Fara í efni

Dómstólaleit

Leit í dómum íslenskra dómstóla

Leita í öllum dómstólum...

Niðurstöður

8 dómar fundust

Lagagrein: 9. gr. laga nr. 105/2006 — Lög um umhverfismat áætlana

Landsréttur birt 23. október 2025

239/2025

Sigríður S. Jónsdóttir og Ólafur Þór Jónsson (Sigurður Örn Hilmarsson lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

S og Ó höfðuðu mál á hendur L hf. og Í og kröfðust þess að ógilt yrði ákvörðun umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra 21. júní 2024 um annars vegar heimild L hf. til að framkvæma eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar háspennulínu á landi þeirra og hins vegar um að þinglýst yrði nánar tiltekinni kvöð á jörðina. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að L hf. bæri að leggja háspennulínuna í lofti nema annar kostur teldist hagkvæmari eða æskilegri í skilningi þingsályktunar nr. 11/144, sbr. 5. mgr. 9. gr. a raforkulaga nr. 65/2003. Tók Landsréttur fram að framkvæmdaraðili, í þessu tilviki L hf., hefði forræði á því hvaða framkvæmdakostir uppfylltu markmið framkvæmdarinnar, enda væri það mat reist á hlutlægum og málefnalegum grunni. Var niðurstaða Landsréttar sú að ekkert haldbært hefði komið fram í málinu sem gæfi til kynna að svo hefði ekki háttað til í umræddu tilviki. Þá hefði L hf. með fullnægjandi hætti gert athugun á mismunandi framkvæmdakostum. Var því slegið föstu að L hf. hefði verið heimilt að velja þann framkvæmdakost sem lá til grundvallar beiðni hans um eignarnám. Var sá framkvæmdakostur jafnframt talinn samræmast best þeim sjónarmiðum sem sett væru fram í raforkulögum og þeirri stefnu sem Alþingi hefði markað á grundvelli laganna. Þá taldi Landsréttur að gætt hefði verið að rannsóknarreglu stjórnsýsluréttar og meðalhófs þegar L hf. var heimilað eignarnám vegna lagningar háspennulínunnar og að uppfyllt væri skilyrði 1. mgr. 72. gr. stjórnarskrárinnar um að almannaþörf krefðist þess að eignarnámið yrði heimilið. Samkvæmt framangreindu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sýknu L hf. og Í.

Landsréttur birt 23. október 2025

238/2025

Eydís Lára Franzdóttir og Guðni Kjartan Franzson (Sigurður Örn Hilmarsson lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

E og G höfðuðu mál á hendur L hf. og Í og kröfðust þess að ógilt yrði ákvörðun umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra 21. júní 2024 um annars vegar heimild L hf. til að framkvæma eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar háspennulínu á landi þeirra og hins vegar um að þinglýst yrði nánar tiltekinni kvöð á jörðina. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að L hf. bæri að leggja háspennulínuna í lofti nema annar kostur teldist hagkvæmari eða æskilegri í skilningi þingsályktunar nr. 11/144, sbr. 5. mgr. 9. gr. a raforkulaga nr. 65/2003. Tók Landsréttur fram að framkvæmdaraðili, í þessu tilviki L hf., hefði forræði á því hvaða framkvæmdakostir uppfylltu markmið framkvæmdarinnar, enda væri það mat reist á hlutlægum og málefnalegum grunni. Var niðurstaða Landsréttar sú að ekkert haldbært hefði komið fram í málinu sem gæfi til kynna að svo hefði ekki háttað til í umræddu tilviki. Þá hefði L hf. með fullnægjandi hætti gert athugun á mismunandi framkvæmdakostum. Var því slegið föstu að L hf. hefði verið heimilt að velja þann framkvæmdakost sem lá til grundvallar beiðni hans um eignarnám. Var sá framkvæmdakostur jafnframt talinn samræmast best þeim sjónarmiðum sem sett væru fram í raforkulögum og þeirri stefnu sem Alþingi hefði markað á grundvelli laganna. Þá taldi Landsréttur að gætt hefði verið að rannsóknarreglu stjórnsýsluréttar og meðalhófs þegar L hf. var heimilað eignarnám vegna lagningar háspennulínunnar og að uppfyllt væri skilyrði 1. mgr. 72. gr. stjórnarskrárinnar um að almannaþörf krefðist þess að eignarnámið yrði heimilið. Samkvæmt framangreindu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sýknu L hf. og Í.

Landsréttur birt 23. október 2025

237/2025

Reykjaprent ehf, Sigríður S. Jónsdóttir, Jón Gestur Ólafsson, Freygerður Anna Ólafsdóttir og Edda Rún Ólafsdóttir (Sigurður Örn Hilmarsson lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

