Dómstólaleit

Dómur

Mál þetta, sem dómtekið var 27. febrúar sl., er höfðað með ákæru útgefinni af héraðssaksóknara 1. júní 2023 á hendur: „Dumitru-Aurel Ivan, kt. [...], [...] í Reykjavík, fyrir eftirtalin kynferðisbrot gegn börnum framin í Reykjavík á árunum 2021–2022:

1. Með því að hafa sunnudaginn 17. janúar 2021 í anddyri [...], [...], Reykjavík, áreitt A, kennitala [...], kynferðislega en ákærði sagði við hana að hún væri falleg, tók í hönd hennar, kyssti hönd hennar og kyssti A síðan á mun[n]inn og snerti og nuddaði kynfærasvæði hennar utanklæða og eftir að A hafði komið sér undan ákærða spurði hann hana hvort þau ættu að gera „þetta“ á eftir, en stúlkan var 13 ára gömul.
2. Með því að hafa sunnudaginn 26. júní 2022 fyrir utan verslun [...] við Austurstræti í Reykjavík, áreitt B, fædd [...], kynferðislega en ákærði greip um rass hennar utanklæða og kreisti hann, en stúlkan var 14 ára gömul.
3. Með því að hafa sunnudaginn 26. júní 2022 í verslun [...] við Austurstræti í Reykjavík, áreitt C, fædd [...], kynferðislega en ákærði greip um kynfærasvæði hennar utanklæða, en stúlkan var 14 ára gömul. Telst þetta varða við 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og greiðslu alls sakarkostnaðar.

Einkaréttarkrafa:

Af hálfu D, kennitala [...], fyrir hönd ólögráða dóttur sinnar A, kennitala [...], er þess krafist að ákærða verði gert að greiða henni miskabætur að fjárhæð kr. 3.000.000,- auk vaxta skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 17. janúar 2021 en með dráttarvöxtum skv. 9. gr., sbr. 1. mgr. 6. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá þeim degi er mánuður er liðinn frá því að bótakrafa þessi er birt til greiðsludags. Þá er þess krafist að ákærða verði gert að greiða málskostnað að mati dómsins eða samkvæmt síðar framlögðum málskostnaðarreikningi, að viðbættum virðisaukaskatti á málflutningsþóknun.“

I

1. Ákærði krefst þess að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvaldsins en til vara að hann verði dæmdur til vægustu refsingar er lög leyfa og að dæmd refsing verði skilorðsbundin og að bótakröfu verði aðallega vísað frá dómi en til vara að bætur verði verulega lækkaðar. Þá krefst verjandi ákærða hæfilegra málsvarnarlauna að mati dómsins sem greiðist úr ríkissjóði.
2. Málið var þingfest 6. september 2023 en var þá frestað til 13. sama mánaðar þar sem ákærði sótti ekki þing þrátt fyrir löglega birt fyrirkall. Þann dag sótti ákærði heldur ekki þing og lýsti sækjandi því yfir með vísan til 162. gr. laga nr. 88/2008, sbr. c-lið 3. mgr. 90. gr. sömu laga, að hann myndi leggja fyrir lögreglu að færa ákærða fyrir dóminn og var málinu þá frestað til 19. sama mánaðar. Ákærði var þann 14. september færður fyrir dóminn og var honum þá kynnt sakarefnið og neitaði hann sök. Var aðalmeðferð málsins þá ákveðin 7. desember 2023.
3. Málið var næst tekið fyrir 9. október 2023 og kom þá fram sú beiðni ákæruvaldsins að skýrslutökur vegna brotaþola samkvæmt 2. og 3. ákærulið, B og C, við aðalmeðferð málsins færu fram í fjarfundabúnaði og einnig vegna vitnanna E, F og G, en allir framangreindir einstaklingar væru búsettir í [...]. Lagðist verjandi ákærða gegn framangreindri tilhögun skýrslugjafar. Með úrskurði héraðsdóms 12. október 2023 var hafnað kröfu um að brotaþolar gæfu skýrslu við aðalmeðferð málsins í gegnum fjarfundabúnað en fallist á að vitnin gæfu skýrslu á þann hátt. Með úrskurði Landsréttar nr. [...]/2023, sem kveðinn var upp 23. október 2023, var niðurstöðu héraðsdóms snúið við hvað brotaþola varðar og einnig heimilað að þær gæfu skýrslu í gegnum fjarfundabúnað.
4. Aðalmeðferð málsins hófst 7. desember 2023. Upplýsti sækjandi þá að reynt hefði verið að boða til skýrslugjafar fyrir dómi E, F og G en foreldrar þeirra lagst gegn því að þær gæfu skýrslu. Ekki tókst að ljúka aðalmeðferð málsins þennan dag og var þá áætlað að aðalmeðferð málsins yrði fram haldið 15. desember til skýrslutöku af brotaþolum samkvæmt 2. og 3. ákærulið en var frestað að beiðni ákæruvaldsins til 8. janúar 2024 þar sem forráðamenn brotaþola C lögðust gegn því að hún gæfi skýrslu og brotaþoli B var í prófum og gat ekki gefið skýrslu þennan dag. Að beiðni sækjanda var fyrirhuguðu þinghaldi 8. janúar 2023 frestað utan réttar til 21. febrúar 2024 þar sem ekki tókst að ná sambandi við föður B til að boða hana til skýrslutöku þann dag. Þá var þinghaldinu frestað á ný til 27. febrúar sl. að beiðni verjanda. Í þinghaldi þann dag lagði sækjandi fram tölvupóst frá ákæruvaldinu í [...] þess efnis að vitnin C, G, E, F og B myndu ekki gefa skýrslu í málinu. Féll ákæruvaldið frá því að leiða vitnin fyrir dóminn. Var aðalmeðferð málsins fram haldið og málið tekið til dóms.

