Dómstólaleit

Dómur

1. Mál þetta, sem dómtekið var 8. september sl., er höfðað með ákæru, útgefinni af héraðssaksóknara 1. ágúst 2025, á hendur: „Wojciech Pawelczyk, kt. [...], [...], Reykjavík, dvst. Fangelsinu [...], fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot, með því að hafa staðið að innflutningi á samtals 5.200 ml af amfetamínbasa, sem hafði 37–58% styrkleika, ætluðu[m] til söludreifingar hér á landi í ágóðaskyni, en fíkniefnin flutti ákærði til Íslands með póstsendingu frá Póllandi og var nafngreindur maður hér á landi skráður viðtakandi hennar, fyrir hans tilstuðlan. Sendingin barst hingað til lands þann 30. maí 2025. Þann sama dag fékk ákærði hinn skráða viðtakanda til að koma með sér í póstafgreiðslustöð [...] við [...] í Hafnarfirði, í því skyni að taka á móti sendingunni, en varð frá að hverfa þar sem sendingin var enn ótollafgreidd. Lögregla fjarlægði amfetamínbasann úr sendingunni og kom fyrir gerviefnum. Þann 2. júní 2025 var sendingin borin út til skráðs viðtakanda og sótti ákærði sendinguna til hans síðar þann dag og fór með hana að dvalarstað sínum, [...] í Reykjavík, þar sem ákærði var svo handtekinn í kjölfarið.

   Telst brot þetta varða við 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

   Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og til greiðslu alls sakarkostnaðar. Þá er krafist upptöku á framangreindum fíkniefnum, 5.200 ml af amfetamínbasa, samkvæmt heimild í 6. mgr. 5. gr. laga nr. 65/1974 og 2. mgr. 14. gr. reglugerðar nr. 233/2001, sbr. reglugerð nr. 808/2018.“

I

1. Ákærði krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvaldsins en til vara að honum verði dæmd vægasta refsing er lög leyfa og að dæmd refsing verði að fullu skilorðsbundin. Einnig er þess krafist að til frádráttar dæmdri refsingu komi gæsluvarðhald sem ákærði hefur setið í frá 3. júní sl. Þá krefst hann hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins sem greiðist úr ríkissjóði.

