Héraðsdómur Reykjavíkur
Dómur 18. október 2019.
Mál nr. S-316/2019:
Héraðssaksóknari
(Dagmar Ösp Vésteinsdóttir aðstoðarsaksóknari)
gegn
X
(Björgvin Jónsson lögmaður)
Lykilorð
Áfengislagabrot. Miskabætur. Fangelsi. Skilorð. Sýkna. Kynferðisleg áreitni.
Útdráttur
Ákærði sakfelldur fyrir brot gegn 199. gr. almennra hegningarlaga, barnaverndarlögum og áfengislögum.
Dómur
Mál þetta, sem dómtekið var 11. september sl. en endurupptekið 4. október sl. og tekið til dóms á ný, höfðaði héraðssaksóknari með ákæru 11. apríl 2019 á hendur: „X, kennitala [...], [...], Reykjavík, fyrir eftirtalin brot, framin á heimili ákærða að [...] í Reykjavík á tímabilinu 26. apríl 2017 til […] 2017, nema annað sé tekið fram:
I.
Áfengis- og barnaverndarlagabrot, með því að hafa ítrekað afhent áfengi til A, B og C, sem þá voru allar 15 ára, og D, sem þá var 14 ára.
Telst brot þetta varða við 18. gr., sbr. 27. gr. áfengislaga nr. 75/1998 og 2. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.
II.
Kynferðislega áreitni og barnaverndarlagabrot:
- Með því að hafa ítrekað káfað á lærum, rassi, brjóstum og baki C, utan klæða, þegar stúlkan var 15 ára.
- Með því að hafa káfað á rassi A, utan klæða, og mánudaginn […] 2017 kysst hana tungukossi, þegar stúlkan var 15 ára.
- Með því að hafa mánudaginn […] 2017 slegið B á rassinn utan klæða og reynt að kyssa hana á munninn, þegar stúlkan var 15 ára.
Teljast brot þessi varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.
III.
Kynferðislega áreitni gegn barni, með því að hafa mánudaginn […] 2017 strokið um axlir D, fært hendur sínar niður axlirnar og gripið um brjóst hennar utan klæða, þegar stúlkan var 14 ára.
Telst brot þetta varða við 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.
Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar.
Einkaréttarkröfur:
- Af hálfu E, kt. [...], f.h. ólögráða dóttur hans A, kt. [...], er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð kr. 600.000.-, skv. 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 1. maí 2017 en síðan dráttarvaxta skv. 9. gr. vaxtalaga, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, að liðnum mánuði frá birtingu kröfunnar til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.
- Af hálfu F, kt. [...], f.h. ólögráða dóttur hennar B, kt. [...], er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð kr. 600.000.-, skv. 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 1. maí 2017 en síðan dráttarvaxta skv. 9. gr. vaxtalaga, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, að liðnum mánuði frá birtingu kröfunnar til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.
- Af hálfu G, kt. [...], f.h. ólögráða dóttur hennar C, kt. [...], er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð kr. 600.000.-, skv. 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 1. maí 2017 en síðan dráttarvaxta skv. 9. gr. vaxtalaga, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, að liðnum mánuði frá birtingu kröfunnar til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.
- Af hálfu H, kt. [...], f.h. ólögráða dóttur hennar D, kt. [...], er þess krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða henni miskabætur að fjárhæð kr. 600.000.-, skv. 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 1. maí 2017 en síðan dráttarvaxta skv. 9. gr. vaxtalaga, sbr. 1. mgr. 6. gr. sömu laga, að liðnum mánuði frá birtingu kröfunnar til greiðsludags. Einnig er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.“
Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af öllum sakargiftum samkvæmt II. og III. kafla ákærunnar og að honum verði einvörðungu gerð vægasta refsing er lög frekast heimila vegna brot þess sem greinir í I. kafla ákæru og refsing verði ákvörðuð í formi fésektar eða alfarið skilorðsbundins dóms. Til vara er gerð sú krafa vegna II. og III. kafla ákæru að ákærða verði einvörðungu dæmd vægasta refsing sem lög frekast heimila og að hún verði ákvörðuð alfarið skilorðsbundin. Þá krefst hann þess að öllum bótakröfum verði vísað frá dómi en til vara að fjárhæð þeirra verði stórlega lækkuð. Loks krefst verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins, með vísan til framlagðrar tímaskýrslu, sem greiðist úr ríkissjóði, og að við ákvörðun þeirra verði tekið tillit til virðisaukaskatts.
Málið var endurupptekið 4. október 2019 þar sem sækjandi lagði fram upplýsingar um dagsetningu hátíðarinnar Secret Solstice árið 2017. Af hálfu aðila máls voru þá gerðar sömu kröfur og áður, og hér að framan hafa verið raktar, og var málið síðan dómtekið á ný.
I
Málsatvik
Upphaf málsins má rekja til þess að lögregla var að kvöldi þriðjudagsins 11. júlí 2017 kölluð að […] til viðræðna við nokkrar 15 ára stúlkur sem tilkynnt höfðu um kynferðislega áreitni af hálfu manns. Vitnið D lýsti því þá fyrir lögreglu að hún hefði í apríl 2017 verið á […] ásamt öðrum stúlkum á sama aldri þegar ákærði hefði komið til þeirra og sagt þeim að hann ætlaði að fara í ríkið og kaupa vodka handa þeim, sem hann gerði. Eftir þetta hafi þær farið heim til ákærða í fyrsta sinn og hafi ákærði í kjölfar þess farið að senda þeim SMS-skilaboð þar sem hann hafi beðið þær að koma eina og eina. Hann hafi líka sent þeim skilaboð og sagt að hann væri ástfanginn af þeim. Alltaf þegar þær fóru frá ákærða hafi hann kysst þær á kinnina og reynt að kyssa þær á munninn en þær snúið sér undan. D sagði ákærða eitt skipti hafa tekið um axlir hennar aftan frá og síðan fært sig neðar og gripið um brjóst hennar og hafi hún í kjölfar þess hlaupið út. Þá lýsti B því að ákærði hefði einu sinni flengt hana. C sagðist hafa farið til ákærða níu til tíu sinnum til að fá frítt áfengi. Ákærði hefði oft snert lærin á henni, axlir og víða um líkamann. Voru stúlkurnar sammála um að A hefði lent verst í ákærða. Síðast þegar þær hefðu verið hjá ákærða, […] 2017, og verið að fara hefði A farið til baka til hans þar sem hún hafði gleymt einhverju. Þá hafi ákærði sagt við hana að hann hefði alltaf verið mest ástfanginn af henni. Hún hafi ætlað að kyssa hann á kinnina eins og vanalega en þá hafi hann gripið í hnakkann á henni með valdi og haldið henni og farið í sleik við hana. A hafi náð að rífa sig lausa.
Ákærði viðurkenndi í skýrslutöku hjá lögreglu að hafa veitt stúlkunum fjórum bjór en neitaði alfarið að hafa framið kynferðisbrot gegn þeim. Hann kvaðst hafa verið að koma úr Vínbúðinni á […] með fullan poka af bjór þegar þær hefðu nálgast hann og viljað fá bjór. Hann hafi þá gefið þeim upp nafn sitt, heimilisfang og símanúmer, og sagt að þær væru velkomnar til hans. Þetta hafi líklega verið í mars. Þær hafi eftir þetta komið nokkuð reglulega til hans, ýmist þrjár eða fjórar saman, og stoppað kannski í klukkustund og fengið bjór. Um sjö skipti kynni að vera að ræða og hafi þær hringt í hann þegar vildu koma til hans. Þær hafi komið til hans í kringum Secret Solstice-tónlistarhátíðina. Hann hafi ekki átt nein kynferðisleg samskipti við þær og hafi ekki munað nöfn þeirra en talið að þær væru 17 ára þar sem þær hafi sagt honum það.
