Dómstólaleit

H og RH höfðuðu mál gegn sveitarfélaginu R og gerðu kröfur er lutu að því að R greiddi þeim nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að þau skiluðu tveimur lóðum undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á það með H og RH að Almennar reglur um úthlutun íbúðarhúsalóða í Reykjavík, sem samþykktar voru í borgarstjórn 15. maí 2007 og kváðu á um skilaskyldu lóða, giltu um samningssamband aðila, þar sem borgarráð hefði samþykkt að víkja frá efni þeirra með sérstökum útboðsskilmálum vegna úthlutunar lóðanna. Var ekki talið að réttmætar væntingar eða að almenn venja stæði til þess H og RH gætu skilað R réttindum sínum yfir lóðunum gegn endurgreiðslu þess sem greitt hefði verið eða að R hefði brotið jafnræðisreglu í málinu. Ennfremur var hvorki fallist á að á grundvelli 1. mgr. 1. gr. eða 2. gr. laga nr. 86/1943 um ákvörðun leigumála og söluverðs lóða og landa Reykjavíkurkaupstaðar hefði R verið að óheimilt að ráðstafa byggingarétti á lóðum með útboði áður en lóðarleigusamningur hefði verið gerður né að um óheimila gjaldtöku hefði verið að ræða af hálfu R. Þá var ekki talið að R hefði brotið gegn meðalhófsreglu eða að skilaréttur lóðanna yrði leiddur af ákvæðum laga nr. 153/2006 um gatnagerðagjald. Loks var ekki fallist á að ógilda bæri kaup H og RH á byggingaréttinum með vísan til 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Var R því sýknað af kröfum H og RH.

B ehf. höfðaði mál gegn sveitarfélaginu R og gerði kröfur er lutu að því að R greiddi honum nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að hann skilaði lóð undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á það með B ehf. að Almennar reglur um úthlutun íbúðarhúsalóða í Reykjavík, sem samþykktar voru í borgarstjórn 15. maí 2007 og kváðu á um skilaskyldu lóða, giltu um samningssamband aðila, þar sem borgarráð hefði samþykkt að víkja frá efni þeirra með sérstökum útboðsskilmálum vegna úthlutunar lóðanna. Var ekki talið að réttmætar væntingar eða að almenn venja stæði til þess B ehf. gæti skilað R réttindum sínum yfir lóðinni gegn endurgreiðslu þess sem greitt hefði verið eða að R hefði brotið jafnræðisreglu í málinu. Ennfremur var hvorki fallist á að á grundvelli 1. mgr. 1. gr. eða 2. gr. laga nr. 86/1943 um ákvörðun leigumála og söluverðs lóða og landa Reykjavíkurkaupstaðar hefði R verið að óheimilt að ráðstafa byggingarétti á lóðum með útboði áður en lóðarleigusamningur hefði verið gerður né að um óheimila gjaldtöku hefði verið að ræða af hálfu R. Þá var ekki talið að R hefði brotið gegn meðalhófsreglu eða að skilaréttur lóðanna yrði leiddur af ákvæðum laga nr. 153/2006 um gatnagerðagjald. Loks var ekki fallist á að ógilda bæri kaup B ehf. á byggingaréttinum með vísan til 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Var R því sýknað af kröfum B ehf.

RA og H höfðuðu mál gegn sveitarfélaginu R og gerðu kröfur er lutu að því að R greiddi þeim nánar tilgreindar fjárhæðir gegn því að þau skiluðu tveimur lóðum undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á það með RA og H að Almennar reglur um úthlutun íbúðarhúsalóða í Reykjavík, sem samþykktar voru í borgarstjórn 15. maí 2007 og kváðu á um skilaskyldu lóða, giltu um samningssamband aðila, þar sem borgarráð hefði samþykkt að víkja frá efni þeirra með sérstökum útboðsskilmálum vegna úthlutunar lóðanna. Var ekki talið að réttmætar væntingar eða að almenn venja stæði til þess RA og H gætu skilað R réttindum sínum yfir lóðunum gegn endurgreiðslu þess sem greitt hefði verið eða að R hefði brotið jafnræðisreglu í málinu. Ennfremur var hvorki fallist á að á grundvelli 1. mgr. 1. gr. eða 2. gr. laga nr. 86/1943 um ákvörðun leigumála og söluverðs lóða og landa Reykjavíkurkaupstaðar hefði R verið að óheimilt að ráðstafa byggingarétti á lóðum með útboði áður en lóðarleigusamningur hefði verið gerður né að um óheimila gjaldtöku hefði verið að ræða af hálfu R. Þá var ekki talið að R hefði brotið gegn meðalhófsreglu eða að skilaréttur lóðanna yrði leiddur af ákvæðum laga nr. 153/2006 um gatnagerðagjald. Loks var ekki fallist á að ógilda bæri kaup RA og H á byggingaréttinum með vísan til 36. gr. laga nr. 7/1936 um samningsgerð, umboð og ógilda löggerninga. Var R því sýknað af kröfum RA og H.

