástæðu að B væri skaðabótaskylt gagnvart sér. Á skiptafundi í apríl 2002 viðurkenndi skiptastjóri kröfu F sem almenna kröfu, eftir að F hafði fallið frá kröfu sinni um að fjárkröfu hans yrði skipað í réttindaröð samkvæmt fyrrnefndu ákvæði laga nr. 21/1991, en hafnaði bótaábyrgð B vegna viðskiptanna. Var talið að F gæti ekki nú haldið kröfu sinni, sem þegar hafði verið viðurkennd, til streitu með málsókn fyrir dómi til þess eins að fá úr því leyst hvort það skyldi gert á grundvelli einnar málsástæðu sinnar fremur en annarrar, sbr. meginreglu 1. mgr. 98. gr. laga um meðferð einkamála. Hafði F því ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn málsins, svo sem það hafði verið lagt fyrir dómstóla, og var málinu vísað sjálfkrafa frá héraðsdómi.

Kærumál. Félagsslit. Verðbréfafyrirtæki. Kröfulýsing. Málsástæður. Lögvarðir hagsmunir. Frávísun máls frá héraðsdómi. Kærður var úrskurður héraðsdóms, þar sem viðurkennd var við félagsslit B skaðabótakrafa F. Forveri F hafði gert samning árið 1997 við forvera B um „vörslu, umsýslu og ávöxtum tiltekinna fjármuna“ F. B var svipt starfsleyfi til verðbréfaviðskipta í nóvember 2001 og tekið til skipta eftir reglum um slit fyrirtækja í verðbréfaþjónustu. Á kröfulýsingarfresti kom m.a. fram krafa frá F þar sem lýst var sem almennri kröfu „kröfu skv. Burnhamsvíxli“. Í síðara bréfi F til skiptastjóra reisti F sömu kröfu einnig á þeirri málsástæðu að B væri skaðabótaskylt gagnvart sér. Á skiptafundi í apríl 2002 viðurkenndi skiptastjóri kröfu F sem almenna kröfu, en hafnaði bótaábyrgð B vegna viðskiptanna. Var talið að F gæti ekki nú haldið kröfu sinni, sem þegar hafði verið viðurkennd, til streitu með málsókn fyrir dómi til þess eins að fá úr því leyst hvort það skyldi gert á grundvelli einnar málsástæðu sinnar fremur en annarrar, sbr. meginreglu 1. mgr. 98. gr. laga um meðferð einkamála. Hafði F því ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn málsins, svo sem það hafði verið lagt fyrir dómstóla, og var málinu vísað sjálfkrafa frá héraðsdómi.