C lýsti því í framburði sínum hjá lögreglu að þær hefðu kynnst ákærða á […] og fengið þá hjá honum símanúmer hans og farið að fara til hans eftir það og fengið hjá honum áfengi. Hann hafi strax farið að knúsa þær þegar hann kvaddi þær en síðan farið að snerta á þeim lærin og senda þeim skilaboð. Í síðasta skiptið sem þær fóru frá honum hafi hún, þegar hún var komin út, áttað sig á því að A væri enn uppi hjá ákærða og því farið til baka. Þá hafi ákærði verið við innganginn að kyssa A á munninn. Hún sagði ákærða hafa verið í sleik við A og hafa sagt þeim að hann væri ástfanginn af henni. Þá sagði hún að ákærði hefði ítrekað káfað utanklæða á baki sínu og rassi, brjóstum og lærum. Það hafi verið mjög óþægilegt en hún hefði tekið minna eftir því af því að hún hefði alltaf verið búin að drekka. Hún sagði ákærða bæði hafa hringt í þær og sent SMS- skilaboð. Þá sagði vitnið að I, sem aldrei hefði farið heim til ákærða með þeim, hefði farið til ákærða og hótað því að kæra hann ef hann keypti ekki áfengi fyrir þær.
Vitnið A sagði hjá lögreglu að þær hefðu farið til ákærða í nokkur skipti, fimm til sex sinnum, og fengið hjá honum áfengi. Hann hafi fljótlega byrjað lúmskt að snerta þær og hafi þeim fundist það skrítið. Í síðasta skiptið þegar þær voru komnar út frá ákærða hefði hún áttað sig á því að hún hefði gleymt hleðslutæki hjá honum og því farið til baka. Hún hafi fundið nokkuð mikið á sér í þetta sinn. Þegar hún var að fara hafi ákærði knúsað hana en síðan stungið tungunni upp í hana og hafi hún þá ýtt honum harkalega frá sér og farið. Þetta hafi verið tungukoss. Kvaðst hún halda að C hefði séð þetta. Hún kvaðst vita að ákærði hefði rassskellt B einhvern tímann, tekið í brjóstin á D og snert á vitninu rassinn, allt utan klæða. Vitnið sagði atvikin hafa haft áhrif á sig og hefði hún m.a. fengið martröð út af þessu og vaknað grátandi. Þá sagði hún að ákærði hefði vitað réttan aldur þeirra þar sem hann hefði spurt þær þegar hann hitti þær fyrst og þær hefðu sagt honum réttan aldur.
Vitnið B kvaðst hafa farið til ákærða daginn sem hún átti afmæli en hún hefði líklega farið þangað tvisvar og fengið áfengi hjá ákærða. Þegar þær voru að fara hafi ákærði rassskellt hana utanklæða og reynt að kyssa hana á munninn en hún vikið sér undan. Þegar þær hafi verið komnar út hafi A verið eftir inni og þá hafi ákærði farið í sleik við hana og hafi A liðið illa eftir það. Hún sagði ákærða ekki hafa spurt hana hvað hún væri gömul og að hún hefði gefið honum upp mismunandi nöfn í þau skipti sem hún kom til hans.
Vitnið D gaf skýrslu í barnahúsi vegna rannsóknar málsins. Hún kvaðst hafa farið til ákærða þrisvar sinnum. Í síðasta skiptið hefði hún setið við eldhúsborðið hjá honum og verið í símanum þegar ákærði hefði sett hendurnar á axlirnar á henni og fært þær síðan neðar og káfað á brjóstunum á henni. Hafi hún þá staðið upp og farið. Kvaðst hún halda að C hefði séð þetta. Þá hefðu stelpurnar sagt henni frá því að A hefði farið ein til baka að sækja eitthvað og hefði ákærði, þegar A var að kveðja hann með því að knúsa hann, tekið utan um hana og stungið tungunni „inn í hana“ og farið í sleik við hana. Þá hafi hún séð ákærða rassskella B og viti einnig að hann hafi klipið í rassinn á C. Þá hafi hann alltaf verið að strjúka A. Þá kvaðst hún hafi hringt í ákærða 25. maí þegar hún var að leita að C og hafi hann þá haldið að það væri A sem væri að hringja. Hafi hann síðan sagt henni með SMS-skilaboðum að hann væri að vonast til að þau gætu verið ein og að hann væri ástfanginn af henni. Þá sagði vitnið að þær hefðu ekki sagt ákærða rétt til nafns. Ákærði hafi vitað hvað þær væru gamlar þar sem þær hefðu sagt honum það á […] þegar þær hittu hann fyrst. Þær hafi allar sagt að þær yrðu 15 ára á þessu ári.
Vitnið I sagði A hafa sagt sér hvað ákærði gerði og hafi hún kvatt A til að kæra en hún ekki þorað að hringja í lögreglu. Þær hafi síðan viljað hefna sín á honum og farið allar saman heim til ákærða og hafi ákærði boðið þeim inn. Hún hafi haft orð fyrir þeim og viljað fá hjá honum áfengi en ákærði hafi neitað því. Þær hafi sagt að þær ætluðu að kæra hann til lögreglu ef þær fengju ekki áfengi hjá honum.
Fyrir liggja ljósmyndir sem teknar voru bæði inni á heimili ákærða og utandyra hjá […]. Þá liggja fyrir gögn um símasamskipti ákærða og A, C, B og D. Af þeim má ráða að ákærði hafi verið í símasamskiptum við þær á því tímabili sem ákæruefnið tekur til. Má þar m.a. sjá SMS-skilaboð sem ákærði sendi D 25. maí 2017 þar sem hann óskar eftir því að hitta hana og segir að hann sé ástfanginn af henni.
Við rannsókn málsins voru einnig teknar skýrslur af H, G, J, F, K og L en ekki er talin ástæða til að rekja efni þeirra.
II
Framburður ákærða og vitna fyrir dómi
Verður nú gerð grein fyrir framburði ákærða og vitna fyrir dómi að því marki sem nauðsynlegt er til úrlausnar málsins.
Ákærði X kvaðst hafa verið á […] að koma úr Vínbúðinni þegar hann rakst þar fyrir utan á fimm stelpur. Hann kvaðst ekki muna hvernig það æxlaðist að hann fór að tala við þær og taldi hann að þær hefðu augljóslega verið þar til að láta kaupa fyrir sig vín. Hann kvaðst hafa sagt þeim að það væri sjálfsagt mál að bjóða þeim upp á bjór en ekki muna hvort hann bauð þeim það að fyrra bragði. Hann hefði ætlað að bjóða þeim upp á bjór heima hjá sér en þær ekki þegið boðið. Þær hafi svo komið heim til hans síðar, 28. apríl. Áður hafi þær haft samband við hann með símtali eða SMS-skilaboðum og spurt hvort þær mættu koma til hans. Þær hefðu fengið hjá honum símanúmer hans þegar hann hitti þær á […]. Engin samskipti hefðu þá átt sér stað milli hans og stúlknanna frá því að hann hitti þær á […]. Þær hafi komið tvær saman til hans og sagt honum að þær væru 17 ára og logið til um nafn. Kvaðst ákærði enn í dag ekki vita nöfn þeirra. L, vinkona hans, hefði rétt kíkt inn þegar þessar tvær stúlkur voru hjá honum í fyrsta skipti. Í þessum heimsóknum hafi stelpurnar stoppað í hálftíma til klukkutíma og fengið bjór en ekkert annað hafi gerst. Þetta hafi aðallega verið í kringum Secret Solstice-hátíðina sem byrjaði 22. júní. Þær hafi komið alla daga til hans, frá fimmtudegi til sunnudags, um hálftíma, klukkutíma áður en hátíðin byrjaði, til að fá sér bjór fyrir hátíðina. Ákærði kvaðst muna eftir einu skipti þar sem þær komu milli 28. apríl og hátíðarinnar og þá hefðu þær verið fjórar. Það hefði einungis verið í fyrsta skiptið sem þær komu tvær, annars hefðu þær verið þrjár og fjórar og flestar verið sjö, þegar hátíðin stóð sem hæst. Ákærði kvaðst ekkert hafa fengið í staðinn fyrir bjórinn. Í þessum heimsóknum hafi þær verið að horfa á YouTube hjá honum og hlusta á tónlist og hita upp fyrir hljómsveitirnar sem voru á hátíðinni. Einu sinni hefði verið dansað en aldrei spilað og kvaðst ákærði aldrei hafa sagt þeim klámsögur. Þá hafi hann aldrei faðmað stúlkurnar og aldrei hafi neitt kynferðislegt gerst og sagði hann ásakanir stúlknanna vera lygi. Hann hefði opnað dyrnar fyrir þeim þegar þær komu og boðið þeim sæti inni í stofu. Ákærði kvaðst ekki muna eftir að hafa kvatt þær með kossi á kinnina en útilokaði það ekki. Hann kvaðst ekki muna eftir því að þær hefðu komið til hans mánudaginn […]. Hann hafi þá verið að vinna, en hann hafi unnið frá sunnudegi til sunnudags við næturvörslu, viku í senn, og í vinnuviku hafi hann ekki verið að drekka áfengi. Hann hafi þá byrjað að vinna klukkan 18.00 en lagt af stað til vinnu klukkan 17.00 þar sem hann hafi farið með strætisvagni. Ákærði kvaðst hafa verið á bakvakt á laugardeginum þegar tónleikarnir fóru fram. Á sunnudeginum þegar stúlkurnar komu hefði hann verið að fara að vinna og ekki átt neinn bjór. Þær hafi þó stoppað aðeins hjá honum. Hann kvaðst hafa í tvö skipti drukkið með þeim þegar þær komu, á fimmtudegi og föstudegi, en svo hefði hann eiginlega verið á bakvakt. Hann hafi verið að drekka bjór, Lowenbrau, eins og stelpurnar fengu hjá honum, en einnig átt vodka en myndi ekki hvort hann hefði verið að drekka hann en hann hefði ekki gefið stelpunum vodka.