II

1. Föstudaginn 30. maí 2025, kl. 14:00, skoðuðu tollverðir við tolleftirlit tvær sendingar, annars vegar með sendingarnúmerið [...] og [...] og hins vegar með sendingarnúmerið [...] og [...]. Í skýrslu tollgæslu er það rakið að A, kt. [...], til heimilis að [...] Reykjavík, hefði verið skráður móttakandi á báðum sendingunum. Sendingarnar komu frá Póllandi og samkvæmt farmskrárbréfi áttu þær samkvæmt vörulýsingu að innihalda OZKOPIETROWE CZARNE, METALOWE/NETHERLANDS BED og var sendandi samkvæmt farmbréfunum B með aðsetur að [...], [...], Warszawa [...].
2. Af hálfu tollgæslu voru framkvæmdar röntgengreiningar á báðum pökkunum sem gáfu tilefni til nánari skoðunar. Voru pakkarnir þá opnaðir og kom í ljós nokkurt magn af málmi sem samkvæmt fylgigögnum, sem einnig fundust í kössunum, átti að vera ósamsett koja/rúm. Í hvorum kassa voru 20 samskonar sívalar málmstangir, samtals 40 málmstangir. Voru tvær þeirra opnaðar og reyndust þær innihalda slöngur með vökva. Efnið var greint með greiningartæki tollgæslunnar FirstDefender og var niðurstaðan að í annarri slöngunni var meint 4-phenylbuiylamine en í hinni meint methamphetamine. Frekari röntgengreining benti til þess að það væri vökvi í fleiri stöngum.
3. Málið var í kjölfarið sent lögreglu til frekari meðferðar og var pökkunum þá komið til tæknideildar. Við skoðun þar reyndust plaströr með amfetamínbasa vera í öllum málmrörunum. Var amfetamínbasinn fjarlægður og gerviefnum komið fyrir í staðinn og var eftirfarar- og upptökubúnaði komið fyrir í öðrum pakkanum og símanúmer, sem skráður móttakandi pakkanna reyndist eiga, hlustað á grundvelli dómsúrskurðar.
4. Af hálfu lögreglu var reynt að afhenda pakkana mánudaginn 2. júní 2025, kl. 15:14, á heimili A. C svaraði þegar sendilinn knúði dyra og reyndist A ekki vera heima. Fyrir liggur endurrit af símtölum sem hlustuð voru úr síma A 2. júní sl. Klukkan 16:09 hringdi A í C sem sagði honum frá því að það hefði komið sendill með pakka til hans en hún hefði ekki tekið á móti honum þar sem hún vissi ekki hvað þetta var. Í samtalinu kom fram hjá A að Wojciech ætti pakkann og að það væri barnarúm í pakkanum. Við eftirlit lögreglu kom í ljós að A var kominn heim kl. 17:07 og voru honum afhentir pakkarnir skömmu síðar. Í kjölfar þess, kl. 17:19, hringdi A í ákærða og liggur fyrir endurrit af símtalinu. Sagði A ákærða að sendingin hefði verið að koma og nefndi við hann að þetta væri barnarúm og hann ætti engin börn. Ákærði hefði í engu svarað því og sagt að hann væri búinn að vinna um kl. 20:00 og kæmi eftir það til að sækja pakkana. Klukkan 17:26 hringdi ákærði í A og var þá að velta fyrir sér hvort A hefði greitt fyrir sendinguna og því svaraði A neitandi. Ákærði kom síðan á bifreiðinni [...] að [...], kl. 20:28, og knúði þar dyra. Í kjölfar þess settu hann og að því er virðist meðleigjandi A pakkana í bifreiðina og ákærði ók á brott. Lögregla fylgdi ákærða eftir að fjölbýlishúsi við [...]. Þar fór ákærði með pakkana með sér inn í íbúð á [...]. hæð til hægri. Klukkan 21:38 fór lögregla inn í íbúðina og handtók ákærða. Reyndist ákærði vera með herbergi í íbúðinni á leigu og var framkvæmd leit í herberginu. Voru þá haldlagðir tveir farsímar og í ljós kom að búið var að rífa farmbréf sendinganna í smábúta og setja í ruslið.
5. Fyrir liggja ljósmyndir af innihaldi pakkanna ásamt skýringum, þar sem m.a. má sjá plaströr með vökva. Einnig liggur fyrir upplýsingaskýrsla ásamt myndum þar sem sjá má ákærða og A í afgreiðslu [...] ([...]) 30. maí 2025, kl. 13:49. Fram kemur í skýrslunni að þá hefði ekki verið búið að tollskoða sendingarnar og að starfsmaður hefði sagt þeim að þær yrðu tilbúnar næsta mánudag.
6. Í framlögðum fylgiskjölum vegna sendinganna kemur fram að í þeim væri rúm og að sendandi væri framangreindur B. Var þ. á m. einnig kvittun frá [...].pl, dagsett 24. apríl 2025, stíluð á vitnið A sem þar var skráður með heimilisfang í Póllandi. Þar kemur fram að kvittunin sé vegna [lozko] pietrowe czarne, metalowe, 90x200 cm, Cz. II. Þá leiddi rannsókn lögreglu í ljós að tveir einstaklingar komu á Audi-bifreið með sendinguna á pósthús í Póllandi en ekki tókst að staðfesta hverjir það voru en eigandi bifreiðarinnar reyndist tengjast mörgum fíkniefnamálum í Póllandi.
7. Samkvæmt skýrslu lögreglu um raftæki fannst ekkert í farsímum ákærða sem tengdist rannsókninni. Leitað hefði verið sérstaklega eftir símtali frá óþekktum aðila sama dag og ákærði tók á móti pakkanum, þ.e. 2. júní 2025, og föstudaginn 30. maí 2025 en ekkert slíkt var að finna. Í öðrum símanum var að finna samskipti á milli ákærða og A á Messenger en engin skilaboð var þar að finna tengd pakkanum.
8. Samkvæmt framlagðri skýrslu tæknideildar lögreglu reyndist vökvi sem fannst í plaströrunum vera amfetamín, samtals 5.200 ml. Alls voru sex sýni af vökvanum (efnasýni nr. [...]) send til rannsóknar hjá Rannsóknastofu Háskólans í lyfja- og eiturefnafræði, og liggur niðurstaðan fyrir í tveimur matsgerðum, dagsettum 6. júní 2025 og 2. júlí 2025. Þar segir að með blettagreiningu á þynnu, gasgreiningu á súlu, massagreiningu á súlu og ýmsum efnaprófum hafi fundist að efnið innihélt amfetamín og í tveimur af sex sýnum einnig súkrósa. Bentu efnaprófin til þess að amfetamínið væri að mestu í formi amfetamínbasa. Styrkur amfetamínbasans í þessum sex sýnum var, í sýni nr. 1 38% af þunga sýnisins nr. 12 55% nr. 13 53% nr. 22 37% nr. 30 52% og nr. 32 58%.
9. Þá liggur fyrir matsgerð rannsóknastofunnar frá 4. júlí 2025 þar sem fram kemur að vegna beiðni lögreglu hefði verið reiknað út hversu mikið magn í neyslustyrkleika sé hægt að framleiða úr annars vegar 910 ml af glærum vökva sem sýni voru tekin úr og hins vegar 4.290 ml af gulum vökva sem sýni voru tekin úr. Hvað varðar glæra vökvann, þá var við útreikning horft til styrkleika þeirra sýna sem tekin höfðu verið úr honum, þ.e. nr. 1 og 22, og miðað við 37% styrk og er rakið í matgerðinni að eðlismassi vökvanna hafi verið 0,98 kg/l. Hvað gula vökvann varðar er litið til þess að þau sýni sem voru tekin úr honum nr. 12, 13, 30 og 32, innihéldu 52–58% styrk og er við útreikning miðað við 52% og að eðlismassi vökvanna hafi verið 0,96 kg/l. Þar sem neyslustyrkleiki amfetamíns hafi ekki verið rannsakaður nýlega hér á landi væri við útreikning gengið út frá tölum um neyslustyrkleika amfetamíns í Danmörku en hann var að meðaltali 10% á landsvísu árið 2023. Þá var gengið út frá því að vökvanum væri breytt í duft með því að búa til úr honum amfetamínsúlfat og miðað við að 2% efnisins tapist við framleiðsluna. Er það niðurstaða rannsóknastofunnar að úr 910 ml af vökva sem inniheldur 37% af amfetamínbasa sé á grundvelli framangreindra forsendna í hæsta lagi hægt að búa til 910x0,98x0,98x37/10=3233 g af efni sem væri 10% að styrk. Á sömu forsendum væri úr 4.290 ml af vökva sem inniheldur 52% af amfetamínbasa í hæsta lagi hægt að búa til 4290x0,96x0,98x52/10=20.987 g af efni sem væri 10% að styrk. Samantekið væri því samkvæmt framangreindum forsendum í mesta lagi hægt að búa til 24.220 g eða ríflega 24,2 kg af efni sem væri 10% að styrk.
10. Við rannsókn málsins var tekin skýrsla af vitninu A sem þá hafði réttarstöðu sakbornings en ekki er ástæða til að rekja efni hennar.

