Dómstólaleit

R auglýsti útboð vegna háhraðanettengingar og átti H ehf. þriðja lægsta tilboðið. Fyrir lá að samkvæmt skilmálum útboðsins skyldi bjóðandi meðal annars leggja fram yfirlýsingu banka um að hann ætti kost á tvenns konar bankatryggingu vegna samningsefnda, annars vegar ábyrgð vegna fyrirframgreiðslu kaupanda og hins vegar svonefnda verktryggingu banka. Af þessu tilefni lagði H ehf. fram viljayfirlýsingu G hf. með tilboði sínu þar sem fram kom að bankinn væri reiðubúinn að taka til athugunar að veita félaginu ábyrgð í samræmi við útboðsskilmálana, enda gæti félagið sýnt fram á að það hefði fengið hluthafa/bakhjarla að því sem bankinn mæti trygga og að félagið uppfyllti þau fjárhagslegu skilyrði sem sett væru fram í útboðsgögnum. Með bréfi R í kjölfarið var H ehf. tilkynnt að fyrrgreind yfirlýsing væri ófullnægjandi þar sem hún væri bundin skilyrðum og félaginu veittur frestur til þess að afla tiltekinna gagna, þar á meðal yfirlýsingu banka sem fullnægði áskilnaði útboðsins. H ehf. brást ekki við þeirri tilkynningu og með bréfi R til félagsins var því tilkynnt að R teldi tilboðið ógilt. H ehf. höfðaði í kjölfarið mál gegn Í og krafðist þess að viðurkenndur yrði réttur sinn til skaðabóta úr hendi Í vegna þeirrar ákvörðunar R að hafna tilboði félagsins í fyrrgreindu útboði. Talið var að fyrrgreind yfirlýsing G hf. hefði verið háð skilyrðum og því ekki fullnægt skilmálum útboðsins um bankatryggingu. R hefði því með réttu mátt meta tilboðið ógilt þegar við opnun þess. Þá hefði félaginu verið gefinn kostur á að bæta úr þessum annmarka á tilboðinu án þess að við því hefði verið brugðist. Var Í því sýknað af kröfum félagsins.

U ehf. gerði á grundvelli útboðs tilboð í verk á vegum R en var hafnað þar sem félagið uppfyllti ekki skilyrði útboðsskilmála um að ekki yrði gengið til samninga við bjóðanda sem væri í vanskilum með opinber gjöld. U ehf. kærði ákvörðun R til kærunefndar útboðsmála sem felldi hana úr gildi og krafðist R ógildingar úrskurðarins fyrir dómi. Hæstiréttur taldi ljóst að U ehf. hefði á opnunardegi tilboða ekki innt af hendi réttilega ákvörðuð opinber gjöld á lögboðnum gjalddögum og félagið hefði því ekki fullnægt fyrrgreindu skilyrði í útboðslýsingunni. Féllst Hæstiréttur á kröfu R um ógildingu úrskurðarins.

R auglýsti í febrúar 2008 útboð á EES svæðinu um grasslátt við stofnbrautir og snjóhreinsun gönguleiða. G ehf. var einn tilboðsgjafa og var tilboð hans hið næst lægsta í verkið. Tilboði lægstbjóðanda, GA ehf., var hins vegar tekið. G ehf. höfðaði mál þetta gegn R og krafðist þess að viðurkenndur yrði réttur sinn til skaðabóta úr hendi R vegna missis hagnaðar sem félagið hefði notið hefði ekki komið til ákvörðun R að ganga að tilboði GA ehf. og hafna þar með tilboði sínu. G ehf. reisti kröfu sína á því að R hefði bakað sér skaðabótaskyldu með saknæmu og ólögmætu athæfi sínu er sveitarfélagið gekk að tilboði lægstbjóðanda, en fjárhagsstaða félagsins hefði ekki uppfyllt skilyrði innkaupareglna R. Hæstiréttur vísaði meðal annars til þess að samkvæmt 1. mgr. 49. gr. laga nr. 84/2007 um opinber innkaup skuli fjárhagsstaða bjóðanda vera það trygg að hann geti staðið við skuldbindingar sínar gagnvart kaupanda. Ekki skyldi krefjast frekari gagna um sönnun á fjárhagslegri getu en nauðsynlegt væri með hliðsjón af eðli og umfangi fyrirhugaðra innkaupa. Kaupandi gæti gert kröfu um að bjóðendur uppfylltu ákveðnar lágmarkskröfur um fjárhagslega stöðu, en slíkt yrði að tilgreina nákvæmlega í útboðsgögnum. Innkaupareglur R hefðu ekki lagastoð af þeim toga að þær hefði bundið bjóðendur við útboð R samkvæmt lögum nr. 84/2007, nema til þeirra væri skýrlega vísað í útboðsgögnum, en svo hefði ekki verið. Hæstiréttur taldi því að G ehf. hefði ekki tekist sönnun um að mat R á fjárhagsstöðu lægstbjóðanda hefði verið verulegum annmörkum háð þegar litið væri til umfangs og eðlis fyrirhugaðra innkaupa og þeirra gagna sem aflað var og fyrir lágu um fjárhagsstöðu bjóðandans og hafnaði kröfu hans.