Landsréttur
Úrskurður mánudaginn 15. apríl 2024.
Mál nr. 320/2024:
Héraðssaksóknari
(Dagmar Ösp Vésteinsdóttir settur saksóknari)
gegn
X
(Margrét Helga Kr. Stefánsdóttir lögmaður)
Útdráttur
Staðfestur var úrskurður héraðsdóms þar sem lögreglu var veitt heimild til að koma fyrir hljóðupptökubúnaði inni í geymslu sem varnaraðili hafði aðsetur í, svo unnt væri að fylgjast með því sem þar færi fram án þess að X og aðrir hlutaðeigandi vissu af því.
Úrskurður Landsréttar
Landsréttardómararnir Arnfríður Einarsdóttir og Jóhannes Sigurðsson og Kjartan Bjarni Björgvinsson settur landsréttardómari, kveða upp úrskurð í máli þessu.
Málsmeðferð og dómkröfur aðila
- Varnaraðili skaut málinu til Landsréttar með kæru 15. apríl 2024, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum sama dag. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. apríl 2024 í málinu nr. R-[…]/2024 þar sem lögreglu var veitt heimild til að koma fyrir hljóðupptökubúnaði inni í geymslu, sem lögregla hafði merkt sem […], staðsettri á geymslugangi í fjölbýlishúsinu […], sem varnaraðili hefði aðsetur í, svo unnt væri að fylgjast með því sem þar færi fram án þess að hann og aðrir hlutaðeigandi viti af því, frá og með 12. apríl 2024 til og með 10. maí 2024. Kæruheimild er í i-lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.
- Sóknaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði staðfestur.
- Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi en til vara að aðgerðinni verði markaður skemmri tími. Þá krefst varnaraðili þóknunar til handa skipuðum talsmanni sínum vegna meðferðar málsins fyrir Landsrétti.
Niðurstaða
- Með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.
- Samkvæmt 3. mgr. 237. gr., sbr. 84. gr. laga nr. 88/2008, greiðist þóknun skipaðs talsmanns varnaraðila vegna meðferðar málsins sem ákveðin er að meðtöldum virðisaukaskatti eins og í úrskurðarorði greinir.
Úrskurðarorð:
Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
Þóknun skipaðs talsmanns varnaraðila, Margrétar Helgu Kr. Stefánsdóttur lögmanns, fyrir Landsrétti, 50.000 krónur, greiðist úr ríkissjóði.
Úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 12. apríl 2024
Mál þetta var þingfest og tekið til úrskurðar 12. apríl 2024.
Sóknaraðili er Héraðssaksóknari. Varnaraðili er X, kt. […].
Dómkröfur
Þess er krafist að Héraðsdómur Reykjavíkur úrskurði að lögreglu sé heimilt að koma fyrir hljóðupptökubúnaði inni í geymslu, sem lögregla hefur merkt sem […], sem staðsett er á geymslugangi í fjölbýlishúsinu […], sem X, kt. […], hefur aðsetur í, svo unnt sé að fylgjast með því sem þar fer fram án þess að hann og aðrir hlutaðeigandi viti af því, frá og með 12. apríl 2024 til og með 10. maí 2024.
Málsatvik
Í greinargerð sóknaraðila er atvikum lýst svo: Lögregla hefur á grundvelli fjölmargra dómsúrskurða fylgst náið með manni að nafni Y frá janúar sl. Er hann talinn tengdur skipulagðri brotastarfsemi sem varðar innflutning á miklu magni fíkniefna hingað til lands.
Rannsókn málsins hefur leitt í ljós að hann og aðrir tengdir honum venji komur sínar í geymslur að […] . Frá 21. febrúar sl. hefur lögregla nokkrar skráðir ferðir þar sem Y og aðrir tengdir honum hafa komið að […] og átt erindi inn á geymslugang húsnæðisins. Þá hefur rannsókn jafnframt leitt í ljós að þeir hafi tengingu við varnaraðila sem sést hefur m.a. yfirgefa húsnæðið í sömu bifreið og maður tengdur Y.
Rannsókn hefur leitt í ljós að varnaraðili hefur aðsetur í einni geymslnanna […] á geymsluganginum og að hann hafi jafnframt aðgang að annarri geymslu […] en þar virðist enginn dvelja. Geymslur á ganginum eru leigðar út sem herbergi.
Lögregla hefur rökstuddan grun um að varnaraðili varsli fíkniefni að […], fyrir hönd Y og hefur rannsókn leitt í ljós að varnaraðili er í samskiptum við menn sem eru tengdir Y. Er það mat lögreglu að geymsla […] sé sá staður þar sem fíkniefnin eru vörsluð en þó hefur sést til varnaraðila bera ferðatöskur á milli geymsla […] og […]. Lögregla telur að með rannsóknaraðgerðinni sé hægt að upplýsa um það hvort varnaraðili sé í samskiptum við aðra inni í geymslu […] og hvort hann sé að sýsla þar með fíkniefni en hann hefur borið töskur inn og út úr geymslunum sem hann hefur umráð yfir á geymsluganginum.