Aðspurður kvaðst ákærði ekki kannast við tilvik þar sem A hefði verið ein eftir hjá honum og sagði það ekki hafa gerst. Hann kannaðist við að hafa verið í einhverjum SMS-samskiptum við stúlkurnar og kvaðst kannast við þau samskipti sem liggja fyrir í málinu. Hann kvaðst oft hafa fengið SMS-skilaboð frá þeim, sem ekki liggi fyrir í málinu, þar sem þær hafi spurt hvort þær mættu koma til hans en hann hafi aldrei verið að bjóða þeim að fyrra bragði. Hann kvaðst hafa verið að gantast þegar hann sagði að hann væri ástfanginn. Hann hafi aldrei átt að fá neitt fyrir áfengið og fyrir hann hafi þetta bara verið selskapur. Þær hafi alltaf verið tvær eða fleiri og því standist það ekki að hann hafi verið að þukla á þeim án þess að þær hafi gripið til einhvers, yfirgefið staðinn og kært hann. Þá hafi þær alltaf viljað koma aftur. Sé hann ekki svo burðugur að tvær 15 ára stelpur ráði ekki við hann. Ákærði kvaðst ekki kannast við þá háttsemi sem lýst er í II. og III. ákærulið og hann á að hafa sýnt í síðasta skiptið sem þær komu til hans og kvaðst hann aðspurður ekki kannast við að hafa farið yfir einhver mörk gagnvart þeim þá. Ákærði sagði að það gæti verið að þær hefðu komið eftir það tilvik þó hann viss það ekki en hann hefði þá verið í vinnu. Eftir þessa viku hafi þær komið til hans með miða sem heiti á áfengi var ritað á og beðið hann að kaupa það. Þær hafi komið þrjár og hringt bjöllunni en hann hafi farið niður til að sjá hver þetta væri. Kvaðst hann ekki hafa þekkt stúlkurnar í sundur. Hann kvaðst hafa beðið þær bara vel að lifa og sagt að þetta gengi alls ekki. Þá hefðu þær sagt að þær ætluðu að kæra hann ef hann gerði þetta ekki. Þá hafi hann sagt þeim að kæra sig bara. Af skýrslunni að dæma hafi þær þá farið út á […] og hringt í lögreglu.
Vitnið A sagði þær hafa verið á […] þegar ákærði kom og talaði við þær. Hann hefði sagt að hann væri að fara í Vínbúðina til að kaupa áfengi og boðið þeim að koma með sér heim til hans og drekka með honum. Hann hefði komið til þeirra og boðið þeim áfengi að fyrra bragði. Hún kvaðst ekki muna hvort þær hefðu rætt við hann um það hve gamlar þær væru. Þær hafi ekki farið heim til ákærða þá og hafi haldið að hann væri að grínast en hann hafi gefið þeim upp heimilisfang sitt. Þær C hafi ákveðið að fara til hans af því að þær voru að fara í partí og langaði í áfengi. Ákærði hafi vitað til hvers þær væru komnar og hafi þær ekki þurft að biðja hann um áfengi. Í þetta skipti hafi þær stoppað í meira en klukkustund hjá ákærða, fengið hjá honum áfengi og spilað. Þá hafi vitnið L einnig verið hjá ákærða. Kvaðst vitnið halda að hún hafi farið um fimm sinnum til ákærða. Hún muni ekki hvernig ákærði kvaddi þær en þær hafi alltaf fengið áfengi og ákærði hafi líka verið að drekka og hafi hann spjallað við þær og sagt þeim sögur. Stundum hafi ákærði snert þær óþægilega og þá hafi þær vitað að það væri kominn tími á að fara. Einu sinni hafi ákærði snert á vitninu rassinn utanklæða, eins og hann væri að klappa henni, á rasskinnina. Þetta hafi gerst í stofunni en hún muni ekki hvað hún var að gera eða hvað ákærði var að gera. Svo hafi hann oft verið að knúsa þær. Í síðasta skiptið þegar þær voru að fara og hún var seinust út hafi ákærði knúsað hana og reynt að kyssa hana. Hann hafi þá haldið utan um hana og sett tunguna upp í hana. Hún hafi náð að losa sig, hlaupa í burtu og komast undan honum. Þegar þetta gerðist hafi hún og ákærði verið í forstofunni, í dyragættinni. Við útganginn séu svalir og síðan stigagangur. Kvaðst hún halda að þegar þetta gerðist hefðu stelpurnar enn verið á svölunum. Vitnið kvaðst ekki muna eftir því að hafa séð ákærða snerta hinar stelpurnar en í minningunni hefði það verið þannig að hann hefði oft verið að snerta þær. Þá hafi ákærði yfirleitt kvatt bæði hana og hinar stelpurnar með faðmlagi og kossi á kinn. Þær hafi farið til ákærða til að fá áfengi en hann hafi ekki átt að fá neitt í staðinn. Vitnið kvaðst hafa verið í samskiptum við ákærða með SMS-skilaboðum þar sem rætt hefði verið um það hvenær þær kæmu yfir til hans. Þá kvaðst vitnið halda að ákærði hefði vitað hvað þær voru gamlar en hún myndi ekki eftir að þær hefðu sagt honum það.
Vitnið sagði að eftir þetta hefði hún upplifað mikinn kvíða. Hún hefði vitað að ákærði bjó nálægt henni og fundist það óþægilegt og að fara á […] af því að hún vissi að hann færi reglulega þangað. Þá hefði henni fundist óþægilegt að fara í strætó af því að hann gæti mögulega verið þar og hefði hún séð hann þar. Þá sagði vitnið að B hefði sagt henni frá því að ákærði hefði rassskellt hana og D sagt henni frá því að ákærði hefði tekið í brjóstin á henni en hún myndi ekki hvort hún hefði séð það gerast. Þær hafi ákveðið að hætta að fara til ákærða og þá talað saman um það sem hafði gerst. Síðast þegar þær fóru til ákærða hefði verið daginn sem B átti afmæli.