III

1. Við rannsókn málsins var tekin skýrsla af ákærða 3. júní 2025. Kvaðst hann hafa pantað pakkana fyrir þremur til fjórum mánuðum og sótt þá í [...], þar sem hann hefði áður búið. Vinur hans hefði hringt og látið hann vita að pakkarnir væru komnir. Kvaðst ákærði vera búinn að búa á [...] í um átta mánuði en ekki hafa náð að breyta heimilisfanginu og því pantað pakkana í [...]. Væri lögheimili hans í [...]. Í pakkanum hefði verið samanbrjótanlegt rúm sem hann hefði pantað í gegnum [...].pl og hefði hann ætlað að setja rúmið saman og vera með það heima hjá sér. Kvaðst hann ekki þekkja skráðan sendanda og ekki hafa haft hugmynd um að það væru fíkniefni í sendingunni.
2. Skýrsla var tekin af ákærða á ný 6. júní 2025. Ítrekaði hann fyrri framburð en einnig kom fram hjá honum að hann hefði ekki getað verið með lögheimili að [...] og því hefði hann ekki pantað pakkana þangað. Kvaðst hann halda að rúmið væri stærra en barnarúm en staðfesti að hafa rætt við A um að þetta væri barnarúm. Þá kvaðst hann hafa beðið A tveimur til þremur mánuðum fyrr að taka við pökkunum og hefði hann þá sjálfur verið í Póllandi. Bent á að framburður hans passi ekki við framlögð gögn og framburð A gaf ákærði ekki frekari skýringar hvað það varðar. Kvaðst hann hafa verið búinn að gleyma pökkunum og hefði það verið óvænt þegar A hringdi í hann mánudaginn 2. júní sl. og sagði honum að pakkarnir væru komnir. Þegar borið var undir hann að þeir hefðu farið í [...] föstudaginn 30. maí til að sækja pakkana staðfesti ákærði það. Sagði hann þá ekki hafa gert neitt annað. Var þá borinn undir ákærða framburður A um að ákærði hefði hringt í hann og boðist til að skutla honum í Vínbúðina og staðfesti ákærði þá að þeir hefðu farið í [...] áður en þeir fóru í Vínbúðina.
3. Þann 20. júní 2025 var tekin skýrsla af ákærða á ný að beiðni hans og kvaðst hann þá ætla að segja allan sannleikann. Lýsti hann því að hann hefði ekki pantað pakkana. Daginn sem hann var handtekinn hefði kona hringt í hann úr óþekktu númeri og spurt hann hvort héti Wojciech og þegar hann hefði svarað játandi hefði hún spurt hvort hann gæti sótt fyrir hana pakka í [...] eftir vinnu. Hann átti að taka pakkann með sér heim og einhver myndi sækja hann til hans daginn eftir. Kvaðst hann hafa spurt hvað væri í pakkanum og konan sagt að það væri rúm. Einnig hefði hann spurt hana hver hún væri en hún svarað að þau þekktust ekki. Var ákærða bent á að hann hefði reynt að sækja pakkana föstudaginn 30. maí sl. og sagði ákærði þá að konan hefði hringt í hann þann dag og spurt hvort hann gæti farið í [...] og athugað með pakkann.

