Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

8 dómar fundust

Lykilorð: Skipaskrá

Hæstiréttur birt 1. nóvember 2023

16/2023

Samgöngustofa (Ólafur Helgi Árnason lögmaður) gegn Seatrips ehf (Sigurður G. Guðjónsson lögmaður)

Skipið Amelia Rose var skráð í íslenska skipaskrá árið 2014 með smíðaárið 2003. S ehf. óskaði eftir því við S í júlí 2021 að skráningu skipsins yrði breytt í skipaskrá þannig að það teldist gamalt skip en ekki nýtt, þar sem kjölur þess hefði verið lagður fyrir 1. janúar 2001 og teldist skipið því gamalt í skilningi 2. gr. reglugerðar nr. 666/2001 um öryggi farþegaskipa í innanlandssiglingum. Erindi S ehf. var synjað og var ákvörðun S staðfest af innviðaráðherra. Höfðaði S ehf. þá mál þetta og krafðist þess að ákvörðun S, sem „staðfest var með úrskurði innviðaráðherra“, yrði hrundið og lagt yrði fyrir S að skrá skipið sem gamalt skip í skipaskrá. Hæstiréttur taldi að réttara hefði verið að stefna íslenska ríkinu samhliða S þó brestur á því varðaði ekki frávísun málsins frá héraðsdómi. Þá taldi Hæstiréttur að framsetning fyrri hluta dómkröfu S væri ekki í samræmi við dómaframkvæmd en skilja yrði hana á þann veg að krafist væri ógildingar á endanlegri niðurstöðu málsins á stjórnsýslustigi. Síðari hluta dómkröfu S ehf. var hins vegar vísað frá héraðsdómi þar sem dómstólar hefðu ekki vald til að taka kröfuna til greina þar sem hún væri augljóslega þess efnis að hún kynni að vera háð sjálfstæðu mati stjórnvalds. Hæstiréttur taldi að taka yrði mið af því að S ehf. krafðist breytinga á gildandi skráningu skipsins frá 2014. Þá bæri ekkert þeirra gagna sem S ehf. byggði kröfu sína á með sér svo óyggjandi væri að kjölur skipsins hefði verið lagður fyrir umþrætt tímamark og skráning þess árið 2014 hefði verið reist á röngum forsendum. Þá voru upplýsingar frá mexíkóskum yfirvöldum taldar hafa það sönnunargildi sem kveðið er á um í 3. mgr. 71. gr. laga nr. 91/1991. Að þessu gættu hafi ekki verið ástæða til að leggja ríkari rannsóknarskyldu á S en raun bar vitni og raunar óljóst í hverju hún gat falist. Að endingu bar vitnisburður A framkvæmdastjóra AB ekki með sér nægilega afdráttarlausa afstöðu til þess hvort og þá hvenær kjölur skipsins var lagður í Mexíkó. Að öllu framangreindu virtu var S sýknað af kröfu S ehf.

Landsréttur birt 17. febrúar 2023

467/2022

Seatrips ehf (Sigurður G. Guðjónsson lögmaður) gegn Samgöngustofu (Ólafur Helgi Árnason lögmaður)

S ehf. óskaði eftir því við S að skráningu á skipi í hans eigu, Amelía Rose, yrði breytt í skipaskrá þannig að það teldist gamalt skip en ekki nýtt, enda hefði kjölur skipsins verið lagður fyrir 1. janúar 2001 og teldist skipið því gamalt í skilningi 2. gr. reglugerðar nr. 666/2001 um öryggi í farþegaskipum í innanlandssiglingum. Erindi S ehf. var synjað og var ákvörðun S staðfest af innviðaráðherra. Höfðaði S ehf. þá mál og krafðist þess að ákvörðun S, sem staðfest var með úrskurði innviðaráðherra, yrði hrundið og að lagt yrði fyrir S að skrá skipið sem gamalt skip í skipaskrá. Í dómi Landsréttar var vísað til þess að í dómaframkvæmd hefði verið litið svo á að ekki væri þörf á því að krefjast ógildingar á ákvörðun lægra setts stjórnvalds þegar æðra stjórnvald hefði kveðið upp úrskurð í viðkomandi stjórnsýslumáli. Því til samræmis var litið til þess hvort efni væri til þess að ógilda úrskurð ráðherra. Einnig var lagt til grundvallar að aðild og fyrirsvar í málinu væri í réttu horfi. Landsréttur vísaði til þess að óvíst væri við hvaða áfanga við smíðina skráð smíðaár væri miðað í haffærnisskírteini og öðrum gögnum frá siglingamálayfirvöldum í Mexíkó, þar sem skipið var smíðað. Svör þeirra við fyrirspurnum S yrðu enn fremur að teljast óljós og misvísandi. Lagði Landsréttur til grundvallar að enn væri ekki að fullu upplýst hvenær kjölur skipsins hefði verið lagður, þrátt fyrir framburð framkvæmdastjóra skipasmíðastöðvarinnar fyrir dómi. Því væri ekki efni til að fallast á kröfu S ehf. um að S yrði gert að breyta skráningu skipsins. Hins vegar var á það fallist með S ehf. að rannsókn stefnda og innviðaráðuneytisins hefði verið ófullnægjandi. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi en S að öðru leyti sýknaður af kröfum S ehf.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