II

Málsatvik

1. Hvað varðar 1. ákærulið, þá tilkynnti móðir brotaþola, A, vitnið D, lögreglu 17. janúar 2021 um ætlað brot gegn brotaþola í [...]. Samkvæmt frumskýrslu lögreglu var á vettvangi rætt við tilkynnanda og brotaþola sem var 13 ára og voru þau samskipti tekin upp á búkmyndavél. Brotaþoli var í uppnámi þegar hún sagði frá því sem gerðist. Hún kvaðst hafa verið í messu með móður sinni og hefðu þær verið á 2. hæð þar sem orgelið er. Hefði hún farið niður stigann og í anddyrið til að henda tyggjói og hefði maður þá komið að henni og sagt henni að hún væri falleg. Þá hefði hann gripið í hönd hennar og byrjað að kyssa hana á munninn og síðan sett hendur sínar á einkastað hennar utan klæða. Brotaþoli kvaðst hafa losað sig frá manninum og hlaupið aftur upp til móður sinnar og sagt henni frá því sem gerðist og hafi móðir hennar þá leitað til starfsmanns kirkjunnar og hringt í lögreglu. Brotaþoli sagði að maðurinn hefði talað ensku og verið arabískur í útliti, dökkhærður með snyrt skegg, svarta húfu og í svörtum jakka. Á upptöku úr búkmyndavél lögreglu kemur fram að brotaþoli sagði ákærða tala ensku með hreim eins og hann væri frá Arabíulöndum og héldi hún að ákærði hefði verið með trefil.
2. Einnig er það rakið í frumskýrslu að rætt hefði verið við starfsmann kirkjunnar, vitnið H, [...]. Fram hefði komið hjá henni að ákærði hefði verið í anddyri kirkjunnar í einhvern tíma. Hann hefði áður komið í kirkjuna og haldi hún að hann sé frá [...] eða [...]. Lýsti hún honum svo að hann hefði verið í gallabuxum, svörtum jakka og með húfu. Hefði hún lagt áherslu á eyrnasnepil hans en ekki hefði skilist að fullu hvað hún ætti við. Einnig hefði hún talað um eitthvað á andliti hans, hugsanlega fæðingarblett, en ekki hefði verið fullvíst hvað. Þá kvaðst hún ekki vita nafn hans en heyrt að það væri eitthvað á borð við Doni eða Roni og taldi hún að hann væri heimilislaus. Kvaðst hún ekki hafa orðið vitni að atvikum en sagði að maðurinn hefði verið í anddyrinu rétt áður en móðir brotaþola leitaði til hennar og sagði henni að brotaþoli hefði verið áreitt þar.
3. Við leit í hverfinu sást til manns á gangi á [...] sem svipaði til lýsingarinnar og reyndist það vera ákærði. Hann var með innkaupapoka með matvælum, en var hvorki með fæðingarblett á andlitinu né gráan trefil. Voru teknar niður upplýsingar um hann og myndir teknar af honum. Myndirnar voru síðan sýndar H í kirkjunni og sagði hún að þetta væri maðurinn sem hún hefði hitt í anddyrinu. Í kjölfarið hefði ákærði verið handtekinn og neitaði hann í fyrstu að hafa verið í kirkjunni en kvaðst síðan hafa farið í anddyri hennar en neitaði sök. Var ákærði við handtöku í sama fatnaði og þegar lögregla sá hann skömmu áður. Undan húfu hans, vinstra megin á enni, mátti sjá húðflúr og þá var hann með sár á eyrnasnepli og taldi lögregla að hvort tveggja gæti passað við lýsingu H. Aftan á hálsi ákærða var húðflúrað Dumy sem líkist því nafni sem H nefndi. Liggja framangreindar myndir fyrir í frumskýrslu lögreglu auk mynda sem teknar voru af ákærða eftir að hann var handtekinn.
4. Skýrsla var tekin af brotaþola á heimili hennar sama dag og atvik gerðust, að viðstöddum fulltrúa barnaverndar og réttargæslumanni brotaþola. Lýsti hún atvikum á sama svipaðan hátt og rakið er í frumskýrslu. Hún kvaðst hafa farið inn á salerni í anddyrinu að henda tyggjói. Þegar hún hefði komið þaðan hefði maður komið að henni og spurt hana á ensku hvort hún reykti og hefði hún sagt nei. Hann hefði þá sagt að hún væri mjög falleg og tekið í höndina á henni og kysst hana. Síðan hefði hann komið nær henni og kysst hana á munninn og á meðan hefði hann farið með höndina niður á einkastaðinn hennar, þ.e. píkuna utan klæða. Hún hefði sagt ok og farið og hann þá spurt hana hvort hún vildi kannski gera þetta á eftir og hefði hún þá sagt nei og farið aftur. Hefði maðurinn verið með svarta húfu og að því er hún héldi trefil en væri ekki viss. Hann hefði verið í dökkum jakka og hefði allur fatnaður hans verið dökkur. Þá hefði hann verið með dökka húð eins og hann væri frá Arabíu eða eitthvað þannig. Hann hefði verið með rakað skegg, eins og hann væri nýrakaður, og andlitið hefði verið frekar kúlulaga, þá hefði nef hans og varir verið smá stórt. Kvaðst hún vera aðeins reið eða frekar pirruð eftir þetta en viti eiginlega ekki hvernig henni líði vegna þessara atvika.
5. Skýrsla var tekin af brotaþola í Barnahúsi 10. febrúar 2021 og var hún þá 13 ára. Kvaðst hún hafa verið í messu og verið uppi þegar ein [...] hefði sagt henni að henda tyggjóinu. Hefði hún farið niður til að henda því og þegar hún var búin kom maður út úr stóru hurðinni þar sem maður fer inn í kirkjuna og var hann að koma þaðan út. Lýsti hún aðstæðum svo að það væri anddyri og síðan væri önnur hurð þar sem farið væri inn í salinn þar sem allir stólarnir væru, inn í kirkjuna sjálfa. Hann hefði verið að koma þaðan út og verið í anddyrinu. Hún hefði verið að fara aftur upp stigann og verið í fyrsta eða öðru þrepi þegar ákærði sagði afsakið við hana á ensku og spurði hana hvort hún reykti og hefði hún á meðan beðið í þrepinu. Þá hefði hann einnig sagt henni að hún væri með mjög fallegt andlit. Lýsti hún atvikum í kjölfarið að mestu á sama hátt og í þeirri skýrslu sem hún gaf daginn sem atvik gerðust. Nánar um atvik sagði hún ákærða hafa tekið í hægri hönd hennar og kysst hana á handarbakið. Þá hefði ákærði kysst á henni munninn og hefði kossinn ekki verið léttur koss heldur eins og hann væri að byrja að fara í sleik en gerði það ekki og telji hún að þetta hefði örugglega verið allt of stuttur tími til að fara raunverulega í sleik. Þá hefði ákærði snert píkuna á henni með hægri hendi. Hefði hann sett höndina þangað og eiginlega byrjað að nudda staðinn og hefði hann gert það í nokkrar sekúndur. Kvaðst hún hafa farið strax og hann fór niður með höndina. Hefði hún verið í síðri peysu og hann snert hana í gegnum bæði buxurnar og peysuna. Hún hefði svo sagt móður sinni frá því sem hefði gerst og einnig H sem hefði spurt hana. Þá lýsti hún geranda á sama hátt og áður og kvaðst að auki halda að hann hefði verið um 170 cm á hæð og giska á að hann hafi verið 35 til 40 ára. Taldi hún að atvikið hefði gerst á þremur til fjórum mínútum. Kvaðst brotaþoli hafa verið reið þegar þetta gerðist og að hana hefði einu sinni eftir þetta dreymt að einhver væri að elta hana.
6. Skýrsla var tekin af ákærða hjá lögreglu 17. janúar 2021. Kvaðst hann þennan dag hafa farið út og keypt sígarettur en hefði síðan ætlað í messu í kirkjunni. Kona sem var þar hefði sagt honum að hann mætti ekki fara inn af því að það væru framkvæmdir í gangi og því hefði hann farið. Sagði hann að þessi kona leyfði honum ekki alltaf að fara inn í kirkjuna þegar hann kæmi þangað en stundum. Hann hefði síðan farið og keypt mat og farið í bókabúð. Eftir það hefði hann verið stöðvaður af lögreglu og spurður spurninga og teknar af honum myndir. Kvaðst hann hafa farið að hurðinni en konan sagt að hann mætti ekki fara inn. Viti hún að hann leggi sig stundum í kirkjunni. Þarna inni hefðu verið einhverjar stelpur eða konur og hefði hann vinkað þeim og farið. Kvaðst hann hafa verið við kirkjuna í eina til tvær mínútur.
7. Kynnt að brotaþoli hefði lýst því að hún hefði hitt mann í anddyrinu ítrekaði ákærði að hann hefði ekki komist lengra en að hurðinni. Kynnt að H hefði borið um að hann hefði verið í anddyrinu sagði ákærði að kannski hefði einhver annar farið inn á sama tíma og hann fór. Einnig var ákærða kynnt að H hefði þekkt ákærða á myndum sem manninn sem var í anddyrinu. Staðfesti ákærði að hann hefði verið í anddyrinu en verið vísað út og eigi hann þá við innganginn þar sem fólk kemur inn áður en það kemur að sætunum. Sagði hann að anddyrið væri stórt og þar hægra megin væru stólar en vinstra megin væru einhverjar framkvæmdir en hann viti ekki hvort þar sé salerni. Var ákærða kynntur framburður brotaþola og kvaðst hann ekki hafa séð neina stelpu en séð konur og þá væri hann [...] en ekki arabískur. Kvaðst hann hafa verið í svartri úlpu og eins klæddur og við skýrslutökuna. Hafnaði ákærði því að hafa hitt stúlku í anddyrinu og viðhaft þá háttsemi sem brotaþoli lýsti. Kvaðst ekki hafa beitt neinn kynferðisofbeldi þarna inni.
8. Önnur skýrsla var tekin af ákærða 12. júlí 2022. Borið var undir ákærða misræmi sem komið hefði fram í framburði hans hvað það varðar hvort hann hefði farið inn í kirkjuna eða að hurð hennar og sagði ákærði að hann fari oft í [...] og muni eftir þessu skipti.
9. Eftir handtöku var gerð réttarlæknisfræðileg skoðun á ákærða og liggur fyrir um það skýrsla lögreglu. Þar kemur fram að ákærði er [...] cm á hæð og var [...] kg á þyngd. Voru þá einnig teknar myndir af ákærða sem fylgdu skýrslunni.
10. Við rannsókn málsins var tekin skýrsla af móður brotaþola, D, en ekki er ástæða til að rekja efni hennar.

III

1. Fyrir liggur vottorð I, sálfræðings hjá barnaverndarþjónustu Kópavogs, vegna viðtala við brotaþola. Hitti hún brotaþola 13 sinnum á tímabilinu mars til október 2021. Var óskað eftir viðtölunum eftir að tilkynning barst frá lögreglu þar sem fram kom að maður sem brotaþoli þekkti ekki hefði leitað á hana og káfað á henni og greindi hún frá vanlíðan í kjölfarið. Kvaðst brotaþoli hafa fengið endurupplifanir af því sem gerðist og talaði um ákveðnar kveikjur tengdar upplifun sinni. Nefndi hún m.a. vanlíðan tengda því að sjá eða vera nálægt karlmönnum á ákveðnum aldri. Einnig greindi hún frá því að hún ætti erfitt með svefn og leitaði mikið í snjalltæki á kvöldin. Var líðan brotaþola sveiflukennd og talaði hún um að upplifa oft mikla vanlíðan. Einnig hefði farið að bera á kækjum hjá henni á tímabilinu.