IV

Skýrslutökur fyrir dómi

1. Ákærði neitaði sök. Hann kaus að tjá sig ekki fyrir dómi og kvaðst vera hræddur.
2. D, verkefnisstjóri hjá Rannsóknastofu í lyfja- og eiturefnafræði, staðfesti þrjár matsgerðir sem hann vann vegna málsins. Vitnið sagði að matsgerð II, sem dagsett er 4. júlí 2025, byggði á tveimur öðrum matsgerðum og er önnur nr. [...], dagsett 6. júní 2025, og hin nr. [...], dagsett 2. júlí 2025. Hvað varðar matsgerð II, þá hefði hann verið beðinn um að reikna út hversu mikið megi framleiða úr þessum sýnum af dufti í neyslustyrkleika. Kvaðst hann hafa gefið sér ákveðnar forsendur. Sex sýni hefðu komið til rannsóknar og voru þau aðeins misjöfn. Niðurstöðunni hefði verið skipt í tvennt eftir útliti og gerð vökvans. Annars vegar hefði verið um að ræða efnissýni sem er merkt nr. [...] nr. 1 og 22, sem eru litlausir vökvar, og var styrkur amfetamínbasa í sýnunum 37–38% og hefði hann þarna reiknað með 37%. Úr því er hægt að framleiða u.þ.b. 3,2 kg af efni sem væri 10% að styrk. Hins vegar hefði verið um að ræða sýni með sama númeri, [...] nr. 12, 13, 30 og 32, sem voru ljósgulir vökvar. Þeir voru á bilinu 52–58% að styrk og hefði hann þarna reiknað með 52% styrk. Væri hægt að framleiða 21 kg úr þessum vökva af efni með 10% styrk. Samtals eru þetta ríflega 24 kg af efni þegar búið er að fella amfetamínsúlfat úr vökvanum og þynna það í 10%. Vitnið sagði að þetta viðmið, 10%, væri tala sem fengin væri úr rannsóknum á neyslustyrkleika í Danmörku en talan flökti aðeins á milli ára. Ekki væru til neinar upplýsingar um neyslustyrkleika hér á landi. Rannsóknastofan hefði einstaka sinnum fengið götusýni og þá væri styrkurinn alveg niður í 1 og 2% og upp úr. Fram kom hjá vitninu að til þess að úr þessum amfetamínbasa verði neysluhæft amfetamín þurfi að fella út amfetamínsúlfat. Væri honum ekki kunnugt um að efnisins væri neytt í formi basa.
3. A sagði að ákærði hefði hringt í sig um kl. 11:00 föstudaginn 30. maí sl. og þeir ákveðið að fara saman í Vínbúðina. Þeir hefðu fyrst farið í [...] í Hafnarfirði og þangað hefðu þeir verið komnir eftir kl. 12:00. Kvaðst hann þá fyrst hafa fengið að vita að hann ætti að sækja pakkana. Ákærði hefði sagt honum að hann ætti ekki að hafa neinar áhyggjur. Fram hefði komið hjá starfsmanni [...] að pakkarnir væru enn hjá tollinum og að hann gæti sótt þá á mánudaginn. Þá hefði hann fengið símtal, að hann haldi um kl. 10:00 eða 11:00, og þá haldið að þetta væri flutningsmaður frá [...] en seinna kom í ljós að þetta hefði verið lögreglumaður. Sá hefði komið með pakkana til vitnisins sem hefði farið með manninum út í bifreið og sótt pakkana sem þeir hefðu svo sett á gólfið. Síðan hefði hann hringt í ákærða og spurt hann af hverju hann hefði pantað barnarúm af því að honum hefði verið sagt að það væri barnarúm í pakkanum. Ákærði hefði sagt að vinur hans hefði pantað þessa pakka og kom fram hjá vitninu að ákærði ætti ekki börn og væri einhleypur. Ákærði hefði einnig sagt að hann væri upptekinn og væri enn í vinnunni og myndi koma eftir vinnu að sækja pakkana. Hann hefði svo komið um kl. 19:00 eða 20:00 um kvöldið til að sækja pakkana. Ákærði og meðleigjandi vitnisins hefðu farið með pakkana út í bifreið ákærða. Sjálfur hefði hann ekkert rætt við ákærða þegar hann kom til að sækja pakkana og þá verið sofandi og undir áhrifum áfengis.
4. Staðfesti vitnið að það hefði fyrst verið þennan föstudag sem hann og ákærði ræddu saman um þessa pakka. Viti hann ekki af hverju ákærði notaði ekki sitt nafn og kennitölu en ákærði hefði gefið [...] upp þessar upplýsingar um vitnið. Hann hefði spurt ákærða hvað væri í pökkunum og hann sagt að það væri barnarúm. Honum hefði svo verið sagt í skýrslutöku hjá lögreglu hvað hefði verið í pökkunum. Kvaðst hann ekki hafa átt neitt við pakkana og hefði ákærði fengið þá eins og vitnið tók við þeim. Þá kom fram hjá vitninu að ákærði hefði áður búið í [...] og þá leigt þar herbergi en það væri um eitt og hálft ár síðan hann hefði flutt þaðan.
