Dómstólaleit

V auglýsti á árinu 2019 útboð á stækkun Lækjarbotnavatnsveitu sem V rekur. Fjórir aðilar buðu í verkið, þar með talið S ehf. Lægstbjóðandi treysti sér ekki til að standa við boð sitt og var þá leitað til S ehf. sem átti næstlægsta boðið. V gekk ekki til samninga við S ehf. þar sem V taldi að S ehf. uppfyllti ekki skilyrði útboðsins. S ehf. höfðaði mál á hendur V og krafðist viðurkenningar á rétti S ehf. til skaðabóta úr hendi V vegna missis hagnaðar. V krafðist fyrir Landsrétti frávísunar frá héraðsdómi en til vara sýknu. S ehf. byggði aftur á móti á því að frávísunarkrafa V kæmist ekki að fyrir Landsrétti vegna framsetningar í áfrýjunarstefnu. Landsréttur taldi að þrátt fyrir að ekki hafi verið sérstaklega vísað til úrskurðar héraðsdóms, þar sem frávísunarkröfu V var hafnað, hafi verið augljóst að leitað var endurskoðunar á þeim úrskurði, þótt með réttu lagi hefði átt að tiltaka það sérstaklega í áfrýjunarstefnunni. Til stuðnings frávísunarkröfu sinni vísaði V bæði til þess að eitt frumskilyrða skaðabótaábyrgðar, tjón, væri ekki uppfyllt, og að S ehf. hafi ekki leitt nægar líkur að tjóni sínu eins og áskilið er í 2. mgr. 25. gr. laga nr. 91/1991. Landsréttur hafnaði frávísunarkröfunni. Taldi rétturinn að í ljósi dómaframkvæmdar Hæstaréttar teldist lágmarksskilyrðum um að nægar líkur hefðu verið leiddar að tjóni fullnægt þannig að krafan væri tæk til efnisdóms en frekari athugun á því hvort frumskilyrðinu um tjón teldist mætt ætti undir efnishlið málsins. Þá er rakið í dómi Landsréttar að lagagrundvöllurinn, lög nr. 120/2016 og stjórnsýslulög, sem málsaðilar studdu málsástæður sínar við í héraði og héraðsdómur byggði á, væri ekki réttur. Við aðalmeðferð málsins fyrir Landsrétti töldu málsaðilar þó að framangreint stæði því ekki í vegi að fært væri að leysa efnislega úr málinu og var á það fallist. Landsréttur komst að þeirri niðurstöðu að þegar V hafnaði S ehf. sem samningsaðila, hefði S ehf. ekki sýnt fram á með gögnum að hann uppfyllti kröfu útboðsins um lágmarks veltu, og því hefði V verið heimilt samkvæmt útboðsskilmálum að hafna S ehf. sem bjóðanda. Þá var ekki talið að V, sem hefði ítrekað og umfram skyldu gefið S ehf. kost á að skila inn frekari gögnum, hafi verið skylt að óska eftir enn frekari gögnum eða rannsaka málið nánar, samkvæmt ólögfestum reglum stjórnsýslu- og útboðsréttar, enda hafi það hvílt á S ehf. að sýna fram á að hann uppfyllti kröfur útboðsskilmálanna. S ehf. hefði ekki á annan hátt sýnt fram á saknæma háttsemi V er leitt gæti til þess að krafa hans um viðurkenningu á skaðabótaskyldu yrði tekin til greina. V var því sýknaður af kröfu S ehf. og S ehf. gert að greiða V málskostnað í héraði og fyrir Landsrétti.

A krafði D um greiðslu fjárhæðar vegna ætlaðs tjóns á fasteign í sinni eigu sem hann taldi að hefði hlotist af leka frá heimæð. Ágreiningur aðila laut meðal annars að því hvor þeirra færi með eignarhald heimæðarinnar og hefði þar með borið ábyrgð á viðhaldi hennar. Í héraðsdómsstefnu var ekki nánar rökstutt á hvaða grundvelli D væri eigandi heimæðarinnar. Í greinargerð sinni í héraði mótmælti D því að hann væri eigandi heimæðarinnar og vísaði meðal annars til þess að hún hefði frá upphafi verið í einkaeigu og ekki verið endurnýjuð. Við aðalmeðferð málsins í héraði hélt A því fram að með ætlaðri endurnýjun heimæðarinnar hefði D orðið eigandi hennar. Með hinum áfrýjaða dómi var því hafnað að þessar röksemdir kæmust að í málinu þar sem A hefði borið að gera grein fyrir þeim í héraðsdómsstefnu. Í dómi Landsréttar var rakið að A hefði fyrst haft tilefni til að gera nánar grein fyrir því með hvaða hætti D hefði orðið eigandi heimæðarinnar þegar varnir D í héraði lágu fyrir. Skortur á rökstuðningi í héraðsdómsstefnu í þessum efnum yrði því ekki virtur A til vanrækslu. Þá kom fram að A hefði verið heimilt að bregðast við vörnum D tengdum eignarhaldi heimæðarinnar með frekari sönnunarfærslu af sinni hálfu og röksemdum þar að lútandi við meðferð málsins í héraði. Þar sem héraðsdómari hefði ekki tekið efnislega afstöðu til málsástæðu A um eignarhald D á heimæðinni, eins og hún hefði verið nánar rökstudd við dómtöku málsins, var hinn áfrýjaði dómur ómerktur og málinu vísað heim í hérað með vísan til f-liðar 1. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991.