IV

1. Hvað varðar 2. og 3. ákærulið þá var lögregla, sunnudaginn 26. júní 2022, kölluð að versluninni [...] í Austurstræti þar sem neyðarhnappur hafði verið virkjaður. Á vettvangi hitti lögregla fyrir C, 14 ára stúlku frá [...], ásamt kennara hennar, J, en þær tilheyrðu hópi sem var á skólaferðalagi á Íslandi. C kvaðst hafa verið inni í versluninni [...] þegar maður hefði skyndilega komið upp að henni og gripið í klofið á henni. Hefði hún þá hlaupið til afgreiðslumannsins og beðið hann um aðstoð og á meðan hefði maðurinn gengið í burtu. Lýsti hún manninum sem um […] cm háum, í dökkbláum jakka og með bláa húfu.
2. Á vettvangi hitti lögreglan einnig B sem einnig var 14 ára og nemandi J. Sagði hún aðila sem svaraði til sömu lýsingar hafa stoppað hjá henni og beygt sig niður fyrir framan hana og klipið hana í vinstri rasskinn er hún sat á bekk fyrir utan verslunina [...] í Austurstræti. Maðurinn hefði síðan gengið inn í verslunina. Lýsti hún því að maðurinn hefði verið í þunnum dökkbláum jakka og með hettu á sér og líklega af austurlenskum uppruna og um […] cm hár.
3. Stúlkurnar og kennari þeirra voru í kjölfarið fluttar á lögreglustöð þar sem þær ræddu við rannsóknarlögreglumann, réttargæslumann og barnavernd og J ræddi við foreldra stúlknanna. Í skýrslu lögreglu kemur fram að upptökur af báðum atvikunum hefðu náðst í eftirlitsmyndavélakerfi verslunarinnar [...]. Var maðurinn sem sást á upptökunum meðalhár í dökkbláum jakka með hettu og líklega af erlendum uppruna og með skegg.
4. Sama dag og atvik gerðust var tekin skýrsla af C á lögreglustöð og var skýrslan tekin upp í hljóði og mynd. Kvaðst hún hafa farið inn í verslunina [...] og keypt sér snarl og farið út úr versluninni. Hún hefði síðan snúið við og farið inn aftur til að kaupa lyklakippu og hafi verið að skoða lyklakippur þegar maður hefði komið aftan að henni og gripið fast í kynfæri hennar utan klæða. Hefði henni verið svo brugðið að hún hefði öskrað eftir vinum sínum. Öryggisvörður hefði síðan komið að henni og spurt hana hvort hann ætti að hringja í lögregluna og hefði hún svarað því játandi. Taldi hún að maðurinn væri rúmlega 30 ára gamall og frá Mið-Austurlöndum. Hann hefði verið með svart skegg, í bláum jakka og hettupeysu.
5. Sama dag var einnig tekin skýrsla af B og var skýrslan tekin upp í hljóði og mynd. Kvaðst hún umrætt sinn hafa sest á bekk fyrir framan verslun í miðbænum ásamt E, F og G. Allt í einu hefði maður gengið brosandi í átt að henni. Kvaðst hún hafa haldið að maðurinn væri ferðamaður og hefði ætlað að spyrja hana til vegar. Hann hefði hins vegar gengið að henni og klipið hana fast í vinstri rasskinn. Henni hefði brugðið og hafi hún ásamt félögum sínum horft með andstyggð á hann og þær farið í burtu. Lýsti hún manninum svo að hann hefði verið meðalmaður á hæð, frá Mið-Austurlöndum og dökkur yfirlitum. Taldi hún að hann væri rúmlega þrítugur að aldri og hefði hann verið í bláum jakka og grárri eða svartri hettupeysu.
6. Þá liggur fyrir upplýsingaskýrsla um samtal lögreglu við kennara brotaþola, J, og kom m.a. fram hjá henni að hópurinn væri að fara til baka heim til [...] þennan sama dag, 26. júní 2022.
7. Fram hafa verið lögð þrjú myndskeið af atvikum og skýrsla lögreglu um skoðun á þeim. Kemur fram í skýrslunni að lýst hafi verið eftir meintum geranda í fjölmiðlum og þá birt mynd af honum. Barst fjöldi ábendinga um að um ákærða væri að ræða.
8. Í skýrslu lögreglu kemur fram að á myndskeiði sem tekið var utan dyra í Austurstræti, kl. 10:44, megi sjá hvar ákærði gengur að brotaþola, B, sem situr á bekk fyrir framan verslunina [...]. Hann gengur beint að henni og beygir sig yfir hana en af myndskeiðinu verður einnig ráðið að brotaþoli og þær stúlkur sem voru með henni horfðu á eftir ákærða. Kemur þetta heim og saman við lýsingu sem hún gaf í skýrslu seinna sama dag. Hann gengur síðan beint að versluninni og fer inn um dyr verslunarinnar. Megi þar sjá að ákærði er með typpið út úr buxnaklaufinni þegar hann gengur að versluninni en rétt áður en hann gekk þar inn hafi hann sett typpið í buxurnar. Þá má sjá af myndskeiði sem tekið var kl. 10:45 við inngang verslunarinnar hvar ákærði gengur inn í verslunina.
9. Á myndskeiði sem tekið var inni í versluninni kl. 10:45 má sjá hvar brotaþoli, C, gengur þvert yfir gólfið í versluninni að rekka sem geymir lyklakippur sem eru til sölu. Ákærði stendur skammt frá við kaffivél. Sjá má hvar hann gengur beint að brotaþola, og er þá með kaffibolla í annarri hendi, beygir sig fram og klípur hana í klofið. Henni er sýnilega brugðið og bakkar frá honum og hleypur í burtu. Komi þetta heim og saman við skýrslu sem brotaþoli gaf seinna sama dag. Á myndskeiðinu sést einnig að ákærði leit í kringum sig áður en hann fór í áttina að brotaþola og m.a. beið þar til viðskiptavinir væru farnir fram hjá honum.
10. Þá liggja fyrir ljósmyndir sem teknar voru af ákærða 12. júlí 2022 og klæðist hann þar hvítum strigaskóm, svörtum buxum og bláum jakka með hettu.
11. Ákærði gaf skýrslu vegna málsins 12. júlí 2022. Ákærða var kynnt sakarefnið og kvaðst hann muna eftir að hafa verið þarna og hefðu verið þar tvær stúlkur sem hann hefði boðið að setjast hjá sér og fá sígarettur. Kvaðst hann ekkert hafa gert rangt. Voru ákærða sýndar upptökur sem teknar voru fyrir utan verslunina og liggja fyrir í málinu og kvaðst ákærði kannast við sig á þeim. Hann hefði farið inn í verslunina og keypt sér kaffibolla og farið svo út aftur. Var ákærða kynnt að á myndskeiðinu sjáist að hann beygir sig að stúlkunum og hann spurður hvað hann hefði verið að gera. Sagði ákærði að yfirleitt væri fólk þarna að selja alls konar dót. Þá var ákærða kynnt að brotaþoli hefði borið um að hann hefði klipið hana í rasskinnina áður en hann fór inn. Þá sagði ákærði að þetta gæti verið ein af þeim stúlkum sem eru oft inni á diskótekinu en þar gerist alls konar hlutir, strákar fara á fjörurnar við stelpur, jafnvel snerta rassinn á þeim. Kannaðist ákærði við að hafa verið með typpið út úr buxunum þegar hann gekk að versluninni. Þekkti hann sjálfan sig á myndbandinu þegar hann gekk að versluninni og kvaðst hann þá hafa verið að klóra sér í klofinu.
12. Var ákærða kynnt myndbandið sem tekið er inni í versluninni og að þar komi fram að þar sjáist hann rétt hjá brotaþola sem var þar með bakpoka og að hún hafi eftir samskipti þeirra hlaupið út. Kvaðst ákærði hafa heilsað upp á brotaþola og sagt að það væri huggulegt að hitta hana. Ákærða var kynnt að brotaþoli hefði borið um að hann hefði beygt sig niður og gripið í klof hennar utan klæða. Þá sagði ákærði að hann hefði langað að heilsa henni með handabandi og svo séð að það var eitthvað á buxunum hennar og bent á það með fingrinum. Hann hefði látið það gott heita og farið. Kynnt að brotaþola hefði brugðið við og hlaupið í burtu sagði ákærði að það eina sem hann hefði ætlað að gera hefði verið að heilsa henni með handabandi. Hann hefði sagt hæ við hana en hún ekki svarað.

