Dómstólaleit

Kærður var úrskurður héraðsdóms þar sem hafnað var beiðni V um dómkvaðningu matsmanna til að meta nánar tilgreind atriði varðandi stíflumannvirki í eigu F. Úrskurðarnefnd samkvæmt 19. gr. laga nr. 55/1992 um Viðlagatryggingu Íslands felldi úr gildi úrskurð stjórnar V þar sem bótaskyldu vegna tjóns F á stíflumannvirkinu hafði verið hafnað. Með hliðsjón af forsendum og niðurstöðu úrskurðar úrskurðarnefndarinnar var fallist á að stjórn V ætti eftir að taka afstöðu til bótafjárhæðar til handa F. Var þannig ekki talið að úrskurður nefndarinnar stæði í vegi fyrir því að stjórn V fengi notað þá heimild sem lög nr. 55/1992 kvæðu á um til að leggja grundvöll að ákvörðun í málinu. Þegar af þessari ástæðu væru ákvæði XII. kafla laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála ekki því til fyrirstöðu að V aflaði mats í samræmi við hin sérstöku ákvæði þeirra laga sem hún starfar eftir. Var hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi og lagt fyrir héraðsdómara að dómkveðja tvo matsmenn til að framkvæma hið umbeðna mat.

Í óveðri, sem gekk yfir suðvesturhluta landsins haustið 1995, brotnaði skarð á 20-30 metra kafla í hafnargarðinn í Keflavík. Hafnargarðurinn var í skylduvátryggingu hjá V samkvæmt 2. mgr. 5. gr. laga nr. 55/1992 um Viðlagatryggingu Íslands. Stjórn V hafnaði bótaskyldu vegna atburðarins með vísan til þess að tjónið yrði ekki rakið til náttúruhamfara í skilningi 4. gr. laga nr. 55/1992, eins og þær væru nánar skilgreindar í reglugerð nr. 83/1993 um Viðlagatryggingu Íslands, en samkvæmt 5. tl. 1. mgr. 1. gr. reglugerðarinnar merkti vatnsflóð samkvæmt 4. gr. laganna meðal annars það, er flóbylgjur frá sjó gengju á land og yllu skemmdum eða eyðileggingu á vátryggðum munum. Sérstök úrskurðarnefnd, sem starfaði á grundvelli 19. gr. laga nr. 55/1992, staðfesti ákvörðun stjórnar V. Á það var fallist með nefndinni og héraðsdómara, að viðlagatrygging H næði til hvers konar hamfara sjávar, sem teldust til náttúruhamfara eftir almennum skilningi á því hugtaki og óháð því hvort rekja mætti flóðbylgjur til annarra náttúruafla svo sem jarðskjálfta eða snjóflóða. Að virtum niðurstöðum úrskurðarnefndarinnar um veður og ölduhæð á staðnum í umrætt sinn og gögnum um ástand hafnargarðsins var á það fallist með héraðsdómara, að H hefði ekki sýnt fram á, að aðstæður hefðu verið með þeim hætti, að um náttúruhamfarir í skilningi 4. gr. laga nr. 55/1992 hefði verið að ræða. Þá þótti ekki leitt í ljós, að aðrar ákvarðanir stjórnar V um greiðslu bóta vegna sjávarflóða hefðu verið með þeim hætti, að V hefði mismunað H með ákvörðun sinni. Var niðurstaða héraðsdómara um að sýkna V af kröfum H staðfest.