5. Lögreglumaður nr. E kvaðst hafa farið með rannsókn málsins. Um hefði verið að ræða hefðbundið mál þar sem fíkniefni hefðu verið send með póstinum og hefði amfetamínbasi verið falinn í rúmgrind. Voru þetta rúmir 5 lítrar af basa sem gerir rúm 24 kg af amfetamíni miðað við niðurstöðu rannsóknastofu háskólans. Pakkarnir hefðu verið stílaðir á vitnið A sem bjó í [...]. Efnunum hefði verið skipt út og búnaður og gerviefni sett í staðinn. Pakkarnir voru afhentir A á heimili hans eftir að hann kom heim úr vinnu einn daginn en þau hefðu reynt að afhenda þá áður en það ekki gengið. Þá hefði A ekki verið heima og hefði einhver kona tekið á móti þeim. Við hlustun kom í ljós að konan og A ræddu síðan saman. Hún hefði hringt og sagt A að pósturinn hefði komið. Fljótlega eftir þetta hefðu þeir afhent pakkana og í kjölfar þess voru ákærði og A í samskiptum og ræddu um að pakkarnir væru komnir og sótti ákærði síðan pakkana til A. Vitnið sagði að lögreglan hefði fylgst með þegar ákærði fór með pakkana á heimili sitt á [...]. Þeir hefðu verið með hlustunarbúnað í öðrum pakkanum og töldu sig heyra að ákærði væri byrjaður að opna pakka en það hefði heyrst eins og það væri eitthvað verið að eiga við járnsúlurnar, en svo reyndist ekki vera. Þeir hefðu því ákveðið að fara inn og handtaka ákærða í stað þess að bíða lengur og sjá hvort einhverjir aðrir kæmu inn í málið. Ákærði hefði þá verið búinn að rífa farmseðlana og henda í ruslið. Ákærði og A hefðu báðir verið fluttir í fangageymslu, leit verið gerð hjá þeim og raftæki haldlögð.
6. Vitnið kvaðst að mestu leyti hafa séð um skýrslutökur í málinu. Við rannsókn málsins hefði komið í ljós, m.a. á upptökum frá [...], að ákærði og A hefðu reynt að sækja pakkana á [...] í Hafnarfirði á föstudegi. Ákærði hafði þá verið búinn að halda því fram að hann hefði ekkert verið að hugsa um pakkana í marga mánuði. Sagði hann það hafa verið óvænt þegar pakkarnir komu 2. júní sl. og hefði hann haldið að þeir hefðu týnst. Sýndi þetta gagn að ákærði var ekki að segja alveg satt í skýrslutökunum. Einnig kom fram hjá vitninu að ákærði hefði sagt við A að hann þyrfti ekki að vera hræddur og hefði A fundist það vera skrítið. Virtist sem A hefði ekki áttað sig á því að hann var skráður fyrir pökkunum fyrr en hann kom í [...].
7. Þá sagði vitnið að ákærði hefði ekki vitað hvers lags rúm það væri sem hann hefði pantað en kvaðst sjálfur ætla að eiga það en einhvers staðar hefði komið fram að þetta væri barnarúm. Vitnið kvaðst ekki hafa skoðað rúmið en séð myndir af því. Það hefði ekki verið kannað hvort þetta væri barnarúm né heldur hefði rúmið verið sett saman en það hefði þurft að skemma járnsúlurnar til að ná vökvanum úr þeim. Vildi ákærði meina að hann hefði pantað rúmið af pólskri vefsíðu en síðar kom í ljós að það hefði verið einstaklingur sem sendi það. Þá hefðu borist gögn frá pólskum yfirvöldum um að tveir óþekktir aðilar hefðu komið á Audi-bifreið á pósthús í Póllandi með pakkana. Ekki hefði verið staðfest hverjir þetta voru en fram hefði komið að eigandi bifreiðarinnar ætti sögu um fíkniefnamisferli. Engar skýrslutökur hefðu farið fram í Póllandi en sá angi málsins væri enn opinn.
8. Vitnið sagði að ákærði hefði byrjað á því að halda fram sakleysi sínu. Hann kvaðst hafa látið senda pakkana til A af því að hann hefði einu sinni búið á sama stað og A og var sjálfur ekki með skráð lögheimili sitt á réttum stað. Ákærði hefði ekki verið fús til að koma fram með upplýsingar til að aðstoða lögreglu við rannsóknina. Það hefði svo endað með því, í annarri eða þriðju skýrslu sem ákærði gaf, að hann breytti framburði sínum og viðurkenndi að einhver þriðji aðili, óþekkt kona, hefði nálgast hann og beðið hann um að taka á móti pakka. Hann hefði talað um að einhver símtöl hefðu átt sér stað tiltekna daga. Farsímar ákærða hefðu verið skoðaðir með tilliti til málsins og hefði m.a. farið fram rannsókn á öllum forritum í símunum. Viti hann ekki hvort það hefði verið skoðað sérstaklega hvort ákærði hefði leitast við að eyða gögnum úr símunum. Ekki hefði verið að finna þar neinn óþekktan aðila sem hefði hringt í ákærða en þeir hefðu skoðað sérstaklega þá daga sem ákærði benti á og hefðu allir þar komu fram verið í símtalaskrá hans. Ekkert hefði fundist í símunum sem þeir töldu tengjast þessum innflutningi. Einu samskiptin við aðila sem tengdust málinu voru við A. Þá sagði vitnið að ekki væri heldur hægt að útiloka að frásögn ákærða um þennan óþekkta aðila væri ekki rétt.
9. Þá sagði vitnið að í framlögðum fylgiskjölum með pökkunum kæmi fram að B var skráður sendandi pakkanna og kæmi heimilisfang hans einnig fram þar. Kynnt að undirritun viðkomandi væri dagsett 26. maí 2025 sagði vitnið að þetta gæti verið sá dagur sem sendingin hefði verið sett í póst en [...] byði m.a. upp á hraðsendingar. Fram kom hjá vitninu að í samtölum við ákærða hefði hann borið því við að vera hræddur vegna málsins og hefði það verið eins og hann væri að halda til baka einhverjum upplýsingum. Við rannsóknina hefði verið talið fullsannað að ákærði hefði haft milligöngu um að A tæki á móti pakkanum. Það taldist kannski ósannað hvort einhverjir fleiri hefðu átt aðild að brotinu og hvernig samskiptin hefðu verið úti. Taldi vitnið að ákærði hefði alla vega séð um að skipuleggja móttöku á þessum pökkum en ekki hefði verið ljóst hvort pakkarnir hefði átt að enda hjá honum eða einhverjum öðrum.