V

Framburður ákærða og vitna fyrir dómi

1. Verður nú gerð grein fyrir framburði ákærða og vitna fyrir dómi að því marki sem nauðsynlegt er til úrlausnar málsins.
2. Ákærði neitar sök. Var borin undir hann verknaðarlýsing í 1. ákærulið og kvaðst hann ekki kannast við þessa lýsingu og ekki muna eftir að hafa verið í [...] á þessum tíma eða að hafa hitt stúlku þar í anddyrinu. Átti hann sig ekki á því hvar þessi kirkja er en kannist við að fara í einhverja kirkju og fá stundum að borða þar hjá [...] og fái að hvíla sig þar. Þá kannist hann ekki við að hafa verið handtekinn þennan dag. Var ákærða kynnt að hann hefði fyrst eftir að hann var handtekinn, í lögreglubifreið, ekki kannast við að hafa verið í [...] en síðan kannast við að hafa verið í anddyri kirkjunnar. Kvaðst hann þá muna eftir að hafa verið einhvern tímann handtekinn og hefði lögreglan farið með hann á lögreglustöð og hann svo farið heim.
3. Var borin undir ákærða frumskýrsla lögreglu og hann spurður hvort myndir í skýrslunni væru af honum. Sagði ákærði þá að hann hefði verið í kirkju að borða og hefði verið færður á lögreglustöð og þar hefðu verið teknar myndir af honum. Það sem væri borið á hann og er lýst í ákæru hefði ekki gerst. Hann muni eftir því að hann hefði verið að koma úr [...] áður en hann hefði verið handtekinn. Hann hefði verið með poka þegar hann kom út úr kirkjunni og hefði lögreglan haldið að hann hefði gert eitthvað af sér og handtekið hann. Muni hann ekki hvað gerðist inni í kirkjunni en haldi að hann hafi ekki mátt fara inn og þess vegna hefði hann verið fyrir utan að reykja.
4. Þá var ákærða kynnt að hann hefði sagt í skýrslu hjá lögreglu að hann hefði ætlað að fara inn í kirkjuna en kona sagt við hann að hann mætti það ekki þar sem það væru framkvæmdir í gangi þar og hefði hann þá farið. Sagði ákærði að það væri rétt, hann hefði ætlað að fara inn í kirkjuna en honum hefði ekki verið hleypt inn. Kynnt að hann hefði einnig sagt hjá lögreglu að hann lendi stundum í því að vera ekki hleypt inn í kirkjuna og að þessi sama kona og hleypti honum ekki inn í þetta skipti skammi hann stundum og leyfi honum ekki að fara inn sagði ákærði að þetta væri rétt, þetta væri konan sem væri að gefa honum að borða.
5. Var ákærða kynnt að hann hefði í skýrslutöku hjá lögreglu verið spurður um framburð H, [...] sem starfar í [...]. Hún hefði sagt að hún hefði hitt hann í anddyrinu og hann þá sagt að hann hefði farið inn í anddyrið en bara verið þar í um tvær mínútur. Hann hefði ætlað að fara inn í kirkjuna en náði því ekki. Spurður hvers vegna hann hefði sagt hjá lögreglu að hann hefði farið inn kirkjuna sagði ákærði að hann minni að hann hafi farið inn í smástund. Hann hefði ætlað að fara inn í kirkjuna og svo hefði lögreglan komið og spurt hvort það væri allt í góðu, hvað hann væri að gera þarna og tekið myndir af honum. Muni hann ekki eftir að hafa hitt neinn inni í kirkjunni.
6. Ákærða var kynnt að hann hefði sagt hjá lögreglu að hann hefði hitt konu sem hefði hent honum út úr kirkjunni og sagði ákærði þá að það hefði ekki verið margt fólk þarna og hefði hann ekki farið þangað til að hitta neinn. Hann fari þangað til að biðja og fái stundum mat eða pening. Staðfesti ákærði að hafa hitt H í þetta skipti í kirkjunni, hún væri vinkona hans og væri alltaf í kirkjunni. Spurður hvort hann væri viss um að það hefði verið þennan dag kvaðst ákærði ekki vera viss um dagsetninguna.
7. Ákærði var spurður hvað hann hefði farið langt inn í kirkjuna og kvaðst hann þá hafa krossað sig og farið út. Hann hafði farið lengst inn í kirkjuna og svo strax út aftur. Spurður hvort hann hefði farið að altarinu sagði ákærði að hann hefði gengið þarna fremst, tekið hring og gengið út. Engin messa hefði verið í gangi en fólk hefði verið í kirkjunni og það gengið um, skoðað sig um, krossað sig og síðan gengið út. Fáir hefðu verið í kirkjunni, kannski tveir eða þrír einstaklingar.
8. Ákærða var kynnt ákæruefni samkvæmt 2. ákærulið og neitaði ákærði sök. Hann kvaðst muna eftir að hafa verið við [...] þennan dag en ekki eftir að hafa verið handtekinn af lögreglu eftir þetta og ekki eftir að hafa hitt ungar stúlkur við verslunina á þessum tíma.
9. Var ákærða sýnt myndband vegna þeirra atvika er greinir í 2. ákærulið og honum bent á að maður gangi að bekk þar sem ungar stúlkur eru. Kvaðst hann ekki kannast við sig á myndbandinu og ekki eiga svona föt. Þá var ákærða sýnt myndband og kynnt að ákæruvaldið telji að þar sjáist sami maður ganga inn í verslunina [...] og kynnt að þetta myndband væri í beinu framhaldi af því fyrra. Eftir að hafa séð myndbandið sagði ákærði að hann minni að hann hafi farið inn til að kaupa sígarettur. Kvaðst hann telja að þetta væri hann sem sæist á myndbandinu.
10. Kvaðst ákærði ekki geta útskýrt þann framburð sinn hjá lögreglu að hann héldi að þetta gæti verið ein af stúlkunum sem eru oft inni á diskótekinu þar sem alls kyns hlutir gerast, strákar fara á fjörurnar við stelpur og snerta jafnvel rassinn á þeim. Sagði ákærði að hann myndi ekki hvað hann hefði verið að gera þegar hann gekk að stelpunum sem sátu á bekknum.
11. Ákærða var kynnt ákæruefnið samkvæmt 3. ákærulið og að talið væri að þessi atvik hefðu gerst í kjölfar þeirra sem greinir í 2. ákærulið. Kvaðst ákærði ekki muna eftir þessu og spurður hvort hann hefði hitt stúlku inni í versluninni sagði ákærði að það gæti verið. Var ákærða sýnt myndskeið af atvikum og kynnt að það væri tekið inni í versluninni. Sagði ákærði að þetta væri misskilningur, hann hefði ekki ætlað að klípa brotaþola. Kannski hefði hann verið að tala við hana eða teygja sig til að ná í eitthvað en hann hefði ekki ætlað að klípa hana. Myndi hann ekki hvað hann hefði ætlað að gera eða hvort hann hefði komið við hana en útilokaði það ekki þar sem hann myndi það ekki.
12. Var ákærða kynnt að í skýrslu sem hann hefði gefið hjá lögreglu hefði hann sagt að hann hefði ætlað að heilsa upp á stúlkuna og heilsa henni með handabandi. Það hafi verið ætlunin og þá hefði hann séð blett á klofi hennar og bent henni á hann með fingrinum. Kvaðst ákærði muna eftir að hafa sagt þetta. Spurður hvort hann hefði bent henni á blettinn með fingrinum eða snert á henni klofið svaraði ákærði því með því að segja nei. Kvaðst ákærði ekkert hafa sagt við stúlkuna. Ákærði sagði að stundum væri hann að grínast, bæði við stráka og stelpur, og meini ekkert kynferðislegt með því.
13. Brotaþoli, A, sagði að atvik hefðu gerst 17. janúar, sem hefði verið sunnudagur, rétt fyrir klukkan eitt. Hún hefði verið í kirkjunni uppi hjá píanóinu með móður sinni og H sem móðir hennar hefði verið að hjálpa við að streyma messunni en þetta hefði gerst á Covidtímabilinu. Hún hefði verið með tyggjó og þar sem messan var að fara að byrja hefði ekki mátt vera með tyggjó þannig að hún hefði farið til að henda því. Hefði salernið verið rétt á móti stiganum þar sem farið er upp. Á leiðinni til baka, þegar hún hefði verið komin í fyrstu eða aðra tröppuna, hefði maður komið inn í anddyrið og spurt hana með handartákni hvort hún reykti og hefði hún svarað neitandi. Hann hefði síðan sagt við hana að hún væri með fallegt andlit og hún sagt takk. Svo hefði hann komið nær henni og tekið í höndina á henni og síðan komið enn nær henni og byrjað að kyssa hana. Kvaðst hún hafa verið frosin. Hann hefði svo sett hægri hönd sína á einkastaðinn hennar, píkuna, yfir fötin. Þetta hefði verið mjög stutt, hún hefði sagt ok þrisvar sinnum og gengið aðeins upp og hann gengið aðeins frá henni og spurt hana hvort hún vildi gera þetta seinna og hún hefði þá hrist höfuðið og þannig sagt nei.
14. Brotaþoli kvaðst síðan hafa farið upp og maðurinn farið út. Hún hefði reynt að róa sig niður og spurt móður sína hvort hún gæti talað við sig þegar hún væri búin að hjálpa H og hún sagt já. Þegar móðir hennar hefði komið til hennar hefði hún farið að gráta og sagt henni allt og hefði móðir hennar hringt í lögreglu. Sagði brotaþoli að ákærði hefði tekið í höndina á henni og kysst hana á munninn og hefði hann bara kysst hana á munninn. Staðfesti vitnið að ákærði hefði sett höndina á píkuna á henni utan klæða og nuddað aðeins en hann hefði ekki náð að gera mikið af því að hún stoppaði. Hann hefði snert og nuddað aðeins.
15. Brotaþoli sagði að maðurinn hefði talað við hana á ensku og hefði hún ekki séð hann áður. Hann hefði verið með dökkan húðlit, dökkt hár og hún hélt að hann hefði verið með rakað skegg en var ekki viss. Hann hefði verið í dökkum fötum og mögulega með húfu og trefil en hún var ekki viss um það. Kvaðst hún telja að hann hefði verið 30–40 ára, viti ekki hæð hans en telji að hann hafi verið meðalmaður á hæð. Kvaðst hún mögulega geta þekkt manninn aftur ef hún sæi hann í dag, en þetta hefði verið fyrir þremur árum.
16. Bornar voru undir brotaþola myndir af ákærða í frumskýrslu lögreglu, henni kynnt að myndirnar hefðu verið teknar sama dag og hún spurð hvort þetta væri sá maður sem hefði brotið gegn henni og svaraði hún því játandi. Þá væri klæðaburðurinn í samræmi við þau föt sem hann var í. Kvaðst hún ekki telja að það hafi haft áhrif á þessi svör hennar að ákærði var staddur í dómsal og hún gat séð hann og kvaðst hún ekki hafa verið að horfa á hann.
17. Var brotaþola kynnt að í skýrslu sem hún hefði gefið í Barnahúsi hefði hún sagt að ákærði hefði fyrst kysst á hönd hennar og síðan kysst hana á munninn og sagði brotaþoli þá að það rifjaðist upp fyrir henni að þegar ákærði hefði tekið í höndina á henni hefði hann kysst hana á handarbakið og svo hefði hann byrjað að kyssa hana.