191/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Þóri Sigurgeirssyni (Einar Gautur Steingrímsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. Þ lýsti yfir riftun á fyrri skiprúmssamningi sínum við Ú hf. nánast um leið og þeir gerðu með sér nýjan ráðningarsamning um áframhaldandi störf Þ í þágu Ú hf. sem vinnuveitanda. Þar sem S hafði misst rétt til að sigla undir íslenskum fána var Þ heimil riftun og mátti hann þá vænta þess að halda óskertum ráðningarkjörum í þrjá mánuði í samræmi við 25. gr. sjómannalaga. Á þetta gat þó ekki reynt, þar sem Þ hafði tekið boði Ú hf. um að starfa áfram á S og ekki var sýnt fram á að hann hefði eftir það notið lakari kjara en áður. Var þannig ekki fallist á, að Þ ætti samtímis rétt til bóta vegna slita fyrri ráðningarsamnings og fullra launa samkvæmt nýjum samningi við sama vinnuveitanda um skiprúm í sama skipi eða í raun tvöfaldra launa. Ú hf. var því sýknað af kröfu Þ um bætur.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

190/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Hannesi Indriða Kristjánssyni (Einar Gautur Steingrímsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. H lýsti yfir riftun á fyrri skiprúmssamningi sínum við Ú hf. nánast um leið og þeir gerðu með sér nýjan ráðningarsamning um áframhaldandi störf H í þágu Ú hf. sem vinnuveitanda. Þar sem S hafði misst rétt til að sigla undir íslenskum fána var H heimil riftun og mátti hann þá vænta þess að halda óskertum ráðningarkjörum í þrjá mánuði í samræmi við 25. gr. sjómannalaga. Á þetta gat þó ekki reynt, þar sem H hafði tekið boði Ú hf. um að starfa áfram á S og ekki var sýnt fram á að hann hefði eftir það notið lakari kjara en áður. Var þannig ekki fallist á, að H ætti samtímis rétt til bóta vegna slita fyrri ráðningarsamnings og fullra launa samkvæmt nýjum samningi við sama vinnuveitanda um skiprúm í sama skipi eða í raun tvöfaldra launa. Ú hf. var því sýknað af kröfu H um bætur.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

189/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Reyni Sigurðssyni (Jónas Haraldsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. Litið var svo á, að skipverjinn R hefði rift skiprúmssamningi sínum við Ú hf. er hann neitaði að fylgja skipinu S til nýrra verkefna erlendis. Þar sem S hafði misst rétt til að sigla undir íslenskum fána var R heimil riftun og mátti hann þá vænta þess að halda óskertum ráðningarkjörum í þrjá mánuði í samræmi við 25. gr. sjómannalaga. Enda þótt R hefði tekið boði Ú hf. um skipsrúm á öðru skipi félagsins, var bótaréttur hans samkvæmt 1. mgr. 22. gr. laganna ekki talinn hafa fallið niður, þar sem réttur þessi er háður lausn skipverja úr tilteknu skiprúmi af ástæðum, sem þar eru greindar. Við ákvörðun bóta var litið til meðallauna R næstu mánuðina fyrir starfslok.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

188/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Júlio Júlíusi E. Soares Goto (Einar Gautur Steingrímsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. Af gögnum málsins varð ekki annað ráðið en að skipverjinn JJ hefði valið að rifta ráðningu sinni þegar skipið S var tekið af íslenskri skipaskrá og ætti því rétt á bótum samkvæmt 25. gr. sjómannalaga. Við ákvörðun bóta var litið til meðallauna JJ næstu mánuðina fyrir starfslok.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

187/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Bergi Bergssyni (Jónas Haraldsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. Af gögnum málsins varð ekki annað ráðið en að skipverjinn B hefði valið að rifta ráðningu sinni þegar skipið S var tekið af íslenskri skipaskrá og ætti því rétt á bótum samkvæmt 25. gr. sjómannalaga. Við ákvörðun bóta var litið til meðallauna B næstu mánuðina fyrir starfslok.

Hæstiréttur birt 18. desember 2001

186/2001

Útgerðarfélag Akureyringa hf (Árni Pálsson hrl) gegn Jóni Jóhannessyni (Jónas Haraldsson hrl)

Fallist var á, að taka skips af skipaskrá fæli í sér missi réttar til að sigla undir íslenskum fána í skilningi 22. gr. sjómannalaga nr. 35/1985, sbr. og 5. gr. siglingalaga nr. 34/1985. Fyrrnefnda ákvæðið felur þó ekki í sér sjálfkrafa riftun af hálfu útgerðarmanns heldur veitir það skipverja rétt á að krefjast lausnar úr skiprúmi nema um annað hafi sérstaklega verið samið. Um greiðslu á kaupi, ferðakostnaði og fæðispeningum fer þá sem segir í 25. gr. sjómannalaga. Af gögnum málsins varð ekki annað ráðið en að skipverjinn J hefði valið að rifta ráðningu sinni þegar skipið S var tekið af íslenskri skipaskrá og ætti því rétt á bótum samkvæmt 25. gr. sjómannalaga. Við ákvörðun bóta var litið til meðallauna J næstu mánuðina fyrir starfslok.