Vitnið C kvaðst hafa verið á […] með A og D þegar þær hittu ákærða. Hann hafi spjallað við þær og verið að grínast við þær og verið dálítið ofan í þeim. Hann hafi sagt þeim að hann ætlaði í Vínbúðina og hafi þær þá ákveðið að biðja hann að kaupa fyrir sig og hann hafi samþykkt að gera það. Ákærði hafi farið í Vínbúðina og þegar hann kom til baka hefðu þær haldið að hann mundi láta þær hafa pelann en hann hefði neitað því og viljað að þær kæmu heim til hans til að drekka áfengið. Þær hafi þá fengið símanúmerið hjá honum. Vitnið kvaðst ekki muna eftir að hafa sagt honum hvað þær væru gamlar en hann hafi vitað að þær væru í [...]skóla, í grunnskóla. Kvaðst vitnið halda að hann hefði a.m.k. vitað að þær væru undir 18 ára aldri. Þær A hafi ákveðið að fara til ákærða og seinna hafi D einnig farið að koma með þeim. Þegar hún fór fyrst með A hafi þær verið á leið í afmæli og ákveðið að fara til ákærða. L, vinkona ákærða, hafi þá verið hjá honum. Í þessari heimsókn hafi ekkert gerst. Eftir því sem þær fóru oftar hefði þetta orðið óþægilegra og því meira hafi ákærða fundist eins og þau væru vinir. Hann hafi sent þeim oftar SMS-skilaboð og hringt í þær og hafi beðið þær að koma og koma einar. Þá hafi hann byrjað að snerta á þeim lærin og sýna þeim vefsíður. Ákærði hafi verið með tölvuna tengda við sjónvarpið og hafi þær þannig séð skilaboð sem hann hefði verið að senda konum. Ákærði hafi snert á henni lærið, oft knúsað hana og beðið hana að dansa með sér. Hún hafi einnig séð ákærða snerta hinar stelpurnar, t.d. á lærinu og í andlitinu, og almennt strjúka þeim. Vitnið kvaðst hafa komið um tíu sinnum til ákærða. Þær hafi stoppað allt upp í tvær klukkustundir og ákærði drukkið með þeim. Í síðasta skiptið sem þær fóru til ákærða hafi þær verið nokkrar og verið á leið í afmæli og vantað áfengi. Ákærði hafi verið rosalega óþægilegur í þetta skipti. Þær hafi allar verið farnar út nema A og þegar hún svo kom út hefði hún verið mjög hrædd og næstum verið farin að gráta. Kvað vitnið sig minna að hún hefði litið til baka og ætlað að fara að ná í hana og þá séð að hún og ákærði hefðu verið að að knúsast „bæ“ og svo hefði ákærði kysst hana á kinnina. A hefði ekki knúsað hann en hún hefði ekki ýtt honum frá sér og gefið þannig í skyn að hún vildi að hann sleppti henni. Hún hafi ekki séð ákærða kyssa A á munninn. Vitnið sagði að A hefði annað hvort þetta kvöld eða daginn eftir sagt þeim frá því sem gerðist og hefði hún spurt af hverju þær hefðu verið að skilja hana eftir og þá gert hreyfingu eins og hana hryllti við.
Vitnið sagði að sér fyndist alltaf óþægilegt að sjá ákærða eftir þetta. Hún sagði að í dag myndi hún ekki eftir því að ákærði hefði alltaf verið að rassskella þær eins og hún lýsti hjá lögreglu. Hún muni eftir því að alltaf þegar þær fóru hafi hann kysst þær á kinnina og faðmað þær. Eftir að þetta gerðist með A hefðu þær hætt að fara til ákærða.
Aðspurð sagði vitnið að ákærði hefði snert á henni allan líkamann, einnig brjóstin og rassinn. Þetta hafi verið eins og strokur og hafi hún verið að velta því fyrir sér hvort þetta hefði verið óvart. Hann hafi bæði snert hana þegar þau voru að dansa og þegar þau voru sitjandi. Kvaðst hún halda að ákærði hefði snert á henni brjóstin þegar þau voru að dansa. Þá hafi hann snert á henni bakið þegar hann var að aðstoða hana við að fá sér að drekka. Þegar ákærði kom við lærin á henni hafi það m.a. verið í sófanum. Vitnið kvaðst ekki hafa séð ákærða snerta aðrar en A. Hún hafi séð hann snerta á henni lærin, klappa henni á bakið og strjúka henni. Ákærði hafi alltaf kysst þær á kinnina og hafi hann alltaf verið að „lína inn for the kiss“ en þær snúið sér undan. Vitnið sagði að I hefði orðið mjög reið þegar hún heyrði hvað kom fyrir A. Eftir það hafi þær farið margar saman til ákærða og stolið vodkapela frá honum og sagt honum að hann væri ógeðslegur.
Vitnið B sagði stelpurnar hafa boðið sér með til ákærða þegar þær voru að fara á Secret Solstice og sagt sér að hann væri að gefa þeim áfengi. Þær hafi farið og fengið bjór hjá honum. Í annað skiptið sem hún fór til ákærða hefði verið á afmælisdegi hennar þegar hún varð 15 ára. Þegar þær voru hjá ákærða hefði hann sagt þeim að dansa og einnig rassskellt þær stundum, m.a. vitnið, og minnti hana að hún hefði þá verið að dansa og hann slegið í rasskinnina á henni. Þetta hafi verið í fyrra skiptið sem hún kom til ákærða. Hann hafi þá einnig gert þetta við C en þær hafi þá báðar verið að dansa við hann. Þá hefði hann einu sinni farið í sleik við A þegar hún varð ein eftir við útganginn. Vitnið kvaðst hafa litið til baka og þá séð þau saman og að þau voru mjög nálægt hvort öðru en ekki séð kossinn. A hafi þá snúið með bakið í svalirnar og vitnið, sem þá hafi verið á svölunum, séð hana á hlið. Hún hafi séð að ákærði var nálægt en ekki hvort hann hélt utan um A. Eftir þetta hafi A komið til þeirra og sagt að hann hefði farið í sleik við hana og farið að gráta. Vitnið kvaðst ekki vita hvort ákærði hefði vitað hvað þær væru gamlar en hann hafi ekki spurt hana og hún myndi ekki að það hefði komið til tals þegar hún átti afmæli. Vitnið sagði ákærða ekki hafa reynt að kyssa hana en oft verið mjög nálægt henni, t.d. þegar þær voru að dansa hefði hann togað þær nær sér og einnig hefði hann oft setið nálægt þeim. Þá hafi ákærði stundum knúsað þær þegar þær fóru og kysst þær á kinnina. Vitnið kvaðst ekki muna hvenær ákærði kom við rassinn á C og ekki muna hvort hún hefði séð það eða C sagt henni frá því. Eftir að hafa verið kynntur framburður sinn hjá lögreglu sagði vitnið að ákærði hefði þegar hún var að fara reynt að kyssa hana á munninn en hún snúið sér undan. Hefði hún ekki gert það hefði ákærði náð að kyssa hana á munninn. Vitnið kvaðst ekki muna eftir því að ákærði hefði, kvöldið sem hún átti afmæli, talað um að hann væri að fara að vinna, en þær hefðu verið hjá honum um kvöld eftir að hafa farið út að borða. Þá viti hún ekki hvort ákærði vissi hvað þær væru gamlar, en þær hafi allar verið frekar barnalegar. Vitnið kvaðst hafa farið með I og fleirum til ákærða og eftir það hafi I stungið upp á því að þær hringdu í lögreglu og hinar verið samþykkar því.
