Leita í öllum dómstólum...
Niðurstöður
4 dómar fundust
Lykilorð: Rekstrarstöðvunartrygging
Ágreiningur málsins varðaði fjárhæð vátryggingarbóta sem V hf. bæri að greiða P ehf. á grundvelli rekstrarstöðvunartryggingar sem P ehf. tók hjá V hf. Sakarefnið varðaði fyrst og fremst það álitaefni hvort til frádráttar kröfunni skyldi koma launakostnaður sem V hf. byggði á að sparast hefði P ehf. á vátryggingartímabilinu. Í dómi Landsréttar var rakið að horfa bæri til þess hvernig ætla mætti að rekstur P ehf. hefði orðið ef tjónsatburður hefði ekki komið til, þar með talið þess kostnaðar sem fallið hefði til á umræddu tímabili. Ótvírætt væri að ef ekki hefði komið til stöðvunar á rekstri P ehf. hefði hann þurft að standa straum af greiðslu launa og tengdra gjalda vegna þeirra starfsmanna sem þar störfuðu. Var því fallist á það með V hf. að við útreikning raunverulegs tjóns P ehf. væri rétt að draga frá reiknaðri framlegð og tjóni þann launakostnað sem um ræddi. Lagt var til grundvallar að sá kostnaður hefði orðið 52.017.559 krónur, sem var umtalsvert hærri en krafa P ehf. Var niðurstaða héraðsdóms um sýknu V hf. því staðfest.
Stórbruni varð í Skeifunni í Reykjavík í júlí 2014, en stefnandi rak verslun í einni af þeim fasteignum sem brann. Stefnandi hafði m.a. keypt rekstrarstöðvunartryggingu hjá stefnda og greiddi stefndi stefnanda bætur á grundvelli hennar í júlí 2015. Stefnandi taldi að með þeirri greiðslu væri tjón hans ekki að fullu bætt og hafa aðilar deilt um uppgjör bóta úr þeirri tryggingu allar götur síðan þá. Í þessu máli var stefndi talinn hafa bætt stefnanda tjón hans að fullu og var stefndi því sýknaður af kröfum stefnanda.
Í málinu deildu aðilar um það hvort krafa P ehf. á hendur V hf., til greiðslu bóta úr rekstrarstöðvunartryggingu vegna tjóns 6. júlí 2014 við bruna í húsnæði verslunarinnar G, hefði verið fyrnd þegar málið var höfðað í júní 2019. Í dómi Hæstaréttar kom fram að samkvæmt 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga fyrndist krafa um bætur á fjórum árum og hæfist fresturinn við lok þess almanaksárs er vátryggður fékk nauðsynlegar upplýsingar um þau atvik sem væru grundvöllur kröfu hans. Orðalag ákvæðisins yrði ekki skilið með þeim hætti að endanleg kröfugerð vátryggðs þyrfti að liggja fyrir eða öll atvik sem gætu haft áhrif á endanlega bótafjárhæð. Af vátryggingarskilmálum V hf. væri ljóst að lengd raunverulegs bótatímabils væri einn þeirra þátta sem gæti haft hvað mest áhrif á fjárhæð bóta og þar með á grundvöll bótakröfu vátryggðs. Bótatímabilið hefði verið hálfnað í árslok 2014 þegar P ehf. sendi V hf. kröfubréf sem miðaði við 12 mánaða rekstrarstöðvun með þeim fyrirvara að ákvörðun hefði ekki verið tekin um að hefja rekstur G að nýju. Í svarbréfi V hf. hefði kröfum P ehf. verið hafnað sem ótímabærum á þeim grunni að gerð væri krafa um bætur fram í tímann og tjónið ekki fram komið. Af gögnum málsins yrði ekki ráðið að V hf. hefði leitað frekar eftir upplýsingum um hvort til stæði að endurreisa rekstur G eða knúið á um að P ehf. tæki slíka ákvörðun. Var V hf. látið bera hallann af því að ósannað væri að P ehf. hefði fyrir árslok 2014 haft nauðsynlegar upplýsingar um atvik sem skipt gátu sköpum um afmörkun bótatímabilsins og voru grundvöllur kröfu hans í skilningi 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004. Hinn áfrýjaði dómur var því staðfestur og viðurkennt að umrædd krafa hefði ekki verið fyrnd þegar málið var höfðað.
Ágreiningur aðila í málinu laut að því hvort krafa P ehf. á hendur V hf., til greiðslu bóta úr rekstrarstöðvunartryggingu vegna tjóns sem P ehf. varð fyrir í júlí 2014 vegna eldsvoða í húsnæði verslunarinnar G, hefði verið fyrnd þegar málið var höfðað í júní 2019. Í dómi Landsréttar kom fram að samkvæmt 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004 um vátryggingarsamninga fyrndist krafa um bætur á fjórum árum og hæfist fresturinn við lok þess almanaksárs er vátryggður fékk nauðsynlegar upplýsingar um þau atvik sem væru grundvöllur kröfu hans. Ákvæði laga nr. 150/2007 um fyrningu kröfuréttinda giltu að öðru leyti. Þá kom fram að lögskýringargögn að baki ákvæði 1. mgr. 52. gr. laga nr. 30/2004 gæfu ekki tilefni til annars en að skýra ákvæðið eftir orðanna hljóðan og yrði því að leggja til grundvallar að nægilegt væri að vátryggingartaki hefði þær upplýsingar um atvik að baki bótakröfu sem nauðsynlegar væru til að hann gæti sett kröfuna fram. Í því yrði ekki talið felast að fjárhæð bótakröfunnar þyrfti að liggja endanlega fyrir enda væri fyrningarfresti í lögum meðal annars ætlað að gefa tjónþola hæfilegt svigrúm til að staðreyna umfang tjóns. Þá voru raktir skilmálar rekstrarstöðvunartryggingar þeirrar sem P ehf. hefði tekið hjá V hf. og af þeim og framangreindu ályktað að þau atvik er lægju til grundvallar bótakröfu úr tryggingunni kæmu í fyrsta lagi fram þegar í ljós kæmi hvort rekstur sá er stöðvaðist hæfist að nýju. Af gögnum málsins hefði verið ljóst að í janúar 2015 hefði verið til skoðunar hjá aðilum hvort unnt væri að endurreisa rekstur G og voru nauðsynlegar upplýsingar um þau atvik sem lægju til grundvallar bótakröfu P ehf. því ekki taldar hafa komið fram fyrir þann tíma. Breytti engu í því sambandi þótt P ehf. hefði sett kröfu sína fram með ótímabærum hætti í bréfi til V hf. í desember 2014. Að þessu virtu var fyrningarfrestur kröfu P ehf. ekki talinn hafa hafist fyrr en í árslok árið 2015 og hefði krafan því verið ófyrnd þegar málið var höfðað, sbr. 1. mgr. 15. gr. laga nr. 150/2007.