Leita í öllum dómstólum...
Niðurstöður
2 dómar fundust
Lagagrein: 4. gr. laga nr. 65/1976 — Jarðalög
M og J, ásamt fjórum bræðrum sínum, áttu fjórðung jarðarinnar Geitaskarð í óskiptri sameign með ábúendunum ÁS og ÁP. Greiðslumark fylgdi jörðinni, en á árinu 1997 seldu ÁS og ÁP það án vitneskju M og J, sem mótmæltu sölunni til B (þá Framleiðsluráð landbúnaðarins). Töldu þeir þörf á samþykki allra þinglýstra eigenda fyrir slíkri sölu, enda væri greiðslumark bundið við lögbýli og þar með ættu allir eigendur jarðarinnar það, en ekki ábúendur. Þrátt fyrir mótmælin hlaut salan samþykki B og kærðu M og J þá ákvörðun til úrskurðarnefndar greiðslumarks, sem synjaði kröfu þeirra. Héraðsdómur féllst á bótakröfu M og J á hendur ÁS og ÁP, en sýknaði B. Byggði dómurinn á því að um sameign væri að ræða og þar með væri eignarhluti M og J hluti af lögbýlinu G. Þeir ættu því hluta af eignum, sem nýttust beint eða óbeint til mjólkurframleiðslu. Teldist greiðslumarkið, sem ráðstafað hefði verið, tilheyra lögbýlinu og ÁS og ÁP hefði borið að gæta þess að allir sameigendur fengju hluta af andvirði eignanna í samræmi við eignarhluta sinn. Hæstiréttur staðfesti ákvörðun héraðsdóms varðandi fjárhæð skaðabóta, en dæmdi ÁS, ÁP og B ábyrg fyrir greiðslu þeirra in solidum. Bótaábyrgð B var reist á því, að því hefði verið kunnugt um eignarhald M og J og mótmæli þeirra gegn sölu greiðslumarksins, en aðilaskipti með greiðslumark taka ekki gildi fyrr en staðfesting B liggur fyrir. Engu að síður hefði B staðfest sölusamninginn þótt því hefði borið lögum samkvæmt að ganga eftir samþykki þinglýstra eigenda.
ÁS og ÁP seldu fullvirðisrétt til mjólkurframleiðslu frá jörðinni G. J og M áttu hlutdeild í jörðinni. Þeir stefndu ÁS og ÁP ásamt kaupendum fullvirðisréttarins, framleiðsluráði landbúnaðarins og ríkinu til að þola ógildingu samninga um söluna. Úrskurður héraðsdóms um að vísa ógildingarkröfunni frá dómi var staðfestur vegna þess að á skorti að allir eigendur jarðarinnar G væru aðilar að málinu.