18. Kvaðst brotaþoli ekki muna hvort margir hefðu verið í kirkjunni en halda að ekki hefði verið komið margt fólk þar sem þetta hefði verið áður en messan fór fram. Þegar hún sá ákærða koma hefði hann komið frá salnum og verið að fara út en svo séð hana.
19. Brotaþoli sagði að hún hefði verið frosin á meðan á þessu stóð, verið smá hrædd og í áfalli en annars hefði hún ekki fundið fyrir neinu. Eftir á hefði hún verið reið, pirruð og hefði þetta haft mikil áhrif á andlega heilsu hennar. Hún hefði stundað sjálfskaða og farið til þriggja sálfræðinga. Tveimur mánuðum eftir þetta, þegar hún hefði mikið verið að upplifa þetta áfall, hefði hún byrjað að fá kæki. Þeir hefðu verið alls konar, t.d. í hálsinum, og hefði hún farið með höfuðið til hliðar og blikkað augunum mjög mikið. Síðustu dagarnir fyrir aðalmeðferð málsins hefðu einnig verið stressandi fyrir hana. Hún reyni almennt að hugsa ekki um þetta en það komi samt fyrir á hverjum degi að hún hugsi eitthvað um þetta. Kvaðst brotaþoli hafa átt erfitt með að vera í kringum karlmenn síðan þetta gerðist, meira að segja þá sem væru nánir henni. Hún eigi enn mjög erfitt með að treysta fólki og um tíma hefði hún litið svo á að það eina sem hún var góð í væru kynferðislegir hlutir.
20. D, móðir brotaþola, sagði að hún og brotaþoli hefðu verið á efri hæðinni í [...]. Brotaþoli hefði sagt að hún þyrfti að fara á salernið sem er niðri. Eftir smástund hefði hún komið til baka og beðið hana um að tala við sig. Hefði hún verið með tár í augunum og í miklu uppnámi og sagt henni að maður hefði reynt að kyssa og snerta hana. Kvaðst hún fyrst hafa spurt brotaþola hvernig hann liti út og hvort hann væri enn í kirkjunni. Vitnið hefði hlaupið út úr kirkjunni og byrjað að leita að manni sem samræmdist lýsingu brotaþola en engan séð og hefði hún þá strax hringt í lögreglu. Hún hefði síðan farið aftur inn í kirkjuna og spurt fólk í kringum sig hvort það hefði séð einhverja skrítna manneskju í kirkjunni og hefði H munað eftir honum. Þetta hefði verið [...] messa þannig að fólk sem var þarna þekktist. H hefði séð hver fór inn og út úr kirkjunni og hefði séð manninn sem bað brotaþola um sígarettu. Hann hefði farið út úr kirkjunni á sama tíma og brotaþoli hefði verið að fara á salernið.
21. Vitnið sagði að brotaþoli hefði verið í miklu uppnámi en getað lýst öllu mjög skýrt, sérstaklega þegar hún talaði við lögreglu, þá hefði vitnið heyrt alla söguna. Brotaþoli hefði verið á leiðinni af salerninu þegar maðurinn hefði stoppað hana og byrjað að snerta á henni kynfærin og reynt að kyssa hana og spurt hana hvort hún vildi hitta hann á eftir. Hún hefði ýtt honum frá sér og þá hefði hann sagt þá skulum við hittast á eftir. Brotaþoli hefði lýst fyrir henni útliti mannsins. Hún myndi ekki hvað hún hefði sagt um fötin en sagt að hann væri dökkhærður, með dökka húð og hefði litið út eins og hann væri af arabískum uppruna. H sagðist hafa séð þennan mann áður og kæmi hann oft í kirkjuna. Hún hefði talið að hann væri heimilislaus og hefði hann oft sofið í kirkjunni eða legið á bekk þar inni. Þá sagði hún að hann liti frekar illa út að því leyti að hann hefði verið illa klæddur. Myndi hún ekki hvort H hefði vitað hvað maðurinn heitir en hún hefði vitað hvaðan hann kom.
22. Vitnið sagði að þegar brotaþoli hefði sagt henni frá atvikinu í kjölfar þess að það gerðist hefði hún sagt að hún hefði verið á leiðinni upp og þá verið stöðvuð af manni sem hefði reynt að snerta hana og kyssa hana. Brotaþoli hefði verið hrædd þegar hún sagði frá þessu. Væri hún ekki viss um hvort fram hefði komið hjá brotaþola hvort hann hefði snert hana utan eða innan klæða á kynfærum. Þá sagði vitnið að H hefði vitað um hvaða mann væri að ræða og sagt að hún hefði séð hann í kirkjunni þennan dag og beðið hann um að fara.
23. Vitnið sagði að eftir þetta hefði brotaþoli átt í erfiðleikum í skóla, henni hefði liðið illa og hún fengið kæki. Hún hefði leitað aðstoðar sálfræðings og verið vísað til taugalæknis sem hefði talið að kækirnir gætu verið vegna áfallastreitu eftir það sem hefði gerst. Brotaþoli hefði, þegar hún var með kæki, hreyft höfuðið og ekki getað stjórnað því og byrjað að gefa frá sér hljóð sem hún hefði heldur ekki getað stjórnað. Hefði þetta einnig gerst þegar hún var í tímum í skóla og í ferðalagi fermingarbarna á vegum kirkjunnar en H hefði þá verið að sjá um börnin. Þá hefði brotaþoli verið svo slæm að kallað var eftir því að vitnið kæmi og sækti hana. Börnin hefðu verið úti að ganga og hefði brotaþoli þá fengið mikið kast af þessum hreyfingum. Hún náði ekki að vera með öðrum og þurfti aðstoð við að fara til baka í herbergi sitt. Hefði brotaþoli sérstaklega fengið þessi köst þegar mikil streita væri í gangi hjá henni, en hún fái færri köst núna. Læknirinn hefði sagt að ef þetta minnkaði á innan við ári væri þetta vegna áfallastreitu og afleiðinga þess frekar en eitthvað tengt taugakerfinu. Í dag gangi brotaþola betur og líði betur en hún fái enn martraðir.
24. H, starfsmaður í kirkjunni, kvaðst hafa vísað ákærða út úr kirkjunni og hefði hann þá verið undir áhrifum annað hvort áfengis eða fíkniefna. Síðan hefði móðir brotaþola komið til hennar og sagt að einhver maður hefði verið með ofbeldi gegn brotaþola. Með hliðsjón af þeirri lýsingu sem brotaþoli gaf á manninum hefði hún getað sagt að þetta væri maðurinn sem hún hefði vísað út úr kirkjunni skömmu áður. Viti hún ekki hvort hann fór út úr kirkjunni þegar hún bað hann um það. Sagði vitnið að hún hefði oft áður séð þennan mann og m.a. á salerninu og hefði ítrekað beðið hann að fara af því að hann hefði verið undir áhrifum. Þennan dag hefði hún séð manninn í anddyri kirkjunnar rétt hjá salerninu. Þar eru einnig bekkir og þar hafi hún oft séð hann áður. Hún hefði sagt honum að fara út og séð hann fara út í gegnum fyrstu dyrnar, en þarna eru tvær hurðar, en hún hefði svo þurft að fara inn. Fólk hefði verið í kirkjunni en ekki margt, þetta hefði verið á Covid-tímabilinu. Gæti verið að liðið hefðu 15–30 mínútur frá því að hún vísaði manninum út og þangað til hún heyrði af meintu broti. Sjálf hefði hún verið að spila í messunni í millitíðinni. Hefði hún sagt manninum að hann yrði að vera farinn út fyrir kl. 13:00. Staðfesti vitnið að hafa talið, þegar henni var sagt frá brotinu, að þetta væri sami maður og hún vísaði út. Miðað við lýsingu brotaþola hefði þetta verið sá eini sem kom til greina. Brotaþoli hefði lýst honum svo að hann væri í úlpu og með húfu og með eitthvert merki á andlitinu.
25. Vitninu voru sýndar myndir af ákærða sem teknar voru þennan sama dag. Staðfesti hún að þetta væri hann, sagði að hann hefði sagt henni nafn sitt en hún hefði gleymt því. Á þessum tíma hefði hún munað fyrstu stafina í nafni hans og að hann væri frá [...]. Var vitninu kynnt að í frumskýrslu lögreglu væri bókað að hún hefði heyrt að nafn hans væri Doni eða Roni eða álíka og staðfesti vitnið það. Einnig var vitninu kynnt að þar komi fram að hún hefði lýst honum og lagt áherslu á eyrnasnepil og eitthvað á andliti hans, merki á andlitinu. Sagði vitnið að þetta gæti passað en hún myndi þetta ekki nú. Vitnið sagði að maðurinn hefði komið nokkrum sinnum áður í kirkjuna og þegar hún sjái fólk í fyrsta sinn í kirkjunni spyrji hún alltaf viðkomandi um nafn og hvaðan hann sé en hún hefði ekki spurt ákærða þennan dag þar sem hún hefði þekkt hann.
26. Vitnið sagði að þennan dag hefði takmarkaður fjöldi mátt vera í kirkjunni, ákærði hefði verið búinn að vera þarna lengi en hafði greinilega engan áhuga á að vera í messunni heldur vildi bara vera í hitanum í kirkjunni. Auk þess hefði hann verið undir áhrifum og merkti hún það á hegðun hans og útliti. Kvaðst hún hafa vísað honum út rétt áður en messan byrjaði.
27. Kvaðst vitnið síðar hafa fengið vitneskju um það með hvaða hætti brotið hefði verið gegn brotaþola. Viti hún að þetta hefði haft áhrif á brotaþola en ekki hvernig hún væri í dag. Stuttu eftir þetta atvik hefðu þau farið í ferð með fermingarbörnin, þar á meðan brotaþola, og hefði hún þá verið eins og hún væri með tourette-einkenni. Hefðu einkennin aukist svakalega í ferðinni og vitnið þurft að kalla á móður brotaþola til að vera með henni af því að vitnið treysti sér ekki til að sjá ein um hana.
28. Lögreglumaður nr. K, áður [...], sagði að lögreglumenn hefðu verið kallaðir á vettvang í [...] þar sem brotið hafði verið gegn stúlku í kirkjunni. Félagi vitnisins hefði rætt við brotaþola en hann við H sem vann í kirkjunni og hefðu hann átt í nokkrum erfiðleikum með að ræða við hana vegna tungumálaerfiðleika. Fram hefði komið að stúlkan hefði komið grátandi út á sama tíma og þessi tiltekni maður hefði verið þarna inni. Þeir hefðu fengið grófa lýsingu á atvikum og lýsingu á nokkrum atriðum varðandi manninn, hvað varðar klæðnað og annað. Kvaðst hann minna að hún hefði lýst honum sem svo að hann væri heimilislaus. Þeir hefðu leitað að honum og þegar þeir fundu hann upphaflega hefðu þeim ekki fundist lýsingin passa alveg við. Hafi þeim fundist að hann ætti að vera tjásulegri. Hann hefði verið í ágætum fatnaði og ágætlega til hafður en passaði samt cirka við lýsinguna sem þeir voru með. Þeir hefðu ekki verið alveg vissir og hefðu því tekið myndir af honum og upplýsingar um hann. Hefðu þeir farið aftur á vettvang og sýnt brotaþola myndir af ákærða og staðfesti hún að þetta væri maðurinn. Þeir hefðu því leitað ákærða á ný og fundið hann, líklega á [...], handtekið hann og flutt á lögreglustöð. Geti vitnið nú ekki fullyrt hvernig ástand ákærða var þegar hann var handtekinn.