V

Niðurstaða

1. Ákærði er ákærður fyrir stórfellt fíkniefnalagabrot með því að hafa staðið að innflutningi á samtals 5.200 ml af amfetamínbasa ætluðum til söludreifingar hér á landi í ágóðaskyni eins og nánar er rakið í ákæru. Í ákæru er háttsemin talin varða við 173. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940.
2. Ákærði neitar sök. Byggir ákærði sýknukröfu sína á því að sök sé ósönnuð. Einnig byggir hann á því að rannsókn lögreglu hafi verið vanhugsuð og ófullnægjandi. Lögregla hafi gert afdrifarík mistök þegar ákærði var handtekinn nánast um leið og hann kom heim með pakkana í stað þess að bíða og reyna að ná til þeirra sem bera ábyrgð á innflutningnum. Engin hætta hefði stafað af því ef beðið hefði verið með að handtaka ákærða þar sem búið var að skipta efnunum út fyrir gerviefni. Vísaði ákærði hvað þetta varðar til 15. gr. reglugerðar nr. 516/2011, um sérstakar aðferðir og aðgerðir lögreglu við rannsókn sakamála, um afhendingu undir eftirliti þar sem fram komi að markmið með slíkri aðgerð sé að upplýsa um viðtakanda sendingar, aðferðir við flutning og hugsanlegt dreifikerfi og afla þannig sönnunargagna um refsiverða háttsemi. Ekkert liggur fyrir um að ákærði hafi vitað um innihald pakkanna. Loks byggir ákærði á því, verði háttsemin talin sönnuð, að um tilraunabrot sé að ræða þar sem amfetamínbasinn hafði verið fjarlægður úr pökkunum og gerviefni sett í staðinn áður en ákærði móttók pakkana. Þá verði þáttur ákærða aldrei talinn vera annað og meira en hlutdeild í brotinu, sbr. 22. gr. almennra hegningarlaga.
3. Samkvæmt 1. mgr. 111. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008 gildir sú grundvallarregla almennt að dómur skuli reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Samkvæmt 108. gr. sömu laga hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag á ákæruvaldinu og verður hann því aðeins sakfelldur að nægileg sönnun sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum teljist fram komin um hvert það atriði er varðar sekt, sbr. 1. mgr. 109. gr. laganna. Þá metur dómurinn hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða af, sbr. 2. mgr. sömu lagagreinar.
4. Fyrir liggur að fíkniefni í því magni og styrkleika sem greinir í ákæru bárust til landsins frá Póllandi 30. maí 2025 í tveimur sendingum sem skráðar voru á vitnið A. Þá verður ráðið af málsgögnum að ákærði og A fóru þann dag á póstafgreiðslustöð [...] ([...]) að [...] í Hafnarfirði í því skyni að taka á móti pökkunum en urðu frá að hverfa þar sem sendingarnar höfðu ekki verið tollafgreiddar. Einnig liggur fyrir að pakkarnir voru bornir út til A 2. júní sl. og ákærði sótti þá til hans sama dag og fór með á dvalarstað sinn.
5. Ekkert liggur fyrir um fjármögnun eða öflun efnanna og litlar upplýsingar liggja fyrir um feril pakkanna áður en þeir bárust til landsins. Þó er vitað að skráður sendandi pakkanna var B en ekki seljandi samkvæmt vefsíðunni [...].pl. Þá liggur fyrir kvittun frá vefsíðunni, dagsett 24. apríl 2025, skráð á A og pólskt heimilisfang og gögn frá pólskum yfirvöldum þar sem því er lýst að tveir menn hefðu komið akandi á Audi-bifreið á pósthús í Póllandi með pakkana.
6. Ákærði kaus að tjá sig ekki um sakarefnið fyrir dómi og sagði ástæðu þess vera þá að hann væri hræddur. Ákærði gaf þrisvar skýrslu við rannsókn málsins. Í þessum skýrslum breytti ákærði ítrekað framburði sínum.
7. Í fyrstu skýrslunni viðurkenndi ákærði að hafa sótt pakkana í [...] en kvaðst ekki hafa vitað að það væru fíkniefni í þeim. Hann hefði skráð heimilisfang vegna sendinganna í [...] en þar hefði hann búið áður og hefði ekki verið búinn að breyta heimilisfanginu. Kvaðst hann ekki vera með skráð lögheimili á þáverandi dvalarstað sínum að [...] heldur að [...]. Ákærði kvaðst hafa flutt úr [...] átta mánuðum fyrr en fyrir dómi sagði A að það væri um eitt og hálft ár síðan.
8. Þá kvaðst ákærði hafa verið búinn að gleyma pökkunum þegar A hafði samband við hann 2. júní 2025. Ákærði breytti þessum framburði þegar honum voru kynnt gögn sem sýndu að hann hefði farið 30. maí með A á [...] til að sækja pakkana. Hann kvaðst hafa pantað rúmið sem var í pökkunum af pólskri vefsíðu þremur til fjórum mánuðum áður en það barst og sagt A frá pökkunum tveimur til þremur mánuðum áður en þeir voru afhentir. Framburður A hefur verið stöðugur á þann veg að hann hafi fyrst vitað af pökkunum föstudaginn 30. maí 2025 þegar hann var á ferð með ákærða sem þá hafði boðist til að skutla honum í Vínbúðina. Verður af framburði A ráðið að ákærði hafi fengið hann til að sækja pakkana en orðið frá að hverfa og fær það stoð í framburði ákærða og myndum af þeim í afgreiðslu [...] umrætt sinn.
9. Í framburði sínum hjá lögreglu kvaðst ákærði sjálfur hafa ætlað að eiga rúmið. Í samskiptum hans við A kom hins vegar fram, samkvæmt framburði A, að þetta væri barnarúm fyrir vin hans. Af málsgögnum verður ekki skýrt ráðið um hvernig rúm er að ræða. Samkvæmt málsgögnum og framburði lögreglumanns nr. E er ljóst að ekki var hægt að setja rúmið saman eftir að efnið hafði verið fjarlægt úr járnsúlunum.