R ehf., S, J, F og E höfðuðu mál á hendur L hf. og Í og kröfðust þess að ógilt yrði ákvörðun umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra 21. júní 2024 um annars vegar heimild L hf. til að framkvæma eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar háspennulínu á landi þeirra og hins vegar um að þinglýst yrði nánar tiltekinni kvöð á jörðina. Í dómi Landsréttar var komist að þeirri niðurstöðu að L hf. bæri að leggja háspennulínuna í lofti nema annar kostur teldist hagkvæmari eða æskilegri í skilningi þingsályktunar nr. 11/144, sbr. 5. mgr. 9. gr. a raforkulaga nr. 65/2003. Tók Landsréttur fram að framkvæmdaraðili, í þessu tilviki L hf., hefði forræði á því hvaða framkvæmdakostir uppfylltu markmið framkvæmdarinnar, enda væri það mat reist á hlutlægum og málefnalegum grunni. Var niðurstaða Landsréttar sú að ekkert haldbært hefði komið fram í málinu sem gæfi til kynna að svo hefði ekki háttað til í umræddu tilviki. Þá hefði L hf. með fullnægjandi hætti gert athugun á mismunandi framkvæmdakostum. Var því slegið föstu að L hf. hefði verið heimilt að velja þann framkvæmdakost sem lá til grundvallar beiðni hans um eignarnám. Var sá framkvæmdakostur jafnframt talinn samræmast best þeim sjónarmiðum sem sett væru fram í raforkulögum og þeirri stefnu sem Alþingi hefði markað á grundvelli laganna. Þá taldi Landsréttur að gætt hefði verið að rannsóknarreglu stjórnsýsluréttar og meðalhófs þegar L hf. var heimilað eignarnám vegna lagningar háspennulínunnar og að uppfyllt væri skilyrði 1. mgr. 72. gr. stjórnarskrárinnar um að almannaþörf krefðist þess að eignarnámið yrði heimilið. Samkvæmt framangreindu en að öðru leyti með vísan til forsendna hins áfrýjaða dóms var hann staðfestur um sýknu L hf. og Í.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 13. mars 2025

E-4348/2024

Eydís Lára Franzdóttir Guðni Kjartan Franzson (Linda Íris Emilsdóttir lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

Stefnendur kröfðust þess að felld yrði úr gildi sú ákvörðun umhverfis-, loftslags- og orkumálaráðherra að heimila stefnda Landsneti hf. eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar Suðurnesjalínu 2 á landi stefnenda og leggja kvöð á jörð þeirra því tengda. Dómurinn féllst ekki á að ákvörðun ráðuneytisins væri haldin annmörkum sem leitt geti til ógildingar og voru stefndu því sýknaðir af kröfum stefnenda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 13. mars 2025

E-4347/2024

Sigríður Sólrún Jónsdóttir og Ólafur Þór Jónsson (Linda Íris Emilsdóttir lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

Stefnendur kröfðust þess að felld yrði úr gildi sú ákvörðun umhverfis-, loftslags- og orkumálaráðherra að heimila stefnda Landsneti hf. eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar Suðurnesjalínu 2 á landi stefnenda og leggja kvöð á jörð þeirra því tengda. Dómurinn féllst ekki á að ákvörðun ráðuneytisins væri haldin annmörkum sem leitt geti til ógildingar og voru stefndu því sýknaðir af kröfum stefnenda.

Héraðsdómur Reykjavíkur birt 13. mars 2025

E-4346/2024

Reykjaprent ehf, Sigríður Sólrún Jónsdóttir, Jón Gestur Ólafsson, Freygerður Anna Ólafsdóttir og Edda Rún Ólafsdóttir (Linda Íris Emilsdóttir lögmaður) gegn Landsneti hf. (Þórður Bogason lögmaður) og og íslenska ríkinu (Fanney Rós Þorsteinsdóttir lögmaður)

Stefnendur kröfðust þess að felld yrði úr gildi sú ákvörðun umhverfis-, loftslags- og orkumálaráðherra að heimila stefnda Landsneti hf. eignarnám til ótímabundinna afnota vegna lagningar Suðurnesjalínu 2 á landi stefnenda og leggja kvöð á jörð þeirra því tengda. Dómurinn féllst ekki á að ákvörðun ráðuneytisins væri haldin annmörkum sem leitt geti til ógildingar og voru stefndu því sýknaðir af kröfum stefnenda.

Hæstiréttur birt 24. nóvember 2016

33/2016

Landvernd (Ásgeir Þór Árnason hrl, Magnús Óskarsson hdl, 4. prófmál) gegn Landsneti hf (Þórður Bogason hrl, Kristín Ólafsdóttir hdl, 1. prófmál)

Í málinu leitaði L dóms um lögmæti svonefndrar kerfisáætlunar L hf., en í samræmi við ákvæði raforkulaga nr. 65/2003 var í meginatriðum að finna í henni spá um raforkuþörf og áætlun um uppbyggingu flutningskerfis fyrir rafmagn samkvæmt III. kafla laganna á árabilinu 2014 til 2023. Fyrir Hæstarétt var lögð ný kerfisáætlun L hf. fyrir árin 2015 til 2024, sem stjórn hans samþykkti í nóvember 2015 og Orkustofnun í apríl 2016, en hún kom í stað þeirrar áætlunar sem dómkrafa L tók til. Í dómi Hæstaréttar kom fram að án tillits til þess hvort L hefði nokkru sinni haft lögvarða hagsmuni af því að fá áætlun af þessum toga fellda úr gildi, væri ljóst að þeir hagsmunir hefðu liðið undir lok með samþykkt nýrrar áætlunar. Með því að atvik þessi urðu eftir uppkvaðningu hins áfrýjaða dóms var málinu vísað án kröfu frá Hæstarétti.