29. Staðfesti vitnið að hafa rætt við H eins og fram komi í frumskýrslu. Telji vitnið að hún hafi ekki sagt nafn ákærða eins og það er ritað í frumskýrslu. Á þessum tíma hefðu þeir ekki verið með nafn ákærða og H hefði sagt að hann væri kallaður Doni eða Roni. Var vitninu kynnt að fram kæmi í bókuninni að H hefði sagt að maðurinn kæmi oft í kirkjuna og að hún teldi að hann væri [...] eða [...]. Hafi hún lýst honum svo að hann hefði verið í gallabuxum, svörtum jakka og með húfu. Þá hefði hún lagt áherslu á eyrnasnepil hans, en ekki hefði skilist að fullu hvað hún hefði átt við, og hún hefði einnig talað um eitthvað á andliti hans, hugsanlega fæðingarblett. Staðfesti vitnið að þetta hefði komið fram hjá H en hún hefði mikið verið að benda til að sýna hvað hún ætti við vegna tungumálaerfiðleika á milli þeirra. Þeir hefðu síðan handtekið ákærða og tekið þessar myndir og þá talið að þetta væri sami maðurinn.
30. Var vitninu kynnt að einnig komi fram í skýrslunni að samkvæmt brotaþola hefði maðurinn talað ensku, verið arabískur í útliti, dökkhærður með snyrt skegg, með svarta húfu og í svörtum jakka. Sagði vitnið að þeir hefðu leitað að aðilanum út frá þessu en einnig hefði félagi hans verið búinn að fá lýsingu. Kvaðst hann nú ekki muna hvort ákærði hefði fyrst neitað að hafa farið í kirkjuna en síðan sagt að hann hefði farið í anddyri kirkjunnar eins og fram komi í frumskýrslu. Staðfesti vitnið að H hefði talað um eyrnasnepil og eitthvað á andliti hans og hefðu þeir tengt þetta við tattú sem ákærði var með en fyrst talið að hún hefði verið að tala um fæðingarblett. Muni hann nú ekki hvað hefði komið fram varðandi eyrnasnepilinn og muni ekki eftir því að það hefði verið sár á vinstra eyrnasnepli hans eins og fram komi í frumskýrslu.
31. I sálfræðingur sagði að brotaþoli hefði verið í viðtölum hjá sér á tímabilinu mars til október 2021, eftir að tilkynning barst barnavernd vegna málsins, og staðfesti hún að hafa unnið framlagt vottorð vegna brotaþola. Hefði brotaþoli lýst áfalla- og kvíðaeinkennum eftir þetta atvik. Þær hefðu m.a. í viðtölunum verið að vinna með kvíða- og áfallafræðslu, viðbrögð og líðan í kjölfar einhvers atburðar sem hefur áhrif á mann. Hún greindi líka frá ákveðnum áfallaeinkennum, t.d. endurupplifunum á því sem gerðist, og hún talaði um ákveðnar kveikjur í umhverfinu og aðstæður sem minntu hana á atvikið. Hún hefði einnig átt erfitt með svefn og verið svolítið í flótta frá þessum endurupplifunarhugsunum. Einnig hefði hún talað um vanlíðan við að sjá og vera í námunda við karla á ákveðnum aldri, í kringum þrítugt. Kvaðst vitnið hafa tengt þessi einkenni sem brotaþoli lýsti við þetta tilvik. Endurupplifanir hefðu verið af þessu atviki og hún hefði átt auðvelt með að setja þetta í orð. Fram hefði komið hjá brotaþola að þetta hefði komið upp eftir þetta atvik. Væru þetta dæmigerð áfallaeinkenni eftir atvik sem hefur veruleg áhrif á einstakling.
32. Vitnið kvaðst ekki hafa hitt brotaþola eftir árið 2021 en þegar viðtölunum hefði verið lokið hefði líðan hennar verið orðin betri, þær búnar að ná að vinna með ákveðna þætti en eitthvað hefði verið eftir. Kvaðst vitnið ekki vita hver staða brotaþola væri nú. Staðfesti vitnið að brotaþoli hefði átt erfitt með svefn. Endurupplifanir og forðunarhugsanir kæmu oft fram á kvöldin þegar komin er á ró og hugurinn leyfir þessum hugsunum að koma fram og þá eiga viðkomandi erfitt með að sofna. Einnig var vitninu kynnt að í vottorðinu komi fram að það hefði farið að bera á kækjum hjá brotaþola og kvaðst vitnið ekki hafa lagt mat á þessa kæki. Hún hefði hins vegar hvatt móður brotaþola til að tala við lækni um þetta til að meta hvort þetta væri vegna streitu og álags eða eitthvað taugatengt. Viti hún ekki hver niðurstaðan hafi orðið. Spurð hvort það sé þekkt að svona kækir geti komið fram í kjölfar áfalla sem afleiðing þeirra sagði vitnið að streita gæti komið út í líkama á fjölbreyttan hátt og væri það einstaklingsbundið.
33. Lögreglumaður nr. L sagði að tilkynning hefði borist um kynferðisbrot gagnvart barni hjá [...] og hafi hann ritað frumskýrslu málsins sem hann staðfesti. Á vettvangi hefðu lögreglumenn rætt við brotaþola og móður hennar og fengið framburð þeirra um atvik. Í kjölfarið hefðu þeir hafið leit í næsta nágrenni að meintum geranda og fundið ákærða sem að vissu leyti samræmdist þeirri lýsingu sem gefin hefði verið á meintum geranda í tilkynningunni. Þeir voru hins vegar ekki vissir hvort hann passaði í öll boxin og hefðu því tekið niður upplýsingar um hann. Síðan hefðu þeir farið aftur á vettvang og rætt við vitni, H, sem ekki hafði séð atvikið en séð mann inni í kirkjunni sem svipaði til lýsingarinnar. Hefði vitnið staðfest að þetta væri sá maður og væri hann mikið í kirkjunni. Hefðu þeir fundið manninn aftur skömmu síðar og handtekið hann.
34. Vitnið sagði að brotaþoli hefði verið í miklu uppnámi þegar hún lýsti atvikum fyrir þeim og var hún þá 13 ára gömul. Hún og framangreint vitni sem var starfsmaður í kirkjunni voru ekki með nákvæmlega sömu lýsingu á meintum geranda. Starfsmaðurinn hefði sagt að maðurinn hefði virkað heimilislaus en maðurinn sem þeir hefðu séð hefði ekki beint litið út fyrir að vera heimilislaus, m.a. vegna klæðaburðar, og því voru þeir ekki alveg vissir um þetta. Meintur gerandi hefði einnig átt að hafa verið með trefil en ákærði hefði ekki verið með trefil. Eftir að ákærði var handtekinn hefði þetta farið að passa betur saman við það sem bæði brotaþoli og H höfðu sagt.
35. Þegar ákærði var handtekinn hefði verið erfitt að tala við hann út af tungumálaerfiðleikum. Kvaðst vitnið ekki muna hvort ákærði hefði verið undir áhrifum en hann hefði ekki verið fús til að ræða við þá. Var vitninu kynnt að fram komi í skýrslunni að í lögreglubifreiðinni eftir að ákærði var handtekinn hefði hann fyrst ekki kannast við að hafa verið í kirkjunni, sagt síðan að hann hefði farið í anddyri kirkjunnar en ekki gengist við brotinu og staðfesti vitnið að þetta væri rétt. Þá sagði vitnið að nafn ákærða hefði verið fært inn í bókun í frumskýrslu eftir á en þegar bókunin var rituð hefðu þeir ekki vitað nafn hans.
36. Lögreglumaður nr. M sagði að þeir hefðu verið kallaðir að verslun [...] í Austurstræti. Tilkynnt hefði verið um mann sem þar hefði verið að áreita stúlku en atvik hefðu verið óljós. Þegar þeir komu á vettvang hefðu þeir farið í að tryggja efni og auglýsa eftir meinum geranda. Kvaðst vitnið hafa tekið niður framburð tveggja stúlkna, en önnur þeirra hafði verið inni í versluninni en hin úti, og kennara sem var með þeim. Væri hann þá að vísa til þessara tveggja brotaþola sem vísað er til í frumskýrslu og staðfesti vitnið að hafa ritað frumskýrslu málsins
37. Var vitninu kynnt að þarna komi fram að C hefði sagt að maður hefði komið upp að henni og gripið í klof hennar og staðfesti vitnið að þetta hefði verið lýsing hennar á vettvangi fyrst þetta var sett í skýrsluna en hann muni það ekki. Þá var vitninu kynnt að fram komi í skýrslunni að brotaþoli hefði hlaupið og beðið afgreiðslumann um aðstoð og á meðan hefði meintur gerandi gengið á brott. Staðfesti vitnið þetta og kvaðst minna að hann hefði talað við þennan starfsmann verslunarinnar. Það eina sem hefði komið fram hjá honum væri að hann hefði sagt að hún hefði komið þarna og sagt að einhver maður hefði gert eitthvað við hana og beðið hann um að ýta á neyðarhnapp. Komi fram í skýrslunni að neyðarhnappurinn hafi verið virkjaður. Rámi hann í að afgreiðslumaðurinn hafi sjálfur sagt að hann hefði ýtt á neyðarhnappinn. Kvaðst hann ekki muna hvort stúlkurnar hefðu verið í uppnámi.
38. Var vitninu kynnt að í skýrslunni væri einnig farið yfir framburð B á vettvangi og að þar kæmi fram að hún hefði sagt að þessi aðili hefði komið að henni og klipið í vinstri rasskinn hennar og staðfesti vitni að þetta væri rétt eftir henni haft.
39. Þá sagði vitnið að lögreglumaður sem hefði verið með honum hefði aflað myndefnis úr öryggismyndavélum verslunarinnar og úr eftirlitsmyndavélakerfi borgarinnar vegna þeirra atvika sem gerðust fyrir utan verslunina. Töldu þeir lýsingu brotaþola vera í samræmi við það sem sást á upptökunum. Á upptökunni sem var tekin upp inni í versluninni sjáist maðurinn grípa í brotaþola. Þá hefði verið haft eftir henni að hann hefði verið í dökkum bol og með bláa hettu. Á myndskeiðinu sjáist að hann er í bláum jakka og með hettuna yfir sér sem er blá.
40. Lögreglumaður nr. N kvaðst hafa farið í útkall vegna þeirra atvika er greinir í 2. og 3. ákærulið. Hefði hann athugað með upptökur úr eftirlitsmyndavélum og síðan kallað út lýsingu á meintum geranda. Taldi vitnið að hann hefði talað við einhverja á vettvangi en hann muni nú ekki við hvern.
41. O kvaðst hafa starfað í versluninni [...] í Austurstræti þegar atvik gerðust er greinir í 3. ákærulið, sem hafi verið um klukkan tólf eða eitt. Hópur af erlendum krökkum hefði komið í verslunina og á meðan þau hefðu verið þar inni hefði ein stúlka komið til hans hrædd og grátandi og beðið hann að hjálpa sér. Hann hefði spurt hana hvað hefði komið fyrir og hún sagt að maður hefði snert hana og notaði orðin grab me en sagði ekki hvar á líkamanum. Kvaðst vitnið ekki hafa séð manninn og hafa spurt stúlkuna hvar hann væri og hafi hún þá sagt að hann væri kannski farinn. Hún hefði lýst manninum og sagt að hún væri ekki viss hvort hann hefði verið í dökkum jakka og kannski einnig með dökka húfu. Stúlkan hefði verið í miklu uppnámi. Kvaðst hann hafa hringt í lögreglu sem hefði komið en ekki ýtt á neyðarhnapp. Viti hann að lögregla hefði ætlað að skoða upptökur í versluninni vegna atviksins en ekki hvort þetta hefði náðst á upptöku.

