Dómstólaleit

B ehf. krafðist þess annars vegar að ógilt yrði með dómi ákvörðun tollstjóra um að afturkalla eftirgjöf af vörugjaldi vegna bílaleigubifreiðar í eigu B ehf. og hins vegar að Í yrði gert að greiða sér þá fjárhæð sem félagið hafði greitt vegna ákvörðunar tollstjóra. Deildu aðilar um hvort lagastoð hefði verið fyrir þeim skilyrðum sem B ehf. hefðu verið sett við eftirgjöf vörugjaldsins og einnig um heimild til afturköllunar á þeirri eftirgjöf. Meðal þeirra skilyrða sem B ehf. gekkst undir við eftirgjöf vörugjaldsins var að félaginu væri óheimilt að gera leigusamning við sama leigutaka, einstakling eða lögaðila, eða aðila tengdan honum, lengur en 45 daga af sérhverju 100 daga tímabili nema að tilteknum skilyrðum uppfylltum. Hæstiréttur taldi að ekki yrði leyst úr fjárkröfu B ehf. án þess að afstaða yrði tekin til gildis stjórnsýsluákvörðunar tollstjóra. B ehf. hefði ekki sýnt fram á að félagið hefði hagsmuni að lögum af því að viðurkennt yrði sérstaklega með dómi ógildi þeirrar ákvörðunar og var því fyrri hluta kröfu hans sjálfkrafa vísað frá héraðsdómi. Að því er varðaði fjárkröfu B ehf. var hvorki fallist á með félaginu að nánari útfærsla skilyrða í reglugerð í samræmi við fyrirmæli þágildandi 5. töluliðar 2. mgr. og 3. mgr. 5. gr. laga nr. 39/1993 varðandi notkun og leigutíma bílaleigubifreiða hefði falið í sér framsal skattlagningarvalds andstætt ákvæðum 40. gr. og 1. mgr. 77. gr. stjórnarskrárinnar né að um hefði verið að ræða brot gegn 1. mgr. 75. gr. stjórnarskrárinnar um atvinnufrelsi. Þá taldi Hæstiréttur að B ehf. hefði mátt vera ljóst að þegar tollstjóri kallaði eftirleigusamningum vegna bifreiðarinnar í kjölfar beiðni félagsins um afléttingu kvaða af fjölmörgum bifreiðum vegna eigendaskipta, að tollstjóri væri að athuga hvort skilyrðum fyrir lækkun vörugjaldsins hefði í reynd verið fullnægt. Ágreiningslaust væri með aðilum að samkvæmt þeim leigusamningum sem B ehf. sendi tollstjóra vegna bifreiðarinnar hefði verið gerður samningur við BB ehf. í 63 daga á 100 daga tímabili. Yrði ekki ráðið að ágreiningur væri uppi milli aðila sem hefði getað haft áhrif á niðurstöðu ákvörðunarinnar og breytti framburður starfsmanna B ehf. engu þar um. Var ekki fallist á að málsmeðferð tollstjóra skyldi leiða til þess að B ehf. bæri réttur til endurgreiðslu þess gjalds sem innt hefði verið af hendi og var Í sýknað af fjárkröfu B ehf.

SJ sf. seldi A ehf. eignarhluta í fasteign ásamt rekstri og búnaði knattborðsstofu, sem rekin var í húsnæðinu. Kaupverð var 23.600.000 krónur og skyldi það annars vegar greitt með 7.556.407 króna útborgun í formi afhendingar á fimm tilgreindum bifreiðum og hins vegar með yfirtöku tveggja áhvílandi veðskulda samtals að fjárhæð 16.043.593 krónur. Nálægt þriðjung vantaði upp á að A ehf. hefði staðið SJ sf. skil á umsömdu verðmæti bifreiðanna og þar með umsaminni útborgun samkvæmt kaupsamningi aðila. Með hliðsjón af atvikum málsins og því að ákvæði kaupsamningsins varðandi bifreiðarnar þóttu bersýnilega miða að því að þær yrðu þegar eftir afhendingu söluhæfar í hendi SJ sf., var talið að félaginu hefði verið rétt að rifta kaupum aðila vegna verulegrar vanefndar A ehf. og var á það fallist með SJ sf., S og J, að riftun umrædds kaupsamnings hefði farið fram. Hluti kröfugerðar A ehf. var ekki tækur til efnisdóms þar sem ekki var að því leyti fullnægt meginreglu einkamálaréttarfars um ákveðna og ljósa kröfugerð, sbr. d. lið 80. gr. og 4. mgr. 114. gr. laga nr. 91/1991.