V ehf. höfðaði mál gegn sveitarfélaginu R og var í málinu leyst úr kröfu félagsins um að R greiddi því tiltekna fjárhæð gegn því að V ehf. skilaði lóð undir íbúðarhúsnæði sem R hafði úthlutað. Ekki var fallist á með V ehf. að R hefði brotið meðalhófsreglu stjórnsýsluréttar með því að úthluta lóðinni og byggingarétti á henni gegn tilteknu gjaldi. Þá var hvorki fallist á að skilmálar R eða venja hefðu skapað réttmætar væntingar hjá V ehf. um að félagið gæti skilað byggingarréttinum aftur til R né að slíkur skilaréttur yrði leiddur af tilteknum ákvæðum laga nr. 153/2006 um gatnagerðargjald. Loks var ekki fallist á að R hefði brotið jafnræðisreglu stjórnsýslulaga þótt sveitarfélagið hefði heimilað skil lóðarhafa sem keypt höfðu byggingarrétt á föstu verði, í stað útboðs, og þeirra sem fengið höfðu lán frá R til kaupanna. Var R því sýknað af kröfu V ehf.

Bæjarfélagið H tók land eignarnámi og jafnaði síðan fjárhæð eignarnámsbóta niður á leigutaka allra lóða á því landi, sem upptökugjöldum. Gerður var lóðarleigusamningur við F, sem krafði H um endurgreiðslu upptökugjaldsins með þeim rökum að H hefði brostið lagaheimild til að jafna kostnaði við eignarnámið niður með þeim hætti sem gert var. Í úthlutunarskilmálum fyrir umrædda lóð kom fram að það væri forsenda fyrir lóðar­úthlutun að hver sá sem úthlutun hlyti samþykkti skilmálana og hlítti þeim í öllu. Talið var að með undirritun lóðarleigusamnings hefði F gengið að úthlutunarskilmálum fyrir lóðinni, en samkvæmt lóðarleigusamningnum var lóðarhafa skylt að greiða gatnagerðargjald samkvæmt gjaldskrá og upptökugjald samkvæmt ákvörðun bæjarstjórnar. Var áfrýjandi talinn hafa greitt upptökugjaldið samkvæmt samningi sem væri einkaréttarlegs eðlis. Óumdeilt var að í upptökugjaldinu fólst eingöngu sá kostnaður sem H hafði af eignarnáminu og samkvæmt því varð innheimtu gjaldsins ekki jafnað til skatta eða þeirra þjónustugjalda sem ekki verða lögð á nema samkvæmt skýrri lagaheimild. Upptökugjalds var krafist af öllum sem fengu úthlutað lóðum á þessum stað. Talið var að málefnalegar ástæður gætu legið til þess að innheimta gjaldið af sumum byggingarsvæðum en öðrum ekki. Áfrýjanda hefði verið í sjálfsvald sett hvort hann sótti um lóð á þessum stað. Hann hefði haft allar upplýsingar um byggingarsvæðið og samanburð við önnur svæði. Var því hvorki talið að F hefði ekki notið jafnræðis á við aðra lóðarþega né að ógildingarregla 36. gr. laga nr. 7/1936 ætti hér við. Aðferð bæjarfélagsins við að jafna niður upptökugjaldinu var þannig álitin tæk. Var því ekki talið að mæla hafi þurft fyrir um upptökugjald þetta í lögum. Með þessum rökum var H sýknaður af kröfum F.