Dómstólaleit

X Ltd. var gert að veita lögreglustjóra upplýsingar um auðkenni fjarskiptatækis sem tengst hafði nánar tilgreindum notendareikningi á samskiptamiðli X Ltd. í tengslum við rannsókn lögreglustjórans á ætluðum brotum gegn 209. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

L krafðist þess að S hf. yrði gert að afhenda upplýsingar um „inn- og úthringingar um fjarskiptamöstur sem nást inn í Herjólfsdal í Vestmannaeyjum“ á nánar tilteknu tímabili. Í dómi Hæstaréttar kom fram að heimild til að afla gagna samkvæmt 80. gr. laga nr. 88/2008 væri íþyngjandi rannsóknarúrræði sem fæli í sér undantekningarreglu frá 1. mgr. 71. gr. stjórnarskrárinnar og af þeim sökum yrði ákvæðið ekki skýrt rýmra en leiðir af texta þess. Skilyrði til að afla umræddra gagna væri að rökstuddur grunur væri fyrir hendi um að tiltekinn sími eða fjarskiptatæki hefði verið notað í tengslum við refsivert brot og væri það skilyrði samhljóða eldra ákvæði laga nr. 19/1991. Í því máli sem hér var til meðferðar beindist krafa lögreglu ekki að tilteknum síma eða fjarskiptatæki, heldur að því að veittar yrðu allar upplýsingar um alla farsíma sem hringt var úr eða í um fjarskiptamöstrin á tilgreindum tíma. Þar sem krafa lögreglustjóra gekk lengra en rúmaðist innan orðalags 80. gr. laga nr. 88/2008 var henni hafnað.

A fann á bifreið sinni svokallaðan eftirfararbúnað, sem hann taldi í eigu L. Leitaði hann í málinu úrlausnar um lögmæti rannsóknarathafna, sem hann taldi beint gegn sér, sbr. 75. gr. laga nr. 19/1991. L bar ekki á móti því að umræddur búnaður væri í hans eigu eða að rannsókn beindist að A. Laut málatilbúnaður hans eingöngu að því að rökstyðja að honum væru almennt heimilar slíkar rannsóknarathafnir án dómsúrskurðar. Var talið að L yrði að bera hallan af því að hafa ekki gert fullnægjandi grein fyrir því á hvaða grundvelli rannsókn væri beint að A og var því fallist á kröfu A og mælt fyrir um að L bæri að láta af umræddri rannsóknaraðgerð.

Hafnað var kröfu sýslumanns um að M hf. yrði gert að veita lögreglunni í Keflavík upplýsingar um handhafa tiltekinnar IP tölu.

Lögreglu var heimilað að hlusta á og hljóðrita samtöl úr og í símtæki, sem nánar tilgreind símanúmer hafa verið og verða notuð í á nánar tilgreindu tímabili, en jafnframt önnur símanúmer, sem hafa verið og verða notuð í símtækjunum á sama tímabili, sem og að nema og afrita svonefndar SMS-sendingar, sem eru sendar og mótteknar með þessum númerum og símtækjum á sama tímabili.

T hf. var gert skylt að láta lögreglu í té upplýsingar um svokölluð IMEI númer þeirra símtækja, sem nánar tilgreind símanúmer hafa verið og verða notuð í á nánar tilgreindu tímabili, en jafnframt hvaða önnur símanúmer voru notuð í símtækjunum á umræddu tímabili og hverjir séu skráðir fyrir þeim.

T hf. var gert skylt að láta lögreglunni í té upplýsingar um hvaða símanúmer hefði verið notað í farsíma með tilteknu IMEI númeri yfir tveggja daga tímabil. Jafnframt hver væri skráður fyrir símanúmerinu, í hvaða símanúmer hefði verið hringt þessa daga úr símanum og úr hvaða símanúmerum hefði verið hringt í símann þessa daga. Aftur á móti var kröfu lögreglunnar um að T hf. yrði gert skylt að láta í té upplýsingar um hverjir væru skráðir notendur þriggja símanúmera hafnað þar sem því hafði ekki verið hnekkt að þessi númer væru félaginu ýmist óviðkomandi eða að því væri ókleift af tæknilegum ástæðum að láta þessar upplýsingar í té.

S kærði úrskurð héraðsdóms þess efnis að hafna kröfu um að gera M að láta sér í té upplýsingar um það hvaða skráði notandi internetþjónustu M kynni að hafa notað tiltekið dulnefni undir efni, sem birtist á netspjalli vefs héraðsfréttablaðs Ísfirðinga. Taldi S ríka rannsóknarhagsmuni krefjast þess, að aflað yrði þeirra sönnunargagna, sem krafa hans lyti að. Hæstiréttur féllst á það með S að beita mætti b. lið 86. gr. laga nr. 19/1991 með lögjöfnun, þannig að til greina kæmi að leggja á M skyldu til að veita umdeildar upplýsingar. Að virtum ummælunum og umræðunum, sem á eftir fylgdu, þóttu ekki vera efni til að fallast á, að svo ríkir almannahagsmunir eða einkahagsmunir sem um ræðir í b. lið 2. mgr. 87. gr. nefndra laga, krefðust þess að beitt yrði þeim aðgerðum sem S leitaði heimildar fyrir. Var úrskurður héraðsdóms staðfestur.

Sýslumaðurinn í Hafnarfirði krafðist þess að T hf. yrði gert skylt að upplýsa lögregluna í Hafnarfirði um alla umferð símnotenda fyrirtækisins um endurvarpsstöðvar þess við Linnetsstíg og Miðvang í Hafnarfirði á tilteknu tímabili. Kröfu sinni til stuðnings vísaði sýslumaður til b. liðar 86. gr. og 87. gr. laga nr. 19/1991. Í málinu var ekki fyrir hendi rökstuddur grunur um að tiltekinn sími eða fjarskiptatæki hefði verið notað í tengslum við refsivert brot og ekki var því borið við að sérstakt tilefni væri til að ætla að notendur tiltekinna símtækja hjá T hf. tengdust broti því er til rannsóknar var hjá lögreglunni í Hafnarfirði. Beindist krafa sýslumanns þvert á móti að því að veittar yrðu upplýsingar um notkun ótiltekinna símtækja, sem ekkert lá heldur fyrir um hversu mörg væru. Við úrlausn málsins þótti verða að leggja til grundvallar að heimildum til að beita rannsóknarúrræðum samkvæmt 86. gr. og 87. gr. laga nr. 19/1991 væru settar þröngar skorður vegna tillits til friðhelgis einkalífs manna, sbr. 71. gr. stjórnarskrárinnar. Með kröfu sýslumanns væri gengið lengra en rúmaðist innan þessara heimilda og var henni því hafnað.