10. Ákærði óskaði sjálfur eftir því að gefa þriðju skýrsluna og kvaðst þá ætla að segja sannleikann. Með því viðurkenndi ákærði að fyrri framburðir hans hefðu ekki verið réttir. Hann lýsti því þá í fyrsta sinn að hann hefði ekki keypt rúmið, óþekkt kona hefði haft samband við hann 2. júní 2025 og beðið hann um að sækja pakkann til A sem er sama dag og A hringdi sjálfur í hann og sagði honum að pakkinn væri kominn. Kynnt að þeir hefðu farið á [...] 30. maí til að sækja pakkann sagði ákærði konuna hafa hringt þann dag og beðið hann um að fara í [...]. Þær upplýsingar sem ákærði gaf um framangreint voru dagsetningar vegna símtalanna og að um væri að ræða konu sem væri honum óþekkt. Rannsókn á síma ákærða staðfesti ekki símtöl frá óþekktum aðila þessa daga. Fær breyttur framburður ákærða enga stoð í öðrum gögnum. Má ætla að með þessum upplýsingum hafi ákærði verið að afvegaleiða rannsókn málsins.
11. Með vísan til framangreinds er það mat dómsins að framburður ákærða hafi verið mjög á reiki í gegnum alla meðferð málsins. Þá var framburðurinn í miklu ósamræmi við málsgögn og framburð A sem hefur verið stöðugur og í samræmi við málsgögn. Er það mat dómsins að framburður ákærða sé ótrúverðugur og verður niðurstaða málsins ekki á honum byggð að því marki sem hann er í ósamræmi við annað sem fram er komið.
12. Ákærði sagði í framburði sínum hjá lögreglu að hann hefði sjálfur verið í Póllandi tveimur til þremur mánuðum áður en hann var handtekinn. Hann viðurkenndi að hafa látið senda pakkana og einnig kom fram hjá honum að það hefði verið fyrir hans tilstuðlan að A var skráður móttakandi pakkanna og hans heimilisfang skráð á þá. Fyrir liggur framangreindur reikningur frá [...].pl, skráður á nafn A. Verður af framburði A ráðið að hann hafi ekki haft vitneskju um að rúmið hefði verið keypt í hans nafni. Einnig fékk ákærði A til að sækja pakkana með boði um að hann myndi skutla honum í Vínbúðina og hafði ákærði frumkvæði að því að setja sig í samband við A í framangreindu skyni. Samkvæmt framburði A var það fyrst þegar þeir voru farnir af stað í þá ferð sem fram kom hjá ákærða að áður þyrftu þeir að sækja pakkana og að A væri skráður móttakandi þeirra. Þá kom fram hjá A að ákærði hefði í tengslum við það sagt að hann þyrfti ekki að vera hræddur.
13. Fyrir liggur að ákærði fór og sótti pakkana til A við fyrsta tækifæri eftir að A lét hann vita af því að pakkarnir væru komnir. Ákærði var búinn að rífa farmseðla með pökkunum í tætlur og setja hann í ruslið þegar leit var gerð hjá honum eftir að hann var handtekinn. Engin gögn fundust sem bentu til þess að ákærði hefði fengið upplýsingar um ferðir pakkanna. Framangreint, og sú staðreynd að ákærði notaði nafn og heimilisfang A á pakkana, bendir skýrt til þess að ákærði hafi undirbúið komu sendinganna og haft vitneskju um innihald pakkanna og hagsmuni af komu þeirra. Þá bendir framangreint til þess að ákærði hafi leitast við að fela slóð sína. Telst að mati dómsins sannað með framangreindum gögnum að ákærði hafi staðið að innflutningi efnisins, stuðlað að því að A var skráður viðtakandi pakkana og fengið hann til að fara með sér í póstafgreiðsluna í því skyni að sækja þá. Má af hegðun ákærða ráða að hann hafi haft vitneskju um að fíkniefni væru í pökkunum eða lét sér a.m.k. í léttu rúmi liggja hvort svo væri.
14. Gagnrýni ákærða á rannsókn málsins beinist aðallega að því að lögregla hafi gripið of fljótt inn í og þannig misst af tækifæri til að ná þeim sem stæðu að baki sendingunni, eða eftir atvikum samverkamönnum ákærða, en þannig hefði hugsanlega verið hægt að fá fram sönnunargögn ákærða til hagsbóta. Sönnunarbyrðin hvílir á ákæruvaldinu en samkvæmt 1. mgr. 110. gr. laga um meðferð sakamála getur ákærði einnig aflað gagna telji hann ástæðu til þess. Þá verða atriði til sönnunar um sekt eða sýknu ákærða jafnframt færð fram á annað hátt en með frekara eftirliti með pökkunum. Við rannsókn málsins var pökkunum fylgt eftir til ákærða og reynt að afla frekari gagna um framangreint en þær aðgerðir báru engan árangur. Af gögnum frá pólskum yfirvöldum verður ráðið að ákærði hafi átt samverkamenn í Póllandi. Ekkert er hins vegar fram komið sem styður það að ákærði hafi ætlað að afhenda pakkana áfram en vísbendingar ákærða um aðra einstaklinga sem taldir voru tengjast málinu voru skoðaðar og reyndust að engu hafandi. Fæst ekki séð að við rannsókn málsins hafi ekki verið gætt hlutleysis og meðalhófs gagnvart ákærða við ákvörðun um rannsóknaraðgerðir og eftir atvikum ákvörðun um handtöku hans.
15. Með vísan til framangreinds telst sannað svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa, sbr. 108. og 109. gr. laga um meðferð sakamála, að ákærði hafi staðið að innflutningi efnisins hingað til lands eins og greinir í ákæru og þykir ásetningur hans til háttseminnar sannaður. Efnið barst til landsins en var skipt út fyrir gerviefni eftir að rannsókn málsins hófst. Telst brot ákærða því fullframið og er því hafnað þeim röksemdum ákærða að um tilraunabrot hafi verið að ræða, sbr. 20. gr. almennra hegningarlaga, eða eftir atvikum hlutdeild, sbr. 22. gr. sömu laga. Með hliðsjón af magni efnisins og styrkleika telst efnið hafa verið ætlað til söludreifingar í ágóðaskyni. Verður ákærði sakfelldur samkvæmt ákæru og er brot hans þar rétt heimfært til refsiákvæða.