Lagarök
Í greinargerð er krafa sóknaraðila rökstudd þannig: Það er mat lögreglu að varnaraðili sé undir rökstuddum grun um aðild að stórfelldum fíkniefnalagabrotum og sé þátttakandi í skipulagðri brotastarfsemi. Er ætlað brot talið varða við 173. gr. a. og 175. gr. a almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og má ætla að ef það sannaðist, að það myndi geta varðað fangelsisrefsingu, allt að 12 árum. Af þessum sökum skiptir miklu fyrir áframhaldandi rannsókn málsins að fengin sé heimild til rannsóknaraðgerðar í samræmi við hina framlögðu kröfu. Þessi rannsóknaraðgerð er talin geta varpað skýru ljósi á skipulagningu brota, geta upplýst um brotastarfsemi og meinta samverkamenn. Telur lögregla að upplýsingar, sem fáist með aðgerðum þessum, skipti miklu fyrir rannsókn málsins. Þá telur lögregla jafnframt að ríkir almannahagsmunir krefjist þess að mál þetta upplýsist.
Með vísan til framangreinds, framlagðra gagna og a liðar 1. mgr. 82. gr., sbr. 83. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála er þess krafist að krafan nái fram að ganga eins og hún er fram sett.
Niðurstaða
Dómari hefur fallist á að krafan hljóti meðferð fyrir dómi án þess að varnaraðili verði kvaddur á dómþing, sbr. 1. mgr. 104. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála.
Með vísan til þess sem rakið er í greinargerð lögreglu á kröfuskjali, sem og upplýsingaskýrslu lögreglu um framgang rannsóknar á meintum brotum, og með vísan til framlagðra gagna, verður fallist á það með lögreglu að uppi sé rökstuddur grunur um aðild varnaraðila að refsiverðri háttsemi er felst í innflutningi á miklu magni fíkniefna í sölu- og ágóðaskyni. Ætluð brot geta varðað við 173. gr. a og 175. gr. a almennra hegningarlaga en refsing við slíkum brotum getur varðað fangelsi allt að 12 árum ef sök sannast. Að þessu virtu er ljóst að ríkir almannahagsmunir krefjast þess að gripið verði til umbeðinna rannsóknaraðgerða. Einnig er ljóst að hinar fyrirhuguðu rannsóknaraðgerðir geta skipt miklu fyrir frekari rannsókn málsins þar sem þær geta leitt betur í ljós samskipti hins grunaða við ætlaða samverkamenn hans. Slík sakargögn geta haft mikilvægt sönnunargildi fyrir úrlausn málsins á síðari stigum.
Að framangreindu virtu er það mat dómsins að uppfyllt séu skilyrði a- og b-liða 82. gr., sbr. 1. og 2. mgr. 83. gr. laga nr. 88/2008 fyrir hinni umbeðnu rannsóknargerð. Ekki eru efni til að marka henni skemmri tíma eða takmarka umfangið að öðru leyti, sbr. til hliðsjónar úrskurði Landsréttar í málum nr. 97/2020 og 820/2022. Verður krafa sóknaraðila því tekin til greina, eins og nánar greinir í úrskurðarorði.
Þóknun skipaðs talsmanns varnaraðila, Margrétar Helgu Kr. Stefánsdóttur lögmanns, er ákveðin 30.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti. Við ákvörðun þóknunar er litið til 3. gr. reglna dómstólasýslunnar nr. 1/2024 og þess að lögmaðurinn er skipaður talsmaður í þremur málum vegna sambærilegs sakarefnis. Þóknunin greiðist úr ríkissjóði sbr. 2. mgr. 84. gr. sbr. 38. gr. laga nr. 88/2008.
Helgi Sigurðsson héraðsdómari kveður upp úrskurð þennan.
Úrskurðarorð Lögreglu er heimilt að koma fyrir hljóðupptökubúnaði inni í geymslu, sem lögregla hefur merkt sem […], sem staðsett er á geymslugangi í fjölbýlishúsinu […], sem X, kt. […], hefur aðsetur í, svo unnt sé að fylgjast með því sem þar fer fram án þess að hann og aðrir hlutaðeigandi viti af því, frá og með 12. apríl 2024 til og með 10. maí 2024.
Þóknun skipaðs talsmanns varnaraðila, Margrétar Helgu Kr. Stefánsdóttur lögmanns, er ákveðin 30.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.