Vitnið D kvaðst hafa hitt ákærða á […] þar sem hún var ásamt A og C. Hún kvaðst ekki muna hvort það hefði komið til tals hvað þær væru gamlar. Hún muni ekki hvernig það kom til að hann bauðst til að kaupa fyrir þær áfengi. Hann hafi keypt vodkaflösku og sagt þeim að koma heim til hans að drekka áfengið en þær hafi neitað því. Vitnið kvaðst ekki hafa farið með stelpunum í fyrstu skiptin sem þær fóru til ákærða en hún hefði farið a.m.k. fimm sinnum til ákærða og alltaf fengið hjá honum áfengi. Vitnið kvaðst ekki vita hvort þær hefðu talað við hann áður en þær komu til hans. Hann hafi verið með sjónvarpið tengt við tölvuna og þar hafi þau horft á YouTube-vídeó. Þetta hafi verið frekar óþægilegt. Vitnið kvaðst hafa séð ákærða rassskella B. Þá hafi ákærði „verið í öxlunum“ á vitninu þegar hún var í eldhúsinu en hún muni ekki eftir því að hann hafi þá snert á henni brjóstin. Vitnið sagði B hafa átt afmæli daginn þegar þær fóru síðast til ákærða. Kvaðst hún ekki muna hvort hún hefði farið á undan hinum stelpunum frá ákærða. Þær hafi farið til hans til að fá áfengi en ekki hafi verið ætlunin að ákærði fengi annað fyrir en félagsskap. Vitnið kvaðst hafa verið í einhverjum SMS-samskiptum við ákærða sem þá hefði haldið að hann væri að tala við A. Vitnið sagði að A hefði sagt þeim frá því að ákærði hefði farið í sleik við hana. Þær hafi ekki viljað að þetta kæmi fyrir aðrar og því hafi þær hringt í lögreglu. Ákærði hafi oft knúsað stelpurnar og kysst þær á kinnina þegar þær kvöddu. Hann hafi reynt að kyssa einhverja en hún snúið sér undan. Þá kvaðst vitnið hafa séð ákærða rassskella B þannig að hún hefði séð hönd hans snerta rass hennar. Þá kvaðst vitnið ekki muna eftir því nú að ákærði hefði snert brjóstin á henni eins og hún lýsti í skýrslu sinni í barnahúsi en kvaðst hafa munað atvik betur þá. Einnig hafi hún séð ákærða snerta lærið á A. Þá var borinn undir vitnið framburður hennar í barnahúsi þar sem hún sagði að þær hefðu sagt ákærða hve gamlar þær væru og kvað hún sig ráma í það nú. Þá sagðist vitnið hafa farið með stelpunum til ákærða með lista yfir áfengi sem hann hefði verið beðinn að kaupa og í kjölfar þeirrar heimsóknar hefðu þær haft samband við lögreglu.
Vitnið J, móðir A, sagði A ekki hafa viljað ræða mikið við vitnið um málið en sagt sér smátt og smátt frá þessu og lýst því sem ákærði hefði gert við hana. Hefði hún sagt að í síðasta skiptið sem þær fóru til ákærða hefði hún gleymt hleðslutæki sínu hjá ákærða en hinar stelpurnar verið komnar fram. Hún hafi farið til baka en ákærði hafi varnað því að hún kæmist greiðlega út aftur og rekið tunguna upp í hana. Vitnið sagði að A hefði ekki verið mikið að bera tilfinningar sínar á borð. Eftir á að hyggja hefði hún orðið einrænni eða þögulli eftir þetta og í rauninni hefði henni fundist hún vera að forðast að ræða þetta við hana og hvernig henni liði. A hafi farið í nokkur viðtöl í barnahúsi en síðan þá ekki rætt þetta fyrr en þær voru boðaðar í dóm. Vitnið kvaðst ekki gera sér grein fyrir því hvort þetta hefði enn áhrif á A. A hefði á þessum tíma verið frekar lítil eftir aldri og fólk yfirleitt metið aldur hennar réttan.
Vitnið G, móðir C, sagði hana hafa verið í vörn og ekki viljað ræða þetta mál við sig en þó gert það lítillega. Sagði vitnið að C hefði lent í fleiri atvikum og það væri erfitt að greina á milli þeirra. Hún hafi ekki virst hafa þörf fyrir að ræða þetta en verið reið. Vitnið kvaðst hafa sett þetta í samhengi við það hvernig hún hefði farið að koma fram við líkama sinn, hún hefði farið að gata sig meira, skaðað sig og klippt á sér hárið. Hún sé búin að vera í Barnahúsi í meðferð í eitt og hálft ár en það geti einnig verið vegna annarra brota sem hún varð fyrir. C hafi farið í vörn þegar hún spurði hana hvort ákærði hefði snert á henni brjóstin. Seinna hefði hún fengið að vita að þetta hefði ekki bara verið eitt skipti. Vitnið kvaðst telja að þær hefðu verið að fara til ákærða á virkum dögum og snemma kvölds eða að degi til. Þá sagði vitnið að C hefði alltaf verið nokkuð fullorðinsleg.
Vitnið F, móðir B, kvaðst fyrst hafa fengið upplýsingar um málið frá lögreglu. Í kjölfarið hafi hún rætt við B sem hafi verið í mikilli vörn en á næstu dögum lýst atvikum smátt og smátt fyrir henni. Hún hafi strax áttað sig á því að þetta hefði allt verið óviðeigandi og fundið að B skammaðist sín og henni liði illa. Hún viti að þær hafi verið að drekka þarna og ákærði verið með einhverjar óviðeigandi snertingar. Þetta hafi komist á það stig að þær hafi orðið hræddar og þá hafi verið hringt í lögreglu. B hefði sagt að ákærði hefði reynt að kyssa eina stelpuna sem þurfti að fara til baka inn í íbúðina til hans og eftir það hafði þetta hætt. B hafi einnig sagt að ákærði hefði strokið á henni rassinn eða hálfpartinn rassskellt hana og kysst hana. Þá hafi hún sagt að ákærði hefði strokið brjóstin á einni stúlkunni og einnig slegið þá stúlku í afturendann auk þess sem hann hefði kysst þær allar á kinnina. B hefði skammast sín eftir þetta og liðið illa og viljað aðstoð frá barnavernd sem henni hafi verið boðin en hefði síðan brugðist.
Vitnið H, móðir D, sagði hana hafa sagt sér að hún hefði talað við lögreglu af því að ákærði hefði gert ósæmilega hluti og nefnt fyrst bara vinkonu sína en ekki sig. Síðar hefði D sagt sér frá því að ákærði hefði gripið í brjóstin á henni. Hefði D sagt að hún hefði farið til hans tvisvar til þrisvar sinnum og hefði ákærði gefið þeim áfengi og sígarettur. Ákærði hefði káfað á og kysst eina vinkonu hennar, líklega C, sem hann hefði náð að króa af og kyssa. Eftir þetta hafi líðan D verið upp og ofan en á þessum tíma hafi einnig verið álag vegna annarra hluta. Hún eigi enn misjafna daga.
Vitnið I kvaðst aldrei hafa farið heim til ákærða en hafa einu sinni farið að húsinu hans. Hún kvaðst hafa frétt af heimsóknum stelpnanna til hans. Þær hafi sagt henni að þeim þætti óþægilegt að fara til hans en gerðu það til að fá áfengi. Áður en þær fóru til ákærða og síðan hringdu í lögreglu hefði A sagt sér frá því að ákærði hefði kysst hana á munninn og hefði A virst líða illa yfir þessu og hún brostið í grát. Vitnið kveðst hafa trúað henni. Þær hafi verið nokkrar heima hjá D og þá hafi hún skrifað niður á blað áfengi sem þær ætluðu að biðja ákærða um. Vitnið kvaðst hafa fengið þá hugmynd að fara til ákærða og biðja hann um áfengi og hóta að hringja í lögregluna ef hann neitaði. Þetta hafi verið hennar hugmynd um hefnd. Á þessum tíma hafi vitnið verið 14-15 ára og ekki vitað betur, en hún sjái nú eftir þessu og sagði vitnið að það hefði augljóslega ekki verið rétt að reyna að láta ákærða afhenda þeim áfengi. Kossinn sem A lýsti hafi orðið til þess að hún reiddist og gerði þetta. Þær hafi ætlað að tilkynna lögreglu að hann væri að gefa þeim áfengi. Ákærði hafi neitað að gefa þeim áfengi og þá hafi þær hringt í lögreglu. Það hafi verið gott að hringja í lögreglu vegna málsins en ekki á þessum forsendum. Þá sagði vitnið að B hefði sagt henni að ákærði hefði kysst hana á kinnina og að þau hefðu verið að dansa mikið saman, vanga saman.
Vitnið sagði að þær hefðu farið allar til til ákærða og staðið fyrir utan nema ein sem hefði farið í stigaganginn og talað við ákærða um listann. Hún myndi ekki hvort ákærði kom niður en engin þeirra hefði farið inn í íbúðina. Hún hefði verið að koma í fyrsta skipti og ekki vitað við hverju væri að búast. Ákærði hafi virst ætla að taka á móti stelpunum eins og vinum sínum. Þegar þær hafi beðið um áfengið hafi ákærði orðið bæði leiður og reiður og sagst ekki ætla að gera neitt fyrir þær og þær gætu ekki „haldið einhverju svona yfir“ honum. Aðspurð kvaðst vitnið halda að málið hefði aldrei átt að fara lengra þar sem þær hefðu aldrei talað um að kæra og hefði sú hugmynd komið frá vitninu. Þær hafi ekki verið búnar að hugsa þetta þegar þær hringdu.