VI

Niðurstaða

1. Ákærði er ákærður fyrir þrjú kynferðisbrot gegn börnum framin í Reykjavík á árunum 2021 og 2022. Í ákæru eru öll brotin talin varða við 2. mgr. 202. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.
2. Samkvæmt 1. mgr. 202. gr. laga nr. 19/1940 skal hver sem hefur samræði eða önnur kynferðismök við barn, yngra en 15 ára, sæta fangelsi ekki skemur en eitt ár og allt að 16 árum. Þá segir í 2. mgr. lagaákvæðisins að önnur kynferðisleg áreitni en sú sem greinir í 1. mgr. varði fangelsi allt að sex árum. Í dómaframkvæmd hefur efnislegt innihald 2. mgr. verið talið vera sambærilegt og hvað varðar 199. gr. laga nr. 19/1940. Þar segir að í kynferðislegri áreitni felist m.a. að strjúka, þukla eða káfa á kynfærum eða brjóstum annars manns innan klæða sem utan, enn fremur í táknrænni hegðun eða orðbragði sem er mjög meiðandi, ítrekað eða til þess fallið að valda ótta.
3. Brotaþolar voru allar undir 15 ára aldri þegar atvik gerðust. Þá hefur í dómaframkvæmd verið staðfest að háttsemi eins og sú sem ákærði er sakaður um verður heimfærð undir 2. mgr. 202. gr. laga nr. 19/1940.
4. Ákærði neitar sök hvað alla ákæruliðina varðar.
5. Samkvæmt 1. mgr. 111. gr. laga nr. 88/2008 gildir sú grundvallarregla almennt að dómur skuli reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Samkvæmt 108. gr. sömu laga hvílir sönnunarbyrði um sekt ákærða og atvik sem telja má honum í óhag á ákæruvaldinu og verður hann því aðeins sakfelldur að nægileg sönnun, sem ekki verði vefengd með skynsamlegum rökum, teljist fram komin um hvert það atriði er varðar sekt, sbr. 1. mgr. 109. gr. sömu laga. Þá metur dómurinn hvert sönnunargildi þær staðhæfingar hafa sem varða ekki beinlínis það atriði sem sanna skal en ályktanir má leiða um það, sbr. 2. mgr. sömu lagagreinar.
6. Hvað varðar 1. ákærulið þá er ákærði þar ákærður fyrir að hafa brotið kynferðislega gegn brotaþola, sem þá var 14 ára, í anddyri [...], en ákærði sagði við hana að hún væri falleg, tók í hönd hennar, kyssti hönd hennar og kyssti brotaþola síðan á munninn og snerti og nuddaði kynfærasvæði hennar utan klæða og eftir að brotaþoli hafði komið sér undan ákærða spurði hann hana hvort þau ættu að gera þetta á eftir.
7. Hefur ákærði staðfastlega neitað því að hafa gerst sekur um þá háttsemi sem greinir í ákæru. Byggir hann sýknukröfu sína á því að ósannað sé að hann hafi verið á vettvangi þegar atvik gerðust og að hann hafi framið það brot sem lýst er í ákæru.
8. Þegar lögregla lagði af stað í leit að ákærða lágu fyrir lýsingar brotaþola og H, sem er [...] sem starfar í kirkjunni, á meintum geranda. Annars vegar frá brotaþola sem sagði að maðurinn hefði talað ensku með hreim eins og hann væri frá Arabíulöndum og verið arabískur í útliti, verið dökkhærður með snyrt skegg, svarta húfu, í svörtum jakka og að hún haldi með trefil. Hins vegar frá H sem kvaðst halda að maðurinn væri frá [...] eða [...]. Hann hefði verið í gallabuxum, svörtum jakka og með húfu og lagði hún áherslu á eyrnasnepil hans og talaði um að eitthvað hefði verið á andliti hans, hugsanlega fæðingarblettur. Þá hélt hún að nafn hans væri eitthvað líkt Doni eða Roni og taldi hún að hann væri heimilislaus. Taldi H sig hafa séð viðkomandi skömmu áður en móðir brotaþola kom að máli við hana. Samræmdust lýsingarnar í meginatriðum útliti ákærða sem lögregla fann nokkru seinna skammt frá vettvangi, á [...]. Var ákærði með tattú vinstra megin á enni og sár á vinstra eyrnasnepli. Kom fram hjá H að hún þekkti marga sem kæmu oft í kirkjuna, ákærða þar á meðal.
9. Framburður ákærða hefur verið óskýr og um margt á reiki. Verður þó af honum ráðið að hann hefði ítrekað hitt H í kirkjunni og hún í sumum tilvikum vísað honum út. Þá hefur framburður hans verið misvísandi hvað það varðar hvort hann hafi farið í kirkjuna umrætt sinn, og þá hversu langt inn í hana, eða hvort hann hefði einungis verið fyrir utan hana. Verður framburður hans fyrir dómi skilinn svo að hann hafi farið innst í kirkjuna sem er í samræmi við framburð bæði brotaþola og H sem sögðu hann hafa farið þaðan inn í anddyrið þar sem brotaþoli sagði atvik hafa gerst. Áður, í sömu skýrslu, var ákærði þó ítrekað búinn að segja að honum hefði ekki verið hleypt inn í kirkjuna. Verður af framburði ákærða ráðið að hann hefði verið mikið á ferðinni. Þá kom fram hjá ákærða að lögregla hefði haft afskipti af honum eftir að hann kom úr kirkjunni umrætt sinn og staðfesti að myndir í frumskýrslu væru af honum. H kvaðst hafa sagt ákærða að fara út áður en messan byrjaði. Kannaðist ákærði ekki við að hafa hitt brotaþola í anddyri kirkjunnar, sagði að fáir hefðu verið í kirkjunni og að ekki hafi verið messa í gangi.
10. Brotaþoli lýsti atvikum á vettvangi og liggur sá framburður fyrir á upptöku í hljóði og mynd úr búkmyndavél lögreglu. Hún gaf síðan lýsingu á atvikum í lögregluskýrslu sem tekin var af henni á heimili hennar. Þá gaf brotaþoli skýrslu í Barnahúsi þar sem hún lýsti atvikum nánar og lýsti hún því þá fyrst að ákærði hefði nuddað kynfæri hennar. Loks gaf hún skýrslu fyrir dómi og var framburður hennar þá í fullu samræmi við það sem hún hafði áður borið um. Hefur framburður hennar þannig í gegnum alla meðferð málsins verið stöðugur og skýr um öll þau atriði er máli skipta.
11. Þá hefur framburður H verið stöðugur þess efnis að hún hafi séð ákærða í kirkjunni skömmu áður en móðir brotaþola talaði við hana eftir meint brot. Kom fram í framburði hennar að hún hefði ekki fylgst með því hvað varð um ákærða þar sem hún hefði þurft að sinna sínum störfum vegna messunnar. Þá kom fram hjá henni fyrir dómi að hún hefði beðið ákærða um að vera farinn út kl. 13:00. Verður af framburði hennar ráðið að hún hafi hitt ákærða skömmu fyrir messuna og seinast séð hann í anddyrinu. Samræmist það framburði brotaþola sem kvaðst þurfa að losa sig við tyggjó áður en messan byrjaði, skömmu áður en meint brot átti sér stað, og framburði ákærða um að messan hefði ekki verið byrjuð þegar hann var í kirkjunni.
12. Samkvæmt framburði móður brotaþola var brotaþoli í uppnámi þegar hún sagði henni frá atvikinu sem hefði verið strax í kjölfar þess og verður það einnig ráðið af upptöku úr búkmyndavél lögreglu. Einnig bar hún um að brotið hefði haft alvarlegar afleiðingar fyrir brotaþola og fær sá framburður stoð í framburði brotaþola og H og vottorði og vætti sálfræðings.
13. Er það mat dómsins að framburður ákærða sé ótrúverðugur. Þá er ekkert fram komið sem rýrir trúverðugleika framburðar H. Á grundvelli trúverðugs framburðar hennar, sem fær stoð í lýsingu brotaþola á vettvangi, og þeirri staðreynd að ákærði fannst skammt frá vettvangi í kjölfar brotsins telur dómurinn sannað að ákærði hafi verið í anddyri kirkjunnar umrætt sinn. Þá metur dómurinn framburð brotaþola trúverðugan og fær hann stuðning í því sem að framan hefur verið rakið, andstætt framburði ákærða. Verður framburður brotaþola um háttsemi ákærða því lagður til grundvallar við úrlausn málsins. Með vísan til alls framangreinds telur dómurinn sannað, þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi framið það brot sem lýst er í 1. ákærulið og er það þar rétt heimfært til refsiákvæða.
14. Í 2. og 3. ákærulið er ákærði ákærður fyrir kynferðisbrot annars vegar inni í versluninni [...] í Austurstræti og hins vegar fyrir utan verslunina. Ákærði byggir sýknukröfu sína á því að háttsemin sé ósönnuð og að niðurstaða málsins verði ekki byggð á þeim skýrslum sem brotaþolar gáfu hjá lögreglu.
15. Brotaþolar samkvæmt 2. og 3. ákærulið eru frá [...] og hluti af hópi sem var hér á landi í skólaferðalagi og fóru brotaþolar af landi brott sama dag og atvik gerðust.
16. Í 3. mgr. 111. gr. laga nr. 88/2008 segir að hafi vitni ekki komið fyrir dóm og þess sé ekki kostur við meðferð máls, en skýrsla hafi verið gefin hjá lögreglu eða öðrum stjórnvöldum meðan málið var til rannsóknar, meti dómari hvort slík skýrsla hafi sönnunargildi og hvert það sé. Í lögskýringargögnum kemur fram að lagaákvæðið ætti við ef vitni væri látið eða þess væri annars enginn kostur að ná til þess. Kemur þar fram að orðalagið þess er ekki kostur geti átt við ef vitnið er horfið og ekki væri vitað hvar það væri niður komið eða það neitaði að gefa skýrslu samkvæmt 117. gr. laganna. Þá er bent á að slík skýrsla hefði sjaldnast jafnríkt sönnunargildi og ella væri og að máli skiptir m.a. hvort skýrsla vitnis hafi verið tekin á myndband eða mynddisk, svo og hvort verjandi hafi verið viðstaddur skýrslutöku.
17. Fyrir liggur að brotaþolar samkvæmt 2. og 3. ákærulið eru erlendir ríkisborgarar og búsettar erlendis og hafa því ekki vitnaskyldu hér á landi, sbr. 1. mgr. 116. gr. laga nr. 88/2008. Lá fyrir úrskurður Landsréttar sem heimilaði að skýrslurnar yrðu teknar í gegnum fjarfundabúnað. Þá var um að ræða einstaklinga undir 15 ára aldri og lögðust foreldrar þeirra gegn því að þær gæfu skýrslur. Þykir mega jafna þessari stöðu við það að þess hafi ekki verið kostur að vitnin kæmu fyrir dóminn til skýrslugjafar.
18. Fyrir liggja nokkuð ítarlegar skýrslur af brotaþolum sem teknar voru hjá lögreglu sama dag og meint brot eru talin hafa átt sér stað. Voru skýrslurnar teknar upp í hljóði og mynd. Er efni skýrslnanna í samræmi við þann framburð sem bókaður var eftir brotaþolum á vettvangi. Þá liggja fyrir upptökur af atvikunum.
19. Hvað varðar 2. ákærulið, þá er ákærði þar ákærður fyrir kynferðisbrot fyrir utan verslunina [...] í Austurstræti, með því að hafa áreitt kynferðislega brotaþola, sem þá var 14 ára, en ákærði greip um rass hennar utan klæða og kreisti hann.
20. Fyrir liggur myndskeið af atvikum úr eftirlitsmyndavél og kannaðist ákærði við sjálfan sig á því. Á myndskeiðinu má sjá þegar ákærði gengur að brotaþola, þar sem hún sat ásamt þremur öðrum stúlkum, og hallaði sér að henni. Ekki verður ráðið af myndskeiðinu hvað ákærði gerði þá þar sem aðrir einstaklingar byrgja sýn. Síðan gekk ákærði í burtu og má sjá að stúlkurnar horfðu þá á eftir honum.
21. Í skýrslu hjá lögreglu kvaðst ákærði muna eftir að hafa verið þarna og hafa sest hjá stúlkum og boðið þeim sígarettur. Eftir að hafa verið sýnt myndskeiðið sagði hann að oft væri fólk þarna að selja varning. Loks sagði hann að um gæti verið að ræða stúlku sem er oft inni á diskótekinu en þar fari strákar á fjörur við stelpur og jafnvel snerti rassinn á þeim. Fyrir dómi kvaðst ákærði ekki muna eftir að hafa verið þarna en kannaðist við sig á upptöku sem sýnir hann strax eftir atvikið ganga inn í verslunina [...]. Kvaðst hann ekki muna hvað hann hefði verið að gera þegar hann gekk að brotaþola og hinum stelpunum.
22. Brotaþoli lýsti atvikum hjá lögreglu í samræmi við það sem greinir í ákæru. Framburður hennar er trúverðugur og skýr. Þær þrjár stúlkur sem voru með brotaþola hafa ekki gefið skýrslu við meðferð málsins.
23. Samkvæmt framangreindu liggur, auk framburðar ákærða, einungis fyrir framburður brotaþola hjá lögreglu og myndskeið sem upplýst geta um atvik. Myndskeiðið sýnir þó ekki þá háttsemi sem ákærði er ákærður fyrir og verður því ekki af því ráðið að hann hafi gripið í rass brotaþola og kreist hann. Skýrt má þó sjá af myndskeiðinu að háttsemi ákærða vakti athygli þeirra stúlkna sem voru með brotaþola. Framburður ákærða um atvik hefur verið á reiki og hefur ekki komið fram trúverðug skýring á afskiptum hans af brotaþola. Metur dómurinn framburð hans ótrúverðugan andstætt því sem á við um framburð brotaþola. Önnur gögn hafa hins vegar ekki verið færð fram til stuðnings sekt ákærða. Verður ákærði að njóta þess vafa sem uppi er um sekt hans. Í ljósi framangreinds verður ekki talið, gegn neitun ákærða, að sannað sé svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa að hann hafi gerst sekur um þá háttsemi sem honum er gefin að sök í 2. ákærulið og verður hann því sýknaður.
24. Hvað varðar 3. ákærulið er ákærði þar ákærður fyrir kynferðisbrot í verslun [...] í Austurstræti, með því að hafa áreitt kynferðislega brotaþola, sem þá var 14 ára gömul, en ákærði greip um kynfærasvæði hennar utan klæða.
25. Fyrir liggur nokkuð ítarlegur framburður brotaþola um atvik sem er í fullu samræmi við þá verknaðarlýsingu sem fram kemur í ákæru. Þá samrýmist framburður hennar því sem sjá má af myndskeiði úr eftirlitsmyndavél sem sýnir atvik. Ekki sést þó þar nákvæmlega hvernig ákærði snerti brotaþola en hann sést koma framan að henni og setja hönd sína á kynfærasvæði hennar.
26. Ákærði kannaðist við sig á myndskeiðinu og að hafa komið að brotaþola inni í versluninni. Hjá lögreglu bar ákærði um að hafa ætlað að heilsa brotaþola og segja að það væri huggulegt að hitta hana. Hann hafi langað til að heilsa brotaþola með handabandi en þá séð eitthvað á buxum hennar og bent henni á það. Hann neitar því alfarið að hafa snert kynfæri hennar utan klæða. Fyrir dómi kvaðst ákærði ekki hafa bent brotaþola á blett á buxum hennar og ekkert hafa sagt við hana. Kannski hefði hann verið að teygja sig til að ná í eitthvað en hann hefði ekki ætlað að klípa brotaþola. Myndi hann ekki hvað hann hefði ætlað að gera og útilokaði hann ekki að hafa snert brotaþola.
27. Af myndskeiðinu má ráða að brotaþola brá mikið eftir að ákærði hafði sett höndina á kynfærasvæði hennar og bakkaði aftur á bak. Einnig má þar sjá að ákærði leit í kringum sig í versluninni áður en hann lagði af stað til brotaþola þegar aðrir viðskiptavinir voru farnir fram hjá honum. Þá liggur fyrir að brotaþoli leitaði strax í kjölfar meints brots til starfsmanns verslunarinnar sem kallaði lögreglu á vettvang. Kom fram í framburði hans að brotaþoli hefði sagt að maður hefði snert hana en ekki hvar á líkamanum og að brotaþoli hefði verið í miklu uppnámi eftir þetta, verið hrædd og grátið. Samkvæmt upptöku af skýrslu sem brotaþoli gaf síðar sama dag var hún þá í miklu uppnámi.
28. Er það mat dómsins að framburður ákærða um samskipti hans við brotaþola sé ótrúverðugur með hliðsjón af því sem sjá má á myndskeiðinu. Framburður brotaþola er hins vegar trúverðugur og fær hann stuðning í því sem að framan hefur verið rakið. Fær hann aukið vægi í ljós þess að framburður hennar er, hvað varðar þau atriði er máli skipta, í samræmi við það sem sést á myndskeiðinu. Í ljósi þess og þrátt fyrir að verjandi ákærða hafi ekki verið viðstaddur skýrslu brotaþola verður úrlausn málsins byggð á framburði hennar enda verður ekki talið, eins og sönnunarstöðu er háttað, að framburður brotaþola ráði einn og sér úrslitum um sekt ákærða. Með vísan til alls framangreinds telur dómurinn sannað, þannig að hafið sé yfir skynsamlegan vafa, að ákærði hafi framið það brot sem lýst er í 3. ákærulið og er það þar rétt heimfært til refsiákvæða.