VI

1. Ákærði er fæddur í [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dagsettu 6. ágúst 2025, hefur hann ekki gerst sekur um refsiverða háttsemi hér á landi. Við ákvörðun refsingar er litið til sakarefnis og er þá sérstaklega horft til magns og hættueiginleika þeirra efna sem um ræðir, og þess að það var ætlað til söludreifingar í ágóðaskyni. Þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í fimm ár. Frá dæmdri refsingu dregst gæsluvarðhald ákærða, sbr. 76. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, eins og nánar er rakið í dómsorði.
2. Með vísan til þeirra lagaákvæða er greinir í ákæru eru gerðir upptækir 5.200 ml af amfetamínbasa.
3. Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Birkis Más Árnasonar lögmanns, 2.700.000 krónur, og hefur þá verið tekið tillit til virðisaukaskatts og vinnu lögmannsins á rannsóknarstigi. Þá greiði ákærði 910.893 krónur í sakarkostnað samkvæmt framlögðu yfirliti ákæruvaldsins.
4. Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið Karl Ingi Vilbergsson, settur varahéraðssaksóknari.
5. Sigríður Elsa Kjartansdóttir héraðsdómari kveður upp þennan dóm.

Dómsorð:

Ákærði, Wojciech Pawelczyk, sæti fangelsi í fimm ár. Til frádráttar dæmdri refsingu kemur óslitið gæsluvarðhald ákærða frá 3. júní 2025 til dómsuppsögudags.

Ákærði sæti upptöku á 5.200 ml af amfetamínbasa.

Ákærði greiði málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns, Birkis Más Árnasonar lögmanns, 2.700.000 krónur, og 910.893 krónur í sakarkostnað.

Sigríður Elsa Kjartansdóttir (sign)