Vitnið K kvaðst einu sinni hafa farið heim til ákærða og hefði það verið kvöldið þegar B átti afmæli, í júní 2017. Hún hefði þá vitað að stelpurnar hefðu verið að fara þangað til að drekka. Hún hefði kynnt sig fyrir ákærða þegar hún kom til hans en talið að hann hefði vitað hverjar hinar stelpurnar væru. Strax og þær komu hafi hann gefið þeim áfengi, bláan bjór, en hún kvaðst ekki muna hvort ákærði hefði verið að drekka. Þau hafi setið inni í stofu hjá honum og þar hafi tölvan hans verið tengd við sjónvarpið þannig að þær hafi séð hvað hann var að gera á Facebook. Allt kvöldið hafi ákærði verið mikið uppi við A, henni hafi fundist hann vera að snerta hana á bakinu og strjúka henni. Þegar þær hafi verið búnar að drekka hafi þær farið.
Vitnið kvaðst hafa séð ákærða reyna að kyssa B þegar hún var að fara. B hafi sagt „bæ“ við ákærða og hann hafi þá reynt að kyssa B. Hann hafi tekið í hana og ætlað að kyssa hana á kinnina. Aðspurð hvers vegna hún hefði ekki lýst þessu þegar hún gaf skýrslu hjá lögreglu sagði vitnið að hún hlyti að hafa gleymt því. Nú muni hún a.m.k. eftir því hvernig hann hafi tekið utan um hana og haldið utan um höfuðið henni með báðum höndum og kysst hana á kinnina. Þá kom fram hjá vitninu að A hefði orðið eftir inni en þær hefðu ekki vitað hvers vegna. Hún hafi svo komið hlaupandi út og þá verið hágrátandi og það sést að hún væri í áfalli og hafi hún sagt: „Hann fór í sleik við mig, hann fór í sleik við mig, hann kyssti mig.“ Þær hafi einnig orðið fyrir áfalli við að heyra þetta og hafi allar hlaupið í burtu.
Vitnið L kvaðst vera kunningi ákærða og búa í sama stigagangi og hann. Hún kvaðst muna eftir að hafa á árinu 2017 farið til ákærða og þá hefðu verið tvær stúlkur hjá honum. Hún hafi stoppað stutt og ekki rætt við þær eða vitað hvað þær voru að gera, en hafi séð glös, og hafi ekki séð ákærða snerta þær eða kyssa. Hún viti ekki nöfn stúlknanna eða aldur en ef hún ætti að giska segði hún 19-20 ára. Þetta hafi verið um sjöleytið að kvöldi.
III
Niðurstaða
Ákærði er í máli þessu ákærður fyrir brot framin á tímabilinu frá 26. apríl 2017 til […] 2017, á heimili hans. Framburður ákærða er í megin atriðum samhljóða framburði vitna um atvik að öðru leyti en hvað varðar þau brot sem lýst er í II. og III. kafla ákæru. Hann hefur viðurkennt að hafa fengið stúlkurnar í heimsókn á heimili sitt, þó hann geti ekki nafngreint þær, fæstar tvær saman og síðan allt að sjö, og veitt þeim áfengi. Bæði ákærði og stúlkurnar telja að heimsóknirnar hafi m.a. átt sér stað þá daga sem tónlistarhátíðin Secret Solstice var haldinn í Laugardal, og stúlkurnar tengja síðustu komu þeirra inn á heimili ákærða við afmælisdag vitnisins B sem er [...]. Samkvæmt framlögðum gögnum hófst tónlistarhátíðin fimmtudaginn 15. júní og stóð til og með sunnudeginum 18. júní 2017. Ákærði bar um það fyrir dómi að hann hefði verið á einhvers konar bakvakt vegna vinnu sinnar í [...] á meðan á hátíðinni stóð og síðan farið til vinnu á sunnudagskvöldinu þegar hátíðinni var að ljúka, klukkan 18.00, og hafið þá sjö daga törn á næturvöktum. Í samræmi við það var ákærði kominn á ný í frí mánudaginn […]. Þá ber ákærða og stúlkunum saman um að þau hafi verið í sambandi með SMS- skilaboðum, m.a. þegar stúlkurnar óskuðu eftir því við ákærða að fá að koma til hans, og er það í samræmi við framlögð símagögn.
Í framburði vitnisins A við rannsókn málsins kom fram að þær hefðu sagt ákærða aldur sinn fyrst þegar þær hittu hann á […]. Framburður vitnisins D, sem gaf dómskýrslu í barnahúsi við rannsókn málsins, var samhljóða hvað þetta varðar. Fyrir dómi var framburður stúlknanna um þetta óljósari, en vitnið C sagði ákærða hafa vitað að þær hefðu verið í grunnskóla. Ekkert er fram komið um að þær hafi litið sérstaklega fullorðinslega út annað en framburður vitnisins L, sem einungis sá tvær þeirra stutta stund, og móður C, sem sagði hana alltaf hafa verið fremur fullorðinslega. Verður í ljósi framangreinds að telja að ákærða hafi mátt vera ljóst að stúlkurnar voru um 15 ára gamlar eða a.m.k. allar undir 18 ára aldri þegar hann var í samskiptum við þær en ekkert er fram komið sem bendir til þess að ákærði hafi mátt vita að D væri undir 15 ára aldri.
Fyrir liggur í málinu og má m.a. ráða af framburði vitnisins I fyrir dómi að hún og fleiri stúlkur fóru til ákærða eftir ætluð atvik sem lýst er í ákæru og kröfðu hann um áfengi, ella yrði hann kærður til lögreglu. Þá liggur fyrir að í kjölfar þess að ákærði neitaði að kaupa fyrir þær áfengi hafi þær haft samband við lögreglu og rannsókn málsins hafist. Vitnið kvaðst hafa haft frumkvæði að því að þetta var gert eftir að A sagði henni frá kossinum sem lýst er í 2. tölulið II. kafla ákærunnar. Verður framburður hennar ekki skilinn öðruvísi en svo að hún hafi verið að nýta tækifæri til að fá áfengi, án þess að hafa mikla vitneskju um það sem á undan var gengið í samskiptum ákærða og hinna stúlknanna. Taldi hún að rétt hefði verið að tilkynna málið til lögreglu en rangt að gera það á þessum forsendum. Í ljósi framangreinds og annars sem fram er komið í málinu verður ekki talið að ásakanir stúlknanna séu fram komnar einungis vegna neitunar ákærða um að kaupa fyrir þær áfengi, enda ekkert fram komið sem bendir til þess að ákærði hefði annars hætt að veita þeim áfengi.
Ákærði hefur skýlaust játað þá háttsemi sem honum er gefin að sök í I. kafla ákærunnar. Sannað er með játningu ákærða og öðrum gögnum málsins að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin þar að sök og er brot hans þar rétt heimfært til refsiákvæða.
Hvað varðar II. og III. kafla ákærunnar þá hefur ákærði staðfastlega neitað að hafa framið þau brot sem þar greinir. Metur dómurinn framburð ákærða almennt trúverðugan að undanskildu því tilviki er greinir hér á eftir.
Í II. kafla ákærunnar er ákærði ákærður fyrir kynferðislega áreitni og barnaverndarlagabrot. Í 1. tölulið II. kafla er hann ákærður fyrir að hafa ítrekað káfað á lærum, rassi, brjóstum og baki C, utan klæða, þegar stúlkan var 15 ára. Er brotið í ákæru talið varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.