VII

1. Ákærði er fæddur í [...]. Samkvæmt framlögðu sakavottorði, dags. 1. júní 2023, gekkst ákærði, með sektargerð lögreglustjóra 13. nóvember 2020, undir greiðslu sektar vegna gripdeildar. Þá var ákærði með dómi Landsréttar [...] 2022 sakfelldur fyrir brot gegn 199. gr. almennra hegningarlaga og dæmdur í þriggja mánaða fangelsi skilorðsbundið í þrjú ár. Var sá dómur birtur fyrir ákærða 25. júní 2022. Brot ákærða samkvæmt 1. ákærulið framdi hann áður er framangreindur dómur var kveðinn upp og verður ákærða því gerður hegningarauki vegna þess brots, sbr. 78. gr. laga nr. 19/1940. Með því broti er greinir í 3. ákærulið telst ákærði hafa rofið skilorð dómsins, sbr. 60. gr. laga nr. 19/1940, og verður dómurinn tekinn upp og ákærða gerð refsing í einu lagi vegna beggja málanna.
2. Við ákvörðun refsingar ákærða verður til refsiþyngingar litið til 1., 2. og 6. töluliðar 1. mgr. 70. gr. laga nr. 19/1940. Brot ákærða voru gróf og beindust að ungum stúlkum, ákærði veittist að brotaþolum fyrirvaralaust og hafði brotið alvarlegar afleiðingar fyrir brotaþola samkvæmt 1. ákærulið. Þá hafði ákærði skömmu áður en þau atvik gerðust er greinir í 3. ákærulið verið dæmdur í skilorðsbundið fangelsi vegna sambærilegs brots en lét sér ekki segjast. Með vísan til framangreinds og 77. og 78. gr. laga nr. 19/1940 þykir refsing ákærða hæfilega ákveðin fangelsi í átta mánuði. Í ljósi alvarleika brotsins og sakarferils ákærða er ekki tilefni til að skilorðsbinda refsingu hans.
3. Í málinu gerir brotaþoli samkvæmt 1. ákærulið kröfu um miskabætur að fjárhæð 3.000.000 króna, auk vaxta og dráttarvaxta. Ákærði hefur verið sakfelldur fyrir alvarlegt brot gegn brotaþola sem talið er varða við 2. mgr. 202. gr. laga nr. 19/1940. Hefur hann með háttsemi sinni bakað sér bótaábyrgð á grundvelli 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993 gagnvart brotaþola. Er háttsemi ákærða til þess fallin að valda brotaþola miska. Þá liggur fyrir vottorð og vætti sálfræðings þar sem lýst er mikilli vanlíðan sem talið er að rekja megi til háttsemi ákærða sem fær jafnframt stoð í framburði vitna. Þykir fjárhæð miskabóta hæfilega ákveðin, með hliðsjón af atvikum og dómafordæmum, 700.000 krónur, auk vaxta og dráttarvaxta eins og nánar greinir í dómsorði, en krafan var birt fyrir ákærða við skýrslutöku 12. júlí 2022.
4. Ákærði greiði 2/3 hluta af málsvarnarlaunum skipaðs verjanda síns, Bjarna Haukssonar lögmanns, sem alls eru ákveðin 2.200.000 krónur en 1/3 hluti greiðist úr ríkissjóði. Einnig greiði ákærði þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola A, Önnu Kristrúnar Einarsdóttur lögmanns, 725.400 krónur. Þá greiði ákærði þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola C, Margrétar Gunnlaugsdóttur lögmanns, 128.960 krónur, en þóknun lögmannsins sem skipaðs réttargæslumanns brotaþola B, 128.960 krónur, greiðist úr ríkissjóði. Þá greiði ákærði 129.060 krónur í annan sakarkostnað í samræmi við framlagt yfirlit ákæruvaldsins. Við ákvörðun málsvarnarlauna og þóknunar hefur verið tekið tillit til virðisaukaskatts.
5. Af hálfu ákæruvaldsins flutti málið Þorbjörg Sveinsdóttir aðstoðarsaksóknari.
6. Sigríður Elsa Kjartansdóttir héraðsdómari kveður upp dóm þennan.
7. Við uppkvaðningu dómsins er gætt ákvæða 1. mgr. 184. gr. laga nr. 88/2008.

D Ó M S O R Ð:

Ákærði, Dumitru-Aurel Ivan, sæti fangelsi í átta mánuði.

Ákærði greiði A 700.000 krónur, auk vaxta samkvæmt 8. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001, frá 17. janúar 2021 til 12. ágúst 2022, en með dráttarvöxtum samkvæmt 9., sbr. 1. mgr. 6. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags.

Ákærði greiði 2/3 hluta af málsvarnarlaunum skipaðs verjanda síns, Bjarna Haukssonar lögmanns, sem alls eru ákveðin 2.200.000 krónur, en 1/3 hluti greiðist úr ríkissjóði, og þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola A, Önnu Kristrúnar Einarsdóttur lögmanns, 725.400 krónur. Þá greiði ákærði þóknun skipaðs réttargæslumanns brotaþola C, Margrétar Gunnlaugsdóttur lögmanns, sem alls er ákveðin 128.960 krónur, en þóknun lögmannsins sem skipaðs réttargæslumanns brotaþola B, 128.960 krónur, greiðist úr ríkissjóði. Ákærði greiði 129.060 krónur í annan sakarkostnað.

Sigríður Elsa Kjartansdóttir (sign)