Í framburði C hjá lögreglu lýsti hún atvikum í samræmi við þessa verknaðarlýsingu og bar hún á sama hátt í framburði sínum fyrir dómi. Ákærði hefur staðfastlega neitað að hafa brotið gegn C eins og hér er lýst. Í framburði vitnisins B kom fram að ákærði hefði snert rasskinnina á C. Nánar aðspurð kvaðst hún ekki vera viss hvort hún hefði séð þetta eða C sagt henni frá þessu. Verður í ljósi þess ekki á því byggt að með framburði hennar sé fram komin frásögn vitnis af atvikinu. Ákærði hefur staðfastlega neitað að hafa brotið gegn C eins og hér er rakið. Framburðir stúlknana um að ákærði hafi almennt verið að strjúka þeim án þess að ákveðin stúlka eða tilvik sé nefnt verður ekki talinn vera gagn til sönnunar um brot ákærða. Ekki verður heldur talið, verði ákærði sakfelldur fyrir eitthvert þeirra brota sem hann hefur neitað, að það styðji það að hann hafi einnig framið önnur brot.
Sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag hvílir á ákæruvaldinu og metur dómari hverju sinni hvort nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, sé fram komin um hvert það atriði sem varðar sekt og ákvörðun viðurlaga við broti, sbr. 108. og 109. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Einungis liggur fyrir framburður C um að ákærði hafi framið brot það sem lýst er í 1. tölulið II. kafla ákærunnar. Hefur framburður hennar verið stöðugur og trúverðugur. Þá er heldur ekkert fram komið sem dregur úr gildi framburðar ákærða hvað þetta varðar, enda ekki fram komin önnur gögn en framburðir þessara tveggja einstaklinga sem varpað geta ljósi á atvik. Gegn eindreginni neitun ákærða verður sakfelling ekki byggð á framburði brotaþola. Með vísan til þess verður því ekki talið að fram sé komin lögfull sönnun þess að ákærði hafi veist að brotaþola, eins og þar greinir. Verður ákærði því sýknaður af broti því sem lýst er í 1. tölulið II. kafla ákærunnar.
Í 2. tölulið II. kafla er ákærði ákærður fyrir að hafa káfað á rassi A, utan klæða, og mánudaginn […] 2017 kysst hana tungukossi, þegar stúlkan var 15 ára. Er brotið í ákæru talið varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.
A lýsti broti ákærða bæði við rannsókn málsins og fyrir dómi. Bar hún um að ákærði hefði snert á henni rassinn eins og hann er ákærður fyrir. Ákærði hefur alfarið neitað sök hvað þetta varðar. Fyrir liggur framburður vitnisins C um að ákærði hafi mikið verið að snerta A og fleiri vitni, m.a. D og K, bera á sama veg. Ekkert þeirra gat þó borið um að hafa séð ákærða snerta rass brotaþola. Um þetta liggur því einungis fyrir framburður A og ákærða sem dómurinn metur trúverðugan hjá þeim báðum. Ber því að líta svo á að vafi sé uppi um sekt ákærða hvað þetta varðar. Með vísan til þess verður því ekki talið að fram sé komin lögfull sönnun þess að ákærði hafi snert rass A og verður hann því sýknaður af þeirri háttsemi.
Samkvæmt 199. gr. almennra hegningarlaga felst kynferðisleg áreitni meðal annars í því að strjúka, þukla eða káfa á kynfærum eða brjóstum annars manns innan klæða sem utan. Ákvæðið var lögfest með 8. gr. laga nr. 61/2007 um breytingu á almennum hegningarlögum. Í athugasemdum, sem fylgdu þessari grein í frumvarpi til laganna, var hugtakið kynferðisleg áreitni nánar skýrt, en það sé háttsemi, kynferðislegs eðlis, sem hvorki teljist til samræðis né svokallaðra annarra kynferðismaka og felist í hvers konar snertingu á líkama annarrar manneskju sem sé andstæð góðum siðum og samskiptaháttum. Það sé kynferðisleg áreitni að strjúka, þukla eða káfa á kynfærum eða brjóstum þolanda innan klæða sem utan, en slíkt geti þó verið á því stigi, ákaft eða langvarandi, að um önnur kynferðismök sé að ræða. Framangreindar athafnir eru nefndar í dæmaskyni og er þar með ekki tæmandi talin sú hegðan sem telst refsiverð, heldur getur fleira fallið þar undir. Þá segir í athugasemdunum að þukl og káf annars staðar en á kynfærum og brjóstum gæti verið kynferðisleg áreitni. Regla þessa ákvæðis er matskennd þegar snerting er utan þeirra líkamshluta sem sérstaklega eru tilgreindir. Við það mat er margt sem líta verður til, svo sem hversu nærri snerting er kynfærum eða brjóstum, hvort hún er innan klæða eða utan og hvers eðlis hún er.
Hvað varðar þá háttsemi að hafa kysst A tungukossi, þá verður ekki af framburði annarra vitna ráðið að þau hafi orðið vitni að þessari háttsemi ákærða, heldur verið sagt síðar frá atvikinu. Engu að síður er framburður A og vitnanna C og K samhljóða um aðstæður umrætt sinn. Þær bera báðar, eins og A, að hún hafi verið í útidyrum íbúðar ákærða þegar atvik gerðust. Þá lýstu þær því, sem einnig má sjá af framlögðum myndum, að milli hurðinnar og stigagangs séu svalir, og að þar hafi þær verið meðan A var í dyragættinni ásamt ákærða. Báðar báru þær um það, eins og A, að hún hefði verið síðust út frá ákærða og að þau hefðu verið nálægt hvort öðru og verið að færast í sundur eins og samskiptum þeirra væri að ljúka þegar vitnin litu til baka en vitnin hefðu ekki séð þau atvik milli ákærða og A sem ákært er fyrir. Þá báru þær báðar um að A hefði verið í uppnámi í kjölfar atviksins. Þá liggja fyrir samskipti sem ákærði átti við D með SMS- skilaboðum þar sem hann lýsti því yfir að hann væri ástfanginn af þeirri stúlku sem hann var að ræða við og vildi hitta hana eina. D bar um það í framburði sínum að ákærði hefði þá talið að hann ætti í samskiptum við A. Ákærði hefur viðurkennt að hafa átt í þessum SMS-samskiptum en kvaðst í framburði sínum fyrir dómi hafa verið að gantast þegar hann sagði að hann væri ástfanginn. Verður í ljósi annars sem fram er komið um hegðun hans gagnvart A að meta þann framburð ákærða ótrúverðugan. Einnig metur dómurinn það svo að ákærði hafi með þeirri háttsemi sem hér að framan er rakin og vitni hafa borið um sýnt ákveðinn kynferðislega áhuga á A.
Ákærði hefur alfarið neitað sök. Þó að ekki séu fram komin bein vitni að atvikinu fær framburður A stuðning í því sem hér að framar hefur verið rakið. Með vísan til alls framangreinds telur dómurinn nægilega sannað, þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi gerst sekur um að hafa kysst A tungukossi eins og lýst er í 2. tölulið II. kafla ákæru og er brotið þar rétt heimfært til refsiákvæða.
Í 3. tölulið II. kafla er ákærði ákærður fyrir að hafa mánudaginn […] 2017 slegið B á rassinn utan klæða og reynt að kyssa hana á munninn, þegar stúlkan var 15 ára. Er brotið í ákæru talið varða við 199. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002.
B lýsti því í framburði sínum við rannsókn málsins að ákærði hefði, þegar hún var að fara frá honum á afmælisdaginn, [...], slegið hana á rassinn utanklæða og reynt að kyssa hana á munninn en hún vikið sér undan. Framburður B fyrir dómi var óljósari en hún taldi þá að ákærði hefði snert rassinn á henni í tengslum við það að þau voru að dansa en tók undir að ákærði hefði reynt að kyssa hana þegar hún var að fara frá honum umrætt sinn en hún þá vikið sér undan honum. Vitnið D lýsti því í framburði sínum við rannsókn málsins, en hún gaf þá dómskýrslu í barnahúsi, að hún hefði séð ákærða rassskella B og bar hún á sama hátt hvað þetta varðar fyrir dómi. Þá kvaðst hún hafa séð ákærða reyna að kyssa einhverja af stúlkunum, en gat ekki sagt hverja, sem hafi þá vikið sér undan. Loks lýsti vitnið K því að hún hefði séð ákærða reyna að kyssa B á kynnina.
Ákærði hefur alfarið neitað sök einnig hvað þennan ákærulið varðar og er ekkert fram komið sem dregur sérstaklega úr trúverðugleika hans. Þá metur dómurinn framburð B einnig trúverðugan. Hvað varðar þá háttsemi að reyna að kyssa B á munninn þá liggur einungis fyrir framburður ákærða og brotaþola hvað þetta varðar að atvik hafi gerst með þeim hætti sem í ákæru greinir og ekkert fram komið sem styður fremur framburð annars þeirra. Verður því að telja að vafi leiki á því að ákærði hafi gerst sekur um þessa háttsemi og verður hann því sýknaður af þeim hluta ákæruefnisins.
Framburður B um að ákærði hafi snert rass hennar fær hins vegar ákveðinn stuðning í framburði D. Engu að síður var framburður brotaþola á reiki hvað varðar aðstæður þegar ákærði snerti rass hennar og verður ekki annað ráðið af framburði hennar en að um létta snertingu hafi verið að ræða, hugsanlega í tengslum við það að þau hafi verið að dansa. Í ljósi þess sem liggur fyrir um háttsemina og að framan er rakið um túlkun á ákvæði 199. gr. almennra hegningarlaga verður að telja vafa leika á því að um snertingu kynferðislegs eðlis hafi verið að ræða sem falla megi, miðað við orð greinargerðar, undir ákvæði 199. gr. Samkvæmt ákæru er háttsemi ákærða einnig talin varða við 3. mgr. 99. gr. barnaverndarlaga nr. 80/2002. Í ákvæðinu segir að hver sem sýnir barni yfirgang, ruddalegt eða ósiðlegt athæfi, særir það eða móðgar skuli sæta sektum eða fangelsi allt að tveimur árum. Þrátt fyrir framangreinda niðurstöðu og með vísan til þess sem áður hefur verið rakið um atvik er það mat dómsins að ákærði hafi engu að síður með háttsemi sinni sýnt af sér ósiðlegt athæfi í skilningi ákvæðisins en ákærði hafði áður veitt brotaþola áfengi og hann vissi að hún var a.m.k. undir 18 ára aldri. Með vísan til alls framangreinds telur dómurinn nægilega sannað, þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi gerst sekur um að hafa snert rass B utanklæða eins og lýst er í 3. tölulið II. kafla ákæru og er brotið þar rétt heimfært til refsiákvæða.
Ákærði er í III. kafla ákærunnar ákærður fyrir kynferðislega áreitni gegn barni, með því að hafa mánudaginn […] 2017 strokið um axlir D, fært hendur sínar niður axlirnar og gripið um brjóst hennar utan klæða, þegar stúlkan var 14 ára. Af hálfu ákæruvaldsins er brotið talið varða við 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. D gaf dómskýrslu í barnahúsi við rannsókn málsins þar sem hún lýsti þessum atvikum í samræmi við það sem greinir í ákæru. Í framburði sínum fyrir dómi staðfesti hún þennan framburð sinn þegar henni var kynntur hann. Þá lýsti vitnið einnig atvikum á sama hátt við þá lögreglumenn sem komu á vettvang og er sá framburður bókaður í frumskýrslu lögreglu. Ákærði hefur staðfestlega neitað sök hvað þetta varðar. Um atvik liggur einungis fyrir framburður brotaþola og ákærða en önnur vitni gátu ekki borið um þau heldur einungis endursagt frásögn D. Þá er ekkert fram komið sem dregur úr trúverðugleika ákærða og brotaþola hvað þetta atvik varðar. Sakfelling verður ekki byggð á framburði brotaþola einum gegn eindreginni neitun ákærða. Með vísan til þess verður því ekki talið að fram sé komin lögfull sönnun þess að ákærði hafi veist að brotaþola, eins og þar greinir. Verður ákærði því sýknaður.
IV
Ákærði er fæddur árið [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði gekkst ákærði undir sektargerð lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu 6. maí 2019 vegna umferðarlagabrota. Ákærði er í máli þessu sakfelldur fyrir brot gegn áfengislögum og kynferðisbrot samkvæmt 199. gr. almennra hegningarlaga auk brota gegn barnaverndarlögum. Brot þau sem ákærði hefur nú verið sakfelldur fyrir eru hegningarauki samkvæmt 78. gr. almennra hegningarlaga vegna sektargerðarinnar frá 6. maí 2019. Þá verður við ákvörðun refsingar ákærða einnig litið til 77. gr. sömu laga og ákærða til málsbóta litið til þess að hann hefur, samkvæmt sakavottorði, ekki áður gerst sekur um hegningarlagabrot og til skýlausrar játningar hans á broti því sem greinir í I. kafla ákæru. Loks verður til refsiþyngingar litið til 1. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. sömu laga, en brot ákærða beindust gegn ungum stúlkum sem hann á ófyrirleitinn hátt tældi inn á heimili sitt með áfengi, og til þess að um nokkur tilvik er að ræða á um tveggja mánaða tímabili. Þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fjóra mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.
V
Af hálfu A, C og D eru settar fram í máli þessu kröfur um miskabætur úr hendi ákærða að fjárhæð 600.000 krónur, auk vaxta og dráttarvaxta. Í ljósi þeirrar niðurstöðu að ákærði hefur verið sýknaður af broti gegn C og D ber að vísa einkaréttarkröfum þeim sem settar voru fram af þeirra hálfu frá dómi, sbr. 2. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008. Um lagarök vegna miskabótakrafna er vísað til 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Ákærði hefur með ólögmætri og saknæmri háttsemi sinni valdið A miska. Miskabætur verða ákveðnar að álitum og með hliðsjón af dómvenju og þykja þær hæfilega ákveðnar 200.000 krónur. Skulu dæmdar bætur bera vexti og dráttarvexti eins og í dómsorði greinir en bótakrafan var birt fyrir ákærða við þingfestingu málsins 16. maí 2019.
Eftir úrslitum málsins, sbr. 1. mgr. 218. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, verður ákærði dæmdur til að greiða 1/2 málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns, Björgvins Jónssonar lögmanns, er telst hæfilega ákveðinn samtals 1.000.000 króna en 1/2 greiðist úr ríkissjóði. Ákærði greiði þóknun skipaðs réttargæslumanns A og B, Einars Odds Sigurðssonar lögmanns, 250.000 krónur. Þóknun skipaðs réttargæslumanns C og D, Einars Odds Sigurðssonar lögmanns, er telst hæfilega ákveðin 300.000 krónur greiðist úr ríkissjóði. Við ákvörðun málsvarnarlauna og þóknunar lögmanna hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts. Þá greiði ákærði ½ annars sakarkostnaðar sem alls er 792.670 krónur samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvalds.
Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið Dagmar Ösp Vésteinsdóttir aðstoðarsaksóknari.
Sigríður Elsa Kjartansdóttir héraðsdómari kveður upp dóm þennan.
Dómsorð:
Ákærði, X, sæti fangelsi í fjóra mánuði en fresta skal fullnustu refsingarinnar og falli hún niður að liðnum tveimur árum frá uppkvaðningu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. 4. gr. laga nr. 22/1955.
Ákærði greiði A 200.000 krónur í miskabætur, auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá […] 2017 til 16. júní 2019 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga, frá þeim degi til greiðsludags.
Ákærði greiði B, 75.000 krónur í miskabætur, auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá […] 2017 til 16. júní 2019 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga, frá þeim degi til greiðsludags.
Einkaréttarkröfu G vegna C og H vegna D er vísað frá dómi.
Ákærði greiði 1/2 málsvarnarlauna skipaðs verjanda síns, Björgvins Jónssonar lögmanns, sem samtals eru ákveðin 1.000.000 króna, en 1/2 málsvarnarlauna greiðist úr ríkissjóði.
Ákærði greiði þóknun skipaðs réttargæslumanns A og B, Einars Odds Sigurðssonar lögmanns, samtals 250.000 krónur. Þóknun skipaðs réttargæslumanns C og D, Einars Odds Sigurðssonar lögmanns, samtals 300.000 krónur, greiðist úr ríkissjóði.
Ákærði greiði ½ annars sakarkostnaðar sem alls er 792.670 krónur.
Sigríður Elsa Kjartansdóttir